خیابان کدام انقلاب؟

روزنامه سازندگی/ متن پیش رو در سازندگی منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست
سیاهنماییها علیه دولت و مذاکرات در صداوسیما و تریبونها توسط تندروها افزایش یافت
از سانسور بخشهایی از پیام اخیر رهبر انقلاب تا تریبون دادن به چهرههایی که مذاکره را «حرام» میدانند و تیم دیپلماسی را هدف حملات خود قرار میدهند، عملکرد صداوسیما در هفتههای اخیر بیش از گذشته در معرض انتقاد قرار گرفته است. روز گذشته نیز رئیسجمهور برای چندمین بار به عملکرد رسانه ملی اعتراض کرد و هشدار داد که صداوسیما حق ندارد با روایتهای یکجانبه و سیاهنمایی، علیه دولت عمل کند.
هشدارهای بیپاسخ رئیسجمهور به رسانه ملی
پزشکیان پیشتر هم در دیدار با مدیران این سازمان با اشاره به برخی تحلیلها و مواضع مطرح شده در برنامههای رسانه ملی هشدار داده بود که هر سخن و تحلیلی که موجب شکاف و دوقطبیسازی در جامعه شود عملاً آب در آسیاب دشمن ریختن است. رئیسجمهور در آن دیدار تصریح کرده بود که هیچ تصمیمی در جمهوری اسلامی خارج از چارچوب شورای عالی امنیت ملی و بدون اذن رهبری اتخاذ نمیشود. او همچنین نسبت به بازنشر گزینشی برخی بیانات درباره مذاکره انتقاد کرد و گفت در مواردی تلاش شده چنین القا شود که نظام بهطور مطلق مخالف مذاکره است درحالی که چارچوب سیاست خارجی کشور همواره بر مبنای حفظ عزت، حکمت و مصلحت تعریف شده است. با این حال دامنه انتقادات از صداوسیما در هفتههای اخیر تنها به نحوه پوشش اخبار دولت محدود نبوده است. یکی از مهمترین حاشیههای اخیر، حذف بخشهایی از پیام رهبر انقلاب در جریان پخش تلویزیونی بود. هرچند صداوسیما این اتفاق را «اشتباهی سهوی» دانست و بابت آن عذرخواهی کرد اما منتقدان معتقدند، بخش حذف شده اتفاقاً از مهمترین فرازهای این پیام بوده است؛ بخشی که در آن نسبت به ایجاد بدبینی، اختلاف، یأس و سرخوردگی در جامعه هشدار داده شده و تأکید شده بود هر اقدامی که موجب بدبینی مردم شود، در عمل کمک به دشمن محسوب میشود.
«خیابان انقلاب»؛ تریبونی علیه دیپلماسی
یکی از مهمترین مصادیق انتقادها به عملکرد اخیر صداوسیما، ماجرای برنامه «خیابان انقلاب» است؛ برنامهای گفتوگومحور که در تجمعات شبانه تهران برگزار میشود و با حمایت سازمان فرهنگی و هنری شهرداری تهران و بازتاب رسانهای گسترده در صداوسیما به تریبونی برای حمله به مذاکرات و تیم مذاکرهکننده تبدیل شده است.
حاشیههای ناتمام
طرح چنین مواضعی در شرایطی صورت میگیرد که مذاکرات و تصمیمات دیپلماتیک کشور در چارچوب مصوبات شورای عالی امنیت ملی و با هماهنگی ارکان عالی نظام دنبال میشود. از اینرو منتقدان معتقدند، تبدیل شدن یک برنامه رسانهای به تریبونی برای حمله به این تصمیمات عملاً به تشویش افکار عمومی و ایجاد چندصدایی در سیاست خارجی کشور دامن میزند؛ آن هم در شرایطی که رهبر انقلاب و دیگر مسئولان ارشد نظام همواره بر حفظ انسجام ملی و حمایت از تیم مذاکرهکننده تأکید کردهاند. حاشیههای «خیابان انقلاب» اما تنها به سخنرانان آن محدود نشد.
رسانه ملی و چالش بیطرفی
یکی از مهمترین انتقادهایی که در سالهای گذشته به صداوسیما وارد شده، غلبه نگاه سیاسی و جناحی بر اصول حرفهای رسانهای به ویژه در ارتباط با دولت است. آنچه مشخص است اینکه رسانه ملی به جای بازتاب متوازن دیدگاههای مختلف در بسیاری از موضوعات به تریبون جریان خاصی تبدیل شده و همین مسئله بر میزان اعتماد عمومی به آن تأثیر گذاشته است. این انتقادات البته به دولت فعلی محدود نمیشود.
بازگشت به منافع ملی؛ مطالبه مشترک از صداوسیما
مسئله صداوسیما فراتر از یک اختلاف مقطعی میان دولت و یک رسانه است و به چالشی بنیادیتر درباره مفهوم «رسانه ملی» برمیگردد؛ رسانهای که از بودجه عمومی استفاده میکند و انتظار میرود، نماینده همه مردم و همه دیدگاههای موجود در چارچوب نظام باشد نه سخنگوی یک جریان سیاسی خاص. همچنین افزایش تنوع دیدگاهها در برنامههای مختلف میتواند به تقویت جایگاه صداوسیما به عنوان رسانهای فراگیر کمک کند؛ بهویژه در موضوعات حساسی مانند سیاست خارجی، مذاکرات و مسائل راهبردی کشور. در نهایت، آنچه بیش از هر چیز اهمیت دارد، توجه به منافع ملی است. در شرایطی که کشور با چالشهای متعدد اقتصادی و سیاسی روبهروست، انتظار میرود هر رسانهای که از امکانات عمومی بهره میبرد، در جهت تقویت انسجام اجتماعی، افزایش اعتماد عمومی و حمایت از تصمیمات قانونی کشور حرکت کند.
















