شرق/ متن پیش رو در شرق منتشر شده و انتشار آن به معنی تایید تمام یا بخشی از آن نیست

مراسم صدمین سال پایان جنگ جهانی اول روز گذشته با حضور رهبران و سران 70 کشور جهان در پاریس برگزار شد. امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه میزبانی این مراسم را برعهده داشت و در کنار آن هم رهبران حاضر در پاریس در اجلاس صلحی که به ابتکار مکرون تشکیل شده بود، حضور یافتند. در جریان این اجلاس رهبران کشورهای جهان و سازمان‌های بین‌المللی به همراه اندیشکده‌ها و سازمان‌های غیرانتفاعی درباره چالش‌های مهمی ازجمله امنیت، تروریسم، آب‌وهوا و انرژی سبز، حاکمیت جهانی و تهدیدهای سایبری به بحث پرداختند. فرانسه قصد دارد این اجلاس صلح را به کنفرانس صلح سالانه تبدیل کند.
صدمین سالگرد پایان جنگ جهانی اول و اجلاس صلح در شرایطی برگزار می‌شود که چالش‌های بی‌شماری پیش‌روی جهان قرار دارد و ظهور ملی‌گرایی در نقاط مختلف جهان نگرانی‌ها را نسبت به افزایش تنش‌ها و درگیری‌ها در جهان شدت بخشیده است. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، نماد این ملی‌گرایی افراطی محسوب می‌شود و تحلیلگران اروپایی هم‌زمان با صدمین سال پایان جنگ جهانی اول هشدار می‌دهند که قدرت‌گرفتن ترامپ و رهبرانی همفکر او در کشورهای مختلف نشان‌دهنده این است که دنیای امروز از تجربه یک قرن اخیر خود درس نگرفته است. امانوئل مکرون نیز با اشاره به همین چالش‌ها در سخنرانی خود از رهبران کشورها خواست تا متحد شوند و برای استقرار صلح در جهان مبارزه کنند. او گفت: «بیایید به‌جای بهره‌برداری از هراس یکدیگر، سازنده امید باشیم».
روابط سرد و پرتنش
تعدادی از رهبران حاضر در این مراسم رابطه‌ای سرد و پرتنش با هم دارند و به‌ویژه حضور ترامپ و حاشیه‌هایی که ایجاد کرد، بر مراسم سایه افکنده بود. پیش‌از‌این اعلام شده بود که دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهوری روسیه در حاشیه مراسم سالگرد پایان جنگ جهانی اول دیدار و گفت‌وگو خواهند کرد اما شنبه واشنگتن برگزاری این دیدار را منتفی دانست و رهبران آمریکا و روسیه صرفا با هم دست دادند و مکالمه‌ای بسیار کوتاه بین آنها برقرار شد. ترامپ در داخل آمریکا از سوی هر دو حزب از‌جمله حزب دموکرات بر سر پرونده مداخله احتمالی روسیه در انتخابات آمریکا تحت فشار قرار دارد. دیدار اخیر این دو رهبر در هلسینکی و تمجید ترامپ از پوتین اعتراض‌هایی را در داخل آمریکا برانگیخت. آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان هم در مراسمی دیگر که در شرق فرانسه و در محل امضای آتش‌بس میان آلمان و فرانسه برگزار شد، گفت: «این روز نباید فقط مختص به به‌یادآوردن گذشته باشد بلکه باید درباره اقدام امروز هم باشد». مرکل روز گذشته سخنرانی افتتاحیه کنفرانسی را با نام «نشست صلح پاریس» برعهده داشت و آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد نیز در این نشست سخنرانی کرد. مرکل را به دلیل سیاست‌های چندجانبه‌گرایانه‌‌اش تنها رهبر جهان آزاد می‌دانند اما او نیز با قدرت‌گرفتن جریان‌های راست‌گرای افراطی در داخل آلمان مجبور به تجدیدنظر در برخی از سیاست‌های خود شد. در سال 2015 با حمایت مرکل حدود یک میلیون مهاجر از خاورمیانه و شمال آفریقا وارد آلمان شدند که این موضوع اعتراض گسترده راست‌گرایان افراطی آلمان را در پی داشت. در سال‌های اخیر این جریان‌ها در کشورهای مختلف اروپایی ازجمله مجارستان و اتریش، قدرت را در دست گرفته‌اند و این بزرگ‌ترین تهدید برای نظم لیبرال به شمار می‌آید که پس از پایان جنگ جهانی دوم در غرب پایه‌گذاری شد. دونالد ترامپ پس از روی کار آمدن در آمریکا بارها علیه برخی از مهم‌ترین سازمان‌های بین‌المللی موضع‌گیری کرده و اطرافیانش نیز نقدهایی تند علیه همکاری‌های بین‌المللی بیان کرده‌اند. او تاکنون از تعدادی از معاهده‌های منطقه‌ای و بین‌المللی نیز خارج شده یا تهدید به خروج کرده است.
