سوزوکی هایابوسا GSX1300R؛ موتورسیکلت ژاپنی که قوانین را تغییر داد

زوميت/ سوزوکي هايابوسا GSX1300R به‌عنوان سريع‌ترين موتورسيکلت قرن بيستم، ۲۰ سال در خط توليد ماند. در اين مقاله، داستان توليد و جاودانگي شاهين ژاپني دنياي موتورسيکلت را بررسي مي‌کنيم. سوزوکي GSX1300R يا هايابوسا، پرنده‌ي شکارچي معروف دنياي موتورسيکلت است که باهدف ازبين بردن تمام رقبا توليد شد. هايابوسا به‌قدري سريع بود که قوانين محدوديت سرعت در موتورسيکلت‌ها را تغيير داد؛ GSX1300R تمام قوانين کلاس موتورسيکلت‌هاي اسپرت را زير چرخ‌هاي سنگينش له کرد و زمينه‌ساز دوره‌اي جديد در تيونينگ و توليد مدل‌هاي سفارشي شد. ۲۰ سال است که سوزوکي مدل افسانه‌اي GSX1300R هايابوسا را توليد مي‌کند. اين موتورسيکلت ژاپني در برخي مناطق و کشورها از خط توليد کنار رفته است و به‌زودي فروشش براي هميشه متوقف خواهد شد. اما در طول اين دو دهه، سوزوکي هايابوسا در نگاه طرفداران دنياي موتورسيکلت هميشه جايگاهي ويژه و تکرارنشدني داشته است. در اين مقاله‌، از داستان توليد اين موتورسيکلت قدرتمند مي‌گوييم و دلايل محبوبيت و ماندگار شدن جواهر سوزوکي را بررسي مي‌کنيم. جنون سرعت در دنياي موتورسيکلت گلن کرتيس و موتورسيکلت سفارشي‌اش در دنياي خودرو، نهايت سرعت يکي از مهم‌ترين موارد هر محصول بوده است؛ همان‌طور که مي‌توان حدس زد، اين مورد در بين طرفداران و توليدکننده‌هاي موتورسيکلت هم حتي در سطحي بالاتر و شديدتر وجود دارد. يکي از اولين تلاش‌ها براي ثبت رکورد سرعت با موتورسيکلت، سال ۱۹۰۷ انجام شد. گِلِن کِرتيس، هوانورد آمريکايي و طرفدار موتورسيکلت، مدلي کاملا سفارشي با پيشرانه‌ي V8 هواپيما ساخت و نهايت سرعت ۲۱۹ کيلومتربرساعت را ثبت کرد (غيررسمي). برنامه‌ي توليدکننده‌ها براي عرضه‌ي موتورسيکلتي با بيشتر نهايت سرعت از همان سال‌هاي ابتدايي اين صنعت آغاز شد و در طول چند دهه، از سرعت‌هاي ۴۰ کيلومتربرساعت به بالاي ۱۰۰ کيلومتربرساعت رسيد. شرکت بريتانيايي وينست (Vincent H.R.D) اولين برندي بود که به رقابت رکورد نهايت سرعت موتورسيکلت استاندارد و جاده‌اي شتاب زيادي بخشيد. درحالي‌که قدرتمندترين و سريع‌ترين موتورسيکلت‌هاي دهه‌ي ۱۹۴۰ به‌زحمت به سرعت‌هاي بالاي ۱۵۰ کيلومتربرساعت مي‌رسيدند، وينست محصولي را معرفي کرد که تجربه‌ي سواري روي دوچرخ با سرعت بيش از ۲۰۰ کيلومتربرساعت را ممکن مي‌کرد. پس از توليد موتورسيکلت بلک شَدو (Black Shadow)، متخصص‌هاي وينست تصميم گرفتند که نسخه‌اي ويژه از اين مدل براي ثبت بالاترين سرعت توليد کنند. البته مدل استاندارد وينست بلک شدو با نهايت سرعت ۲۰۱ کيلومتربرساعت، سريع‌ترين موتورسيکلت بازار بود؛ اما نسخه‌ي جديدش کاملا در سطح ديگري قرار مي‌گرفت. وينست نسخه‌ي جديد از بلک شدو را بلک لايتنينگ (Black Lightning) ناميد. در اين مدل از قطعات مسابقه‌اي با جنس آلياژهاي منيزيوم استفاده شده بود؛ پيشرانه از نوع دو سيلندر V شکل هواخنک با حجم ۹۹۸ سي‌سي بود که در مدل استاندارد بلک شدو هم وجود داشت. استفاده از قطعات مسابقه‌اي مثل کاربراتور، کاهش وزن به ۱۷۰ کيلوگرم (مدل استاندارد بلک شدو ۲۰۸ کيلوگرم وزن داشت) و قدرت ۷۰ اسب‌بخار به وينست بلک لايتنينگ اجازه داد تا رکورد رسمي نهايت سرعت ۲۴۰ کيلومتربرساعت را ثبت کند. شرکت وينست پيش از ورشکستگي و انحلال کامل در اواخر دهه‌ي ۱۹۵۰، خط توليدش را فعال نگه داشت و ۳۱ دستگاه از موتورسيکلت قدرتمند بلک لايتنينگ بين سال‌هاي ۱۹۴۸ تا ۱۹۵۲ توليد کرد. کاوازاکي نينجا ۹۰۰ وينست بلک لايتنينگ اولين موتورسيکلت جهان بود که نهايت سرعتش به ۲۴۰ کيلومتربرساعت (۱۵۰ مايل‌برساعت) رسيد؛ جالب اين است که رکورد اين موتورسيکلت بريتانيايي تا ۳۵ سالم دوام آورد. پس از سال‌ها تلاش و سرمايه‌گذاري، صنعت