قدس آنلاین/ « ﺑﺎ ﻋﺮﺿﻪ ﻧﻔﺖ ﺩﺭ ﺑﻮﺭﺱ، ﺯﻧﺠﺎﻧﻰ ﺗﻜﺮﺍﺭ ﻧﻤﻰﺷﻮﺩ » عنوان یادداشت روز در روزنامه قدس به قلم ﺳﻴﺪﺍﺣﺴﺎﻥ ﺣﺴﻴﻨﻰ(ﻛﺎﺭﺷﻨﺎﺱ ﻧﻔﺖ ﻭ ﺍﻧﺮژﻯ) است که می‌توانید آن را در ادامه بخوانید:

ﭘﺲ ﺍﺯ ﻃﺮﺡ ﺭﺍﻫﻜﺎﺭ ﺑﻮﺭﺱ ﻧﻔﺖ ﺑﺮﺍﻯ ﻓﺮﻭﺵ ﻧﻔﺖ، ﺑﺮﺧﻰ ﺷــﺒﻬﺎﺕ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻪ ﺍﻣﻜﺎﻥ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻓﺴﺎﺩ ﻭ ﻇﻬﻮﺭ ﺑﺎﺑﻚ ﺯﻧﺠﺎﻧﻰﻫﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺭﻭﺵ ﻣﻄﺮﺡ ﺷﺪ. ﻣﻨﺘﻘﺪﺍﻥ ﺍﺟﺮﺍﻯ ﺍﻳﻦ ﺭﺍﻫﻜﺎﺭ ﺑﺎ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﺑﻪ ﺗﺠﺮﺑﻴﺎﺕ ﺗﻠﺦ ﺗﺤﺮﻳﻢﻫﺎﻯ ﺳﺎﻝ 90 ﺍﺩﻋﺎ ﻣﻰﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﻓﺮﻭﺵ ﻧﻔﺖ ﺩﺭ ﻫﺮ ﺳــﺎﺯﻭﻛﺎﺭﻯ ﻏﻴﺮ ﺍﺯ ﻣﺪﻝ ﺳﻨﺘﻰ ﺳﺒﺐ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺭﺍﻧﺖ ﻭ ﻓﺴﺎﺩ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪﺍﻯ ﻣ ﻰﺷــﻮﺩ ﻭ ﺍﺳﺎﺳﺎً ﻭﺭﻭﺩ ﺷﺮﻛﺖﻫﺎﻯ ﺧﺼﻮﺻﻰ ﺩﺭ ﺑﺎﺯﺍﺭﻫﺎﻯ ﺟﻬﺎﻧﻰ ﻧﻔﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻚ ﻓﺮﻭﺷﻨﺪﻩ ﺑﻪ ﺻﻼﺡ ﻛﺸﻮﺭ ﻧﻴﺴﺖ، ﺯﻳﺮﺍ ﻋﻼﻭﻩ ﺑﺮ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺑﺎﺯﺍﺭ ﺳﻨﺘﻰ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﺯﻣﻴﻨﻪﺳــﺎﺯ ﺑﺮﻭﺯ ﭘﺪﻳﺪﻩﻫﺎﻳﻰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎﺑﻚ ﺯﻧﺠﺎﻧﻰ ﻧﻴﺰ ﻣﻰﺷــﻮﺩ. ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﻃﺮﺡ ﺍﻳﻦ ﺍﺩﻋﺎ ﻧﺎﺷــﻰ ﺍﺯ ﻳﻚ ﺗﺼﻮﺭ ﻧﺎﺩﺭﺳــﺖ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪ ﻋﺮﺿﻪ ﻧﻔﺖ ﺑﻪ ﺑﺨﺶ ﺧﺼﻮﺻﻰ ﺩﺭ ﺳــﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﺑﻮﺭﺱ ﺍﺳﺖ. ﻣﻨﺘﻘﺪﺍﻥ ﺍﻳﻦ ﺭﻭﺵ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﺩﺭﻙ ﺩﺭﺳﺘﻰ ﺍﺯ ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﻓﺮﻭﺵ ﻧﻔﺖ ﺩﺭ ﺩﻭﺭ ﻩ ﻗﺒﻠﻰ ﺗﺤﺮﻳﻢﻫﺎ ﻭ ﺩﻭﺭﻩ ﻛﻨﻮﻧﻰ ﻧﺪﺍﺷﺘﻪ ﻭ ﺑﺮﺍﻯ ﻫﻤﻴﻦ ﺗﻔﺎوﺕﻫﺎﻯ ﺑﻨﻴﺎﺩﻳﻦ ﺑﻴﻦ ﺍﻳﻦ ﺩﻭ ﺭﻭﺵ ﻭ ﺑﺴﺘﺮ ﺗﺤﻘﻖ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺩﺭﻙ ﻧﻤﻰﻛﻨﻨﺪ.
