اعتماد/ متن پيش رو در اعتماد منتشر شده و انتشار آن به معني تاييد تمام يا بخشي از آن نيست
فاصله پيچشميران تا ميدان فردوسي که هر دو در امتداد خيابان انقلاب تهران قرار دارند، روي نقشه کمي بيشتر از يک کيلومتر است. به قاعده هر روزه تهران در روزهاي معمولش اين فاصله با ماشين بايد با احتساب ميزان شلوغي بين 5 تا 10 دقيقه طول بکشد. روز شنبه 30 فروردينماه، راننده تاکسي که فرمانش را مدام ميچرخاند و زيگزاگ ميرود تا به مدد نقشه روي تلفن همراهش ترافيک سنگين را دور بزند و از کوچههاي فرعيتر مدد بگيرد، دست آخر موفق ميشود اين يک و اندي کيلومتر را با رکورد 25 دقيقه بپيمايد. روز شنبه 30فروردين، درست همان روزهايي که مسوولان بهداشت و درمان در سراسر دنيا همچنان از شهروندان ميخواهند که در خانههايشان بمانند و برنامههاي بازگشايي مشاغل در چند کشور همچنان به تعويق ميافتد، تهران يکي از شلوغترين روزهايش را تجربه کرد؛ روزي که حالا احتمال ميرود پسلرزههايش تا نيمه ارديبهشت بيمارستانهاي پايتخت را مشغول خود کنند.
«ديروز ۷۵ درصد نسبت به سال گذشته همين روز افزايش ترافيک داشتيم و دو برابر خودروها وارد اين محدوده شدند.» روز گذشته، سردار مهماندار، رييس پليس راهور تهران بزرگ به آنچه ترافيک سنگين مرکز شهر ناميد واکنش نشان داد، هجوم ماشينها و آدمها به خيابانها را با آمار افزايش 75 درصدي بهتر ميتوان تصور کرد. مهماندار گفته است که محدوده مرکزي شهر گنجايش اين همه خودرو را ندارد و به سبب نبود پارکينگ به اندازه کافي در اين محدوده، برخي شهروندان اجبارا به صورت دوبله يا رديفي پارک کردهاند و اين موضوع به ترافيک دامن ميزند: «ادامه اين روند نه تنها مشکلي را کم نميکند بلکه ميتواند مخل کسبوکار باشد. اگر شهروندان بخواهند با اين نحو وارد محدوده مرکزي شهر شوند مشکلات بيشتري خواهند داشت و ما اين موضوع را به ستادملي کرونا منتقل خواهيم کرد.»
ماموران راهنمايي و رانندگي را ميشد به رديف در تمام طول خيابان انقلاب ديد؛ ماموراني که اغلب خودشان بدون پوشيدن ماسک مشغول هدايت اتومبيلها بودند و گاهي هم با هدايت آنها به خط ويژه اتوبوس ميکوشيدند تا از بار سهمگين فلزي ماشينها بر دوش اين خيابان کاسته شود. اتوبوسها و ماشينها روز گذشته در تهران انگار جايشان را عوض کرده بودند، بيآرتيهاي هميشه پر از جمعيت در نيمروز آغاز هفته حالا با حداقل مسافر ممکن تردد ميکردند و اتومبيلهايي که خيليهايشان پشت مرز محدوده ترافيک ميماندند در مرکز شهر جولان ميدادند، پشت چراغهاي راهنمايي که پشت سر هم قرمز و سبز ميشدند بيآنکه مجالي براي عبور باشد گير ميکردند و گاهي هم تصادفي اين ميان به اين معجون ترافيکي افزوده ميشد تا ماموران پليس و رانندههاي پشت فرمان هم دور هم جمع شوند تا برآوردي از خسارت داشته باشند. در متر به متر خيابان انقلاب ميشد ديد که چگونه رشتههاي «در خانه بمانيم» و «فاصله اجتماعي را حفظ کنيم» پنبه ميشوند و باز سردار مهماندار خطابش با مردم تهران بود: «ما همچنان از مردم درخواست ميکنيم از سفرهاي غيرضروري خودداري کنند چراکه همه افرادي که در اين ساعات به محدوده مرکزي مراجعه ميکنند کارمند نيستند. کارمندان در ساعت 35: 6 تا7:30 وارد اين محدوده ميشوند. اما ترافيک در اين ساعت ناشي از حضور براي خريد و مغازههاي تجاري است که در اين محدوده واقع شده است.» کرکرهها بالا کشيده شدهاند؛ کفشفروشي، مبلسازي، چاپ و تکثير، کتابفروشي و مغازههاي کوچک و بزرگ. جز اينها به نظر ميرسد که رستورانها و فستفودها و ساندويچيها هم دست به کار شدهاند؛ کسبوکار به صورت «از پذيرايي در سالن معذوريم» برقرار شده. در خيابان ستارخان، رستورانها، کبابيها و ساندويچيها همه کاغذهاي توضيح پشت شيشه مغازه چسباندهاند و با کليدواژههاي فاصلهگذاري اجتماعي، دستور ستاد ملي کرونا، جلوگيري از شيوع کرونا و مانند اين اعلام ميکنند که مشتريان ميتوانند فقط غذاي بيرونبر تهيه کنند.
