اسب بخار/ از هر منظر که صنعت و بازار خودروی ایران را مورد بررسی قرار دهیم، با حجم وسیعی از محدودیت ها و عقب ماندگی ها مواجه هستیم که نمی توان آن را در مقام مقایسه با سایر بازارهای جهانی قرار داد.

اما در این بین، بخش هایی از بازار هستند که در اوج بی توجهی قرار گرفته اند. به عنوان مثال، جای خالی خودروهای اسپرت در بازار کشورمان آن قدر محسوس است که نمی توان از آن به عنوان یک بخش تأثیرگذار یاد کرد. این درحالی است که در بسیاری از کشورها، خودروهای اسپرت از درجه اهمیت بالایی برخوردار هستند و می توانند سیاست های خودروسازان را در راستای نیازسنجی بازار تغییر دهند.
اما در ایران بازار خودروهای اسپرت بسیار محدود است و به چند نمونه از برندهای لوکس اروپایی ختم می شود. شاید بتوان ارزان ترین خودروهای اسپرت بازار را به کره ای ها و ژاپنی هایی اختصاص دهیم که طی سال های گذشته توانستند با تیراژ کم تر نسبت به سدان ها و شاسی بلندها پا به بازار ایران بگذارند. از جمله این خودروهای اسپرت می توان به «کیا سراتو کوپ» اشاره کرد که توانست بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۶ در دو نسل توسط شرکت «اطلس خودرو» به بازار عرضه شود.

در این مقاله به بررسی نسل اول این خودرو در بازار کشور می پردازیم و ویژگی های آن را مورد ارزیابی قرار می دهیم.

تاریخچه کیا سراتو کوپ
«کیا موتورز» کره جنوبی نخستین بار در سال ۲۰۰۸ با معرفی نسخه کوپه از مدل سراتو در نمایشگاه خودروی نیویورک، نوید عرضه محصولی اسپرت و ارزان قیمت را به بازار جهانی داد. این محصول، که بر مبنای پلت فرمی مشترک با «هیوندای النترا» توسعه یافته است، از نظر مشخصات فنی تفاوتی با نسخه سدان و هاچ بک نداشت و تنها در قالب یک خودروی کوپه دودر ظاهر شده بود. فرآیند طراحی و توسعه این محصول در زمان فعالیت «پیتر شرایر» صورت گرفته است. بر این اساس می توان گفت دارای ظاهری مورد قبول بوده که نتیجه تیمی حرفه ای و کاربلد است. تولید این نسل تا سال ۲۰۱۲ ادامه یافت و در نهایت نسل دوم این خودرو با ظاهری متحول شده از اوایل سال ۲۰۱۳ به بازار جهانی راه پیدا کرد.

ظاهری متفاوت و جذاب
همان طور که گفته شد کیا سراتو کوپ از نظر فنی هیچ گونه تفاوتی با نمونه سدان، که پیش از آن راهی بازار کشور شده بود، ندارد. اما در طراحی، تفاوت های قابل توجهی دارد که باعث شد نظر بسیاری از جوانان و علاقه مندان به خودروهای اسپرت را به خود جلب کند. شاید بتوان گفت که بیش ترین شباهت میان این نسخه و نمونه سدان در قسمت جلوی خودرو نمود پیدا کرده است، با این تفاوت که در نسخه کوپ شاهد استفاده از سپری اسپرت تر با دریچه های ورودی هوای بزرگ تر و چراغ مه شکن های عمودی هستیم.

در نمای کناری، به رسم تمامی خودروهای دودر، شاهد استفاده از درهای بزرگ تر از نسخه سدان هستیم. در این بخش، به دلیل حذف ستون B، از شیشه های بدون فریم استفاده شده که جذابیت ظاهری این کوپه کره ای را دوچندان کرده است. نکته قابل توجه در طراحی ظاهری این خودرو، حذف هرگونه اضافه کاری و پرهیز از خطوط درهم تنیده است. تنها خطی که روی بدنه نقش بسته، از چراغ های جلو کشیده شده و تا قسمت انتهایی خودرو امتداد یافته است. رینگ های آلومینیومی اسپرت، که دارای طرحی ۵ بازویی است، نمایی زیبا به این خودرو بخشیده که با ماهیت کلی خودرو هماهنگی دارد.
در نمای عقب سراتو کوپ نیز شاهد طرحی بسیار ساده هستیم که از چراغ هایی کشیده با گرافیک داخلی، شبیه به نسخه سدان، بهره مند شده است. تنها بخشی که توانسته چهره ای اسپرت به این خودرو ببخشد، دیفیوزر مشکی نصب شده در قسمت زیرین خودروست که دو خروجی اگزوز را در سمت راست خود جای داده است. با این حال نمی توان گفت طراحی ظاهری سراتو کوپ خسته کننده و قدیمی است، زیرا همین سادگی باعث شده، حتا پس از گذشت چند سال از آن، همچنان طرف داران پروپاقرصی داشته باشد.

