یاتاقان/ آشنایی با مفهوم «فلوت‌کردن» و «قفل گازی» در خودرو

عصر خودرو/ هر چند که فلوت‌کردن امروزه در خودرو‌هاي انژکتوري به معناي آنچه در سيستم‌هاي کاربراتوري است، ديده نمي‌شود اما در همين سيستم تزريق نيز با عنوان شُره‌کردن يا همان ورود بيش از حد سوخت به محفظه احتراق، گهگاهي حضور خود را اعلام مي‌کند. در خودرو‌هاي کاربراتوري، فلوت‌کردن باعث بروز مشکل در کارکرد خودرو مي‌شود. فلوت‌کردن به معناي ورود بيش از حد بنزين به پياله کاربراتور و همچنين حضور بيش از حد استاندارد سوخت نسبت به هوا در محفظه احتراق است که منجر به سر‌ريز شدن بنزين از کاربراتور مي‌شود. اين عيب در کارکرد خودرو نيز اثر منفي مي‌گذارد. به اين معني که مي‌تواند باعث بالا رفتن گرماي بيش از حد در سيلندر شده و حتي به آب‌شدن پيستون نيز منجر شود. ضمن اينکه با خاموشي موتور خودرو، تا رفع‌شدن حالت فلوت از روشن‌شدن دوباره آن جلوگيري مي‌کند. در اين حالت بهترين کار باز کردن هواکش و حتي درِ بالاي کاربراتور به منظور سرعت بخشيدن به امر تبخير سوخت زيادي است. اين عيب همان طور که گفته شد مي‌تواند در تنظيم نبودن شناور کاربراتور و يا سوزن موجود در محل ورودي سوخت باشد و هم مي‌تواند ناشي از گاز دادن‌هاي بي مورد در زمان خاموشي خودرو، پاشش آن توسط پمپ شتاب به ونتوري کاربراتور و در نهايت حضور بيش از حد سوخت در منيفولد شود. همچنين اين عيب مي‌تواند منجر به ريختن بنزين اضافي ‌روي ورودي هوا و يا در برخي ‌خودرو‌ها، خروجي دود شود که در صورت گرم بودن آنها، خطر آتش‌سوزي نيز پيش آيد. روشن شدن خودرو فلوت‌کرده، به سختي انجام مي‌شود و در صورت روشن‌شدن، دود سياه خروجي از اگزوز نشانه خوبي از تمام‌شدن و پايان اين وضعيت است. فقير‌شدن از سوخت، يا قفل گازي‌: قفل گازي درست در مقابل پديده فلوت کردن قرار دارد و اين عيب در حقيقت به معناي حضور کم ميزان سوخت در محفظه احتراق است. قفل گازي علل مختلفي دارد و همان طور که از اسم آن پيداست، گاز‌هاي ناشي از تبخير سوخت در مسير تزريق، علت آن است. اما اين عيب در خودرو‌هاي انژکتوري نيز ديده مي‌شود. قفل گازي ممکن است حتي در باک خودرو نيز رخ دهد. براي مثال، زماني که در روز‌هاي گرم با باز کردن درِ باک سوخت، صداي خروج گاز‌هاي بنزين را حس مي‌کنيم، همين گاز‌ها در صورت انباشته شدن بيش از حد، مي‌تواند منجر به پيدايش قفل گازي شود که با اعمال فشار به پمپ بنزين، عمل مکش را مختل کند. اين عيب مي‌تواند ناشي از کيفيت سوخت، گرماي هوا، خرابي سيستم کنيستر و شيلنگ‌هاي تهويه باک و... باشد. اما نوع ديگر قفل گازي در خودرو‌هاي با پمپ بنزين مکانيکي رخ مي‌دهد. اين پمپ بنزين‌ها چون داراي پرده ديافراگم هستند، در اثر گرمايي که از موتور دريافت مي‌کنند و عدم تبادل حرارتي با هواي بيرون، ممکن است منجر به بخار شدن بنزين درون خود شوند که همين بخار بنزين باعث کاهش قدرت و کارايي آنها در پمپاژ سوخت مي‌شود. گاز حاصل از تبخير بنزين داراي فشار است و اين فشار نمي‌گذارد که سوخت به طور دقيق و مناسبي به کاربراتور برسد. راه‌حل اين عيب در اين حالت، خنک کردن پمپ بنزين است که مي‌تواند با توقف و خاموشي خودرو صورت بگيرد و يا مثل بسياري از رانندگان با گذاشتن يک جوراب پر از شن خيس‌شده ‌روي پمپ بنزين!. اما قفل گازي در خودرو‌هاي انژکتوري با سيستم‌هاي تزريق تک انژکتوري و چند‌نقطه‌اي نيز ديده مي‌شود. در اين پيشرانه‌ها چون ريل سوخت در بالاي موتور قرار دارد، هميشه در معرض گرماي آن خواهد بود و همين گرما منجر به تبخير سوخت و ايجاد قفل گازي در آن مي‌شود. در نتيجه بنزيني که پمپ بنزين سعي در رساندن آن به انژکتور‌ها دارد، در ميانه راه اصطلاحا فقير مي‌شود و در نتيجه تزريق به خوبي صورت نمي‌گيرد. راه رفع قفل گازي در اين حالت نيز استارت‌زدن‌هاي مداوم و البته قطعه قطعه تا روشن‌شدن موتور خودرو است. البته بايد مراقب بود که اين استارت‌هاي مداوم، قطعه‌اي باشند تا منجر به داغ‌کردن استارت نشده و از طرفي از گاز دادن‌هاي بي‌مورد خودداري شود تا باز منجر به فلوت کردن پيشرانه نشود. قفل گازي، همان عيبي است که در روز‌هاي گرم باعث مي‌شود تا با خاموش‌کردن خودرو، دوباره روشن‌شدن آن کمي سخت‌تر از حالت و زمان عادي طول بکشد.