آخرین خودرو/ اتفاقی عجیب و باورنکردنی برای یکی از مالکان خودروهای چینی در جریان سفر زمینی از چین به اروپا، بحث های گسترده ای را درباره محدودیت های نرم افزاری خودروهای هوشمند به راه انداخته است. این فرد که با نام آقای لیو معرفی شده، پس از ورود به خاک قزاقستان با شاسی بلند زیکر 9X با محدودیت و کار نکردن بخش مهمی از قابلیت های خودروی خود روبرو شده است. طبق گفته های آقای لیو، امکاناتی مانند سیستم مسیریابی، جعبه داشبورد و درب الکترونیکی باک سوخت برای بیش از ۳۰ ساعت از دسترس خارج شده؛ کار به جایی رسیده که او از این تجربه ناخوشایند مثل یک کابوس یاد می کند.

آغاز سفر از چین و شروع مشکل در قزاقستان
به گزارش آخرین خودرو، آقای لیو حدود ۶ ماه قبل شاسی بلند لوکس زیکر 9X را با قیمت تقریبی ۵۰۰،۰۰۰ یوان (حدود ۷۳،۵۰۰ دلار) خریداری کرده است. او سفر زمینی خود را در ۸ جولای استارد زد و در ۱۶ جولای وارد خاک قزاقستان شد. اما درست پس از عبور از مرز، سیستم امنیتی خودرو فعال شده و بسیاری از قابلیت های هوشمند خودرو را غیرفعال کرده است.

نکته جالب اینکه آقای لیو ادعا نموده پیش از سفر، خودرو را برای سرویس دوره ای به نمایندگی برده و کارکنان را از برنامه سفر بین المللی خود مطلع کرده است، اما آنها هیچ هشداری درباره احتمال فعال شدن چنین محدودیت هایی نداده اند.

واکنش رسمی زیکر؛ مکان خودرو باعث فعال شدن سیستم امنیتی شد
سخنگوی شرکت زیکر در مصاحبه با یکی از رسانه های چینی گفته پس از بررسی ها مشخص شده خودرو به منطقه ای خارج از چین ورود پیدا کرده است. همین موضوع به نوبه خود فعال شدن مکانیزم امنیتی داخلی خودرو را به دنبال داشته است.

به گفته زیکر، سیستم مربوطه ابتدا هشدارهایی را نمایش می دهد و اگر موقعیت جغرافیایی خودرو همچنان خارج از محدوده تعیین شده باقی بماند، پیام هشدار به صورت دائمی روی نمایشگر خودرو ظاهر می شود.

دلیل این محدودیت ها چیست؟
زیکر تأکید کرده این قابلیت یک استاندارد امنیتی رایج در صنعت خودرو محسوب می شود که با هدف جلوگیری از سرقت خودرو، قاچاق و انتقال غیرقانونی خودروها طراحی شده است. به گفته این شرکت، این سیستم علاوه بر حفاظت از دارایی مشتریان، به رعایت قوانین بین المللی و مقررات مربوط به صادرات و واردات خودرو نیز کمک نموده و از سوء استفاده در بازارهای خاکستری جلوگیری می کند.

زیکر افزوده برخلاف برداشت هایی که در فضای مجازی منتشر شده، این سیستم هیچ تأثیری بر بخش های اصلی خودرو مانند موتور، سیستم انتقال قدرت یا ترمزها ندارد و خودرو هرگز به طور کامل قفل یا غیر قابل رانندگی نمی شود. این شرکت اعلام کرده در چنین شرایطی درگاه شارژ خودرو با فشار مستقیم قابل باز شدن است. درب باک سوخت نیز بدون نیاز به نمایشگر مرکزی و تنها با نگه داشتن دکمه فلاشر داخل کابین به مدت ۵ ثانیه باز می شود. بنابراین، حتی در زمان فعال بودن محدودیت ها نیز امکان سوخت گیری یا شارژ خودرو وجود دارد.

زیرمجموعه لوکس ساز جیلی در ادامه اظهار کرده اگر مالک بتواند قانونی بودن سفر برون مرزی خود را تأیید کند، محدودیت ها از طریق یک کد برداشته می شوند. این شرکت گفته پس از انجام مراحل احراز هویت، محدودیت های خودروی آقای لیو حذف شده و هشدارهای سیستمی نیز از بین رفته اند.

