برگزیده

تسویه حساب اینترنتی با دولت

اعتماد

بروزرسانی 1405/03/17 - 10:50

اعتماد/ متن پیش رو در اعتماد منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست

مهدی بیک اوغلی| محمد مهاجری: استیضاح وزیر ارتباطات و مخالفت با مذاکرات تسویه‌حساب با مردم است
پیروز حناچی: استیضاح فرصتی است تا مردم بدانند چه افراد و گروه‌هایی مخالف رفع انسداد از اینترنت هستند

کمتر از یک هفته پس از اتصال اینترنت بین‌المللی و در شرایطی که کشور درگیر پرونده‌های حساسی چون تقابل نظامی با امریکا و اسراییل از یک طرف و پیگیری مذاکرات حساس با ایالات متحده است، انتشار خبر تلاش برخی طیف‌ها و گروه‌ها در مجلس برای استیضاح وزیر ارتباطات به جرم رفع انسداد اینترنت بازخوردهای بسیاری در افکار عمومی داشته است. این خبری است که مصطفی پوردهقان، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس دوازدهم از آن رونمایی کرده و می‌گوید: «گروهی محدود در مجلس با هرگونه گشایش در حوزه‌های مختلف مخالفت می‌کنند، همین حالا هم فتح‌الفتوحی اتفاق نیفتاده، اما اقلیتی در پارلمان به دنبال استیضاح وزیر (ارتباطات) هستند.» این نماینده حتی پا را فراتر گذاشته و بحث استیضاح وزیر ارتباطات را در کنار پرونده‌های دیگری چون مخالفت با مذاکرات و تخریب گسترده دولت قرار داده و این‌طور تحلیل می‌کند: «چیزی که باید در این میان مشخص شود، این است که افرادی که چنین مساله‌ای را مطرح می‌کنند نماینده افکار اقلیتی هستند که امروز مسائلی همچون عدم ارتباطات، عدم مذاکره، عدم اتصال اینترنت بین‌الملل و بسیاری از موضوعات دیگر را مطرح می‌کنند.» همان‌طور که پوردهقان به درستی اشاره کرد به نظر می‌رسد، جریان مخالف دولت بدون توجه به منافع ملی و مصالح عمومی تلاش می‌کند در برابر تحقق مطالبات مردم و ایجاد رضایتمندی عمومی ایستادگی و پایداری کند! به همین دلیل است که از یک طرف در خفا و آشکار از برنامه‌ریزی‌ها و سیاستگذاری‌های اجرایی نظام سیاسی برای ترک تخاصم و مذاکره انتقاد کرده، از سوی دیگر در برابر رفع انسداد از اینترنت می‌ایستد، حتی تلاش می‌کند مقابل برنامه‌ریزی‌های اقتصادی دولت نیز مانع‌تراشی کند. «اعتماد» در گفت‌وگو با فعالان سیاسی تلاش می‌کند ابعاد و زوایای گوناگون تلاش‌های جریان اقلیت برای مانع‌تراشی در مسیر برنامه‌های توسعه‌ای دولت را مورد واکاوی قرار دهد. بسیاری از تحلیلگران با انتقاد از تلاش برخی جریان‌های سیاسی برای به جریان انداختن پرونده استیضاح وزیر ارتباطات به دلیل اتصال مجدد اینترنت و مخالفت‌های برجامی تاکید می‌کنند که اینترنت امروز به یکی از نیازهای اساسی و جدانشدنی زندگی مردم تبدیل شده و هر اقدامی که موجب نارضایتی عمومی شود باید از دستور کار خارج شود. از سوی دیگر این چهره‌های سیاسی موضوع مذاکرات ایران و امریکا در عین حفظ آمادگی نظامی برای پایان دادن به تحریم‌ها و ایجاد ثبات اقتصادی در کشور را ضروری ارزیابی می‌کنند.

