دنياي اقتصاد/ متن پيش رو در دنياي اقتصاد منتشر شده و انتشار آن در آخرين خبر به معناي تاييد تمام يا بخشي از آن نيست

روزنامه‌هاي وال‌استريت‌ژورنال و نيويورک‌تايمز به نقل از آژانس‌هاي اطلاعاتي آمريکا از حرکت عربستان در مسير ساخت سلاح هسته‌اي خبر دادند. ظاهرا اين کشور به کمک چين درحال ساخت ظرفيت صنعتي براي توليد سوخت هسته‌اي است. آژانس‌هاي جاسوسي آمريکا معتقدند: «در نزديکي رياض چند سايت هسته‌اي اعلام‌نشده وجود دارد و اورانيوم را به شکلي غني مي‌کنند که بعدها بتوانند از آن در ساخت تسليحات هسته‌اي استفاده کنند.» عربستان به آمريکا گفته بود همگام با پيشرفت هسته‌اي طرف‌هاي منطقه‌اي، برنامه‌اش را به جلو مي‌برد.
 
آژانس‌هاي اطلاعاتي آمريکا در حال راستي‌آزمايي و بررسي ادعاي عربستان درخصوص تلاش‌هاي اين کشور در زمينه افزايش توانايي‌اش براي توليد سوخت هسته‌اي هستند؛ امري که مي‌تواند اين پادشاهي باديه‌نشين را در مسير توسعه تسليحات هسته‌اي قرار دهد. سازمان‌هاي جاسوسي در هفته‌هاي اخير يک تحليل طبقه‌بندي شده در مورد تلاش‌هاي فعلي و در جريانِ عربستان را دست به دست مي‌چرخانند دال بر اينکه اين کشور با همراهي چين به دنبال ساخت ظرفيت صنعتي براي توليد سوخت هسته‌اي است. به گفته برخي مقام‌هاي آمريکايي، اين تحليل هشدارهايي را برانگيخته است دال بر اينکه تلاش‌هاي پنهاني‌اي ممکن است از سوي چين- عربستان در جريان باشد تا اورانيوم خام را به شکلي فرآوري کنند که بعدا بتواند در سوخت تسليحاتي مورد استفاده قرار گيرد. «مارک مازتي»، «ديويد اي. سنجرز» و «ويليام جي. براد» در گزارشي براي نيويورک تايمز نوشتند، آنها در بخشي از اين مطالعه، مراکز و تاسيسات جديد تازه تکميل شده‌اي نزديک يک منطقه توليد پانل خورشيدي در جايي نزديک رياض را يافتند که برخي تحليلگران دولتي و متخصصان خارجي گمان مي‌کنند [آنجا] ممکن است يکي از چند سايت هسته‌اي اعلام نشده از سوي عربستان باشد.

مقام‌هاي آمريکايي مي‌گويند تلاش‌هاي سعودي هنوز در مرحله ابتدايي است و تحليل‌هاي اطلاعاتي هنوز درباره برخي از سايت‌هاي مورد بررسي به نتيجه‌گيري‌هاي محکم دست نيافته‌اند. اين مقام‌ها مي‌گويند، حتي اگر اين پادشاهي تصميم گرفته باشد يک برنامه هسته‌اي نظامي را دنبال کند، سال‌ها طول خواهد کشيد که توانايي توليد کلاهک هسته‌اي را بيابد («دنياي اقتصاد» در تاريخ ۱۹ فروردين ۹۸ در گزارشي با عنوان «اخبار جديد از پروژه اتمي عربستان» به تفصيل به اين مساله پرداخته و به نقل از رابرت کلي، مدير سابق بازرسي‌هاي هسته‌اي در آژانس بين‌المللي انرژي اتمي، نوشته بود که «تصاوير ماهواره‌اي جديد نشان مي‌دهد ساخت‌وساز در يک رآکتور آزمايشي در حومه رياض سرعتي «خيره‌کننده» گرفته است». وي تخمين زده بود که اين رآکتور ظرف «۹ ماه تا يک سال ديگر» کامل و عملياتي خواهد شد. در همين حال، عربستان توافقاتي با «شرکت هسته‌اي ملي چين» براي کشف ذخاير اورانيوم امضا کرده بود).