البته زیکر یک نکته مهم را نیز مطرح کرده است؛ این مجوز تنها برای یک منطقه جغرافیایی معتبر است و اگر خودرو وارد کشورهای دیگری شود، احتمال فعال شدن دوباره محدودیت ها وجود خواهد داشت. این برند با انتشار اطلاعیه ای گفته:

«ما ارتباط نزدیکی با کاربر حفظ کرده ایم و به صورت فعال در حال پیگیری و رفع مشکلات هستیم. همچنین بر اساس بازخورد مشتریان، راهکارهای امنیتی خود را بهینه خواهیم کرد تا تجربه سفرهای برون مرزی بهتر شود.»

عذرخواهی زیکر از کاربران
زیکر پس از بالا گرفتن انتقادها، در حساب رسمی خود در شبکه اجتماعی ویبو از این اتفاق عذرخواهی کرده است. این شرکت با انتشار پستی گفته «امنیت واقعی نباید فقط توسط خودروساز تعریف شود.» زیکر همچنین از رویکرد جدید خود با شعار «کنترل در اختیار کاربر، حفاظت بر عهده سازنده» رونمایی کرده و وعده داده سیاست های قبلی خود را اصلاح می کند.

اضافه شدن قابلیت جدید «محافظت برون مرزی» به اپلیکیشن زیکر
پس از این اتفاق عجیب و جنجالی، قابلیت Cross-border Protection یا محافظت برون مرزی به اپلیکیشن اختصاصی زیکر اضافه شده است. با این قابلیت، مالکان خودرو می توانند در صورت فعال شدن محدودیت ها، مستقیماً از داخل اپلیکیشن کد بازگشایی خودرو را تولید کرده و محدودیت ها را رفع کنند.

البته هنوز مشخص نیست اگر راننده در منطقه ای بدون دسترسی به اینترنت قرار داشته باشد، امکان دریافت این کد وجود خواهد داشت یا خیر؛ موضوعی که در سفرهای بین المللی کاملاً محتمل است.

زیکر وعده داده که در قالب یک بروزرسانی نرم افزاری (OTA)، گزینه جدیدی به اپلیکیشن اضافه خواهد شد که کاربران می توانند قفل برون مرزی خودرو را به طور کامل غیرفعال کنند. طبق اعلام این شرکت، پس از انتشار این بروزرسانی، این قابلیت به صورت پیش فرض خاموش خواهد بود و تنها در صورت تمایل کاربر فعال می شود.

نگاهی به آمار فروش برند زیکر
این اتفاق در حالی رخ داده که زیکر از نظر فروش همچنان یکی از سریع ترین برندهای در حال رشد چین محسوب می شود. این شرکت در اول جولای اعلام کرد که طی ماه ژوئن موفق به تحویل ۳۵،۱۶۹ دستگاه خودرو شده است؛ رقمی که نسبت به مدت مشابه سال گذشته از رشد ۱۱۱ درصدی حکایت دارد. همچنین مجموع فروش زیکر از ژانویه تا ژوئن به ۱۷۸،۳۷۰ دستگاه رسیده که نسبت به سال قبل ۹۷ درصد افزایش یافته است.

چالشی جدید برای خودروهای هوشمند
اتفاق رخ داده برای زیکر 9X نشان می دهد خودروهای هوشمند امروزی دیگر تنها با کیفیت ساخت، قدرت موتور یا امکانات رفاهی ارزیابی نمی شوند، بلکه نرم افزار، قوانین امنیتی و دسترسی به خدمات آنلاین نیز به بخش مهمی از تجربه مالکیت خودرو تبدیل شده اند. هرچند زیکر هدف از این محدودیت ها را مقابله با سرقت، قاچاق و بازار خاکستری عنوان کرده، اما تجربه آقای لیو گویای آن است که چنین سیاست هایی می توانند برای مالکان واقعی نیز دردسرهای جدی ایجاد کنند. تصمیم زیکر برای اضافه کردن قابلیت تولید کد بازگشایی، امکان غیرفعال کردن قفل برون مرزی از طریق بروزرسانی OTA و سپردن کنترل بیشتر به کاربران، گامی مثبت در جهت افزایش اعتماد مشتریان محسوب می شود. با گسترش صادرات خودروهای چینی به بازارهای جهانی، انتظار می رود سایر خودروسازان نیز ناچار شوند میان امنیت دیجیتال و آزادی عمل مالکان تعادل بهتری برقرار کنند.

به پیج اینستاگرامی «آخرین خودرو» بپیوندید
instagram.com/akharinkhodro.ir