فرارو/ متن پیش رو در فرارو منتشر شده و انتشار آن در آخرین خبر به معنای تایید تمام یا بخشی از آن نیست

به دنبال افزایش انتقادات از عملکرد دولت چین در خصوص شیوع ویروس مرگبار کرونا (کووید ۱۹) در این کشور، به نظر می‌رسد دولت پکن در حال اجرای طرحی تبلیغاتی است که بر اساس آن این گونه القا شود که «شی جینپینگ»، رئیس جمهور این کشور، از همان لحظات اولیه، اقدام بر ضد شیوع این بیماری را آغاز کرده است.

به گزارش فرارو به نقل از نیویورک تایمز، انتشار رسمی سخنان رئیس جمهور چین در کنگره دائمی حزب کمونیست که در سوم فوریه برگزار شد، در عین حال نخستین اعتراف مقامات رسمی چین به آگاهی رئیس جمهور این کشور از لحظات اولیه شیوع این بیماری است. این بدان معنا است که میان نخستین اظهار نظر شی جینپینگ درباره ویروس کرونا و آغاز شیوع این بیماری فاصله‌ای دو هفته‌ای وجود دارد در حالی که در این مدت بیمارستان‌های شهر ووهان، مرکز اصلی شیوع کرونا، درگیر این بیماری بودند.

این طرح در صدد است تا شی جینپینگ را به عنوان قدرتمندترین رهبر چین در چند هه گذشته نشان دهد و به گونه‌ای قصد دارد تا شکل گیری این بحران را بر گردن مقامات رسمی دیگری بیندازد که بسیار «ضعیف و با تاخیر» عمل کردند. در یک سخنرانی داخلی که روز شنبه (۲۶ بهمن) منتشر شد، رئیس جمهور چین اظهار داشت که در ۷ ژانویه و در جریان جلسه شورای حزب کمونیست که به طور معمول به صورت غیر علنی انجام می‌شود، دستورات مربوط به تلاش برای جلوگیری و کنترل ویروس کرونا را صادر کرده است.

وی همچنین در این سخنان خود تاکید کرد که وی دستور قرنطینه بی سابقه ووهان و سایر شهر‌ها را از ۲۳ ژانویه صادر کرده است. شی جینپینگ در مورد اقدامات اخیر خود گفت: «من لحظه به لحظه شیوع این بیماری و میزان پیشرفت آن را زیر نظر دارم و در تلاش برای محدود کردن آن، دائما دستورات شفاهی و همچنین دستورالعمل‌های مختلف را صادر می‌کنم».

مشاوران رئیس جمهور چین امیدوارند تا با انتشار این سخنرانی که در ۳ فوریه برگزار شد، روند کاهشی محبوبیت وی در نزد افکار عمومی را متوقف کنند و به مردم خود اطمینان دهند که با اعتماد به رئیس جمهور می‌توان از این بحران خارج شد. این ویروس تاکنون بطور رسمی بیش از ۶۸۰۰۰ نفر را آلوده کرده و بیش از ۱۶۵۰ نفر را در سراسر جهان کشته است که اکثریت قریب به اتفاق قربانیان در کشور چین هستند.

مین ژین پی، استاد کالج Claremont McKenna در کالیفرنیا، می‌گوید: «به نظر می‌رسد لحن کلی سخنرانی دفاعی است. شی جینپینگ در واقع می‌خواهد روایتی را تغییر دهد که تا این لحظه برای جایگاه رهبری او در چین بسیار نامطلوب بوده است».

اما این جلسه که با حضور مقامات ارشد صورت گرفت می‌تواند بیش از پیش اعتماد به رئیس جمهور را در میان افکار عمومی کاهش دهد. در واقع بر اساس این جلسه، شی جینپینگ از همان ابتدا در جریان بیماری کرونا بوده، بنابراین با توجه به شیوع گسترده این بیماری و کشته شدن تعداد زیادی از شهروندان چینی تاکنون، این شائبه مطرح می‌شود که وی نتوانسته است به درستی به اهمیت این مسئله پی ببرد و آن را مدیریت کند. به همین دلیل به نظر می‌رسد مقصر جلوه دادن افراد دیگر در جریان این بحران کاری دشوار برای شی جینپینگ باشد.

این جلسه همچنین سؤالاتی را در مورد آنچه مقامات عالی دولت چین در آن مقطع درباره ویروس کرونا می‌دانستند و نوع واکنش آنها به این ویروس مرگبار، ایجاد می‌کند. کارشناسان می‌گویند که شی جینپینگ در اوایل ژانویه جلسات عالی‌ترین نهاد سیاسی چین را تشکیل داد و این نشان می‌دهد که نگرانی‌ها از ویروس کرونا از ابتدا و در میان عالی‌ترین سطوح سیاسی این کشور وجود داشته است. اما یک گزارش رسمی از نشست کمیته دائمی ۷ ژانویه که در آن زمان توسط خبرگزاری دولتی شین هوا منتشر شده بود، هیچ اشاره‌ای به بحث در مورد ویروس کرونا در این جلسه نکرد.