محمد مهاجری: جریان شکست خورده در انتخابات 1403 به دنبال تسویه حساب انتخاباتی است
محمد مهاجری، فعال سیاسی اصولگرا، با تحلیل رفتارهای جریان تندرو پس از انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴۰۳، عملکرد این جریان را ناشی از ناتوانی در پذیرش شکست و تسویه‌حساب انتخاباتی دانست. مهاجری با اشاره به تلاش‌های اخیر برای استیضاح وزیر ارتباطات، همچنین مخالفت‌های گسترده یک جریان خاص به مذاکرات این اقدام را نه یک کنش نظارتی، بلکه تسویه‌حسابی با مردم خواند و تاکید کرد که این جریان تندرو به دلیل ترس از مواجهه با جامعه، حتی از به رکود کشاندن مجلس دریغ ندارد. محمد مهاجری در گفت‌وگو با «اعتماد» ضمن نقد رویکرد جریان اقلیت تندرو در سپهر سیاسی کشور اظهار می‌کند: انتخابات ۱۴۰۳ و شکست آقای سعید جلیلی در این رقابت، پایانِ میدان‌‌داری این جریان نبود، بلکه حامیان او سعی کردند فضا را همچنان انتخاباتی، ملتهب و پرچالش نگه دارند. از آن زمان تاکنون که حدود دو سال می‌گذرد، شاهدیم که برخی افراد با تبدیل شکست به یک «تسویه‌حساب سیاسی از مردم»، در برابر هر تحولی موضع می‌گیرند و به دنبال بهانه ‌تراشی برای ایجاد تنش هستند. او ادامه می‌دهد: نکته عجیب اینجاست که این جریان در تحلیل‌های خود چنان افراط می‌کند که گویی تمام تقصیرهای وقوع جنگ مربوط به دولت است و اگر نامزد مورد نظر آنها پیروز شده بود، هیچ‌کدام از این چالش‌‌ها وجود نداشتند. این در حالی است این جریان فاقد گفتمان مشخصی است که بتواند با دنیا ارتباط برقرار کند. از سال ۱۳۸۸ تا امروز، این طیف در دستیابی به ریاست‌جمهوری ناکام مانده است و نشان داده‌اند که دکترین منسجمی برای اقناع بدنه اجتماعی و حتی اطرافیان خود ندارند. آنها نتوانسته‌اند در قالب یک حزب یا تفکر سیاسی بالغ، مسیر پیشرفت کشور را ترسیم کنند. مهاجری یادآور می‌شود: متاسفانه باید گفت که به دلیل همین خلأ فکری افرادی که هیچ درک عمیقی از مناسبات حکمرانی ندارند، به این جریان پیوسته‌اند و اکنون در مجلس و برخی رسانه‌ها، به‌ویژه صداوسیما نفوذ کرده‌اند. این افراد به جای ایفای نقش نمایندگی، هر روز مشغول حاشیه‌سازی‌های سیاسی هستند تا تلافی ناکامی در انتخابات را از دولت و مردم بگیرند. این فعال سیاسی در بخش دیگری از اظهارات خود به موضوع داغِ این روزها، یعنی «آزادی اینترنت بین‌الملل» اشاره کرده و می‌گوید: مهم‌ترین موضوعی که در یکی، دو هفته اخیر فضای عمومی را تحت تاثیر قرار داده، بحث آزادی اینترنت است. تلاش دولت برای رفع انسداد از اینترنت تا حدی امید را در جامعه ایجاد کرد و حتی کسانی که در انتخابات شرکت نکرده بودند، از شکست طرفداران طرح صیانت در مقابل اینترنت آزاد خوشحال شدند. اما این جریان تندرو، حالا که نتوانستند در جایگاه ریاست‌جمهوری خودنمایی کنند، با پر کردن برگه‌های استیضاح علیه وزیر ارتباطات، قصد دارند مانع‌تراشی کنند.