خودرو و موتورسيکلت ژاپن در دهه‌ي ۱۹۸۰ به‌قدري رشد کرد که در سطح جهاني مطرح شد. در اين دوران، کاوازاکي (با تلفظ صحيح ژاپني کاواساکي) با توليد موتورسيکلت زيباي GPZ900R يا نينجا ۹۰۰، سرانجام به رکورد ۳۵ ساله‌ي وينست پايان داد. نينجاي کاوازاکي در سال ۱۹۸۴ با اولين پيشرانه‌ي ۴ سيلندر و ۱۶ سوپاپه آب‌خنک تاريخ موتورسيکلت‌‌ها، طراحي انقلابي و مشخصات فني درخورتوجه رونمايي شد. البته در سال ۱۹۸۳، هوندا مدل VF750 اينترسپتور را عرضه بود و پايه‌گذار واقعي طراحي مدرن موتورسيکلت‌ها محسوب مي‌شود؛ مي‌توان گفت که نينجا با الهام از اينترسپتور هوندا طراحي شده است. تيم مهندسي کاوازاکي پروژه‌ي نينجا را به‌صورت مخفيانه در طول بيش از ۶ سال به ثمر رساند. عصر جديد موتورسيکلت‌هاي اسپرت با سرعت بالا و طراحي زيبا و متفاوت با نينجا ۹۰۰ شروع شد. اولين نينجاي کاوازاکي از پيشرانه‌ي چهار سيلندر خطي DOHC با حجم ۹۰۸ سي‌سي، ۱۱۵ اسب‌بخار قدرت و ۸۵ نيوتن‌متر گشتاور مي‌گرفت؛ به‌لطف طراحي و مهندسي پيچيده، نينجا ۹۰۰ به نهايت سرعت ۲۴۳ کيلومتربرساعت رسيد و به دوران طولاني سلطنت بريتانيايي‌ها در دنياي موتورسيکلت پايان داد. کاوازاکي، هوندا و سوزوکي؛ رقابت سريع‌ترين‌هاي قرن بيستم سوزوکي GSX-R1100 درحالي که کاوازاکي با نينجا موفقيت بزرگي کسب کرده بود، سوزوکي شرايط ايده‎آلي نداشت. مدل GSX1100 يا کاتانا سوزوکي سه‌سال پيش از رونمايي سوزوکي نينجا، به‌عنوان قدرتمندترين موتورسيکلت توليدي جهان عرضه شده بود. شمشير سامورايي ژاپني سوزوکي ازلحاظ طراحي در آن دوران کاملا منحصربه‌فرد بود؛ زاويه‌هاي تيز و هم‌راستا بودن پنل‌هاي بدنه با شاسي از جالب‌ترين ويژگي‌هاي طراحي کاتانا بود. متخصص‌هاي سوزوکي دو سال تلاش کردند تا مدل GSX-R 1100 را رونمايي کنند. اين موتورسيکلت زيبا از پيشرانه‌ي چهار سيلندر خطي ۱٬۰۵۲ سي‌سي با قدرت ۱۲۵ اسب‌بخار استفاده مي‌کرد و با ثبت نهايت سرعت ۲۵۷ کيلومتربرساعت، رکورد نينجاي کاوازاکي را درهم شکست. زماني‌که کاوازاکي و سوزوکي به‌شدت درحال رقابت براي توليد سريع‌ترين موتورسيکلت جهان بودند، هوندا هم که در سال ۱۹۸۴ با مدل مسابقه‌اي VF1000R به رکورد وينست بلک لايتنينگ رسيده بود، دوباره به ميدان رقابت تمام ژاپني وارد شد. هوندا CBR1000F نهايت سرعت ياماها FZR1000 EXUP، بهترين موتورسيکلت دهه ۱۹۸۰، ۲۶۹ کيلومتربرساعت بود محصول جديد هوندا، CBR1000F با پيشرانه‌ي چهار سيلندر خطي ۹۹۸ سي‌سي و ۱۳۲ اسب‌بخار قدرت بود که سال ۱۹۸۷ در ژاپن عرضه شد. CBR1000F مي‌توانست به نهايت سرعت ۲۴۷ کيلومتربرساعت برسد که با رکوردهاي سوزوکي و کاوازاکي اختلافي زيادي داشت؛ اما موتورسيکلت جديد هوندا آتش‌هاي جنگ ژاپني موتورسيکلت‌هاي سريع را روشن نگه داشت. ياماها بازيگر بعدي ميدان بود که با مدل FZR1000 جنسيس از راه رسيد. اين مدل جذاب از پيشرانه‌ي ۹۸۹ سي‌سي چهار سيلندر خطي ۱۳۵ اسب‌بخار قدرت مي‌گرفت اما با نهايت سرعت ۲۵۵ کيلومتربرساعت، نتوانست عنوان سريع‌ترين موتورسيکلت را کسب کند. در سال ۱۹۸۸، کاوازاکي از موتورسيکلت اسپرت جديدش رونمايي کرد و رکورد سرعت سوزوکي شکسته شد. ياماها FZR1000 EXUP کاوازاکي مدل نينجا ZX-10 را به پيشرانه‌ي چهار سيلندر خطي ۹۹۷ سي‌سي با قدرت ۱۳۵ اسب‌بخار مجهز کرده بود. نهايت سرعت نينجاي جديد به ۲۶۶ کيلومتربرساعت مي‌رسيد؛ اما رکورد سرعت کاوازاکي نينجا ZX-10 تنها يک سال دوام آورد. ياماها در دومين تلاش براي قرار گرفتن در جمع سريع‌ترين‌هاي جهان، مدل FZR1000 EXUP را با طراحي دوست‌داشتنيِ چراغ جلوي دايره‌اي دوگانه توليد کرد. FZR1000 EXUP به‌لطف پيشرانه‌ي ۱٬۰۰۳ چهار سيلندر با ۲۰ سوپاپ و ۱۳۵ اسب‌بخار قدرت، در زمان ۲/۹ ثانيه به سرعت ۱۰۰ کيلومتربرساعت مي‌رسيد. نهايت سرعت ياماها FZR1000 