«مازتي- سنجرز- براد» در ادامه گزارش خود در نيويورک تايمز نوشتند، سعودي‌ها عزم خود را پنهان نکرده و بارها گفته‌اند همگام با پيشرفت هسته‌اي برخي طرف‌هاي منطقه‌اي جلو مي‌روند. در قاموس سعودي‌ها، وليعهد سعودي در سال ۲۰۱۸ وعده داده بود که اين پادشاهي در صورت تداوم پيشرفت طرف‌هاي منطقه‌اي، خواهد کوشيد يا به تسليحات هسته‌اي دست يابد يا ساخت آن را توسعه بخشد («دنياي‌اقتصاد» در گزارشي در تاريخ ۷ مردادماه ۹۹ با عنوان «نگراني از سعودي هسته‌اي» به اين مساله پرداخته و نوشته بود که «محمد بن‌سلمان، وليعهد عربستان، آشکارا اعلام کرده به «شرطِ‌ها و شروط‌ها» تسليحات هسته‌اي را دنبال خواهد کرد»). در هفته اول ماه آگوست، کميته اطلاعاتي مجلس نمايندگان به رهبري «آدام بي. شيف»، دموکرات از کاليفرنيا، بندي را در لايحه مجوز بودجه اطلاعاتي افزود که دولت را ملزم مي‌کرد گزارش در مورد تلاش‌هاي سعودي را از سال ۲۰۰۵ به اين سو در مورد توسعه برنامه‌هاي هسته‌اي اين کشور به مجلس نمايندگان تسليم کند. به نوشته گزارشگران نيويورک تايمز، اين نشانه‌اي است روشن از سوء ظن اين کميته که برخي فعاليت‌هاي هسته‌اي اعلام نشده در جريان است.

جاه‌طلبي هسته‌اي عربستان حدودا به سال ۲۰۰۶ بازمي‌گردد زماني که اين پادشاهي شروع به تحقيق در مورد گزينه‌هاي انرژي هسته‌اي به‌عنوان بخشي از برنامه مشترک با اعضاي «شوراي همکاري خليج فارس» کرد. به‌تازگي، اين پادشاهي برنامه‌هاي هسته‌اي خود را در قالب «نگاه ۲۰۳۰» محمد بن‌سلمان قرار داده تا اقتصاد را متنوع ساخته و از نفت دور سازد. اين پادشاهي استدلال مي‌کند که انرژي هسته‌اي به اين کشور اجازه مي‌دهد نفت خام خود را که هم‌اکنون براي نيازهاي داخلي مصرف مي‌کند صادر و درآمد بيشتري براي خزانه دولت به ارمغان آورد؛ در حالي که همزمان يک صنعت جديد «هاي تک» را براي توليد شغل براي نيروي کار جوان ايجاد مي‌کند. اما اگر هدف يک «درو»ي اقتصادي فراوان و مفيد باشد، انرژي هسته‌اي در مقايسه با انرژي‌هاي تجديدپذير خورشيد و باد يک صنعت فقير براي «کشت» است. «پل دورفمان»، محقق افتخاري و ارشد پژوهشگاه انرژي در دانشگاه لندن و پايه‌گذار و رئيس گروه مشاوره هسته‌اي مي‌گويد: «هر دولتي محق است که ترکيب انرژي خود را تعيين کند. مشکل اين است: هزينه‌هاي هسته‌اي بس عظيم است.» او مي‌گويد: «انرژي‌هاي تجديدپذير شايد يک‌پنجم و يک‌هفتم هزينه‌هاي هسته‌اي باشد.» براساس تحليلي که توسط «لازارد» (شرکت خدمات مالي و بانکداري آمريکايي است که در زمينه ارائه خدمات بانکداري سرمايه‌گذاري، مديريت سرمايه‌گذاري و مديريت ثروت، همچنين ارائه خدمات بيمه و مديريت صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري، فعاليت مي‌کند) انجام شده است، متوسط مقياس کاربردي هزينه‌هاي غيرقابل استفاده در طول عمر فتوولتائيک خورشيدي حدود ۴۰ دلار در هر مگاوات ساعت در سال ۲۰۱۹ بود در حالي که اين رقم براي هر مگاوات ساعت انرژي هسته‌اي ۱۵۵ دلار بود.

