آخرین خودرو/ایران خودرو بزرگ ترین خودروساز کشور در سه ماه اول سال ۱۴۰۵ زیان ده شده است؛ سود ۱ ریالی هر سهم ایران خودرو دوباره تبدیل به زیان شد.

به گزارش آخرین خودرو؛ صورت های مالی سه ماهه منتهی به خرداد ۱۴۰۵ شرکت اصلی ایران خودرو نشان می دهد افزایش قیمت محصولات و رشد درآمدهای فروش، نتوانسته این خودروساز را در مسیر سودآوری پایدار نگه دارد و شرکت تنها سه ماه پس از ثبت سود در پایان سال مالی گذشته، دوباره به محدوده زیان بازگشته است. بر اساس گزارش منتشر شده در سامانه کدال، ایران خودرو در سه ماهه نخست سال ۱۴۰۵، ۲۲۴ هزار و ۸۰۳ میلیارد ریال (حدود ۲۲.۵ همت) زیان خالص ثبت کرده است. این در حالی است که شرکت در صورت های مالی ۱۲ ماهه منتهی به ۲۹ اسفند ۱۴۰۴، پس از سال ها زیان، موفق به شناسایی یک ریال سود به ازای هر سهم شده بود؛ ایران خودرو در سه ماهه نخست سال ۱۴۰۵ به ازای هر سهم ۸۸ ریال زیان شناسایی کرده است؛ موضوعی که نشان می دهد سود یک ریالی ثبت شده در پایان سال مالی ۱۴۰۴، حداقل در نخستین فصل سال جدید تداوم نداشته است.

نکته مهم این است که این گزارش مربوط به شرکت اصلی ایران خودرو است و عملکرد کل گروه صنعتی ایران خودرو را شامل نمی شود.

زیان عملیاتی؛ چالشی فراتر از هزینه های مالی
گزارش کدال نشان می دهد درآمدهای عملیاتی ایران خودرو در سه ماهه نخست ۱۴۰۵ با رشد ۲۴ درصدی از ۹۱۹ هزار و ۴۸۶ میلیارد ریال به یک میلیون و ۱۳۹ هزار و ۳۸۲ میلیارد ریال رسیده است. اما در مقابل، بنا به آمار خود ایران خودرو بهای تمام شده درآمدهای عملیاتی با رشد ۳۵ درصدی به یک میلیون و ۲۴۳ هزار و ۴۸۷ میلیارد ریال افزایش یافته است. به بیان ساده، هزینه تولید خودرو سریع تر از درآمد فروش رشد کرده و همین موضوع باعث شده شرکت در بخش اصلی فعالیت خود، یعنی تولید و فروش خودرو، همچنان با فشار زیان مواجه باشد.
بررسی صورت های مالی نشان می دهد زیان ایران خودرو را نمی توان تنها به بدهی های بانکی و هزینه های مالی نسبت داد. هزینه های مالی شرکت در این دوره حتی نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش داشته و از حدود ۳۴.۹ همت به ۳۴.۲ همت رسیده است. در مقابل، افزایش هزینه مواد اولیه، رشد هزینه های تولید و افزایش هزینه های عمومی، اداری و فروش فشار بیشتری بر عملکرد شرکت وارد کرده است. هزینه های فروش، اداری و عمومی ایران خودرو در این دوره از حدود ۴۹ هزار میلیارد ریال به ۸۲ هزار میلیارد ریال افزایش یافته که رشد قابل توجهی را نشان می دهد. هزینه های فروش، اداری و عمومی ایران خودرو نیز در این دوره از حدود ۴۹ هزار میلیارد ریال به ۸۲ هزار میلیارد ریال رسیده است. این سرفصل مجموعه ای از هزینه های مرتبط با فروش، امور اداری، نیروی انسانی و سایر مخارج عمومی شرکت را در بر می گیرد و رشد آن نیز در افزایش فشار هزینه ای بر ایران خودرو نقش داشته است.