EXUP که به بهترين موتورسيکلت دهه ۱۹۸۰ هم شهرت دارد، ۲۶۹ کيلومتربرساعت بود. در همان سال و پس از رونمايي ياماها FZR1000 EXUP، بيموتا (Bimota) هم به رقابت ژاپني‌ها وارد شد. بيموتا YB6 EXUP نماينده‌ي ايتاليا، بيموتا YB6 EXUP با پيشرانه‌ي چهار سيلندر خطي ۱٬۰۰۲ سي‌سي و ۱۴۷ اسب‌بخار قدرت بود. موتورسيکلت ايتاليايي‌ها در رقابتي که ژاپني‌ها برپا کرده بودند، بانهايت سرعت ۲۷۰ کيلومتربرساعت مقام اول را کسب کرد؛ البته چند ماه بعد، کاوازاکي دوباره سريع‌ترين موتورسيکلت جهان را توليد کرد. در سال ۱۹۹۰، کاوازاکي مدل نينجا ZX-11 يا ZZ-R1100 را رونمايي کرد. نينجاي جديد با پيشرانه‌ي ۱٬۰۵۲ سي‌سي و ۱۴۵ اسب‌بخاري بين ۲۷۲ تا ۲۸۳ کيلومتربرساعت سرعت مي‌گرفت و استانداردها براي موتورسيکلت‌هاي دهه‌ي ۱۹۹۰ را بالا برد. بيموتا در سال ۱۹۹۲ سعي کرد با مدل مسابقه‌اي YB8 Furano از نينجا سريع‌تر باشد، اما با ثبت نهايت سرعت ۲۷۷ کيلومتربرساعت، از رسيدن به اين هدف بازماند. چند سال از رکورد نينجا گذشت و به‌نظر مي‌رسيد که هيچ شرکت ايتاليايي يا ژاپني پاسخ قاطعي براي عملکرد فني محصول جذاب کاوازاکي ندارد؛ اما سرانجام در سال ۱۹۹۶، هوندا پس از تقريبا يک دهه غيبت از صحنه‌ي رقابت سريع‌ترين موتورسيکلت‌ها، با پرنده‌ي سياه از راه رسيد. هوندا CBR1100XX Super Blackbird هوندا CBR1100XX Super Blackbird در اولين آزمايش سرعت مستقل، رکورد ۲۸۷/۳ کيلومتربرساعت را ثبت کرد هوندا در سال ۱۹۹۶ موتورسيکلت CBR1100XX سوپر بلک‌برد را به‌عنوان جديدترين عضو خانواده‌ي CBR رونمايي کرد. اين مدل که به‌طور ويژه براي رقابت با نينجا ZX-11 توليد شده بود، از بزرگ‌ترين پيشرانه‌ي سري CBR استفاده مي‌کرد. مقام‌هاي هوندا حتي براي نام‌گذاري CBR1100XX Super Blackbird برنامه داشتند و از هواپيماي لاکهيد SR-71 بلک‌برد الهام گرفتند. SR-71 Blackbird سريع‌ترين هواپيماي جهان است و هوندا با استفاده از نام مستعارش، به سرعت بالاي CBR جديد اشاره مي‌کرد. CBR1100XX Super Blackbird در اولين آزمايش سرعت مستقل، رکورد ۲۸۷/۳ کيلومتربرساعت را ثبت کرد و به‌طور رسمي کاوازاکي نينجا ZX-11 را پشت سر گذاشت. پيشرانه‌ي چهار سيلندر خطي ۱۶ سوپاپه DOHC با حجم ۱٬۱۳۷ سي‌سي در ۱۰٬۰۰۰ دوربردقيقه به موتورسيکلت اسپرت تورينگ هوندا ۱۶۴ اسب‌بخار داده بود. درکنار طراحي آيروديناميک، هوندا موفق شد که سريع‌ترين موتورسيکلت استاندارد جهان را توليد کند اما اين موفقيت تنها دو سال دوام داشت. سوزوکي پس از عرضه‌ي مدل GSX-R 1100 در سال ۱۹۸۶، در کلاس سريع‌ترين موتورسيکلت‌ها نبود اما در سال ۱۹۹۹ همه‌چيز تغيير کرد. سال ۱۹۹۹؛ سوزوکي هايابوسا همه‌چيز را تغيير داد سوزوکي GSX1300R يا هايابوسا (Hayabusa) سال ۱۹۹۹ رونمايي شد. اين موتورسيکلت ژاپني جديد با ابعاد بزرگ و طراحي متفاوت درنگاه اول بسيار عجيب بود. حتي نام هايابوسا هم براي بسياري از افراد درک‌کردني نبود؛ اما زماني‌که مشخصات فني هايابوسا و هدف از توليدش اعلام شد، همه شيفته‌ي محصول جديد سوزوکي شدند. هايابوسا در زبان ژاپني به‌معني شاهين معمولي (بحري) است. نام هايابوسا پيش‌از اين در جنگ جهاني هم مشهور شده بود. ناکاجيما Ki-43 هايابوسا، يکي از هواپيماهاي جنگنده‌ي نيروي هوايي ارتش امپراتوري ژاپن در جنگ جهاني دوم بود که حملات انتحاري کشتي‌هاي متفقين را از بين برد. اين پرنده‌ي زيبا به‌دليل چابکي بسيار زيادش در شکار با سرعت بين ۲۹۰ تا ۳۲۵ کيلومتربرساعت با زاويه‌ي عمود (سريع‌تر از هر پرنده‌ي ديگر) شهرت دارد. اما سوزوکي تنها به‌خاطر سرعت بالا، نام شاهين يا هايابوسا را به دنياي موتورسيکلت وارد نکرد؛ يکي از طعمه‌هاي شاهين معمولي توکاي سياه يا همان پرنده‌ي سياه (بلک‌برد) است. سوزوکي هايابوسا از همان ابتدا قرار بود