اين بند بيان مي‌کند که گزارش بايد شامل ارزيابي «وضعيت همکاري هسته‌اي ميان عربستان و ديگر کشورها غير از آمريکا» شود؛ کشورهايي همچون چين يا فدراسيون روسيه. روزنامه وال استريت ژورنال در گزارش ۴ آگوست به قلم «وارن پي. استروبل»، «مايکل آر. گرودون» و «فليسيا شوارتز» نوشت که مقام‌هاي غربي نگران مراکز و تاسيسات متفاوتي در عربستان هستند؛ يعني در صحراي شمال غربي اين کشور. اين روزنامه نوشت اين تاسيسات بخشي از برنامه با چيني‌ها جهت استخراج کيک زرد اورانيوم از سنگ اورانيوم است. اين گام اول و ضروري در فرآيند به دست آوردن اورانيوم براي غني‌سازي‌(هاي) بعدي است: خواه براي استفاده در رآکتورهاي هسته‌اي غيرنظامي خواه براي غني‌سازي در سطوح بالاتر و براي تسليحات هسته‌اي. («دنياي‌اقتصاد» همچنين در گزارشي در تاريخ ۲۶ تيرماه ۹۹ با عنوان «نگراني از نشت مواد هسته‌اي در شبه‌جزيره عربستان» به هسته‌اي شدن امارات هم پرداخته بود و از تبعات اين مساله براي منطقه به تفصيل سخن گفته بود).

در هر حال، گزارشگران نيويورک تايمز در بخش ديگري از گزارش خود افزودند، عربستان سعودي و چين آشکارا از تعدادي پروژه مشترک در اين پادشاهي سخن گفته‌اند- از جمله پروژه‌اي براي استخراج اورانيوم از آب دريا- آن هم با هدف اعلاميِ کمک به بزرگ‌ترين کشور نفتي جهان براي توسعه انرژي هسته‌اي يا تبديل شدن به صادر‌کننده اورانيوم. چنين به نظر مي‌رسد که منطقه آرام‌آرام به سوي مسابقه هسته‌اي گام بر مي‌دارد. گام اول را امارات در «براکه» برداشت. گام دوم از سوي عربستان در حال برداشته شدن است. گام بعدي هم احتمالا از سوي مصر برداشته شود. رويترز در گزارشي در سال ۹۶ اعلام کرده بود که مقام‌هاي مسکو و قاهره روز دوشنبه ۲۰ آذر ۹۶ در جريان سفر ولاديمير پوتين، رئيس‌جمهوري روسيه، به مصر قراردادهايي به ارزش ۲۱ ميليارد دلار براي احداث نيروگاه هسته‌اي در اين کشور امضا کردند. شرکت دولتي هسته‌اي روسيه (روس اتم) اعلام کرده بود که نيروگاه هسته‌اي در اطراف شهر دبا (الضبعه) مصر چهار رآکتور خواهد داشت و هزينه آن حدود ۲۱ ميليارد دلار خواهد بود. انتظار مي‌رود ساخت اين تاسيسات در سال‌هاي ۲۰۲۹- ۲۰۲۸ به پايان برسد. به گزارش رويترز، دو کشور در سال ۲۰۱۵ تفاهم‌نامه احداث اين نيروگاه را امضا کردند و روسيه براي تامين هزينه‌هاي آن يک وام در اختيار مصر قرار داده است.

