فرارو/متن پیش رو در فرارو منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست
ترامپ پس از اعطای جایزه صلح نوبل ۲۰۲۶ به ناوی پیلای، با انتقاد از کمیته نوبل مدعی شد به‌دلیل پایان دادن به هشت جنگ، شایسته دریافت هشت جایزه بوده است. بااین‌حال، تداوم برخی درگیری‌ها و مخالفت هند با ادعای میانجیگری آمریکا، روایت او را با پرسش‌هایی روبه‌رو کرده است. انتخاب پیلای نیز بر اهمیت حقوق بین‌الملل و حاکمیت قانون تأکید دارد.
مارک والکر-روزنامه نیویورک تایمز| دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، پس از اعطای جایزه صلح نوبل ۲۰۲۶ به ناوی پیلای، حقوقدان و قاضی بین‌المللی اهل آفریقای جنوبی، بار دیگر کمیته نوبل نروژ را هدف انتقاد قرار داد و مدعی شد که به دلیل پایان دادن به هشت جنگ، شایسته دریافت هشت جایزه صلح بوده است. بااین‌حال، شماری از درگیری‌هایی که ترامپ مدعی حل‌وفصل آن‌هاست، همچنان ادامه دارند و برخی از ادعاهای او درباره نقش میانجیگرانه آمریکا نیز با مخالفت طرف‌های درگیر روبه‌رو شده است.
ترامپ جمعه‌شب و شنبه بار دیگر در مجموعه‌ای از پیام‌های منتشرشده در شبکه اجتماعی تروث سوشال، تصمیم کمیته نوبل نروژ را به‌شدت مورد انتقاد قرار داد. او که آشکارا برای دریافت جایزه صلح نوبل تلاش کرده بود، در پیامی نزدیک به ۶۰۰ کلمه‌ای استدلال کرد که هشت جنگ را خاتمه داده و به همین دلیل باید هشت جایزه صلح نوبل دریافت می‌کرد.
رئیس‌جمهور آمریکا تصمیم کمیته را «لکه‌ای پاک‌نشدنی بر دامن نروژ» توصیف کرد. او چند ساعت پیش از انتشار این پیام نیز مطلبی را بازنشر کرده بود که در آن ناوی پیلای، برنده جایزه امسال، فردی توصیف شده بود که آشکارا از آمریکا و اسرائیل نفرت دارد. ترامپ صبح شنبه شکایت‌های خود را در پیامی کوتاه‌تر تکرار کرد و مجموعه‌ای از اقدامات ادعایی دولتش را برشمرد؛ از جمله پایان دادن به جنگ‌ها، بازگشت گروگان‌های اسرائیلی، دستگیری نیکلاس مادورو، رهبر پیشین ونزوئلا و متوقف کردن برنامه هسته‌ای ایران. او در پایان با ابراز تعجب نوشت که با وجود این اقدامات، نه خودش و نه ایالات متحده جایزه صلح نوبل را دریافت نکرده‌اند.
ادعاهای ترامپ درباره پایان جنگ‌ها زیر سؤال است
با وجود تأکید ترامپ بر نقش خود در حل‌وفصل منازعات بین‌المللی، شماری از جنگ‌هایی که او مدعی پایان دادن به آن‌هاست، همچنان حل‌نشده باقی مانده‌اند. درگیری میان اسرائیل و حماس و همچنین منازعه میان اسرائیل و ایران از جمله مواردی هستند که وضعیت آن‌ها با ادعای رئیس‌جمهور آمریکا درباره پایان یافتن جنگ‌ها همخوانی ندارد.
همچنین نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، اخیراً به ادعای ترامپ درباره حل‌وفصل درگیری میان هند و پاکستان واکنش نشان داد و اعلام کرد که آمریکا در برقراری آتش‌بس میان دو کشور نقشی نداشته است. این اختلاف نشان می‌دهد که ادعاهای ترامپ درباره دستاوردهای دیپلماتیک دولتش لزوماً از سوی طرف‌های مرتبط با این منازعات تأیید نمی‌شود.
جایزه صلح نوبل در سال‌های اخیر به یکی از موضوعات تکرارشونده در روایت ترامپ از میراث سیاست خارجی خود تبدیل شده است. او بارها بر نقش ادعایی خود در کاهش تنش‌های بین‌المللی تأکید کرده و انتظار دریافت این جایزه را آشکارا مطرح ساخته است. انتخاب امسال کمیته نوبل به‌ویژه با توجه به رویکرد دولت ترامپ در قبال منازعات بین‌المللی و نهادهای حقوقی جهانی، تفاوت میان دیدگاه‌های دو طرف را برجسته کرده است.