که هوندا سوپر بلک‌برد را ببلعد. سوزوکي هايابوسا با رسيدن به نهايت سرعت ۳۱۲ کيلومتربرساعت، سريع‌ترين موتورسيکلت جهان شد و مرز سرعت باورنکردني ۳۰۰ کيلومتربرساعت را پشت سر گذاشت. پيشرانه‌ي چهار سيلندر سوزوکي؛ ۳۰۰ کيلومتربرساعت سوزوکي هايابوسا براي رسيدن به سرعت بالاي ۳۰۰ کيلومتربرساعت از پيشرانه و طراحي آيروديناميک برجسته کمک گرفت و درحقيقت، استاندارد جديد دنياي موتورسيکلت شد. نسل اول هايابوسا به پيشرانه‌ي چهار سيلندر خطي ۱٬۲۹۹ سي‌سي DOHC با ۱۶ سوپاپ مجهز بود. طرح کلي پيشرانه چيز جديدي نبود، اما حجم بالاي موتور درکنار سيستم مکش هواي پرفشار، قدرت هايابوسا را به ۱۷۳ اسب‌بخار رسانده بود. سوزوکي پس از آزمايش‌هاي فراوان به اين نتيجه رسيده بود که پيشرانه‌ي بزرگ‌تر براي رسيدن به نهايت سرعت بيشتر ضروري است. دو رقيب اصلي هايابوسا يعني کاوازاني نينجا ZZR1100 و هوندا CBR سوپر بلک‌برد از پيشرانه‌هاي ۱٬۰۵۲ و ۱٬۱۳۷ سي‌سي با قدرت‌هاي ۱۴۵ و ۱۶۲ اسب‌بخار استفاده مي‌کردند. سوزوکي مجبور بود براي رسيدن به قدرت بالاي ۱۷۰ اسب‌بخار، از پيشرانه‌ي بزرگ‌تر استفاده کند. پيشرانه‌ي سوزوکي فناوري انقلابي نداشت؛ جديدترين نمونه‌هاي انژکتور و شمع‌هاي مستقل براي هر سيلندر پيشرفته‌ترين طرح در موتور بود. برجستگي قواي محرکه سوزوکي هايابوسا در تعادل بي‌نظير قطعاتش، قابليت اطمينان و توانايي تيونينگ نهفته بود. اين ويژگي‌ها باعث شد که پيشرانه‌ي سوزوکي حس عضلاني داشته باشد تا قدرت زياد در دورموتور بالا. هايابوسا بيشتر به قدرت و سرعتش شهرت دارد، اما گشتاور اين موتورسيکلت بسيار جذاب‌تر است. براي مثال، مدل جديد دوکاتي پانيگاله V4 در ۱۰٬۰۰۰ دوربردقيقه ۱۲۴ نيوتن‌متر گشتاور توليد مي‌کند که مشابه هوندا بلک‌برد قديمي است. اما سوزوکي هايابوسا تمام ۱۴۱ نيوتن‌متر گشتاورش را از ۷٬۰۰۰ دوربردقيقه آزاد مي‌کند. هايابوسا؛ طراحي منحصربه‌فرد در خدمت آيروديناميک سوزوکي هايابوسا در بخش فناوري‌هاي فني و قواي محرکه انقلابي نبود، اما در طراحي بدنه و استفاده از جادوي آيروديناميک به‌بهترين شکل، دوران جديدي را در دنياي موتورسيکلت‌ آغاز کرد. اگر بخواهيم صادق باشيم، افراد کمي وجود دارند که طراحي هايابوسا را زيبا توصيف مي‌کنند؛ به‌خصوص ۲۰ سال پيش، خطوط عجيب و غريب، چراغ‌هاي انباشته شده در جلو، صندلي بلند و بخش انتهايي طويل بدنه هيچ ارتباطي با زيبايي نداشتند. اما همين طراحي متفاوت نقش مهمي در شناخته‌شدن هايابوسا داشت. قطعا در سال ۲۰۱۹ هم با ديدن اين محصول سوزوکي، چيزي جز افسانه‌ي سريع‌ترين موتورسيکلت قرن بيستم يادآوري نمي‌شود. دليل اصلي طراحي منحصربه‌فرد سوزوکي هايابوسا، مخالفت با سليقه‌ي عمومي و تلاش براي خاص بودن محصول در بازار نبود؛ شاهين ژاپني‌ها دراصل براساس علم شکل گرفته بود تا هنر خالص يک طراح. مسئوليت اصلي طراحي هايابوسا برعهده‌ي کوجي يوشيورا بود. يوشيورا را بايد از جسورترين و خلاق‌ترين طراحان دنياي موتورسيکلت دانست که توانست ايده‌هايش را به همه ثابت کند. يوشيورا براي طراحي محصول جذاب سوزوکي که به عقيده‌ي بسياري از افراد پايه‌گذار نسل جديد هايپربايک است، از تونل باد کمک گرفت. يوشيورا مدل اوليه‌ي هايابوسا را ساعت‌ها در تونل باد آزمايش کرد (در حالتي که موتورسيکلت‌سوار هم روي موتور نشسته باشد) تا خطوط بدنه کاملا باهدف «سواري راحت در بالاترين سرعت حرکت» شکل بگيرند و موتورسيکلت ۲۵۰ کيلوگرمي هميشه در تعادل باشد. دو دريچه‌ي هوا در کنار چراغ‌هاي جلو، خطوط جانبي، طرح کلي باک بنزين و بالا رفتن انتهاي بدنه و صندلي همه براساس داده‌هاي به‌دست‌آمده از تونل باد طراحي شده‌اند. هايابوسا بهترين موتورسيکلت براي مسيرهاي پر پيچ‌وخم نبود، اما در مقايسه با ZZR1100 يا سوپر بلک‌برد بسيار چابک‌تر بود پيش