«مازتي- سنجرز- براد»، گزارشگران نيويورک تايمز، همچنين نوشتند که مقام‌هاي اطلاعاتي آمريکا دهه‌هاست تلاش مي‌کنند تا شواهدي بيابند دال بر اينکه عربستان سعودي در تلاش براي تبديل شدن به يک قدرت مسلح به سلاح هسته‌اي است. اين مقام‌ها بيم دارند که چنين تلاشي مي‌تواند موجب يک رقابت تسليحاتي گسترده‌تر در منطقه و بي‌ثبات شدن بيش از حد منطقه شود. تا کنون، اسرائيل تنها بازيگر هسته‌اي در منطقه بوده اما اين رژيم بارها اين مساله را به‌صورت رسمي رد کرده است. در دهه ۱۹۹۰، سعودي‌ها به پاکستان ورشکسته کمک کردند تا به شکل موفقيت‌آميزي به توليد بمب هسته‌اي بپردازد. اما هرگز روشن نبود که آيا رياض ادعايي بر تسليحات هسته‌اي پاکستان يا تکنولوژي هسته‌اي اين کشور داشت يا خير. به عبارت ديگر معلوم نيست آيا توافق نهاني ميان دو طرف بر سر تسليح احتمالي عربستان به سلاح هسته‌اي از سوي پاکستان هم وجود دارد يا خير. طي ۷۵ سال پس از اولين استفاده از بمب اتم در هيروشيما و ناکازاکي، تنها ۹ کشور به‌طور رسمي داراي بمب هسته‌اي هستند. با اين حال به نظر مي‌رسد، مقام‌هاي اطلاعاتي آمريکا هم اکنون سه کشور را به‌طور خاص در زمينه کمک به هسته‌اي شدن عربستان زير نظر گرفته‌اند: پاکستان، چين و روسيه. گزارشگران نيويورک تايمز نوشتند، از زمان جنگ عراق در سال ۲۰۰۳ که ادعاي مجعول تسليحات هسته‌اي از سوي صدام مطرح شد، سازمان‌هاي اطلاعاتي آمريکا احتياط زيادي به خرج مي‌دهند تا بي‌جهت در مورد پيشرفت هسته‌اي کشوري هشدار ندهند تا مبادا آن اشتباه مرگبار حمله به عراق بار ديگر تکرار شود. در کاخ سفيد، به نظر مي‌رسد که مقام‌هاي دولت ترامپ از تلاش سعودي چندان دل خوشي ندارند. آنها بر اين باورند تا زماني که به برنامه هسته‌اي برخي کشورهاي منطقه پايان داده نشود، سعودي‌ها همچنان اين گزينه را براي خود محفوظ خواهند داشت تا سوخت هسته‌اي خود را توليد کنند و راه به سوي هسته‌اي شدن را براي خود باز بگذارند. اما اکنون دولت در وضعيت نگران‌کننده‌اي براي اعلام اين مساله قرار دارد که بگويد، نمي‌تواند هيچ گونه توانايي توليد هسته‌اي از جانب کشورهاي ديگر را تحمل کند؛ در حالي که به نظر مي‌رسد در مورد متحدان نزديک خود از جمله عربستان راه سکوت در پيش گرفته است؛ کشوري که در زمينه سوءاستفاده‌هاي حقوق بشر و ماجراجويي‌هاي نظامي هم يد طولايي دارد. ترامپ و مقام‌هاي دولت او پيوندهاي نزديکي با رهبري سعودي برقرار کرده، چشم بر کشتار روزنامه نگاران و مخالفان سعودي از جمله جمال خاشقجي بستند و وليعهد سعودي را وارد تلاش‌هاي مربوط به صلح در خاورميانه کردند.

اين مساله همچنين در زماني مطرح شده که دولت ترامپ موضعي تهاجمي در برابر چين اتخاذ کرده و اين کشور را در جبهه‌هاي مختلف به چالش کشيده است؛ از جمله در مورد شيوع کرونا و تلاش اين کشور براي سرکوب آزادي‌ها در هنگ کنگ. تا کنون، آمريکا سخني از همکاري هسته‌اي چين با عربستان به ميان نياورده است. وزارت خارجه آمريکا در اوايل ماه جاري ميلادي در بيانيه‌اي به نيويورک تايمز گفت که اگرچه در مورد يافته‌هاي اطلاعاتي اظهارنظري نمي‌کند اما «به‌طور معمول به تمام شرکايمان در مورد خطرات مشارکت هسته‌اي با طرف چيني هشدار مي‌دهيم از جمله تهديدي که چيني‌ها بر منافع امنيتي آمريکا و متحدانش دارد و نيز سرقت اين کشور در زمينه فناوري. ما قويا تمام شرکايمان را ترغيب مي‌کنيم تا فقط با تامين‌کنندگان قابل اعتمادي که به معيارهاي منع اشاعه پايبند هستند همکاري کنند». اين بيانيه همچنين گفته بود که «ما مخالف گسترش غني‌سازي و بازفرآوري هستيم» و ايالات متحده «اهميت بسياري» به رعايت و همکاري سعودي‌ها با پيمان منع گسترش مي‌دهد. اين بيانيه همچنين از عربستان سعودي خواست تا به توافقي با آمريکا دست يابد که بر اساس آن «حفاظت‌هاي قدرتمند منع گسترش، صنايع آمريکا و سعودي را قادر به همکاري سازد.» به اين ترتيب، آمريکا در تلاش است تا عربستان را در مدار خود نگه دارد تا مبادا اين کشور به دامان رقباي اين کشور يعني روسيه يا چين برود.