کابین نه چندان اسپرت
با ورود به کابین کیا سراتو کوپ با فضایی آشنا مواجه می شویم که پیش از این در نسخه سدان این خودرو مشاهده کرده ایم. در واقع این موضوع کمی ممکن است علاقه مندان به این محصول را مأیوس کند، زیرا آن چه از یک خودروی اسپرت انتظار می رود را نمی تواند برآورده کند. شاید بتوان اصلی ترین تفاوت میان نسخه سدان و کوپه را وجود شیفترهای تعویض دنده پشت فرمان در نسخه کوپ دانست که حس بهتری از رانندگی را در اختیار راننده قرار می دهد.

طراحی داشبورد و کنسول میانی این خودرو دقیقاً مشابه نسخه سدان بوده و از همان اسلوب پیروی کرده است. تریم داخلی آن با سه طرح مشکی، مشکی – قرمز و کرم قابل سفارش است که بیش تر نمونه های واردشده به بازار ایران دارای تودوزی چرمی مشکی رنگ هستند. نکته ای که در کابین این خودرو بیش از هر چیز دیگر خودنمایی می کند، کیفیت نه چندان مطلوب قطعات به کار رفته در آن است. البته باید گفت این خودرو به عنوان محصولی ارزان قیمت پا به میدان گذاشته و نمی توان از آن انتظار مواد ساخت مرغوب داشت.

اما نکته مثبتی که در کابین این خودرو مشاهده می شود، فضای کافی برای سرنشینان ردیف جلو و عقب است. در واقع این خودرو، با وجود این که از نوع کوپه به شمار می رود، دارای فضای مناسبی برای سرنشینان عقب است که از مزایای آن به شمار می رود. اما به دلیل شیب سقف و کاهش ارتفاع در قسمت عقب، به رسم سایر کوپه ها، دارای ارتفاع سقف کم تری برای سرنشینان عقب است.

امکانات رفاهی و آپشن ها
کیا سراتو در چندین نسخه مختلف با امکانات رفاهی متنوع به بازار ایران راه پیدا کرد. عموماً سراتو کوپ های واردشده به کشور دارای امکاناتی مشابه هستند، از جمله آپشن های موجود در این خودرو می توان به سانروف، سنسور پارک، کروزکنترل، سیستم ورود بدون کلید و استارت دکمه ای، آینه میانی الکتروکرومیک، گرم کن صندلی های جلو، فرمان هیدرولیک، صفحه کیلومتر سوپرویژن، سنسور نور، گرم کن آینه های کناری، تنظیم برقی آینه ها، سیستم تهویه مطبوع اتوماتیک و سیستم صوتی حرفه ای با قابلیت CD چنجر ۶ عددی اشاره کرد.

همچنین در بخش ایمنی نیز می توان به مواردی از قبیل ۶ عدد کیسه هوای راننده، سرنشین، کناری و پرده ای، کمربندهای ایمنی پیش کشنده، پشت سری های فعال، ترمزهای مجهز به سیستم ABS و EBD و سیستم کنترل پایداری ESCو ESP اشاره کرد.

ویژگی های فنی پیشرانه
کیا سراتو کوپ راه یافته به بازار ایران، همچون نسخه سدان، از یک پیشرانه ۴ سیلندر ۲ لیتری تنفس طبیعی ۱۶ سوپاپ از نوع Theta II بهره می گیرد. در واقع این پیشرانه با حجم دقیق ۱۹۹۸ سی سی قادر به تولید نیرویی معادل ۱۵۶ اسب بخار در ۶۲۰۰ دور در دقیقه است. همچنین حداکثر گشتاور خروجی این موتور ۱۹۴ نیوتن متر در ۴۳۰۰ دور در دقیقه است. سیستم انتقال قدرت در این کوپه کره ای از یک جعبه دنده ۶ سرعته اتوماتیک تشکیل شده است که نیروی تولیدشده پیشرانه را به چرخ های جلو منتقل می کند.

طبق اعلام رسمی کیاموتورز، شتاب صفر تا صد سراتو کوپ ۱۲۴۶ کیلوگرمی حدود ۹ ثانیه است که با توجه به پیشرانه ۲ لیتری به کار رفته در آن کمی کند به نظر می رسد. همچنین سیکل مصرف سوخت این خودرو در شهر ۹٫۴ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر، ۶٫۹ لیتر در جاده و سیکل ترکیبی مصرف سوخت ۷٫۸ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر اعلام شده است. به همین دلیل می توان گفت کیا سراتو کوپ یکی از گزینه های اسپرت اقتصادی در بازار شناخته می شود.
گفتنی است کیا سراتو کوپ در برخی از بازارها با نسخه ۱٫۶ لیتری تنفس طبیعی نیز عرضه می شود، اما همان طور که گفته شد، تمامی نمونه های واردشده به ایران دارای موتور ۲ لیتری تنفس طبیعی هستند.