جودی بلانشت، مدیر مطالعات چین در مرکز مطالعات استراتژیک و بین المللی در خصوص انتشار جزئیات این جلسه توسط مقامات رسمی چین می‌گوید: «به نظر می‌رسد که رئیس جمهور چین سعی دارد نشان دهد که ما در آن وضعیت خواب نبودیم، اما ما زنگ هشدار را به صدا در نیاوردیم».

در اوایل ماه ژانویه، مقامات رسمی ووهان به این اطمینان رسیدند که انتقال ویروس از انسان به انسان بعید است که برخی از کارشناسان دولتی نیز آن را تایید کردند. «زو جیانگو»، کارشناس ارشد بیماری‌های واگیر در مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌های چین در اوایل ژانویه در گفتگو با Ta Kung Pao روزنامه هنگ کنگی اظهار داشت: «فعلاً هیچ مدرک مشخصی در مورد انتقال انسان به انسان ویروس کرونا وجود ندارد و این نشان می‌دهد که سطح تهدید این ویروس محدود است».

اطلاعات جدید بر اساس این جلسه، حضور شی جینپینگ در روند مبارزه با بیماری کرونا را خیلی زودتر از آنچه قبلاً شناخته شده بود، نشان می‌دهد. اولین اظهار نظر عمومی و رسمی وی در مورد این بیماری همه گیر در ۲۰ ژانویه بود که وی دستورالعمل مختصری را که در رسانه‌های دولتی منتشر شد، صادر کرد.

در روز‌هایی که دستورات جینپینگ در تاریخ ۷ ژانویه صادر شد، سیاستمداران در ووهان برای نشست سالانه کنگره مردم این شهر، تشکیل جلسه دادند. با گذشت زمان، خبرنامه‌های روزانه کمیسیون بهداشت ووهان در مورد شیوع این بیماری بار‌ها اعلام می‌کرد که تاکنون هیچ مورد جدیدی از عفونت، هیچ مدرک محکمی از انتقال انسان به انسان و هیچگونه عفونت در کادر پزشکی مشاهده نشده است.

اما به مرور نشانه‌هایی در حال ظهور بود که ثابت می‌کرد سیاستمداران و کارشناسان دولتی، قدرت کروناویروس جدید را دست کم گرفته بودند. در ۹ ژانویه، یک مرد ۶۱ ساله با نام خانوادگی «زنگ» درگذشت که اولین مرگ تایید شده از ویروس جدید بود. از این زمان بود که برخی پزشکان در بیمارستان‌های ووهان شروع به هشدار دادن به دوستانشان کردند و بخش‌هایی ویژه برای بیمارانی که علائم عفونت را نشان می‌دادند، در نظر گرفته شد.

حتی پس از آنکه شی جینپینگ در ۲۰ ژانویه اولین اظهارات عمومی خود راجع به ویروس کرونا را اظهار داشت، باز به نظر نمی‌رسید که این مسئله در اولویت کاری او قرار دارد. روز قبل از آغاز تعطیلات سال نو چینی در اواخر ژانویه، وی در تالار بزرگ Great Hall of the People در پکن، به موفقیت‌های خود در هدایت چین در طی یک سال دشوار پرداخت بدون اینکه هیچ اشاره‌ای به بیماری جدید کند. هنگامی که او در این تالار در حال سخنرانی بود، ووهان، شهری با ۱۱ میلیون نفر، در تلاش ناامیدانه‌ای برای جلوگیری از انتشار ویروس، و به طور کامل قرنطینه شد.

اولین حضور عمومی جینپینگ بعد از قرنطینه ووهان در ۲۳ ژانویه، دو روز بعد از جلسه کمیته دائمی حزب کمونیست بود. وی پس از این نشست در پاسخ به سوالی در خصوص شیوع بیماری کرونا گفت: «ما مطمئناً می‌توانیم در این نبرد پیروز شویم.».

اما در روز‌های بعد او مجددا از حضور در انظار عمومی خودداری کرد و فقط چند بار در جریان ریاست جلسات حزب کمونیست و دیدار با بازدید کنندگان خارجی از جمله مدیر کل سازمان جهانی بهداشت و رهبر کامبوج، هون سن، ظاهر شد. در همین حال، او دومین مقام عالی کشور، «لی کیچیانگ»، را مامور کرد تا کارگروه مبارزه با این بیماری همه گیر را مدیریت کند و بالطبع پاسخگوی افکار عمومی نیز باشد.