چرا ناوی پیلای برنده جایزه صلح نوبل شد؟
کمیته نوبل نروژ روز جمعه اعلام کرد که جایزه صلح سال ۲۰۲۶ را به ناوی پیلای به دلیل تلاش‌های او برای دفاع از نظام حقوق بین‌الملل اعطا می‌کند؛ نظامی که به گفته این کمیته، به‌طور فزاینده‌ای با تهدید روبه‌رو شده است.
این کمیته در بیانیه خود تأکید کرد که حاکمیت قانون در سطوح ملی و بین‌المللی، زیربنای نظمی است که برای حفظ صلح و حل مسالمت‌آمیز اختلافات ایجاد شده است. از این منظر، انتخاب پیلای پیامی درباره اهمیت قواعد حقوقی و نهادهای بین‌المللی در شرایط افزایش منازعات و فشار بر سازوکارهای حقوقی جهانی محسوب می‌شود.
پیلای، حقوقدان و قاضی اهل آفریقای جنوبی، پیش‌تر در کشور خود و همچنین در دادگاه‌های بین‌المللی رسیدگی‌کننده به جنایات جنگی فعالیت کرده است. او بعدها به مقام کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد رسید و ریاست هیئتی از این سازمان را نیز بر عهده داشت که به این نتیجه رسید دولت اسرائیل در غزه مرتکب نسل‌کشی شده است. اسرائیل این نتیجه‌گیری را رد کرده است. دولت ترامپ پیش‌تر قضات دیوان کیفری بین‌المللی را هدف تحریم قرار داده بود؛ نهادی که پیلای در گذشته در آن فعالیت کرده است.
واکنش برنده پیشین و پاسخ کنایه‌آمیز پیلای
ماریا کورینا ماچادو، رهبر مخالفان دولت ونزوئلا و برنده جایزه صلح نوبل سال ۲۰۲۵، نیز پیش‌تر به تمایل ترامپ برای دریافت این جایزه واکنش نشان داده بود. او در ژانویه مدال خود را به رئیس‌جمهور آمریکا تقدیم کرد؛ اقدامی که ترامپ آن را نشانه‌ای ارزشمند از احترام متقابل خواند.
پیلای هنگام حضور در مجمع نورنبرگ، نشستی بین‌المللی درباره حقوق بین‌الملل در آلمان، از دریافت جایزه مطلع شد. او در برابر جمعیتی که برایش دست می‌زدند، با اشاره‌ای کنایه‌آمیز به تلاش‌های طولانی ترامپ برای کسب این افتخار گفت: «اگر کمی بیشتر دست بزنید، شاید این جایزه را با ترامپ تقسیم کنم.» این اظهارنظر در شرایطی مطرح شد که انتقادهای ترامپ از تصمیم کمیته نوبل بار دیگر توجه‌ها را به تلاش او برای ثبت جایگاهی برجسته در تاریخ دیپلماسی آمریکا جلب کرده است.
نوبل صلح و مناقشه بر سر میراث سیاست خارجی ترامپ
واکنش تند ترامپ به انتخاب ناوی پیلای نشان می‌دهد جایزه صلح نوبل برای او صرفاً یک افتخار بین‌المللی نیست، بلکه بخشی از تلاش برای تثبیت روایت شخصی‌اش از دستاوردهای سیاست خارجی محسوب می‌شود. او تلاش می کند نقش خود را در پایان دادن به جنگ‌ها و کاهش تنش‌ها برجسته کند، اما تداوم برخی درگیری‌ها و مخالفت طرف‌هایی مانند هند با ادعاهای او، ارزیابی مستقل این دستاوردها را پیچیده می‌کند.
در مقابل، کمیته نوبل با انتخاب پیلای بر دفاع از حاکمیت قانون و سازوکارهای حقوقی بین‌المللی تأکید کرده است. این تفاوت رویکرد، شکاف میان روایت ترامپ از دیپلماسی مبتنی بر توافق‌های سیاسی و تأکید کمیته بر نهادها و قواعد حقوقی را آشکار می‌سازد. در نهایت، مناقشه بر سر جایزه امسال نه‌تنها به رقابت بر سر یک عنوان معتبر بین‌المللی، بلکه به اختلافی گسترده‌تر درباره معیارهای صلح، نقش نهادهای بین‌المللی و چگونگی سنجش دستاوردهای سیاست خارجی تبدیل شده است.