تجربه رانندگی
با نگاهی به طراحی این خودرو و همچنین مروری بر مشخصات فنی و قابلیت های آن، پشت فرمان نسل اول کیا سراتو کوپ می نشینیم. نکته ای که در همان ابتدا توجه را جلب می کند، موقعیت مناسب قرارگیری راننده و دید کافی نسبت به فضای اطراف خودروست، که به واسطه پنجره های کناری بزرگ پدید آمده است.

با فشردن دکمه استارت و روشن کردن پیشرانه ۲ لیتری سراتو کوپ، برخلاف انتظار، صدای اسپرتی از موتور و خروجی های اگزوز به گوش نمی رسد که این موضوع می تواند از نکات منفی در آن به شمار رود. زیرا صدای اسپرت یکی از بدیهی ترین مواردی است که از یک خودروی اسپرت انتظار می رود. به هر حال، با قرار دادن اهرم دنده در حالت D شروع به حرکت می کنیم. با فشردن پدال گاز تا انتها هم نمی توان توقع شتاب اولیه قابل توجهی از آن داشت. اما با این وجود موتور ۲ لیتری نصب شده روی این خودرو می تواند از پس نیازهای ابتدایی راننده به خوبی برآید.

یکی از نکات قابل توجه در سواری این خودرو، مصرف سوخت اقتصادی آن است. به همین دلیل در حالت رانندگی نرمال شاهد تعویض دنده ها در دورهای میانی هستیم. این رویه تا جایی ادامه دارد که با نزدیک شدن به سرعت ۷۰ کیلومتر بر ساعت، شاهد استفاده از دنده ۶ توسط جعبه دنده اتوماتیک هستیم. در واقع این موضوع باعث می شود تجربه ای آرام و اقتصادی از رانندگی با این کوپه کره ای داشته باشید. همچنین گوش به فرمان بودن جعبه دنده از دیگر مواردی است که می تواند لبخند رضایت را برای راننده به همراه داشته باشد، زیرا به محض اعمال فشار بیش تر روی پدال گاز، شاهد کم شدن دنده ها و بالا رفتن دور موتور هستیم.

اگر تجربه رانندگی با کیا سراتو سدان را داشته باشید، به یقین متوجه سیستم تعلیق خشک آن شده اید. این موضوع در نسخه کوپ نیز مشاهده می ود. البته در این خودرو سواری خشک و اسپرت دور از انتظار نبوده و ماهیت کلی خودرو نیازمند وجود چنین سیستم تعلیقی است. باید این نکته را در نظر داشته باشید که تکان های عرضی و کوبشی این خودرو ممکن است در سفرهای طولانی مدت موجب خستگی و آزار سرنشینان شود.

سیستم ترمزهای چهار چرخ دیسکی به کار رفته در سراتو کوپ، به خوبی از پس جثه حدوداً ۱۳۰۰ کیلوگرمی برآمده و می تواند آن را کنترل کند. همین موضوع این اطمینان خاطر را به راننده می دهد که با فشردن بیش تر پدال گاز، حداکثر توان خروجی پیشرانه را به کار بگیرد.
درخصوص هندلینگ و فرمان پذیری این خودرو نمی توان گفت که از پس خواسته ها و نیازهای سخت پسندان برمی آید، زیرا به صورت کلی سراتو کوپ خودرویی آرام و متین است که در قالب یک خودروی اسپرت ایفای نقش می کند. به همین دلیل تجربه ای هیجان انگیز همراه با ایمنی بالا را به شما ارائه نمی کند. اما سیستم کنترل پایداری این خودرو در زمان نیاز به سرعت وارد مدار شده و از بروز بیش فرمانی و یا کم فرمانی ممانعت می کند.

نتیجه گیری پایانی
اکنون با توجه به این که نسل اول کیا سراتو کوپ با قیمتی حدود ۲۳۰ تا ۳۱۰ میلیون تومان در بازار ارزش گذاری می شود، جزو تنها نمونه های کوپه دودر است که می توان با این مبلغ خریداری کرد. البته هیوندای کوپه FX نیز دیگر کوپه موجود در ایران است که حتا با قیمت هایی کم تر از این هم قابل خریداری است. اما موضوعی که درخصوص این خودرو وجود دارد، کمبود نمونه های سالم و کم کارکرد در بازار است. از سویی پیشرانه ۶ سیلندر این خودرو از استهلاک بیش تری در مقایسه با پیشرانه ۲ لیتری کیا سراتو کوپ برخوردار است.

همچنین سراتو کوپ خودرویی کم استهلاک است که، در صورت دارا بودن سلامت فنی، می تواند گزینه ای مقرون به صرفه در بازار به شمار رود. اما باید این نکته را به خاطر داشته باشید که این خودروی جوان پسند، وضعیت چندان مناسبی در بازار خودروهای کارکرده ندارد و به نوعی، خودرویی بدفروش شناخته می شود.