از اينکه سوزوکي با هايابوسا از راه برسد، سريع‌ترين موتورسيکلت‌هاي جهان معمولا فرمان‌پذيري بهتر را فداي سرعت، راحتي و تعادل مي‌کردند. با اينکه هايابوسا بهترين موتورسيکلت براي مسيرهاي پر پيچ‌وخم نبود، در مقايسه با ZZR1100 يا سوپر بلک‌برد بسيار چابک‌تر و با فرمان‌پذيري روان‌تر بود. شايد دربرابر موتورسيکلت‌هاي امروزي، هايابوسا سنگين و بيش‌از حد حجيم به‌نظر برسد اما در آن دوران هيچ نقدي به فرمان‌پذيري محصول پرچم‌دار سوزوکي وارد نبود. اين ويژگي‌ها را در کنار پيشرانه‌ي سرزنده و سواري لذت‌بخش بگذاريد تا سوزوکي هايابوسا يکي از بهترين موتورسيکلت‌هاي تاريخ شود. از مهم‌ترين قابليت‌هاي هايابوسا، تقديم کردن سواري راحت موتورسيکلت‌هاي تورينگ بدون حس سنگيني و فرمان‌پذيري خسته‌کننده است. چرا هايابوسا رقيبي نداشت؟ معمولا براي اينکه يک موتورسيکلت تا ۲۰ سال توليد شود، بايد چندمرتبه در قالب مدل و نسخه‌ي جديدتر به‌روزرساني دريافت کند. اما سوزوکي هايابوسا تقريبا بدون تغيير بزرگ توليد شد و تنها در سال ۲۰۰۸ به‌عنوان نسل دوم يا فيس‌ليفت، اصلاحات مشخصي روي آن انجام شد. دليل اصلي اين اتفاق، توافق‌ غيررسمي بين توليدکنندگان و بي‌رقيب ماندن هايابوسا بود. با گذشتن يک سال از عرضه‌ي سوزوکي هايابوسا و ثبت رکورد سرعت ۳۱۲ کيلومتربرساعت، کاوازاکي آماده بود تا نينجاي جديدش را به ميدان بفرستد. نينجا ZX-12R باهدف کنار زدن هايابوسا در حال توليد بود؛ دقيقا در همين زمان و بالا گرفتن رقابت بر سر توليد سريع‌ترين موتورسيکلت جهان، همه چيز تغيير کرد. موتورسيکلت‌ها هر روز سريع‌تر مي‌شدند و نگراني‌ها در مورد ايمني در جاده‌ها افزايش يافته بود. کار به‌جايي کشيد که موضوع ممنوع کردن تردد موتورسيکلت‌هاي سريع و اسپرت در اروپا شايعه شده بود. شرکت‌هاي ژاپني و اروپايي توليدکننده‌ي موتورسيکلت به اين نتيجه رسيدند که رقابت چند ساله برسر عرضه‌ي سريع‌ترين مدل، بيش از حد طولاني شده است. براي جلوگيري از قانون‌گذاري ممنوعيت فروش تردد، ژاپني‌ها و اروپايي‌ها طي توافق‌نامه‌اي غيررسمي پيمان بستند که تمام موتورسيکلت‌هاي جديدشان با محدوديت سرعت ۳۰۰ کيلومتربرساعت (به‌طور دقيق‌تر، ۲۹۹ کيلومتربرساعت) عرضه شود. اين توافق‌ دقيقا پس از معرفي اوليه کاوازاکي نينجا ZX-12R عملي شد؛ نينجاي جديد قرار بود که رکورد سرعت ۳۲۲ کيلومتربرساعت را ثبت کند و حتي تمام مقدمات لازم براي برگزاري مراسم تاج‌گذاري محصول جديد کاوازاکي انجام شده بود. اما همه‌ي برنامه‌هاي کاوازاکي لغو شد؛ حتي براي پايبند بودن به توافق‌نامه و محدوديت سرعت ۳۰۰ کيلومتربرساعت، تنظيمات ECU نينجا ZX-12R درست پيش‌ از توليد تغيير کرد. بي‌ام‌و K1200S کاوازاکي سرانجام بدون هيچ‌گونه شلوغ‌کاري، نينجاي جديدش را با نهايت سرعت محدودشده به ۳۰۰ کيلومتربرساعت رونمايي کرد و ديگر برندها هم برنامه‌هاي آينده‌شان را براساس توافق غيررسمي تغيير دادند. بي‌ام‌و که يکي از مهم‌ترين امضاکننده‌هاي توافق‌نامه بود (به عقيده‌ي بسياري از کارشناس‌ها، بي‌ام‌و قطب اصلي پيمان غيررسمي محدوديت سرعت بود)، مدل K1200S را به يک موتورسيکلت در کلاس تورينگ تغيير داد. تريموف هم که مدل A13HC با پيشرانه‌ي چهار سيلندر ۱٬۳۰۰ سي‌سي را براي توليد درنظر داشت، همه‌چيز را لغو کرد. تنها رقيب واقعي هايابوسا، کاوازاکي نينجا ZX-12R بود که آن هم تنها تا سال ۲۰۰۶ توليد شد. بنابراين، در اين دوره تمام موتورسيکلت‌ها به سرعت ۲۹۹ کيلومتربرساعت محدود شدند و براي چند سال، مدل ۱۹۹۹ از سوزوکي هايابوسا سريع‌ترين مدل کارخانه‌اي و استاندارد جهان بود. تمام اين اتفاقات باعث شد تا نسل اول هايابوسا بدون تغيير خاص جز تنظيم سيستم برقش در سال ۲۰۰۳، هر سال تنها در انواع رنگ‌ها فروخته شود. قوانين آلايندگي جديد؛ قاتل