صبح نو/ سریال «پایتخت» یک اتفاق خجسته در تاریخ تلویزیون ایران است که از نقاط قوت و تمایزش بسیار سخن رفته و پرداخت دوباره، حکم پُرگویی دارد و تکرار مکررات را. به‌‌طور مشخص و موجز، شخصیت‌پردازی مناسب، منطقی و ملموس یکی از شاخصه‌های سریال سیروس مقدم است که این اثر نمایشی جذاب را در برقراری ارتباط دو سویه با مخاطب به توفیق رسانده. کاراکترهای ساده و معمولی سریال پایتخت برخاسته از جامعه و دل مردم هستند و همین، مقبول و محبوب‌شان کرده در میان افکار عمومی و اقشار مختلف. بی‌‌شک، محبوب‌ترین کاراکتر پایتخت «نقی معمولی» است با بازی محسن تنابنده. نه تنها سهم ویژه‌ای از فیلمنامه هر سری پایتخت بر زندگی نقی و حواشی‌اش استوار است که بخش عمده‌ای از واکنش‌های سایر کاراکترها نیز برآمده از کنش‌های اوست. از منظر روانشناختی اما، واکاوی شخصیت نقی معمولی در بازه زمانی سری اول تا ششم سریال پایتخت خالی از لطف نیست.
این شب‌ها که شبکه آی‌فیلم سریال پایتخت را روی آنتن خود دارد و دست بر قضا، همچنان هم پر مخاطب و خواستنی است‌، «نقی معمولی» با آنچه در فصل ششم از این کاراکتر دیدیم فرسنگ‌ها فاصله دارد. دگردیسی شخصیتی و اخلاقی نقی در فاصله میان سری اول تا ششم پایتخت شگفت‌‌انگیز و به شدت قابل تأمل است. نقی در فصل اول پایتخت، گچکاری است ساده‌دل، زحمتکش، ساعی و خوشبین به زندگی. او که خانواده دوست است و اهل زن و زندگی، به پایتخت آمده به این امید که پیشرفتی داشته باشد و تحولی رخ دهد در آینده خود و فرزندانش. گچکار ساده‌دل مازنی خوش‌بینی‌اش را حتی در برابر مشکلات سلسله‌واری که حول‌و‌حوش مساله خرید خانه برایش پدید می‌آید از دست نمی‌دهد و امید از دلش رخت برنمی بندد.
نقی در عسرت اگر دروغ هم می‌گوید و زیر و رو می‌کشد و ناقلایی می‌کند،  به زعم خودش به مصلحت است و کارد به استخوانش رسیده و جالب آنکه، حتی در بطن چنین نارسایی‌های اخلاقی هم رگه‌هایی از معصومیت قابل رصد است. نقی معمولی فصل اول پایتخت طفل خوش‌قلب و امیدواری است که زن و فرزند را به شدت دوست دارد، در خدمت پدر است، با پسرخاله‌اش (ارسطو) از باب تحبیب وارد می‌شود، نسبت به اطرافیان نگاهی مثبت دارد، به زندگی خوش‌بین است، بدگمانی در قلبش راهی ندارد و کسی را برای بالاآمدن خود، پله نمی‌کند. چنین شخصیتی با این خصوصیات با آنچه از نقی معمولی در سری پنجم و ششم پایتخت رویت می‌شود هزار سال نوری فاصله دارد.
نقی در فصول پنجم و ششم و به‌خصوص ششم پایتخت بیشتر شبیه یک هیولاست که ابن‌الوقت، ریاکار و فرصت‌طلب است و از قربانی کردن اطرافیانش برای پیشرفت خود ابایی ندارد. او حتی با اکراه ارسطو را که به‌خاطر مسائل مالی و چک به زندان افتاده و حالا آزاد شده، می‌پذیرد. همه ساده‌دلی‌ها و پندار نیک نقی جایش را به یک سوء‌ظن و کج‌اندیشی داده است. به نظر می‌رسد کاراکتر اصلی و محوری سریال پایتخت در دام شهرت که می‌افتد از شمایل معصومانه‌اش فاصله می‌گیرد و آلوده مناسبات رقابت‌گونه پیرامونش می‌شود.
نقی تا در باد قهرمانی کشتی پیشکسوتان جهان نخوابیده و گرفتار توابع برآمده از آن نشده، به قدیسی می‌ماند پُر از شور زندگی. توهمات و فخرفروشی‌های برخاسته از شهرت و به‌خصوص سودای وارد شدن در عالم سیاست اما، این قدیس را به ابلیسی غیرقابل پیش‌بینی تبدیل می‌کند. نقی حتی در مواجهه با همسر، دختران و خواهرش هم آن محبت سابق را ندارد و دیگر آن شوهر، پدر و برادر مهربان و دلسوز همیشگی نیست.
از آن سو، ارسطو به‌عنوان کاراکتر دوم سریال و نزدیک‌ترین شخص به نقی، معصومیت و پاکدلی خود را حفظ کرده است، بیش و کم در همه فصول «پایتخت»، ارسطو چه آن زمان که راننده ترانزیت می‌شود و آب زیر پوستش می‌آید و چه در مقطعی که بوتیک دارد و بیا و برویی و لاکچری بازی‌هایش گل می‌کند و حتی در برهه‌ای که از زندان آزاد شده و دست و بالش خالی است، ذاتاً و بالفطره همان ارسطوی همیشگی به نظر می‌رسد. ظاهر او تغییر می‌کند، باطنش اما نه. ارسطو در مواجهه با نقی و در رفت‌و‌آمدهای کلامی طعنه‌آمیز و اصطلاحا  کل‌کل‌گونه با او نیز بیشتر یک قربانی است تا حریف و مبارز.
هر چقدر تعاملات نقی و ارسطو در فصل اول پایتخت دوستانه است و دوسویه و محبت‌آمیز، در فصول بعدی و به‌خصوص پایانی، خصمانه می‌شود و حتی برای لحظاتی نفرت‌انگیز و کینه‌آلود. این دو پسر خاله هر چقدر در سری اول و دوم پایتخت با هم می‌خندند و شاد هستند، در فصول بعدی به هم می‌خندند و یکدیگر را به سخره می‌گیرند و دست می‌اندازند.
هر چه هست، «پایتخت» سریال جذاب و حائز نقاط قوت و تمایز فراوانی است و تماشای دوباره‌اش ملال‌آور نیست، به‌خصوص سری اول «پایتخت»که بهترین و جذاب‌ترین بخش این اثر نمایشی 6گانه است. شبکه خاطره‌ساز آی‌فیلم در این ایام مبارک با به روی آنتن بردن «پایتخت» فرصتی دوباره را فراهم آورده برای دیدار با خانواده معمولی‌ها به‌خصوص نقی معمولی که همچنان در ابتدای راه است و مهربان، ساده‌دل و پر از حس‌های خوب.
نویسنده: محسن محمدی

به پیج اینستاگرامی «آخرین خبر» بپیوندید
instagram.com/akharinkhabar