9776 32 نظـــــــر  

فردا/ متن پيش رو در فردا منتشر شده و انتشار آن به معني تاييد تمام يا بخشي از آن نيست. 


خبر ارتحال حجت‌الاسلام هاشمي رفسنجاني ناگهاني و شوک آور بود. مردي که تقريباً در سي و هشت سال پس از پيروزي انقلاب اسلامي غير از جايگاه رهبري، در تمامي مسئوليت‌هاي مهم و بالادستي نظام حضور پررنگ و موثري داشت.

همراهان و منتقدان هاشمي رفسنجاني همانقدر که در حب و بغض درباره تصميمات و اظهارات تاثيرگذار او با يکديگر اختلاف دارند، ولي به همان شدت درباره اينکه او فرد تاثيرگذاري بوده است اتفاق نظر دارند. بي شک جايگاه حقيقي مرحوم هاشمي رفسنجاني در جمهوري اسلامي ايران، بيش از جايگاه‌هاي حقوقيِ او که بعدها توسط ديگران اشغال شد، از اعتبار و نفوذ کلمه بيشتري برخوردار بود.

اما اکنون و در مقام پيش بيني و پرداختن به حوادث و رويدادهاي بعد از رحلت مرحوم هاشمي رفسنجاني، تصورات متنوعي درباره چگونگي پر شدن خلاء جايگاه حقيقي و حقوقي وي در نظام اسلامي، از ذهن‌ها عبور مي‌کند. هرچند شايد نتوان هيچ کدام از شخصيت‌هاي نظام را در ميزان تاثيرگذاري و کادرسازي با وي مقايسه کرد، ولي پر شدن جاي خالي او در کرسي رياست مجمع تشخيص مصلحت نظام، به عنوان آخرين جايگاه حقوقي هاشمي فسنجاني، مي‌تواند موجب ايجاد رويدادهاي تازه‌اي باشد که به احتمال فراوان، با اخبار منتشره از اظهارنظرهاي رياست قبلي و بقيه اعضاي مجمع و همينطور اخبار عدم حضور برخي از شخصيت‌هايي که با وجود رفسنجاني علاقه‌اي به حضور يا شرکت فعالانه در جلسات مجمع نداشتند، متفاوت خواهد بود.

اکثر شخصيت‌هايي که احتمال دارد بعد از او به عنوان رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام توسط رهبر معظم انقلاب انتخاب شوند، کار سختي را براي حفظ اعتدال سياسي نماديني که هاشمي با توجه به شخصيت خود در اين جايگاه به وجود آورده بود، بر عهده دارند.
از بين گزينه‌هاي احتمالي جانشيني او در رياست مجمع تشخيص مصلت نظام، بايد به آيت‌الله سيد محمود هاشمي شاهرودي اشاره کرد. آيت‌الله شاهرودي تا سال 1378 از اعضاي شوراي نگهبان بود. وي در مردادماه ۱۳۷۸ با حکم رهبر انقلاب به رياست قوه قضائيه کشور منصوب شد و به مدت ده سال سکاندار اين جايگاه بود. وي پس از پايان دوره رياست قوه قضائيه، باز هم به حکم مقام معظم رهبري اين بار به عضويت در شوراي نگهبان و مجمع تشخيص مصلحت نظام منصوب شد. البته مهم‌ترين دليلي که موجب بروز احتمال انتصاب آيت‌الله هاشمي شاهرودي در جايگاه رياست مجمع تشخيص مصلحت نظام شده است، حکمي است که رهبر انقلاب در مرداد سال ۱۳۹۰، وي را به عنوان رياست هيئت عالي حل اختلاف و تنظيم روابط قواي سه‌گانه منصوب کرد.
از ديگر گزينه‌هاي رياست بر مجمع تشخيص مصلحت نظام، بعد از مرحوم هاشمي رفسنجاني، غلامعلي خدادعادل است. حدادعادل که هم اينک عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام است، به طور همزمان رياست فرهنگستان زبان و ادب فارسي ايران، عضو فعال شوراي عالي انقلاب فرهنگي و همچنين عضو شوراي سازمان پژوهش و برنامه‌ريزي آموزشي ايران است. در صورت انتخاب او در جايگاه رياست مجمع تشخيص مصلحت نظام، همانگونه که وي اولين رئيس غيرروحاني مجلس شوراي اسلامي بود، اولين رئيس غير روحاني اين مجمع هم لقب خواهد گرفت.

گزينه بعدي علي اکبر ناطق‌نوري است.وي سابقه همکاري طولاني در سال‌هاي پس از انقلاب با مرحوم هاشمي رفسنجاني دارد. رئيس دوره‌هاي چهارم و پنجم مجلس شوراي اسلامي، هم اينک با حکم رهبر انقلاب، عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام و رئيس دفتر بازرسي رهبري است. وي که به نوعي موسس اتحاديه بين المجالس کشورهاي اسلامي است، در انتخابات سال 1392 به همراه مرحوم هاشمي رفسنجاني و برخي از شخصيت‌هاي سياسي اصلاح طلب، حسن روحاني را به عنوان کانديداي مورد قبول خود معرفي کردند. در صورت انتخاب وي به عنوان رياست مجمع تشخيص مصلحت نظام، احتمالاً در نوع نگاه رئيس جمهور دولت‌هاي نهم و دهم درباره ميزان تاثيرگذاري سخنانش در اين مجمع تغييري حاصل نشود.
در نهايت مي‌توان به محسن رضايي، دبير مجمع تشخيص مصلحت نظام، که از همواره از همراهان مرحوم هاشمي رفسنجاني در زمان جنگ و بعد از آن بود هم عنوان به يکي از گزينه‌هاي رياست مجمع تشخيص مصلحت نظام اشاره کرد. رضايي که از فروردين سال 1394 به کسوت سرداران سپاه پاسداران انقلاب اسلامي بازگشته است، در 27 سالگي با حکم امام خميني به فرماندهي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي برگزيده شد.

محمود احمدي‌نژاد رئيس‌جمهور سابق و عضو فعلي مجمع تشخيص مصلحت نظام ديگر فردي است که مي‌توان از او به عنوان يکي از گزينه‌هاي رياست مجمع تشخيص مصلحت نظام ياد کرد. حجت الاسلام سيد‌ابراهيم رئيسي توليت آستان مقدس رضوي، سيداحمد خاتمي از مدرسين حوزه و خطيب موقت نماز جمعه تهران، مهندس محمدرضا باهنر از نمايندگان ادوار مجلس شوراي اسلامي و عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام از ديگر چهره‌هايي هستند که از آن‌ها به عنوان گزينه‌هاي جانشيني آيت‌الله ياد مي‌شود.
بايد منتظر ماند و رهبر انقلاب درباره آينده مجمع تشخيص مصلحت نظام، چه کسي را به عنوان دومين رئيس اين نهاد تصميم‌گير در نظام اسلامي انتخاب خواهند کرد.


با کانال تلگرامي «آخرين خبر» همراه شويد

9776 32 نظـــــــر