شرق/ متن پیش رو در شرق منتشر شده و انتشار آن به معنی تایید تمام یا بخشی از آن نیست.

یک روز بعد از موضع‌گیری‌های تند وزیر امور خارجه آمریکا، رئیس‌جمهور این کشور به‌طور تلویحی مسئولیت تصمیمات بعدی را گردن حکام سعودی انداخت. دونالد ترامپ، در واکنش توییتری خود به ماجرای حمله به تأسیسات نفتی سعودی گفت منتظر است سعودی‌ها بگویند چه کسی مسئول حمله بوده و چه باید کرد؛ «به ذخایر نفتی عربستان سعودی حمله شد. دلیل داریم که باور داشته باشیم می‌دانیم مقصر کیست و بسته به این دریافت تأیید، آماده به شلیکیم؛ اما منتظریم از پادشاهی [سعودی] بشنویم که به باور آنها چه کسی عامل حمله بوده و تحت چه شرایطی باید پیش برویم». او کمی بعد نوشت: «کلی نفت!». به گزارش آسوشیتدپرس، این توییت‌ها یک روز بعد از جلسه شورای امنیت ملی در کاخ سفید ارسال شد که با حضور مایک پنس، معاون اول رئیس‌جمهور، مایک پمپئو، وزیر خارجه و مارک اسپر، وزیر دفاع، برگزار شده بود. یک مقام آمریکایی بدون ذکر نام به این خبرگزاری گفت در پایان این جلسه که همه گزینه‌های از‌جمله گزینه نظامی در آن بررسی شده، هیچ تصمیمی اتخاذ نشده است.
مقامات سعودی: شواهد آمریکا قطعی نیست
با خبر وال‌استریت‌ژورنال در این‌باره به نظر می‌رسد سعودی‌ها هم تمایلی به عواقب چنین فرایندی ندارند. در گزارش این روزنامه آمده: مقامات سعودی گفته‌اند درباره حمله به پالایشگاه‌ها، به نتایجی که آمریکا می‌گوید، یعنی حمله کار ایران بوده باشد، نرسیده‌اند و اطلاعاتی که ایالات متحده در اختیار آن‌ها گذاشته ‌است قطعی نیست. این موضع‌گیری در کنار موضع‌گیری رئیس‌جمهور آمریکا احتمال اقدام علیه ایران در این زمینه را تقریباً منتفی می‌کند.
ایران: اتهام آمریکا هیچ پایه و اساسی ندارد
سخنگوی وزارت خارجه ایران در پاسخ به این پرسش که یکی از سناتورهای آمریکایی با طرح این اتهام که ایران در حمله به آرامکو نقش داشته و در همین چارچوب باید به پالایشگاه‌های نفتی ایران حمله شود، گفت: پالایشگاه نفتی عربستان سعودی را یمنی‌ها زده‌اند؛ این موضوع چه ربطی به ایران دارد. حرفی که در این زمینه مطرح شده است، حرف بی‌ربط و نادرستی است. سخنگوی وزارت خارجه در ادامه گفت‌وگوی خود با رسانه‌ها درباره ادعای مقامات آمریکایی در موضوع دخالت ایران در حمله به آرامکو اظهار کرد: «پنج سال است یمن درگیر جنگی خونین از سوی ائتلاف سعودی علیه مردم بی‌گناه خود است و طبیعی است که مردم یمن و نیروهای نظامی این کشور به این تجاوزات واکنش داشته باشند تا بتوانند جنایات انجام‌شده را متوقف کنند». وی اظهارات اخیر مقامات آمریکایی را فرافکنی عنوان کرد و گفت:‌ «ما به‌صراحت گفته‌ایم از مردم یمن دفاع می‌کنیم؛ ولی اینکه آنها این‌گونه حملات و اقدامات دفاعی را به ایران نسبت دهند، در راستای دروغ حداکثری است که مقامات آمریکایی علیه ایران دنبال می‌کنند. ما از این حرف‌ها و اقدامات تعجب نمی‌کنیم. برخی از کشورها وابسته هستند و کشورهایی که آنها را نیز می‌دوشند، مجبور هستند این‌گونه حرف‌ها را بزنند تا در آنها احساس امنیت ایجاد کنند». او تأکید کرد: «اظهارات مطرح‌شده از سوی مقامات آمریکایی محکوم و غیرقابل ‌پذیرش است و هیچ‌گونه پایه و اساسی ندارد».