او تصریح می‌کند: این رفتارها نه برای حفظ امنیت ملی، بلکه برای تسویه‌ حساب سیاسی است؛ اما نه تسویه‌حساب با دولت یا جناح رقیب، بلکه تسویه‌حساب با خودِ مردم. همه می‌دانند که بیش از ۷۰ تا ۸۰ درصد مردم از فیلترشکن استفاده می‌کنند تا به اینترنت آزاد دسترسی داشته باشند. همین مردمی که در پی دسترسی آزاد به شبکه جهانی هستند، اگر به درستی درباره شرایط بحرانی یا امنیتی توجیه شوند، قطعا از حق خود برای اینترنت آزاد می‌گذرند؛ اما مشکل اینجاست که جریان تندرو می‌خواهد این حق را به‌طور کامل از مردم سلب کند. مهاجری ادامه داد: من یقین دارم که این افراد حتی حاضر نیستند یک روز سوار مترو شوند و برای مردم درباره تصمیماتشان توضیح دهند، چرا که به‌شدت از واکنش مردم هراس دارند. آنها می‌دانند که چه فاصله عمیقی میان دیدگاه‌هایشان و خواسته‌های اکثریت جامعه وجود دارد. بنابراین تلاش می‌کنند از روش‌هایی مانند استیضاح وزیر ارتباطات برای پیشبرد اهداف سیاسی خود استفاده کنند. شخصا معتقدم استیضاح وزیر ارتباطات برای خودِ ایشان «بسیار سودمند» خواهد بود، چرا که افکار عمومی متوجه می‌شوند او در پی اجرای مطالبه مردم و ایستادگی در برابر انسدادخواهان بوده است. وی در بخش دیگری از سخنان خود به بحث‌های اخیر پیرامون «تنگه هرمز» پرداخت و گفت: در همین ماه‌های اخیر، برخی از این افراد با ادعاهای عجیب و بدون پشتوانه علمی، درباره مسائل امنیتی و حقوقی تنگه هرمز اظهارنظر کردند. من با شناختی که از آنها دارم، یقین دارم که حتی رژیم حقوقی این تنگه و الفبای مسائل امنیت ملی را نمی‌دانند. آنها صرفا حرفی می‌زنند تا در رسانه‌ها مطرح باشند. گویی این جمله معروف که «آب زمزم را آلوده کن تا مشهور شوی» سرلوحه کار برخی از این نمایندگان شده است. مهاجری در پایان خاطرنشان می‌کند: تنها چیزی که برای این طیف اهمیت دارد، دیده شدن در رسانه‌ها و باقی ماندن در تیترهاست، حتی اگر به قیمت آلوده کردن فضای عمومی کشور باشد. این افراد و جریانات نه به مصلحت امنیت ملی فکر می‌کنند و نه توجهی به مطالبات واقعی مردم دارند. امیدوارم بدنه عقلانی مجلس به این نتیجه برسد که برای حفظ کشور و آرامش جامعه، باید راه خود را از این جریان‌ها جدا کنند و به سمت اولویت‌های واقعی کشور گام بردارند.

حناچی: اینترنت بخش جدانشدنی زندگی مردم است
پیروز حناچی در واکنش به بحث‌هایی درباره استیضاح وزیر ارتباطات از سوی برخی جریان‌های سیاسی می‌گوید: امروز مشاهده می‌شود که یک جریان خاص در اقلیت تلاش می‌کند پرونده استیضاح وزیر ارتباطات را به دلیل اتصال دوباره اینترنت به جریان بیندازد و این پرسش را مطرح می‌کند که چرا اینترنت از طریق ستاد فرماندهی فضای مجازی راه‌اندازی شده است؟ او ادامه می‌دهد: باید بپذیریم که هر پدیده‌ای در زمان خود جایگاه و ضرورت خاصی پیدا می‌کند. همان‌طور که گفته‌اند: «هر کسی را بهر کاری در جهان آوردند»، ابزارها و فناوری‌ها نیز در دوره‌های مختلف بر اساس نیاز جامعه معنا پیدا می‌کنند. روزگاری در این کشور و در دوران پهلوی اول، داشتن رادیو جرم محسوب می‌شد و اگر مردم اخبار جنگ جهانی دوم را از طریق رادیو دنبال می‌کردند، ممکن بود با مجازات روبه‌رو شوند؛ اما امروز نگاه جامعه به ابزارهای ارتباطی کاملا تغییر کرده است.