افزایش قیمت انجام شد؛ اما هزینه تولید سریع تر رشد کرد
یکی از مهم ترین مباحث درباره زیان خودروسازان، موضوع قیمت گذاری دستوری است که بیشتر کارشناسان به دلیل نداشتم اطلاعات بروز از آن زیان ایران خودرو را به این موضوع ربط می دهند. طی سال های گذشته، بخشی از زیان ایران خودرو به فاصله میان قیمت فروش کارخانه و هزینه واقعی تولید نسبت داده شده است، اما عملکرد سال ۱۴۰۵ نشان می دهد اصلاح قیمت به تنهایی نتوانسته مشکل سودآوری این شرکت را حل کند. ایران خودرو پس از تغییر ساختار مدیریتی و واگذاری مدیریت به بخش خصوصی، در مقاطع مختلف اقدام به افزایش قیمت محصولات خود کرد و برخلاف سال های گذشته، رویکرد جدی تری در افزایش قیمت داشته است و با تمامی مخالفت های سازمان های نظارتی و حمایتی مصرف کننده از افزایش قیمت محصولات خود خودداری نکرده است. تقریبا می توان گفت که ایران خودرو هر ماه لیست قیمت جدید خود را منتشر می کند. از آغاز سال و شروع زیان ایران خودرو این شرکت ۴ لیست قیمت جدید برای ماه های فروردین، اردیبهشت، خرداد و نیمه دوم خرداد اعلام کرده است.
تعدد اصلاح قیمت محصولات ایران خودرو در ماه های ابتدایی سال نشان می دهد قیمت فروش محصولات در سال ۱۴۰۵ ثابت نمانده و شرکت چند مرحله افزایش قیمت را پشت سر گذاشته است. با این حال، صورت های مالی سه ماهه نشان می دهد افزایش درآمد حاصل از فروش برای جبران رشد هزینه ها کافی نبوده است؛ بنابراین نمی توان زیان این دوره ایران خودرو را صرفا به قیمت گذاری دستوری نسبت داد.

سایه جنگ رمضان بر زنجیره تامین خودرو
سال ۱۴۰۵ برای صنعت خودرو با شرایط عادی آغاز نشد. جنگ رمضان، در کنار مشکلات همیشگی صنعت خودرو مانند محدودیت های ارزی، تامین قطعات، حمل و نقل و چالش های لجستیکی، فشار مضاعفی بر زنجیره تولید وارد کرد. در ایام جنگ ایران خودرو به دلیل محدودیت ها با تیراژی کمتر نسبت به قبل جنگ فعالیت می کرد و زنجریه تامین این شرکت در زمان محاصره دریایی دچار برخی چالش های تامین قطعات شد. اگرچه گزارش کدال سهم دقیق هر عامل را مشخص نکرده است، اما اختلال در زنجیره تامین و افزایش هزینه های عملیاتی می تواند بر روند تولید و سودآوری شرکت ها تاثیرگذار باشد.

سود یک ریالی سال ۱۴۰۴ دوام نیاورد
ایران خودرو در پایان سال مالی ۱۴۰۴ توانست پس از چند سال زیان، سود خالص سه هزار میلیارد ریالی ثبت کند و سود هر سهم را به یک ریال برساند. اما تنها سه ماه بعد، شرکت دوباره با زیان ۲۲۴ هزار میلیارد ریالی مواجه شد. البته مقایسه یک دوره سه ماهه با عملکرد یک سال مالی کامل نیازمند احتیاط است، اما تغییر سریع وضعیت سودآوری نشان می دهد فشارهای عملیاتی در سال ۱۴۰۵ افزایش یافته است. صورت های مالی جدید ایران خودرو نشان می دهد مسیر سودآوری پایدار تنها از افزایش قیمت خودرو عبور نمی کند. کاهش هزینه تولید، افزایش بهره وری، اصلاح فرآیندهای داخلی، مدیریت زنجیره تامین و استفاده بهتر از ظرفیت های تولیدی، عواملی هستند که تعیین خواهند کرد بزرگ ترین خودروساز کشور تا چه اندازه می تواند وضعیت مالی خود را بهبود دهد. برای قضاوت دقیق تر ایران خودرو باید منتظر بود تا گزارش های دوره های آتی این شرکت نیز منتشر شوده و درنهایت گزارش کامل از صورت های مالی این شرکت داد.
برای قضاوت دقیق تر درباره عملکرد مالی ایران خودرو باید منتظر انتشار گزارش های دوره های بعدی ماند؛ چراکه صورت های مالی سه ماهه نخست سال، تنها تصویری از عملکرد شرکت در ابتدای سال ارائه می دهد و ارزیابی روند سودآوری ایران خودرو نیازمند بررسی عملکرد آن در دوره های طولانی تر است.

به پیج اینستاگرامی «آخرین خودرو» بپیوندید
instagram.com/akharinkhodro.ir