ترامپ از آغاز روي کار آمدن دولت خود مذاکراتي را با عربستان بر سر دستيابي به يک توافق آغاز کرده است که البته نيازمند تاييد کنگره است. اگر به اين توافق دست يافته شود، ايالات متحده مي‌تواند به عربستان سعودي در زمينه ساخت يک برنامه هسته‌اي غيرنظامي ياري رساند. گزارشگران نيويورک‌تايمز بر اين باورند که سعودي‌ها مايل نيستند به محدوديت‌هايي تن دهند که اماراتي‌ها چند سال پيش و براي ساخت نيروگاه خود به آن تن دادند. مقام‌هاي دولت ترامپ مي‌گويند اين مذاکرات طي يک سال گذشته متوقف شده است. همکاري عربستان با چين به اين معناست که سعودي‌ها مي‌توانند از آمريکا دست کشيده و به چين روي آورند و به جاي ساخت زيرساخت‌هاي چند ميليارد دلاري مورد نياز براي توليد سوخت هسته‌اي، به کمک‌هاي ارزان قيمت چيني‌ها روي آورند. چين به‌طور سنتي بر تدابير سختگيرانه منع اشاعه اصرار نمي‌کند و همين يکي از دلايلي است که موجب اشتياق سعودي‌ها به چيني‌ها شده و چيني‌ها نيز به نفت سعودي علاقه نشان داده‌اند.

کارشناسان منطقه مي‌گويند: بخشي از محاسبات عربستان از اين نگرش سرچشمه مي‌گيرد که اين پادشاهي ديگر نمي‌تواند روي کمک آمريکا حساب کند. «موات لارسن»، افسر سابق سيا، مي‌گويد: طنز سخن اينجاست که سعودي‌ها به دو قدرتي روي آورده‌اند (روسيه و چين) که هر دو از کشورهايي هستند که با برخي طرف‌هاي منطقه‌اي و رقيب عربستان پيوند نزديکي دارند. «استيون نلسون» هم در گزارشي براي نيويورک پست نوشت، پادشاهي مطلقه عربستان عزم جزم کرده تا هسته‌اي شود و اين کار را با حمايت و کمک چيني‌ها انجام مي‌دهد. او به نقل از ‌

«اويلي هاينونن»، از مقام‌هاي سابق آژانس بين‌المللي انرژي اتمي، مي‌نويسد:«شفافيت کجاست؟ اگر شما [سعودي‌ها] مدعي هستيد که برنامه‌تان صلح آميز است، چرا آن را در سايه‌ها پنهان کرده‌ايد؟». گزارشگر نيويورک پست مي‌افزايد دولت عربستان زماني به چين روي آورده که دولت ترامپ بر سر طيفي از مسائل با چشم‌بادامي‌ها سرشاخ شده است. اين گزارش مي‌افزايد: همکاري عربستان موجب نگراني مقام‌هاي اطلاعاتي و سياسي آمريکا شده است. بر اساس گزارش نيويورک پست، سال گذشته ترامپ با «وتوي» نمايندگان هر دو حزب مخالفت کرد؛ وتويي که آمريکا را از مداخله و همکاري با سعودي در يمن باز مي‌داشت. کريس‌مورفي، نماينده دموکرات از کانکتيکات مي‌گويد: «حدس من اين است که يکي از دلايلي که سعودي‌ها و ديگران به سمت چين مي‌روند اين است که اين کشور مانند آمريکا قائل به کنترل‌هاي سختگيرانه نيست.»