ﺩﺭ ﺩﻭﺭﻩ ﻗﺒﻠﻰ ﺗﺤﺮﻳﻢﻫﺎ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ 90 ﺭﺍﻫﻜﺎﺭ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﻧﻔﺖ ﺑﺮﺍﻯ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺗﺤﺮﻳﻢﻫﺎﻯ ﻧﻔﺘﻰ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻛﻤﻴﺘﻪﺍﻯ 5 ﻧﻔﺮﻩ ﺑﺮﺍﻯ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁﮔﻴﺮﻯ ﺑﺎ ﺩﻻﻻﻥ ﻧﻔﺘﻰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎﺑﻚ ﺯﻧﺠﺎﻧﻰ ﺑﻮﺩ. ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺭﻭﺵ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺳــﺎﺯﻭﻛﺎﺭﻯ ﻏﻴﺮﺷــﻔﺎﻑ، ﺑﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩﻯ ﻧﺎﻣﺸﺨﺺ ﺑﻪ ﻓﺮﻭﺵ ﻣﻰﺭﺳﻴﺪ ﻭ ﻧﺤﻮﻩ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻗﻴﻤﺖ ﻧﻔﺖ ﻫﻢ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎﻯ ﭼﺎﻧﻪﺯﻧﻰﻫﺎﻯ ﻃﺮﻓﻴﻦ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎ ﺍﻋﻤﺎﻝ ﺗﺨﻔﻴﻒﻫﺎﻯ ﻛﻼﻥ ﺑﺎ ﺧﺮﻳﺪﺍﺭ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﻣ ﻰﺷﺪ. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺷﺎﻳﺎﻥ ﺫﻛﺮ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺩﻻﻻﻥ ﻧﻔﺘﻰ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎﻯ ﻻﺑ ﻰﮔﺮﻯ ﺑﺎ ﺑﺮﺧﻰ ﻣﺴﺌﻮﻻﻥ ﻭﺯﺍﺭﺗﺨﺎﻧﻪ، ﻧﻔﺖ ﻛﺸﻮﺭ ﺭﺍ ﺑﺪﻭﻥ ﺍﺧﺬ ﺗﻀﺎﻣﻴﻦ ﻻﺯﻡ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ ﻣ ﻰﮔﺮﻓﺘﻨﺪ. ﻟﺬﺍ ﻃﺒﻴﻌﻰ ﺍﺳــﺖ ﻛﻪ ﺧﺮﻭﺟﻰ ﭼﻨﻴﻦ ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭﻯ ﺍﻣﺜﺎﻝ ﺑﺎﺑﻚ ﺯﻧﺠﺎﻧﻰﻫﺎ ﺧﻮﺍﻫﻨﺪ ﺑﻮﺩ. ﺍﻣﺎ ﺭﻭﺵ ﻓﻌﻠﻰ ﻋﺮﺿﻪ ﻧﻔﺖ ﺩﺭ ﺑﻮﺭﺱ ﻫﻴﭻ ﻳﻚ ﺍﺯ ﻧﻮﺍﻗﺺ ﻣﻄﺮﺡ ﺷﺪﻩ ﺭﺍ ﻧﺪﺍﺭﺩ. ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻛﻠﻰ ﺩﻭ ﻭﻳﮋﮔﻰ ﺳﺎﺧﺘﺎﺭﻯ ﺩﺭ ﺭﻭﺵ ﻓﻌﻠﻰ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ ﻛﻪ ﺍﺣﺘﻤﺎﻝ ﺑﺮﻭﺯ ﻓﺴﺎﺩ ﻭ ﺗﻜﺮﺍﺭ ﺗﺠﺮﺑﻪﻫﺎﻯ ﺗﻠﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺻﻔﺮ ﻣﻰﺭﺳﺎﻧﺪ: 1- ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﺷﻔﺎﻑ ﻭ ﺭﻗﺎﺑﺘﻰ ﺑﻮﺭﺱ 2- ﺍﺧﺬ ﺗﻀﺎﻣﻴﻦ ﻻﺯﻡ ﺍﺯﺧﺮﻳﺪﺍﺭﺍﻥ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ. ﺩﺭ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻣﻔﺼﻞ ﺑﻪ ﺁﻥ ﭘﺮﺩﺍﺧﺘﻪ ﻣﻰﺷﻮﺩ:
1- ﺳــﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﺷﻔﺎﻑ ﻭ ﺭﻗﺎﺑﺘﻰ ﺑﻮﺭﺱ: ﺩﺭ ﺭﻭﺵ ﻋﺮﺿﻪ ﻧﻔﺖ ﺩﺭ ﺑﻮﺭﺱ، ﻓﺮﺍﻳﻨﺪ ﺧﺮﻳﺪ ﻧﻔﺖ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺨﺶ ﺧﺼﻮﺻﻰ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻛﺎﻣًﻼ ﺷﻔﺎﻑ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻬﺎﺩﻫﺎﻯ ﻧﻈﺎﺭﺗﻰ ﻣﻮﺭﺩ ﺑﺎﺯﺭﺳــﻰ ﻗﺮﺍﺭ ﻣﻰﮔﻴﺮﺩ. ﺑﺪﻳﻦ ﺻﻮﺭﺕ ﻛﻪ ﺗﻤﺎﻣﻰ ﻣﺮﺍﺣﻞ ﺧﺮﻳﺪ، ﺑﺎﺭﮔﻴﺮﻯ ﻭ ﺗﺴﻮﻳﻪ ﺣﺴﺎﺏ ﺯﻳﺮ ﻧﻈﺮ ﻧﻬﺎﺩﻫﺎﻯ ﻧﻈﺎﺭﺗﻰ ﻭ ﺑﺎ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺁﻥﻫﺎ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻣﻰﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﻳﻦﮔﻮﻧﻪ ﻧﻴﺴــﺖ ﻛﻪ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﺭﻭﺵ ﻗﺒﻠﻰ، ﺩﻻﻻﻥ ﻧﻔﺘﻰ، ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺭﺍ ﺑﺎ ﻻﺑﻰﮔﺮﻯ ﺑﺎ ﺑﺮﺧﻰ ﻣﺴﺌﻮﻻﻥ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﻧﻔﺖ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻗﻴﻤﺖ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻧﻴﺰ ﺩﺭ ﻳﻚ ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﺭﻗﺎﺑﺘﻰ ﺩﺭ ﺑﻮﺭﺱ ﻛﺸﻒ ﻣﻰﺷﻮﺩ؛ ﺑﺪﻳﻦ ﺻﻮﺭﺕ ﻛﻪ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﻧﻔﺖ ﺍﺑﺘﺪﺍ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﻗﻴﻤﺖ ﺟﻬﺎﻧﻰ ﻧﻔﺖ، ﻳﻚ ﻗﻴﻤﺖ ﭘﺎﻳﻪ ﺍﻋﻼﻡ ﻣﻰﻛﻨﺪ ﻭ ﺳﭙﺲ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎﻯ ﺍﻳﻦ ﻗﻴﻤﺖ ﺑﻴﻦ ﺷﺮﻛﺖﻫﺎﻯ ﺧﺼﻮﺻﻰ ﺭﻗﺎﺑﺖ ﺷﻜﻞ ﻣﻰﮔﻴﺮﺩ ﻭ ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﻗﻴﻤﺖ ﻣﻤﻜﻦ ﺑﻪ ﻓﺮﻭﺵ ﻣﻰﺭﺳﺪ. ﺩﺭ ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﺭﻗﺎﺑﺘﻰ ﺑﻮﺭﺱ ﺧﺒﺮﻯ ﺍﺯ ﺍﻋﻄﺎﻯ ﺗﺨﻔﻴﻔﺎﺕ ﻭﻳﮋﻩ ﺑﻪ ﺧﺮﻳﺪﺍﺭﺍﻥ ﻧﻴﺴــﺖ ﻭ ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﻗﻴﻤﺖﮔﺬﺍﺭﻯ ﻧﻔﺖ ﻛﺎﻣًﻼ ﺷﻔﺎﻑ ﻭ ﻃﺒﻖ ﺍﺻﻮﻝ ﻣﺸﺨﺺ ﺍﺳﺖ.