سوزوکي هايابوسا نسل دوم سوزوکي هايابوسا سال ۲۰۰۸ با تغييرات کم در طراحي و پيشرانه رونمايي شد. هايابوساي جديد که تاحدودي براي سازگار بودن با قوانين يورو ۳ تغيير کرد، پيشرانه‌ي ۱٬۳۴۰ سي‌سي با قدرت ۱۹۴ اسب‌بخار (تا ۱۹۷ اسب‌بخار) داشت. يوشيورا براي طراحي نسل دوم هايابوسا به آمريکا سفر کرد تا از نزديک نظرات علاقه‌مندان از مدل اول را بررسي کند. يوشيورا در اين سفر انواع مدل‌هاي تيونينگ‌ و شخصي‌سازي شده از هايابوسا را مشاهده کرد. طراحي نسل دوم هايابوسا براساس نمونه‌هاي شخصي‌سازي شده شکل گرفت و يوشيورا سعي کرد تا مدل جديد عضلاني‌تر باشد. تغييرات در ترمز، تعليق و شاسي ۱۰ سال به عمر هايابوسا اضافه کرد. در سال ۲۰۱۶ قوانين يورو ۴ مطرح شد؛ اروپايي‌ها دو سال به توليدکنندگان فرصت دادند تا محصولاتشان را با قوانين جديد سازگار کنند، اما مقام‌هاي سوزوکي به اين نتيجه رسيدند که هايابوسا با چنين فناوري و شاسي بايد بازنشسته شود. بنابراين توليد سوزوکي هايابوسا از سال ۲۰۱۸ در اروپا متوقف شد، اما آمريکا و کشورهاي ديگر مثل هندوستان، هنوز هم پذيراي سريع‌ترين موتورسيکلت جهان در قرن بيستم هستند. مشخصات فني سوزوکي هايابوسا مدل ۲۰۲۰ (نسخه‌ي فروشي در آمريکا) پيشرانه ۴ سيلندر خطي (DOHC)، آب‌خنک، ۱٬۳۴۰ سي‌سي قطر و طول سيلندر (ميلي‌متر) ۸۱ در ۶۵ نسبت تراکم ۱۲.۵:۱ سيستم سوخت انژکتور به‌همراه فناوري سوپاپ گاز دوگانه سوزوکي (SDTV) استارتر برقي جعبه‌دنده ۶ سرعته دستي Constant mesh ترمز (جلو/عقب) برمبو، ۴ پيستون، دو ديسک، ABS / نيسين، يک پيستون، تک‌يسک، ABS تاير (جلو/عقب، ميلي‌متر) ۱۲۰ / ۱۹۰ ظرفيت مخزن سوخت (ليتر) ۲۱ ابعاد (طول/عرض/ارتفاع، ميلي‌متر) ۲۱۹۰/ ۷۳۵/ ۱۱۶۵ وزن (کيلوگرم) ۲۶۶ قيمت (دلار) ۱۴٬۷۹۹ سوزوکي هايابوسا مدل ۲۰۲۰ در آمريکا با ضمانت ۱۲ ماهه بدون محدوديت کارکرد فروخته مي‌شود. دهه‌ي ۲۰۰۰؛ توافق‌نامه غيررسمي کنار گذاشته شد ام‌وي آگوستا F4 R 132 از بين شرکت‌هاي موتورسيکلت‌سازي تنها هوندا بود که طي بيانيه‌ي رسمي محدود کردن نهايت سرعت محصولاتش از سال ۲۰۰۰ را اعلام کرد. هيچ‌کدام از موتورسيکلت‌هاي اسپرت و سريع توليد سال ۲۰۰۰ در مدل کارخانه‌اي بيشتر از ۳۰۰ کيلومتربرساعت سرعت نمي‌گرفتند؛ حتي مدل‌هاي ۲۰۰۰ به‌بعد سوزوکي هايابوسا هم محدوديت سرعت داشتند. با اين حال، علاقه‌مندان موتورسيکلت با دست‌کاري سطحي تنظيمات ECU، محدويت سرعت کارخانه‌اي را از بين مي‌بردند و ميدان سريع‌ترين‌هاي دوچرخ هنوز هم شلوغ بود. پس از هايابوسا، کاوازاکي مدل‌هاي ZX-12R و ZX-14 را توليد کرد که تا سال ۲۰۰۶، پرچمداران دنياي موتورسيکلت با نهايت سرعت محدودشده به ۳۰۰ کيلومتربرساعت بودند. اما در سال ۲۰۰۷، ام‌وي آگوستا (MV Agusta) که در توافق‌نامه‌ي غيررسمي توليدکنندگان شرکت نداشت، محدوديت سرعت را ناديده گرفت. بي‌ام‌و S1000RR مدل F4 R 312 از ام‌وي آگوستا نهايت سرعت ۳۱۲ کيلومتربرساعت را ثبت کرد و شرکت‌هاي ديگر کم‌کم پيمان‌شان را ناديد گرفتند. اولين پيمان‌شکن که به‌عنوان پايه‌گذار توافق‌نامه غيررسمي محدوديت سرعت هم شناخته مي‌شود، بي‌ام‌و بود. بي‌ام‌و در سال ۲۰۱۰ با مدل S1000RR توافقش با ژاپني‌ها را کنار گذاشت و موتورسيکلتي با نهايت سرعت ۳۰۳ کيلومتربرساعت توليد کرد. بي‌ام‌و در سال ۲۰۱۰ با مدل S1000RR توافقش با ژاپني‌ها را کنار گذاشت سال ۲۰۱۳، دوکاتي هم که عضوي مهم در توافق‌نامه بود، مدل پانيگاله آر (Panigale R) با نهايت سرعت ۳۲۵ کيلومتربرساعت (سيستم اگزوز مسابقه‌اي) را عرضه کرد. اولين برند ژاپني که قانون غيررسمي محدوديت سرعت را کنار گذاشت، هم‌اکنون سريع‌ترين موتورسيکلت جهان را توليد مي‌کند. کاوازاکي در سال ۲۰۱۵ سري نينجا H2 را با پيشرانه‌ي سوپرشارژ معرفي کرد. کاوازاکي نينجا H2R کاوازاکي با