ابراهيم درستي، نايبرييس اتاق اصناف تهران هم روز گذشته به ايسنا گفته بود که از نظر او تمامي واحدهاي صنفي با حفظ موارد بهداشتي ميتوانند به کار بازگردند: «از نظر ما برخي مشاغل پرخطر مانند رستورانها و تالارها ميتوانند با رعايت دستورالعملهاي بهداشتي غذاي بيرونبر عرضه کنند. برخي واحدهاي صنفي هم ميتوانند براي رعايت مسائل بهداشتي و اشتغال، کارمندان خود را به صورت شيفتي دربياورند و مشتريان را با برنامهريزي وارد واحد کنند. براي مثال آرايشگران به ويژه آرايشگران مردانه ميتوانند صندليهاي خود را با فاصله و رعايت مسائل بهداشتي مرتب کرده و شرايط آغاز فعاليت خود را فراهم کنند.» او البته براي اينکه فرمول باز شدن تمامي کسبوکارها جواب بدهد يک شرط گذاشته است، خطاب او هم با مردم است: «اگر شهروندان براي کارهاي غيرضرور به واحدهاي صنفي و پاساژها مراجعه نکنند، امکان بازگشايي همه واحدهاي صنفي با رعايت دستورالعملهاي بهداشتي وجود دارد. شهروندان بايد از اجتماعات چند نفره، حضور در پارکها و حضور غيرضرور در محيط کار و واحدهاي صنفي خودداري کنند.» کرکرهها به نوبت بالا ميروند، زندگي ظاهرا به روال عادي باز ميگردد و در عين حال هر مقامي در هر سطحي خطابش تنها به مردم است که از «حضور غيرضروري» جلوگيري کنند.
با به حداقل رسيدن محدوديتهاي کسبوکار و رفتوآمد نسبت به ساير روزهاي فروردينماه، از ساعت 6 و نيم صبح روز گذشته، اتوبانها و خيابانها و بعد هم مرکز شهر چهره عجيبي به خود گرفتند. هرچند در هيچيک از روزهاي شيوع بيماري در ايران، تهران يا ساير شهرهاي کشور به مانند بسياري از شهرها در ساير کشورها محدوديت شديدي براي سفرهاي درونشهري اعمال نشد، اما تعطيلات نوروز و لزوم تعطيلي اغلب کسبوکارها سبب شده بود تا شرايط ويژه شهر به خوبي حس شود. از پايان تعطيلات اما اين شرايط ويژه کمکم رنگ باخت و روز گذشته ديگر چندان نشاني از اين شرايط ويژه باقي نماند. تنها نماد روزگار شيوع در تهران، روز گذشته چهرههاي مردمي بود که به خيابانها آمده و روانه کارهايشان بودند؛ چهرههايي پوشيده پشت ماسکهاي جورواجور. «امروز تهران خيلي شلوغ بود. امروز رو يادتون باشه. بعدها بايد بهش رجوع کنيم.» اين را يکي از کاربران توييتر نوشته بود، يکي از کساني که معتقدند عواقب روز 30 فروردين و آغاز هجوم ماشينها و آدمها به خيابانها را در آيندهاي بسيار کوتاه با شلوغتر شدن بيمارستانها و به خطر افتادن جان شهروندان بايد بپردازيم.
بازار