«مازتي- سنجرز- براد»، گزارشگران نيويورک تايمز، به کشور ديگري هم اشاره مي‌کنند. آنها بر اين باورند که عربستان سعودي سال‌هاست در حال توسعه يک برنامه هسته‌اي غيرنظامي است و با آرژانتين هم در زمينه ساخت رآکتور شراکت‌هايي دارد. اين گزارشگران مي‌نويسند عربستان محدوديت بر توانايي‌اش جهت کنترل توليد سوخت هسته‌اي را رد کرده و به شکل نظام‌مندي مهارت‌هايي را کسب کرده – مانند استخراج اورانيوم، مهندسي هسته‌اي و ساخت موشک‌هاي بالستيک و... - که اين کشور را (هر زمان که تصميم بگيرد و اراده کند) در موقعيتي براي توسعه تسليحات هسته‌اي اش قرار مي‌دهد. «توماس. ام. کانتريمن»، معاون وزير امور خارجه در امور بين‌الملل و منع گسترش سلاح‌هاي هسته‌اي از سال ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۷، معتقد است: «سعودي‌ها براي داشتن توانايي پنهان جهت توليد سوخت خود و شايد تسليحات خودشان ارزش قائل هستند.» سال گذشته سندي با عنوان «به روزرساني در مورد پروژه انرژي اتمي ملي سعودي» که از سوي آژانس اعلام شد، به طرحي مفصل براي ساخت رآکتورهاي غيرنظامي و همچنين سوخت‌رساني به آنها از طريق «بومي‌سازي توليد اورانيوم» اشاره کرد. در اين سند آمده بود که اين پادشاهي به دنبال ذخاير اورانيوم در بيش از ۱۰ هزار مايل مربع از سرزمين خود (مساحتي معادل ماساچوست) کندوکاو کرده و با همکاري اردن به دنبال توليد کيک زرد بود. توليد آن گامي ديگر در راه غني‌سازي اورانيوم براي سوخت هسته‌اي است. تاسيسات تحت نظارت آژانس‌هاي اطلاعاتي به آژانس اعلام نشده است. «رابرت‌کلي»، بازرس سابق آژانس اتمي و يک مقام سابق آزمايشگاه ملي لارنس ليوِرمور در کاليفرنيا، مي‌گويد: «آژانس از عربستان ناراضي است زيرا اين کشور از همکاري در مورد برنامه‌هاي موجود خود سر باز مي‌زند و نمي‌گويد هدفش از اين برنامه چيست و چه در سر دارد.» اين سايت که از سوي آژانس‌هاي اطلاعاتي آمريکايي کشف شده است احتمالا در منطقه‌اي بياباني و دور افتاده که چندان هم از العيينة‎ دور نيست قرار گرفته است. آنجا جايي است که دهکده خورشيدي عربستان هم در آن قرار دارد.

«ديويد آلبرايت»، رئيس موسسه علوم و امنيت بين‌المللي که يک گروه خصوصي در واشنگتن است و فعاليت‌هاي هسته‌اي را رصد مي‌کند، تصاوير ماهواره‌اي از سايت مذکور را تحليل کرد. آلبرايت در گزارشي پنج صفحه‌اي، تاسيساتي را که از سال ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۸ ساخته شده است (با توجه به دور افتاده بودن نسبي آن در بيابان‌هاي سعودي و راه طولاني دسترسي به آن) مشکوک دانست. وي گفت، يک تصوير ماهواره‌اي که در سال ۲۰۱۴ گرفته شده است، پيش از آنکه اين سازه سقف داشته باشد، وجود چهار جرثقيل زرد بزرگ را براي بلندکردن و جابه‌جايي تجهيزات سنگين در مناطق پر پيچ و خم نشان مي‌داد. آلبرايت در گزارش خود، ظاهر ساختمان‌هاي سعودي را تقريبا با ساختمان تأسيسات تبديل اورانيوم ايران قابل مقايسه دانست. اما «کلي» ابراز ترديد مي‌کند که تصاوير ماهواره‌اي شواهدي از فعاليت مخفي هسته‌اي سعودي را نشان دهد. وي گفت سايت العينيه «سال‌هاست به‌عنوان يک مرکز مشترک توسعه خورشيدي ايالات متحده - سعودي شناخته مي‌شود.» وي گفت: «اين دقيقا همان چيزي است که در تصاوير ماهواره‌اي ديده مي‌شود.» با اين حال، او افزود: «من کاملا اطمينان دارم که عربستان سعودي و چين در برنامه‌هاي مربوط به استخراج اورانيوم و توليد کيک زرد در مکان‌هاي ديگر پادشاهي همکاري مي‌کنند.»

«فرانک پابيان»، تحليلگر سابق تصوير ماهواره‌اي در آزمايشگاه ملي لوس آلاموس در نيومکزيکو مي‌گويد، آنچه در اين مکان بياباني ديده مي‌شود ظاهرا با تاسيسات توصيف شده در مقاله وال استريت ژورنال مطابقت دارد. به نظر مي‌رسد آنجا يک کارخانه کوچک براي تبديل سنگ اورانيوم به کيک زرد است. اينجا همچنين داراي پاسگاه، حصارهاي امنيتي، ساختمان بزرگ حدود ۱۵۰پايي و نيز حوضچه‌هايي براي جمع‌آوري زباله‌هاي اورانيومي است. اين محل بياباني در شمال غربي عربستان سعودي و درست در جنوب «العولا» قرار دارد. تصاوير ماهواره‌اي نشان مي‌دهد که ساخت سايت العولا در سال ۲۰۱۴ آغاز شد؛ تقريبا در همان زمان تاسيسات در نزديکي العينيه هم آغاز شد.

به پيج اينستاگرامي «آخرين خبر» بپيونديد
instagram.com/akharinkhabar