علم و فناوری/ روبات مارپیچ گام رو به منظور حرکت بر روی همه سطوح و ناهمواری ها با حمایت سازمان بسیج علمی و پژوهشی استان قزوین توسط مخترع جوان قزوینی حمید فیروز بهر افضل ساخته شد.
حمید فیروز بهر افضل در گفتگو با این خبر گزاری اظهار کرد:از زمان ظهور علم روباتیک و مکاترونیک سعی طراحان بر آن بود که روبات هایی بسازند تا قابلیت مانور دهی بیشتری نسبت به نمونه های قبلی باشند.تا کنون روش های زیادی برای حرکت، طراحی وتعداد زیادی از آنها با موفقیت روبه رو شده اند .
وی افزود:از جمله آنها می توان به روبات های خزنده که از طبیعت الهام گرفته شده اند و مانند مار و یا روبات هایی که بر روی چهار پا ایستاده و مانند حیوانات قدم بر می دارند اشاره کرد.چنین روش هایی در کنار مکانیزم های گدشته می تواند راه چاره ای برای مشکلات پیش روی صنعت و علم روباتیک باشد.
بهرافضل بیان کرد: روبات Robo Spire از یک مکانیزم جدید برای حرکت کردن بهره می گیرد. این روبات با استفاده از مکانیزم حرکتی خود قادر است در انواع سطوح و ناهمواری ها حتی بر روی آب و زیر آب نیز حرکت کند.اساس کار این روبات تا حدودی شبیه تانک است.

وی در خصوصاهمیت و ضرورت اجرای طرح گفت: اجرای چنین طرحی از اهمیت بالایی برخوردار است زیرا با استفاده از این مکانیزم می توان در بخش نظامی تانک هایی ساخت که با یک مکانیزم در انواع سطوح و ناهمواری ها حرکت کند و در هزینه ها صرفه جویی کرد و یا روبات های جستوجوگر لوله ساخت که برای حرکت در لوله های نفت و آب و ... حرکت کند و آسیب های آنها را شناسایی کند و باعث سرعت بخشیدن و بهبود کار شود.
این مخترع قزوینی در ادامه گفتگو بیان کرد:می توان از این روبات در بسیاری از صنعت ها استفاده کرد تا کار آدمی را راحت و آسان کرد و به آن سرعت بخشید.
وی در رابطه با مکانیزم حرکتی روبات نیز گفت: مکانیزم حرکتی این روبات یک مکانیزم حرکتی کاملا جدید و ابتکاری است. این روبات با استفاده از دو مارپیچ A و Bکه از لحاظ ساختاری بر خلاف یکدیگر ساخته شده اند و به موازات یکدیگر در زیر روبات قرارمی گیرند حرکت می کند.
این مخترع افزود: برای حرکت روبات به سمت جلو یا عقب این مارپیچ ها در خلاف جهت یکدیگر می چرخند و باعث حرکت روبات به سمت جلو یا عقب می شود و برای حرکت روبات به جهت های چپ و راست این مارپیچ ها در جهت یکدیگر می چرخند و برای تغییر جهت به بین چهارجهت اصلی یکی ازدو مارپیچ چرخیده و دیگری حرکت نمی کند.
بهرافضل اضافه کرد: این روش از جهتی شبیه حرکت حلزون و از طرفی شبیه حرکت تانک هاست. یعنی برای حرکت مانند حلزون و برای تغییر جهت مانند تانک عمل می کند. از مزیت های این مکانیزم قابلیت حرکت در سطوح نا هموار و حرکت در سراشیبی و سرازیری با شیب های بالا است.
وی بیان داشت:در واقع وجود اجسامی مثل سنگ موجب می شود روبات با پایداری بیشتر حرکت کند به این دلیل که سنگ یا اجسام مشابه آن در بین صفحات دو گام قرار می گیرد و همانند یک تکیه گاه عمل می کند. این روش حرکت باعث میشود روبات بر روی آب هم همانند یک شناور دریایی حرکت کند. در اصل این مارپیچ ها قادرند آب را در بین گام ها جا به جا کنند و باعث حرکت روبات گردند.
این مخترع جوان قزوینی به اهداف خود از طراحی و ساخت این روبات اشاره و تصریح کرد:نیاز به روباتی که با یک مکانیزم بتواند از تمام سطوح و ناهمواری ها عبور کند موجب شد که ایده ی ساخت چنین روباتی به وجود آید.
وی افزود:طراحی یک نوع مکانیزم خاص حرکتی برای حرکت یک روبات،ابداع روشی نوین و جدید در حرکت روبات ها و طراحی و ساخت روباتی که بتواند با مکانیزم مارپیچ حرکت نماید از دیگر اهداف ساخت این روبات به شمار می رود.
بهر افضل بیان داشت:به دلیل اینکه بدنه ی روبات به طور کامل از آلومینیم است در این مرحله از ساخت دو قست از بدنه ی روبات که نیاز به برش و تراشکاری دقیق داشت توسط برشCNC برش داده شد.
وی افزود: برای حرکت روبات در این مرحله مارپیچ هایی که باید در زیر روبات نصب شوند طراحی وساخته شده اند که فاصله ی گام های آن 5cm است و همچنین ارتفاع گام ها 2cm است و همچنین که تصاویر آن در زیر قابل مشاهده است.
وی در خصوص سرعت روبات گفت:سرعت حرکت سیستم رابطه مستقیمی با فاصله D دارد به این صورت که با افزایش فاصله گام ها در مارپیچ ها سرعت حرکت در واحد دور مارپیچ افزایش و قدرت و گشتاور حرکت کاهش میابد. به طور مثال اگر فاصله گام ها 30 سانتی متر باشد با هر دور چرخش مارپیچ روبات 30 سانتی متر جابجا می شود.
این مخترع قزوینی به کاربرد روبات نیز اشاره و اظهار کرد:این روبات به دلیل مکانیزم حرکتی خاص خود می تواند در تمام ناهمواری ها و پستی و بلندی ها که به دلیل بلایای طبیعی و غیر طبیعی به وجود می آیند به خوبی حرکت کند و به همین دلیل می تواند یک روبات امدادگر بسیار خوب باشد.
وی افزود:از آنجایی که این سیستم حرکت تلفیقی از حرکت حلزون و تا حدی هم تانک است توانایی محسوسی در عبور از ناهمواری ها دارد لذا گزینه مناسبی برای ساخت تجهیزات حمل و نقل نظامی می باشد. به طوری که قابلیت حرکت در سطوح برفی و تپه های شن و ماسه را دارد.
بهر افضل در پایان با اشاره به قابلیت های روبات خاطرنشان کرد:حرکت بر روی آب : ساخت هواناو و زیر دریایی دو زیست،حرکت در مسیر های ناهموار: ساخت روبات های نظامی و امدادگر،حرکت در شیب های مختلف : ساخت تانک های نیرومند،حرکت بر روی سطوح مختلف و بالا و پایین رفتن از پلهاز قابلیتهای روبات است.