حناچی یادآور می‌شود: همان‌گونه که رادیو در زمان خود به یکی از مهم‌ترین ابزارهای ارتباطی و اطلاع‌رسانی تبدیل شد، امروز اینترنت نیز به بخش جدانشدنی زندگی مردم بدل شده است. دیگر نمی‌توان اینترنت را صرفا یک ابزار تفریحی یا غیرضروری دانست. اینترنت در زندگی روزمره مردم، در آموزش، درمان، حمل‌ونقل، تجارت، خدمات عمومی، ارتباطات خانوادگی و حتی امور ساده خانه نقش مستقیم دارد. به نظرم این استیضاح برای دولت فرصتی است تا برای مردم مشخص کند که چه افراد و گروه‌هایی مخالف حق طبیعی مردم هستند؟ او با اشاره به وابستگی گسترده ابزارهای جدید به اینترنت ادامه داد: امروز حتی برای به‌روزرسانی بسیاری از وسایل خانگی از جمله جاروبرقی‌های هوشمند، تلویزیون‌ها، یخچال‌ها و سایر لوازم دیجیتال نیز به وای‌فای و اینترنت بین‌المللی نیاز است. وقتی زندگی مردم تا این اندازه با اینترنت گره خورده، چگونه می‌توان جلوی این نیاز را گرفت یا آن را نادیده گرفت؟ نمی‌توان در برابر نیاز واقعی جامعه سد ایجاد کرد. مردم امروز برای کسب‌وکار، آموزش فرزندان، ارتباطات روزمره و دریافت خدمات، نیازمند اینترنت پایدار، پرسرعت و قابل اتکا هستند. بنابراین هر تصمیمی در این حوزه باید با درک دقیق از واقعیت‌های زندگی مردم اتخاذ شود، نه بر اساس نگاه‌های محدودکننده یا سیاسی.

حناچی در بخش دیگری از سخنان خود درباره برخی ادعاها مبنی بر ارتباط آسیب‌های امنیتی با اینترنت گفت: اگر در شرایط جنگی یا بحرانی آسیب‌هایی متوجه کشور شده، من معتقدم که این آسیب‌ها الزاما ناشی از اینترنت عمومی نبوده است. اساسا تروریست‌های حرفه‌ای و گروه‌های سازمان‌یافته به گونه‌ای عمل می‌کنند که قابل ردیابی نباشند و برای ارتباطات خود از شیوه‌های پیچیده‌تر، اینترنت ماهواره‌ای و ابزارهای خاص استفاده می‌کنند. او می‌افزاید: نباید مشکلات امنیتی را به شکلی ساده‌انگارانه به استفاده عمومی مردم از اینترنت نسبت داد. محدود کردن اینترنت مردم عادی، بیش از آنکه مانع فعالیت عوامل حرفه‌ای شود، زندگی، کسب‌وکار و آرامش عمومی جامعه را تحت تاثیر قرار می‌دهد. باید میان نیازهای امنیتی و حقوق و نیازهای عمومی جامعه تفکیک قائل شد. حناچی با اشاره به تصمیم دولت برای اتصال مجدد اینترنت اظهار کرد: به نظر می‌رسد دولت قطعا این موضوع را بررسی کرده و به این جمع‌بندی رسیده که میزان نارضایتی عمومی مردم به دلیل محدودیت یا قطعی اینترنت افزایش یافته است. این نارضایتی حتما عمیق و گسترده بوده که دولت تصمیم گرفته در این زمینه اقدام کند. هر موضوعی که موجب افزایش نارضایتی عمومی شود، باید با دقت و مسوولیت‌پذیری مورد بازنگری قرار گیرد. اگر موضوعی مانند اینترنت، زندگی روزمره مردم را مختل می‌کند و باعث فشار بر جامعه می‌شود، ادامه آن تصمیم درستی نیست و باید از دستور کار خارج شود.

حناچی در پایان خاطرنشان می‌کند: باید از ظرفیت‌های اینترنت برای توسعه کشور استفاده کرد، نه اینکه آن را به عنوان تهدیدی برای جامعه معرفی کنیم. اینترنت پرسرعت و دسترسی آزاد و پایدار به شبکه جهانی، یکی از الزامات زندگی امروز و توسعه آینده است و تصمیم‌گیران باید این واقعیت را در سیاستگذاری‌های خود مورد توجه قرار دهند.