ترامپ که با مواضع ملی‌گرایانه و اظهاراتش علیه اتحادیه اروپا و ناتو، بارها خبرساز شده است، از ابتدای ورود به فرانسه برای شرکت در مراسم یادبود جنگ جهانی اول نیز انتقادهایی علیه همتایان اروپایی خود بیان کرد. او در بدو ورود به پاریس اظهارات امانوئل مکرون درباره لزوم تشکیل یک «ارتش اروپایی» را توهین‌آمیز توصیف کرد. مکرون در مصاحبه‌ای که در آستانه ورود رئیس‌جمهوری آمریکا منتشر شد، درباره دلایل نیاز به یک «ارتش اروپایی»، به تهدیدها اشاره کرد و نام آمریکا را در کنار چین و روسیه به‌عنوان یکی از تهدیدهای احتمالی بیان کرد. ترامپ نیز در توییتی در واکنش به این اظهارات، آن را توهین‌آمیز دانست و با اشاره به تأمین بخش زیادی از بودجه ناتو از سوی آمریکا گفت «‌کشورهای اروپایی بهتر است به‌جای برنامه‌ریزی برای تشکیل ارتش، به تعهدات مالی خود در ناتو عمل کنند».
دونالد ترامپ در حاشیه مراسم پاریس با رجب طیب اردوغان٬ رئیس‌جمهوری ترکیه نیز دیدار کرد. این نخستین دیدار رهبران ترکیه و آمریکا پس از قتل جمال خاشقجی، روزنامه‌نگار منتقد عربستان در کنسولگری عربستان در استانبول بود. در پی این قتل، اردوغان تلاش کرد با بهبود رابطه با واشنگتن، از اهرم آمریکا برای فشار بر عربستان استفاده کند.
لغو حضور ترامپ در مراسم یادبود
حضورنداشتن دونالد ترامپ در مراسم یادبود سربازان آمریکایی کشته‌شده در جنگ بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌ها داشت. ترامپ این برنامه را به دلیل بارش باران لغو کرد. این مراسم قرار بود در قبرستان سربازان آمریکایی در فرانسه برگزار شود. براساس اعلام رسمی کاخ سفید «مشکلات حمل‌و‌نقل و شرایط جوی» باعث شد رئیس‌جمهور ایالات متحده در این مراسم شرکت نکند. اما جان کلی، رئیس دفتر ترامپ به‌جای او در مراسم حاضر شد. حضور نیافتن ترامپ، انتقادهایی را در میان منتقدان او برانگیخت. تصمیم رئیس‌جمهور آمریکا برای شرکت‌نکردن در این مراسم به دلیل بارش باران، انتقادهایی را به دنبال داشت.
دیوید فروم، یکی از مشاوران جورج بوش، رئیس‌جمهور سابق آمریکا در توییتی نوشت: «از پاریس تا محل یادبود کمتر از صد کیلومتر فاصله است. اگر هوا به حدی بارانی بود که بالگرد ریاست‌جمهوری نمی‌توانست آنجا بنشیند، خودروهای رئیس‌جمهور می‌توانستند یک‌ساعته این مسیر را طی کنند. واقعا تعجب‌آور است که یک رئیس‌جمهوری به فرانسه برود تا در سالگردی به این مهمی شرکت کند و بعد در هتل بماند و به‌جای ادای احترام به آمریکایی‌هایی که صد سال پیش در چنین روزی جانشان را برای پیروزی در فرانسه از دست دادند، تلویزیون تماشا کند».
جان کری، وزیر خارجه سابق آمریکا هم اقدام ترامپ را توهین‌آمیز دانست و گفت: «برای ترامپ اهمیتی ندارد به سربازانی احترام بگذارد که در شرایطی بدتر از باد و بارانی که تیم رئیس‌جمهوری اکنون در فرانسه با آن روبه‌رو شدند، قرار داشتند. آن سربازان در بدترین شرایط جنگیدند».مراسم صدمین سال پایان جنگ جهانی اول روز گذشته با حضور رهبران و سران 70 کشور جهان در پاریس برگزار شد. امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه میزبانی این مراسم را برعهده داشت و در کنار آن هم رهبران حاضر در پاریس در اجلاس صلحی که به ابتکار مکرون تشکیل شده بود، حضور یافتند. در جریان این اجلاس رهبران کشورهای جهان و سازمان‌های بین‌المللی به همراه اندیشکده‌ها و سازمان‌های غیرانتفاعی درباره چالش‌های مهمی ازجمله امنیت، تروریسم، آب‌وهوا و انرژی سبز، حاکمیت جهانی و تهدیدهای سایبری به بحث پرداختند. فرانسه قصد دارد این اجلاس صلح را به کنفرانس صلح سالانه تبدیل کند.
صدمین سالگرد پایان جنگ جهانی اول و اجلاس صلح در شرایطی برگزار می‌شود که چالش‌های بی‌شماری پیش‌روی جهان قرار دارد و ظهور ملی‌گرایی در نقاط مختلف جهان نگرانی‌ها را نسبت به افزایش تنش‌ها و درگیری‌ها در جهان شدت بخشیده است. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، نماد این ملی‌گرایی افراطی محسوب می‌شود و تحلیلگران اروپایی هم‌زمان با صدمین سال پایان جنگ جهانی اول هشدار می‌دهند که قدرت‌گرفتن ترامپ و رهبرانی همفکر او در کشورهای مختلف نشان‌دهنده این است که دنیای امروز از تجربه یک قرن اخیر خود درس نگرفته است. امانوئل مکرون نیز با اشاره به همین چالش‌ها در سخنرانی خود از رهبران کشورها خواست تا متحد شوند و برای استقرار صلح در جهان مبارزه کنند. او گفت: «بیایید به‌جای بهره‌برداری از هراس یکدیگر، سازنده امید باشیم».

ما را در کانال «آخرین خبر» دنبال کنید