نينجا H2 به سرعت ۳۳۷ کيلومتربرساعت رسيد اما نسخه‌ي مخصوص پيست H2R اين شرکت، بيش از ۴۰۰ کيلومتربرساعت سرعت گرفت. بايد ديد که سوزوکي براي نسل جديد هايابوسا چه برنامه‌اي خواهد داشت؛ در شرايط فعلي، کاوازاکي با جديدترين سري نينجا، حرف اول را در دنياي موتورسيکلت‌هاي سريع مي‌زند. فهرست سريع‌ترين موتورسيکلت‌هاي استاندارد تاريخ از سال ۱۹۴۹ تا ۲۰۱۹ در جدول زير آورده شده است. مدل موتورسيکلت پيشرانه قدرت (اسب‌بخار) سرعت (کيلومتربرساعت) سال توليد وينست بلک لايتنينگ دو سيلندر V شکل ۹۹۸ سي‌سي ۷۰ ۲۴۰ ۱۹۴۹ هوندا VF1000R چهار سيلندر V شکل ۹۹۸ سي‌سي ۱۲۲ ۲۴۰ ۱۹۸۴ کاوازاکي GPZ900R نينجا چهار سيلندر خطي ۹۰۸ سي‌سي ۱۱۳ ۲۴۳ ۱۹۸۴ سوزوکي GSX-R 1100 چهار سيلندر خطي ۱٬۰۵۲ سي‌سي ۱۲۵ ۲۵۷ ۱۹۸۶ هوندا CBR1000F Hurricane چهار سيلندر خطي ۹۹۸ سي‌سي ۱۳۲ ۲۵۷ ۱۹۸۷ ياماها FZR1000 جنسيس چهار سيلندر خطي ۹۸۹ سي‌سي ۱۳۵ ۲۵۷ ۱۹۸۷ کاوازاکي ZX-10 نينجا چهار سيلندر خطي ۹۹۷ سي‌سي ۱۳۵ ۲۶۶ ۱۹۸۸ ياماها FZR1000 EXUP چهار سيلندر خطي ۱٬۰۰۳ سي‌سي ۱۴۵ ۲۶۹ ۱۹۸۹ بيموتا YB6 EXUP چهار سيلندر خطي ۱٬۰۰۲ سي‌سي ۱۴۷ ۲۷۰ ۱۹۸۹ کاوازاکي نينجا ZX-11 چهار سيلندر خطي ۱٬۰۵۲ سي‌سي ۱۴۵ ۲۸۳ ۱۹۹۰ هوندا CBR1100XX سوپر بلک‌برد چهار سيلندر خطي ۱٬۱۳۷ سي‌سي ۱۶۲ ۲۸۷ ۱۹۹۶ سوزوکي هايابوسا GSX1300R چهار سيلندر خطي ۱٬۲۹۹ سي‌سي ۱۷۳ ۳۱۲ ۱۹۹۹ سوزوکي هايابوسا GSX1300R چهار سيلندر خطي ۱٬۲۹۹ سي‌سي ۱۷۳ ۳۰۰ ۲۰۰۰ کاوازاکي ZX-12R چهار سيلندر خطي ۱٬۱۹۹ سي‌سي ۱۷۸ ۳۰۰ ۲۰۰۰ کاوازاکي ZX-14 چهار سيلندر خطي ۱٬۳۵۲ سي‌سي ۱۹۰ ۳۰۰ ۲۰۰۶ ام‌وي آگوستا F4 R 132 چهار سيلندر خطي ۹۹۸ سي‌سي ۱۸۳ ۳۱۲ (۳۱۱ در آزمايش سرعت مستقل) ۲۰۰۷ بي‌ام‌و S1000RR چهار سيلندر خطي ۹۹۹ سي‌سي ۱۹۹ ۳۰۳ ۲۰۰۹ دوکاتي پانيگاله R دو سيلندر V شکل ۱٬۱۹۸ سي‌سي ۲۰۲ ۳۲۵ ۲۰۱۳ کاوازاکي نينجا H2 چهار سيلندر خطي ۹۹۸ سي‌سي سوپرشارژ ۲۰۰ ۳۳۷ ۲۰۱۵ کاوازاکي نينجا H2R چهار سيلندر خطي ۹۹۸ سي‌سي سوپرشارژ ۳۱۰ ۴۰۱ ۲۰۱۵ سوزوکي هايابوسا در موتوراسپرت سوزوکي هايابوسا هيچ‌وقت به‌عنوان موتورسيکلتي مسابقه‌اي طراحي و توليد نشده است، اما باتوجه به ظرفيت و قابليت اطمينان بالاي پيشرانه، خيلي زود به دنياي رقابت‌هاي درگ وارد شد. تيم مهندسي سوزوکي پيشرانه‌اي ساخته بودند که بدون حتي تغيير يک قطعه در آن، مي‌توانست در کنار توربوشارژر قرار بگيرد. بسياري از علاقه‌مندان موتورسيکلت، با نصب توربوشارژر روي هايابوسا، قدرت نهايي را به بيش از ۲۵۰ اسب‌بخار مي‌رساندند، درحالي‌که هيچ نگراني درباره‌ي خرابي پيشرانه و قطعات کارخانه‌اي وجود نداشت. هايابوسا هنوز هم در مسابقات درگ و سرعت استفاده مي‌شود؛ مهم‌تر از همه، رکورد بالاترين سرعت ثبت شده با موتورسيکلت در گينس هم به‌نام هايابوسا است. ثبت رکورد سرعت راکي رابينسون سال ۲۰۱۰، راکي رابينسون پشت فرمان موتورسيکلت سفارشي‌اش که از دو پيشرانه‌ي ۱٬۲۹۹ سي‌سي سوزوکي هايابوسا و يک توربوشارژر گرت (Garrett) با قدرت بيش از ۱۰۰۰ اسب‌بخار استفاده مي‌کرد، رکورد سرعت ميانگين ۶۰۵/۶۹۷ کيلومتربرساعت را در مسير رفت و برگشت يک کيلومتري ثبت کرد. رابينسون با اين موتورسيکلت مخصوص، به بيشينه‌ي سرعت ۶۳۴ کيلومتربرساعت (در مسير يک‌طرفه) هم رسيد. به‌دليل قابليت‌هاي برتر هايابوسا در سرعت‌گيري، از اين موتورسيکلت در رقابت‌هاي ديگر مثل مسابقه در پيست استفاده نمي‌شود. سوزوکي هايابوسا در دنياي تيونينگ و شخصي‌سازي موتورسيکلت بسياري از کارشناس‌ها، سوزوکي هايابوسا را محبوب‌ترين موتورسيکلت در دنياي تيونينگ معرفي مي‌کنند. طراحي خاص و پيشرانه‌ي خوش‌ساخت به شرکت‌هاي تيونينگ و علاقه‌مندان شخصي‌سازي موتورسيکلت اجازه داده است تا انواع نمونه‌هاي زيبا و منحصربه‌فرد از شاهين سوزوکي را توليد کنند. همچنين