آرمان امروز/ شاید شما نیز مانند دیگران با نابهنجاری دغلکاری رو به رو شده باشید. از این که به سادگی فریفته شده و گول ظاهر شخص یا چیزی را خورده‌اید خود را نکوهش و سرزنش کرده باشید؛ ولی باید گفت پیش از آن که شما زیان کرده و دغلکار سود برده باشد، شما سود برده و دغلکار زیان کرده است،‌ زیرا اعتبار خود را نزد شما از دست داده است. این در حالی است که اعتبار مهم ترین سرمایه اجتماعی هر کسی است.همان اندازه که انسان ها به اعتبار به عنوان سرمایه اصلی زندگی وابسته و نیازمند هستند، جامعه نیز بدان وابسته است. از این روست که در آموزه‌های اخلاقی با مبانی عقلایی و عقلانی و آموزه‌های دینی با مبانی وحیانی، نسبت به نابهنجاری‌ها و رفتارهای تهدیدکننده امنیت سرمایه های اجتماعی به شدت مقابله شده است و هنجارشکنان در این عرصه به اشکال گوناگون مورد نکوهش و توبیخ قرار گرفته‌اند.این گونه است که در آموزه های دینی، تقوای ابتدایی که بستر ساز دین‌پذیری و ایمان دانسته شده به اموری مربوط و مرتبط شده است که ارتباط تنگاتنگی با عرصه‌های ارتباط اجتماعی دارد.در آموزه های قرآنی، راستگویی، امانتداری، وفاداری، عمل به قول و پیمان و مانند آن به عنوان مصادیقی از تقوای ابتدایی و اساسی هر فرد و جامعه معرفی شده و کسانی که گرفتار نابهنجاری دروغ، دغل، خیانت، غش و مانند آن هستند به عنوان انسانی های پلشت و پلید شناسایی و معرفی شده اند.اصولا از نظر قرآن کسانی به خداوند و آخرت ایمان می آورند که زمینه اخلاقی رفتارهای درست و صحیح را داشته باشند و نسبت به قول و عقود و پیمان های خویش وفادار باشند، در کارهای خویش صادق و در رفتار و کردار خود اهل راستی و درستکاری باشند. چنین انسان‌های با شخصیتی می توانند بار مسئولیت بزرگ خلافت الهی را که به شکل ایمان تجلی یافته بر دوش کشند و در مسیر ربوبیت الهی گام بردارند.در برابر انسان هایی که بی تقوایی را پیشه خویش می سازند و با رفتارها و کردار های هنجار شکن خویش، امنیت اخلاقی و روانی جامعه را با خطر مواجه می سازند، نمی توانند در مسیر الهی ایمان گام بردارند و مسیر سازندگی را در پیش گیرند.این گونه است که اهل غش و دغلکاری را نمی توان انسان‌های باورمندی بر شمرد که در مسیر تعالی گام بر می دارند. این افراد نه تنها به خود و سرمایه‌های وجودی خویش ضربه می زنند و از سرمایه فرصت و وجود، مایه می گذارند و زیان و ضرر می کنند و متصف به خسران می گردند بلکه موجب می شوند تا جامعه نیز سرمایه های بزرگ اجتماعی خویش را از دست دهد و دچار بحران عدم اعتماد شود. بی‌اعتمادی در هر جامعه ای خطرناک ترین شکل بحران است که آثار آن در جنبه ها و ابعاد مختلف بروز و ظهور می کند. چنین حالتی ارتباط میان انسان‌ها را کاهش می‌دهد و مراودات اقتصادی سالم و آسان را با مشکل مواجه می سازد.ریشه این بی‌اعتمادی را می بایست در همان رفتارهای نابهنجاری چون دروغگویی، بی وفایی، خیانت، غش و دغلکاری جست. از این روست که اسلام و قرآن به مبارزه شدید با این رفتار ضد هنجاری برخاسته و اشکال گوناگون دغلکاری را محکوم و مردود دانسته است.از امام رضا (ع) روایت است که وی از امیرمومنان علی (ع) روایت نموده است : من از هر کسی که در مشورت با مسلمانان دغلکاری کند، بیزارم. (بحار‌الانوار، علامه مجلسی، ج ۷۵، ص ۹۹)امیر مومنان علی (ع) با اعلام برائت نسبت به دغلکار این معنا را گوشزد می کند که چنین رفتاری نه‌تنها مسلمانان که شایسته هیچ انسانی نیست.وی هم چنان که از شرک و مشرک اعلان برائت می جوید و مرزهای اعتقادی خویش با دیگران را این‌گونه ترسیم و مشخص می سازد، نسبت به دغلکاران نیز این گونه اعلان برائت و بیزاری می‌جوید و نشان می دهد که تفاوتی میان این دو دسته از انسان ها نیست هر چند که یکی در اعتقاد به گمراهی رفته و آن دیگری در رفتار و کردار خویش مسیر سقوط و هبوط را می پیماید.آن حضرت در تعبیری دیگر دغلکاری را از اخلاق فرومایگان برمی‌شمارد. تا این گونه نشان دهد که دغلکار اصولا انسان شریف و کریمی نیست که قابل توجه و اهتمام باشد.به نظر آن حضرت شرافت و کرامت هر انسانی به رفتار و اعتقادات او وابسته است و انسانی که دغلکار می باشد همانند انسانی که ایمان به خداوند ندارد از شرافت و کرامت انسانی بهره ای نبرده است. بنابراین نمی توان وی را انسانی مسلمان برشمرد.به یک معنا دغلکار اصولا از حوزه انسانیت بهره ای نبرده است چه رسد که از اسلام بهره ای برده باشد.از این روست که امام رضا (ع) از پیامبر (ص)‌ روایت می کند که از ما نیست کسی که با مسلمانی دغلکاری کند و از ما نیست کسی که با مسلمانی خیانت نماید. (بحار الانوار، ج ۷۵، ص ۲۸۴)بنابراین تفاوتی میان خیانتکار و دغلکار نیست، چنان که تفاوتی میان مشرک و دغلکار نیست، زیرا کسی که از امت پیامبر (ص) نباشد در حقیقت نمی‌تواند مسلمان باشد و اسلام و مسلمانی او تنها لقلقه زبان است که وی را از مجازات و مشکلات دنیوی در جامعه اسلامی حفظ می کند ولی هرگز راه بهشت را برای او هموار نمی سازد و جایگاه او جز دوزخ و آتش جاویدان آن نیست. رسول گرامی خداوند می‌فرماید: هر که با مسلمانی دغلکاری کند یا به او زیان رساند و یا با او نیرنگ نماید از ما نیست. (همان، ج ۷۷، ص ۱۴۶) بنابراین می بایست برای حفظ اسلام و ایمان خویش دست از غش و دغلکاری برداشت و امنیت ایمانی خویش را همانند امنیت اجتماعی حفظ کنیم و اجازه ندهیم که به بهایی اندک سرمایه های بزرگ اجتماعی چون اعتماد متقابل از میان برود.



همراهان عزیز، آخرین خبر را بر روی بسترهای زیر دنبال کنید:
آخرین خبر در سروش
http://sapp.ir/akharinkhabar
آخرین خبر در ایتا
https://eitaa.com/joinchat/88211456C878f9966e5
آخرین خبر در بله
https://bale.ai/invite/#/join/MTIwZmMyZT
آخرین خبر در گپ
https://gap.im/akharinkhabar