مشرق/ متن پیش رو در مشرق منتشر شده و انتشار آن به معنی تایید تمام یا بخشی از آن نیست

 اندیشکده آمریکایی کاتو واکنش بسیار شدیدی به سیاست‌های سرکوبگرانه و اشتباه محمد بن سلمان و عربستان سعودی نشان داد. داگ باندو عضو ارشد مؤسسه کیتو با انتشار مقاله‌ای سراسر انتقادی و تند نوشت: خاشقجی به تبعید رفت از آن جهت که ولیعهدِ به ظاهر اصلاح‌طلب حتی مخالفان معتدل را نیز سرکوب می‌کرد. خاشقجی جانش را از دست داد از آن جهت که به خود جرئت داده بود از حکومتی انتقاد کند که همچنان به مردم خود ظلم روا می‌دارد، کمترین آزادی‌های سیاسی و مذهبی را سرکوب می‌کند، خاورمیانه را بی‌ثبات می‌سازد، اسلام افراطی را در سرتاسر دنیا از جمله آمریکا ترویج می‌کند، و بر جهادگرایان خشونت‌طلب در سوریه و دیگر نقاط مهر تائید می‌نهد. عربستان خود نماد همان چیزهایی است که ایران را به آن متهم می‌کند. سوء حاکمیت محمد بن سلمان به منافع آمریکا لطمه می‌زند.

این عضو ارشد اندیشکده کیتو در ادامه مقاله خود عنوان کرد: قتل خاشقجی اوج بی‌پروایی و گستاخی محمد بن سلمان را نمایان ساخت. علیرغم اظهارنظرهای ساده‌دلانه رئیس‌جمهور ترامپ و دیگر کسانی که شیفته و مفتون عربستان هستند، هیچکس باور ندارد که یک تیم آدم‌ربایی/ضربت 15 نفره که از جمله یک متخصص کالبدشکافی مجهز به اره استخوان را شامل می‌شد بدون تائید محمد بن سلمان وارد کنسولگری عربستان شده و خاشقجی را کشته است. ولیعهد عربستان سیاست‌های حکومت را به شدت تحت کنترل دارد و تحمل مخالفان را ندارد.

حتی ملک سلمان هم از عملکرد ولیعهد ناراضی است
داگ باندو بر این باور است: شایعاتی مبنی بر بحث و گفتگو میان شاهزادگان ارشد بر سر تغییر جانشینی اکنون مطرح گردیده‌اند. این شایعات به واسطه ماهیتشان قابل تائید نیستند. محمد بن سلمان ظاهراً از قدرت و اختیارات کامل برخوردار است، اما این قدرت و اختیارات را مدیون پدرش است. وی که جهت رهبری عربستان در آینده انتخاب شده سیاست‌هایش در بهترین حالت بحث‌برانگیز و در بدترین حالت فاجعه‌بار بوده‌اند: تبدیل هتل ریتز کارلتون به زندان، قتل‌عام بچه مدرسه‌ای‌ها در قالب جنگ یمن، محروم‌سازی جامعه عربستان از آزادی‌های فکری، ربودن سعد حریری نخست‌وزیر لبنان، مداخله در جنگ داخلی سوریه، و رفتار با قطر به عنوان یک دشمن. حتی پدر ولیعهد نیز شاید از عملکرد وی و پیامدهای آن در آینده ناخرسند باشد. در نتیجه، ملک سلمان بن عبدالعزیز آل سعود شاید به این نتیجه برسد که یکی دیگر از فرزندان مسئولیت‌پذیرتر وی باید زمان امور را در دست گیرد. این پادشاه نحیف پیشاپیش لازم دیده که در بحران مداخله کند. شاید تغییرات بیشتری در شرف وقوع باشند. محمد بن سلمان در آزمون رهبری شرکت کرد و بازنده شد. او شاید بی‌سروصدا کنار نرود، اما برای خود دشمنان فراوانی تراشیده و حتی معدود دوستانش نیز به توانایی وی جهت اداره کشور در مواقع سخت و دشوار اعتماد ندارند.

ریسک پادشاهی محمد بن سلمان فراتر از آن چیزی است که بتوان آن را پذیرفت
اندیشکده کیتو در خصوص عواقب اقدامات محمد بن سلمان هشدار داد: آینده عربستان مدت‌هاست که در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. این کشور مستأصلانه نیازمند اصلاحات گسترده است، اصلاحاتی که به خیال‌پردازی‌های غرب درباره محمد بن سلمان دامن زدند. با این حال، او ثابت کرد که ذاتاً یک فرد خودکامه و آدمکش است. بدتر از این، او ثابت کرد که یک احمق بی‌پروا و متکبر است. زیاده‌خواهی‌ها، قمارها، و تهدیدات خطرناک وی به عربستان و آمریکا لطمه زده‌اند.

ریسک پادشاهی محمد بن سلمان برای هر دو کشور فراتر از آن چیزی است که بتوان آن را پذیرفت. خانواده سلطنتی عربستان باید هر چه زودتر تکلیف خود را روشن سازد. در ضمن، واشنگتن باید به حکومت کنونی عربستان به چشم یک سازمان جانی و تبهکار بنگرد. شرمساری و دیگر هزینه‌های مرتبط با پذیرش چنین حکومتی در قالب بی‌مسئولیتی محمد بن سلمان تنها افزایش پیدا می‌کند.

اندیشکده واشنگتن در یادداشتی به قلم سایمون هندرسون عضو ارشد این مؤسسه در خصوص برکنار شدن محمد بن سلمان نوشت: ماجرای خاشقجی گمانه‌زنی‌هایی را مطرح نموده مبنی بر اینکه خانواده سلطنتی شاید بخواهد محمد بن سلمان را به خاطر سبک حاکمیت خودکامه و زیاده‌خواهی‌های وی به حاشیه رانده یا کنار بگذارد. با این حال، هنوز هیچگونه شواهد و قرائنی دال بر این موضوع مشاهده نشده است. او عملاً امید آینده عربستان است ــ این بدان معناست که اگر قرار باشد به این زودی‌ها از رقابت بر سر تاج و تخت کنار بکشد، یک خلأ قدرت شکل خواهد گرفت. دورنمای پادشاهی محمد بن سلمان زمانی نویدبخش ثبات در عربستان طی دهه‌های آینده بود، اما چنین قضاوتی حالا دیگر دور از ذهن به نظر می‌رسد.


ما را در کانال «آخرین خبر» دنبال کنید