2- ﺍﺧﺬ ﺗﻀﺎﻣﻴﻦ ﻻﺯﻡ ﺍﺯ ﺧﺮﻳﺪﺍﺭﺍﻥ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ: ﺍﺷــﺎﺭﻩ ﺷــﺪ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺭﻭش ﺗﺤﺮﻳﻢﻫﺎﻯ ﻗﺒﻠﻰ ﻧﻔــﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺪﻭﻥ ﺩﺭﻳﺎﻓﺖ ﺿﻤﺎﻧﺘﻨﺎﻣــﻪ ﻻﺯﻡ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻭ ﺷﺮﻛﺖﻫﺎﻯ ﻣﺘﻘﺎﺿﻰ ﻗﺮﺍﺭ ﻣﻰﮔﺮﻓﺖ ﻭ ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻫﻴﭻ ﺗﻀﻤﻴﻨﻰ ﺑﺮﺍﻯ ﺑﺎﺯﮔﺸﺖ ﺑﻬﺎﻯ ﻧﻔﺖ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﻭﺟﻮﺩ ﻧﺪﺍﺷﺖ، ﺩﺭ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺍﻣﺜﺎﻝ ﺑﺎﺑﻚ ﺯﻧﺠﺎﻧﻰﻫﺎ ﻧﻔﺖ ﺭﺍ ﺧﺮﻳــﺪ ﻭ ﻓﺮﻭﺵ ﻛﺮﺩﻩ ﻭ ﭘﻮﻝ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﻧﻤﻰﺩﺍﺩﻧﺪ. ﺍﻣﺎ ﺩﺭ ﺭﻭﺵ ﻓﻌﻠﻰ، ﻃﺒﻖ ﺍﻃﻼﻋﻴﻪ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﺑﻮﺭﺱ ﺍﻧﺮژﻯ، ﺷﺮﻛﺖﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﺧﻮﺍﻫﺎﻥ ﺧﺮﻳﺪ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﺑﻮﺭﺱ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺍﺑﺘﺪﺍ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺩﺭﻳﺎﻓﺖ ﻛﺪ ﻣﻌﺎﻣﻼﺗﻰ ﻫﻮﻳﺖ ﺷﺮﻛﺖ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﻣﺸﺨﺺ ﻛﻨﻨﺪ. ﺩﺭ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻌﺪﻯ ﭘﺲ ﺍﺯ ﭘﺮﺩﺍﺧﺖ 10 ﺩﺭﺻﺪ ﺍﺯ ﺑﻬﺎﻯ ﻣﺤﻤﻮﻟﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺭﻳﺎﻟﻰ، ﺷﺮﻛﺖ ﺧﺼﻮﺻﻰ ﻣﻰﺗﻮﺍﻧﺪ ﻭﺍﺭﺩ ﻓﺮﺍﻳﻨﺪ ﺧﺮﻳﺪ ﻧﻔﺖ ﺷﻮﺩ. ﺩﺭ ﺻﻮﺭﺗﻰ ﻛﻪ ﺷﺮﻛﺘﻰ ﻗﺎﺩﺭ ﺑﻪ ﺧﺮﻳﺪ ﻧﻔﺖ ﺩﺭ ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﺭﻗﺎﺑﺘﻰ ﻛﺸﻒ ﻗﻴﻤﺖ ﺷﺪ ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﻣﻮﻋﺪ ﺑﺎﺭﮔﻴﺮﻯ، 10 ﺩﺭﺻﺪ ﺩﻳﮕﺮ ﺑﻬﺎﻯ ﻣﺤﻤﻮﻟﻪ ﺧﺮﻳﺪﺍﺭﻯ ﺷﺪﻩ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺭﻳﺎﻟﻰ ﭘﺮﺩﺍﺧﺖ ﻛﻨﺪ ﻭ ﺑﻪ ﺍﺯﺍﻯ 80 ﺩﺭﺻﺪ ﺑﺎﻗﻰﻣﺎﻧﺪﻩ، ﺿﻤﺎﻧﺘﻨﺎﻣﻪ ﺑﺎﻧﻜﻰ ﺑﺎ ﺍﺭﺯﺷــﻰ ﻣﻌﺎﺩﻝ 1,25 ﺑﺮﺍﺑﺮ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺑﻮﺭﺱ ﺍﺭﺍﺋﻪ ﺩﻫﺪ. ﻫﻤﺎ ﻥﻃﻮﺭ ﻛﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪﻩ ﻣﻰﺷﻮﺩ ﺩﺭ ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﻓﻌﻠﻰ ﻫﻴﭻ ﺭﺍﻩ ﻓﺮﺍﺭﻯ ﺑﺮﺍﻯ ﺩﻻﻻﻥ ﻧﻔﺘﻰ ﮔﺬﺍﺷــﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ ﻭ ﺩﺭ ﺻﻮﺭﺗﻰ ﻛﻪ ﺷﺮﻛﺘﻰ ﺑﻬﺎﻯ ﻧﻔﺖ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺣﺴﺎﺏ ﻣﻮﺭﺩ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻠﻰ ﻧﻔﺖ ﻭﺍﺭﻳﺰ ﻧﻜﻨﺪ ﻭﺛﻴﻘﻪ ﺁﻥ (ﻣﻌﺎﺩﻝ 1,25 ﺑﺮﺍﺑﺮ ﺑﻬﺎﻯ ﻣﺤﻤﻮﻟﻪ ﺩﺭﻳﺎﻓﺘﻰ) ﺗﻮﺳــﻂ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻠﻰ ﻧﻔﺖ ﺿﺒﻂ ﻣﻰﺷــﻮﺩ، ﺩﺭ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺼﻮﺭ ﻇﻬﻮﺭ ﺑﺎﺑﻚ ﺯﻧﺠﺎﻧﻰﻫﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺳﺎﺯﻭﻛﺎﺭ ﺍﺯ ﺍﺳﺎﺱ ﺑﺎﻃﻞ ﺍﺳﺖ.



ما را در کانال «آخرین خبر» دنبال کنید