ترامپ مسئولیت را گردن عربستان انداخت
از نگاه بسیاری از تحلیلگران، با این موضع‌گیری از سوی رئیس‌جمهور آمریکا، عملا مسئولیت هرگونه اقدام علیه ایران، اعم از نظامی یا اقدامات دیگر، بر عهده سعودی‌ها خواهد بود. امیرعلی ابوالفتح، تحلیلگر سیاست خارجی، در توییتر در‌این‌باره نوشت: «اگر عربستان، ایران را مسئول حمله به پالایشگاه آرامکو معرفی کند، ریاض مسبب فاجعه در خاورمیانه شناخته می‌شود و اگر هم عربستان مسئولیت را متوجه یمن کند، آمریکا را از جنگ با ایران نجات خواهد داد». از طرف دیگر، جاشوا لندیس، تحلیلگر آمریکایی مسائل خاورمیانه، در تحلیل مشابهی نوشت: «عربستان سعودی از جنگی با ایران که آدرس فرستنده‌اش سعودی باشد، حمایت نخواهد کرد. عربستان از جنگ بین ایالات متحده و ایران حمایت می‌کند، اگر بتواند پشت ایالات متحده مخفی شود؛ اما نه جنگی که در آن لازم باشد عربستان روی صحنه بیاید؛ چون [در چنین جنگی] عربستان شکست خواهد خورد».ترامپ بار دیگر ایران را به دروغ‌گویی درباره ماجرای پهپاد آمریکایی ساقط‌شده متهم کرد و نوشت: «حالا می‌گویند نقشی در حمله به عربستان سعودی نداشته‌اند؛ خواهیم دید؟»؛ اشاره او به ماجرای پهپاد در حالی است که علاوه بر مقامات نظامی و سیاسی ایران، نیکولای پاتروشف، دبیر شورای امنیت ملی روسیه نیز در همان زمان و پس از دیدار با جان بولتون، مشاور وقت امنیت ملی رئیس‌جمهور آمریکا و میر بن‌شابات، رئیس شورای امنیت ملی اسرائیل، تأیید کرد بر اساس اطلاعات وزارت دفاع روسیه، این پهپاد در حریم هوایی ایران قرار داشته ‌است.
کارشناسان نظامی آمریکایی: تصاویر منتشرشده چیزی را نشان نمی‌دهند
دیروز مقامات ایالات متحده تصاویری از پالایشگاه‌های آسیب‌دیده منتشر کردند و مدعی شدند این تصاویر شواهد دست‌داشتن ایران در حمله هستند. یک مقام کاخ سفید بدون ذکر نام در گفت‌وگو با ای‌بی‌سی در‌این‌باره مدعی شد ایران ۱۲ موشک کروز و بیش از ۲۰ پهپاد در این حمله به کار گرفته است و زاویه برخوردها نشان می‌دهد مبدأ حملات ایران یا عراق بوده ‌است. هر دو کشور دست‌داشتن در این حمله را رد کرده‌اند. مقامات آمریکایی همچنین از وجود اسناد و شواهدی در این زمینه گفته‌اند، اما چیزی از این اسناد منتشر نشده است. ریک پری، وزیر انرژی آمریکا، تأکید کرد کشورش ایران را مسئول حملات می‌داند. سه کارشناس نظامی در گفت‌وگو با خبرگزاری سی‌ان‌ان گفتند تصاویر منتشرشده چیزی را تأیید نمی‌کنند. مارک هرتلینگ، ژنرال بازنشسته، در‌‌این‌باره به سی‌ان‌ان گفت: این تصاویر «واقعا چیزی نشان نمی‌دهند، جز دقت بالای حملات». ژنرال بازنشسته جان کربی نیز گفت: «هیچ چیز در این تصاویر نمی‌بینم که حمله از نقطه خاصی را تأیید کند».
انگلیس، روسیه و چین: اسناد و شواهد نیاز است
به گزارش واس، خبرگزاری رسمی عربستان، محمد بن‌سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، در تماس تلفنی با محمد بن‌زاید، ولیعهد ابوظبی، گفت عربستان قادر به مقابله با این حملات است. ولیعهد ابوظبی نیز بر حمایت امارات از عربستان علیه آنچه امنیت این کشور را به خطر بیندازد، تأکید کرد. در میان واکنش‌های مقامات دیگر کشورها، دومینیک راب، وزیر خارجه بریتانیا، تصریح کرد باید تمام حقایق روشن شود؛ «درباره اینکه چه کسی مسئول این حادثه است، تصویر به‌طور کامل روشن نیست». وزارت امور خارجه روسیه با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد: «روسیه قطعا چنین حملاتی را محکوم می‌کند؛ اما به همه طرف‌ها توصیه می‌شود که از نتیجه‌گیری شتاب‌زده درباره اینکه چه کسانی مسئول این حملات بودند، خودداری کنند». به گزارش ایرنا، در ادامه بیانیه آمده است: «ما اقدامات آمریکا برای افزایش تنش با ایران در پی این رویداد را غیرسازنده دانسته و بررسی گزینه‌های متقابل در پی نتیجه‌گیری‌های شتاب‌زده مقامات واشنگتن را که گویا درباره آن اکنون گفت‌وگو می‌کنند، اقدامی نادرست می‌دانیم». دمیتری پسکوف، سخنگوی رئیس‌جمهوری روسیه، نیز به خبرنگاران گفت: «کشورهای منطقه و بازیگران خارجی باید از نتیجه‌گیری عجولانه در حادثه حمله به مرکز نفتی در عربستان خودداری کنند». سخنگوی وزارت خارجه چین نیز گفت: «هرگز نباید بدون هیچ دلیل و مدرکی علیه ایران اتهام‌زنی شود». هوا چونینگ افزود: «بدون تحقیقات کامل و مدارک قابل استناد، نمی‌توان علیه کشوری اتهامی را مطرح کرد». آنتونیو گوترش، دبیر‌کل سازمان ملل، در بیانیه‌ای «این حملات را که انصارالله مسئولیت آن را بر عهده گرفته»، محکوم کرده‌ است.


ما را در کانال «آخرین خبر» دنبال کنید