شرکت‌هاي توليدکننده‌ي قطعات هم از سال ۱۹۹۹ تا امروز، محصولات متنوعي براي هايابوسا عرضه کرده‌اند تا با سليقه‌ي هر موتورسوار هماهنگ باشند. علاوه بر اين، بسياري از قطعات هايابوسا را مي‌توان با ديگر محصولات سوزوکي تعويض کرد. تمام اين موارد باعث شدند که طراح هايابوسا براي توليد نسل دوم اين موتورسيکلت از دنياي تيونينگ و نمونه‌هاي شخصي‌سازي شده کمک بگيرد. استفاده از تاير عقب با پهناي ۳۰۰ ميلي‌متر، طرح‌هاي رنگي بدنه، اگزوز سفارشي، تغيير پنل‌هاي بدنه و استفاده از توربوشارژر و سيستم تزريق نيتروژن از مهم‌ترين شخصي‌سازي‌ها براي هايابوسا است. نمونه‌هاي سفارشي زيبايي از سوزوکي هايابوسا توليد شده است، اما پيشرانه‌ي اين مدل افسانه‌اي در خارج از دنياي موتورسيکلت هم نقش پررنگي دارد. وست‌فيلد مگابوسا (Westfield Megabusa) يکي از جذاب‌‌ترين خودروهايي است که از پيشرانه‌ي هايابوسا استفاده مي‌کند. در اين مدل که درواقع براساس لوتوس سِوِن ساخته شده، پيشرانه‌ي ۱٬۲۹۹ سي‌سي سوزوکي هايابوسا به جعبه‌دنده‌ي ۶ سرعته سکوئنشال متصل است. سوزوکي هم از پيشرانه‌ي هايابوسا در خودرو استفاده کرده است؛ براي مثال، مدل مفهومي GSXR/4 با وزن ۶۴۰ کيلوگرم و نهايت سرعت ۲۹۱ کيلومتربرساعت و نمونه‌ي مسابقه‌اي فرمولا هايابوسا (Formula Hayabusa) از پيشرانه‌ي موتورسيکلت پرچم‌دار سوزوکي قدرت مي‌گرفتند. شرکت بريتانيايي راديکال (Radical Sportscar) يکي ديگر از مشتري‌هاي پيشرانه‌ي سوزوکي است. چند خودروي مسابقه‌اي اين شرکت از موتور ارتقا داده شده‌ي هايابوسا با حجم ۱/۶ ليتر استفاده مي‌کنند. مهندس‌هاي راديکال حتي با دو پيشرانه‌ي هايابوسا، موتور ۲/۸ ليتري V8 هم توليد کرده‌اند که در مدل SR8 رکورددار سابق پيست نوربرگ‌رينگ، تا ۴۵۵ اسب‌بخار قدرت دارد. پيشرانه‌ي هايابوسا در محصولات اسمارت، مدل بازسازي هوايپماي بوگاتي و خودروهاي آفرود مخصوص صحرانوردي هم استفاده شده است. نسل سوم سوزوکي هايابوسا توليد مي‌شود؟ پس از اينکه قوانين يورو ۴ مطرح شد و مقام‌هاي سوزوکي به‌روز نشدن هايابوسا و توقف توليدش را تأييد کردند، شايعه‌هاي فراواني پيرامون نسل سوم اين موتورسيکلت شکل گرفت. در مصاحبه‌ي اخير مديرعامل سوزوکي، مدل‌هاي جديد براي سال‌هاي ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ وعده داده شد؛ مدتي پيش هم پتنت‌هاي موتورسيکلت‌هاي آينده‌ي اين شرکت منتشر شد. کارشناس‌ها پيش‌بيني مي‌کنند که نسل سوم هايابوسا سال ۲۰۲۱ با پيشرانه‌ي ۴ سيلندر خطيِ ارتقاداده‌شده و بيش از ۲۰۰ اسب‌بخار قدرت معرفي شود. با اين وجود، توليد نسل جديد هايابوسا به‌طور رسمي تأييد نشده و تنها نشانه از مدل آينده، نمونه Concept GSX سال ۲۰۱۵ است. بايد صبر کرد و ديد که سوزوکي براي سريع‌ترين نينجاي کاوازاکي چه پاسخي خواهد داشت. کلام آخر سال ۱۹۹۹ دنياي موتورسيکلت با سوزوکي هايابوسا GSX-1300R تغيير کرد. هايابوسا توليدکنندگان را مجبور کرد که حداقل براي چند سال آتش‌بش کنند و به‌عنوان سريع‌ترين موتورسيکلت قرن بيستم در تاريخ ماندگار شد. پس از گذشت دو دهه، هايابوسا حالا نامي مقدس در کنار نينجا، کاتانا، بلک لايتنينگ، تاندربرد، اينترسپتور، بلک‌برد، ديتونا و رود کينگ است و هرروز هم ارزشمندتر مي‌شود. سوزوکي با هايابوسا و طراحي متفاوتش بسياري از افراد را به دنياي موتورسيکلت علاقه‌مند و يکي از بهترين پيشرانه‌هاي چهار سيلندر را توليد کرد. احتمالا بسياري از ما تجربه‌‌اي مشابه با هايابوسا داريم؛ زماني‌که اين موتورسيکلت بزرگ و خوش‌صداي ژاپني با سرعت از ما سبقت گرفته است. اگر جزو افرادي هستيد که پشت فرمان هايابوسا مدل ۱۹۹۹ از ديگران سبقت گرفته‌ايد، نام خودتان را در فهرست خوش‌شانس‌هاي ۲۰ سال گذشته بنويسيد. ما را در کانال «آخرين خبر» دنبال کنيد