این غیبت شی جینپینگ از انظار عمومی و محافل رسمی، این گمانه زنی‌ها را مطرح کرد که وی با پنهان شدن در پشت بحران ویروس کرونا، تلاش دارد تا قدرت و شهرت خود را حفظ کند. همین گمانه زنی‌ها باعث شد که رئیس جمهور چین در تلاش آشکار برای رد چنین اظهاراتی، هفته گذشته مجددا در انظار عمومی ظاهر شود. هفته گذشته، جینپینگ از یک مرکز در حومه پکن، یک بیمارستان و یک مرکز کنترل بیماری در رسانه‌های دولتی، بازدید کرد. این در حالی است که وی هنوز برای بازدید از استان هوبی، مرکز این بیماری همه گیر، اقدامی نکرده است. چند روز بعد از این بازدید ها، شی جینپینگ دو مقام عالی رتبه حزب کمونیست را در استان هوبی برکنار کرد، اقدامی که برای آرام کردن خشم مردم و مهار اوضاع سیاسی انجام شد.

کارشناسان می‌گویند با انتشار سخنان ۳ فوریه، شی جینپینگ تلاش داشت تا شهرت و محبوبیت خود را در نزد افکار عمومی چین بازیابد، اما به نظر می‌رسد در عمل اتفاق دیگری رخ داده است. آقای بلانشت از مرکز مطالعات استراتژیک و بین المللی می‌گوید: «آنچه که در این سخنان واقعاً جلب توجه می‌کند، کلمه "من" موجود در آن است». وی می‌افزاید: «این کلمه به وضوح رئیس جمهور را در مرکز پاسخ گویی به این بحران قرار می‌دهد و همچنین بهانه قدیمی متهم کردن کادر‌های حزب که در سیستم سیاسی چین کم سابقه نیست را بی معنی می‌کند.»

سخنرانی روز ۳ فوریه توسط کیوشی، یا Seeking Truth، مجله برتر دکترین حزب کمونیست منتشر شد در حالی که انتشار سریع چنین سخنرانی داخلی بسیار نادر است. در این سخنرانی، شی جینپینگ تلاش‌ها برای پایان دادن به این بیماری همه گیر را "جنگ مردم" توصیف کرد و از دو میدان اصلی جنگ نام برد: استان هوبی، جایی که عفونت‌ها و مرگ و میر‌ها در آن متمرکز شده است، و پکن پایتخت چین. وی همچنین اذعان داشت که همه گیری و مبارزه با این بیماری به اقتصاد آسیب رسانده و تولید را کاهش داده است.

رئیس جمهور چین همچنین افزود که دولت پشتیبانی مالی را برای مشاغل ارائه خواهد داد و به کارگران مهاجر کمک می‌کند تا به شغل خود بازگردند و همچنین حمایت از پروژه‌های ساختمانی را افزایش دهد. وی گفت: با تشویق سرمایه گذاری در فناوری‌های جدید مانند شبکه‌های تلفن ۵G و همچنین سرگرمی و آموزش آنلاین، می‌توان ضرر‌های مالی ناشی از این بیماری همه گیر را جبران کرد.

وی همچنین بر اهمیت کنترل اطلاعات و تسلط بر افکار عمومی در داخل و خارج از کشور تأکید کرد. شی جینپینگ در مورد احساسات عمومی چین، خطاب به اعضای حزب کمونیست گفت: «باید نظارت و ارزیابی دقیق تری در مورد عقاید مردم داشته باشید، باید به صورت فعالانه با آن‌ها صحبت کنیم و راهنمایی‌های مثبتی انجام دهیم.» وی افزود: «ابتکار عمل را به دست بگیرید و به طور موثر افکار بین المللی را شکل دهید.»

کارشناسان بر این باور هستند که انتشار سخنان شی جینپینگ در جلسه دائمی حزب کمونیست در خصوص بیماری همه گیر کرونا، اگر چه در قالب طرحی با هدف کاهش فشار انتقادات و بازیابی محبوبیت رئیس جمهور چین صورت گرفته است، اما در عین حال همین سخنرانی نشان می‌دهد که وی از همان آغاز از این مسئله خبر داشته، اما نتوانسته است آن را به درستی مدیریت کند؛ بنابراین انتشار این سخنرانی نه تنها مانع از کاهش محبوبیت و کفایت شی جینپینگ در نزد مردم چین نمی‌شود بلکه ممکن است مشروعیت حکومت وی را نیز زیر سوال ببرد.


ما را در کانال «آخرین خبر» دنبال کنید