روزیاتو/وقتی پای فیلم های ترسناک به میان می آید، مرگ و نابودی گسترده انسان ها معمولاً یک پیش فرض است. جای تعجب ندارد که این ژانر علاقه ویژه ای به دنیاهای آخرالزمانی پیدا کرده است زیرا چه چیزی می تواند ترسناک تر از نه تنها پایان زندگی اشخاص بلکه پایان حیات بشری روی کره زمین باشد؟ شوربختانه، این ژانر با استفاده کلیشه ای و مکرر از دشمنان محبوب همه ما در بحث آخرالزمان، یعنی زامبی ها، خود را گوشه ای گیر انداخته است. اشتباه متوجه منطقمان نشوید، البته که زامبی ها از عناصر جذاب سینما هستند و تماشای بازگشت دوستان و خانواده از مرگ می تواند یک مفهوم بسیار احساسی باشد که علاقمندان به ژانر وحشت دهه هاست از آن سیراب شده اند.
علیرغم این نقطه قوت، این رویه در سال های اخیر با نوآوری کمتری همراه بوده است، به ویژه بعد از اواسط دهه ۲۰۰۰ که با ساخت فیلم های ترسناک آخرالزمانی متعددی همراه بود. بدین بهانه، در ادامه این مطلب قصد داریم شما را با ۱۰ فیلم متمرکز بر آخرالزمان آشنا کنیم که همزمان وحشت قابل توجهی را در مخاطب ایجاد می کنند بدون اینکه نیازی به استفاده از زامبی ها داشته باشند.

۱۰- Take Shelter
فیلم Take Shelter ساخته سال ۲۰۱۱ نمونه ای کوچکتر از لحاظ مقیاس در مقایسه با دیگر فیلم های این فهرست است که نه تنها بر اشارات جهانگیر آخرالزمانی اشاره دارد بلکه تاثیر روابط بین یک مرد و جامعه اش را نیز زیر ذره بین قرار می دهد. با بازی بی نقص مایکل شنون، این فیلم بیشتر وحشت خود را از وحشت های آخرالزمانی بگیرد، جایی که یک پدر بسیار متعهد و وظیفه شناس رویاهای آخرالزمانی می بیند و سعی دارد بفهمد که این رویاها واقعاً هشدار دهنده و پیشگویانه هستند یا همانند مادرش دچار یک بیماری روانی ویرانگر شده است. اضطرابی که در قالب این رویاهای توهم گونه نشان داده می شود باعث می شود که مرد داستان شروع به ساخت وسواسانه یک پناهگاه زیرزمینی کند که بیکار شدن، بدهکاری خانوادگی و دور شدن از عزیزانش را در پی دارد، زیرا بر اساس رویاهایش، او فکر می کند که رابطه با آن ها برایش آزار دهنده است.
اطرافیانش اما بر این باورند که وی دارد به خود آسیب می زند و پارانویای تازه او به آن ها نیز آسیب خواهد رساند. تنش ایجاد شده نه تنها با احساس باور نداشتن به هشدارهای شخصیت اصلی داستان شکل می گیرد بلکه حس قریب الوقوع بودن آخرالزمان نیز بر این حس تنش می افزاید. مخاطب نیز مانند بسیاری از اطرافیان شخصیت اصلی فکر می کند او دچار پارانویا شده که بیش از پیش تماشای این فیلم و اتفاقات آن را تاثیرگذار می کند. پایان فیلم نیز چنان مبهم است که پس از بالا رفتن تیتراژ پایانی نیز هنوز مخاطب به رویاهای شخصیت اصلی داستان مشکوک بوده و نمی داند آخرالزمان رخ خواهد داد یا خیر.
۹- Knowing
یکی دیگر از فیلم هایی که به پیشگویی در مورد پایان جهان می پردازد، فیلم Knowing در مورد شخصیتی با بازی نیکلاس کیج است که یک بار دیگر باید با رمزگشایی از سرنخ ها و الگوهایی که روی یک تکه کاغذ رازآلود قدیمی نوشته شده، به نتیجه برسد اما این بار همه چیز از یک اتفاق آخرالزمانی خبر می دهد. این کاغذ که از یک کپسول زمان ۵۰ ساله بیرون کشیده شده و به سرعت به دست پسر کیج به عنوان یک استاد دانشگاه MIT به نام جان می رسد، به سرعت فاش می کند که ردیف هایی که در ظاهر ترکیباتی تصادفی از اعداد هستند در واقع تاریخ های خاص، تعداد کشته شدگان و مختصات جغرافیایی فجایع بزرگی است که از زمان ثبت این سند رخ داد و خواهد داد. در شرایطی که سه تاریخ باقی مانده، جان خود در دو مورد از این اتفاقات آخرالزمانی گرفتار می بیند و متقاعد می شود که این پیام متنی هشداری در مورد آخرالزمان است. با تحقیقات بیشتر و مشورت با نزدیکان دختری که این سند به او نسبت داده می شود، جان بیش از پیش اطمینان پیدا می کند که یک نابودی بزرگ در راه است و سعی دارد راهی برای نجات انسان های بیشتری بیابد.

۸- The Road
بر اساس رمانی مشهور از کورمک مک کارتی، فیلم The Road نگاهی دردناک به یک جامعه پسا آخرالزمانی بالقوه می اندازد. در حالی که هم در نسخه کتابی و هم نسخه سینمایی به علت وقوع آخرالزمان اشاره ای نمی شود اما بدون شک ربطی به زامبی ها ندارد زیرا برای داستانی چنین تاریک، مفهوم زامبی ها بیش از حد ساده انگارانه و سبک به نظر می رسد. این فیلم داستان پدر و پسری بی نام را روایت می کند که به امید شرایط بهتری به سمت ساحل می روند و مرد داستان رفته رفته سه گلوله ای که برای روز مبادا و پایان دادن به زندگی رقت بار خود و فرزندش کنار گذاشته را مصرف می کند.
بیشتر درگیری ها و خشونت های فیلم عموماً از درماندگی و بی پناهی انسان نشآت می گیرد، جایی که بی عتمادی به دیگران و غریزه خودخواهانه بقا تقریباً به نابودی کامل روابط بین شخصی و همدردی آن ها نسبت به یکدیگر منجر شده است. تنها پسربچه داستان که مدت کوتاهی پس از وقوع فاجعه آخرالزمانی به دنیا آمده، نشانه هایی از مهربانی انسانی از خود بروز می دهد، اما همه می دانیم که این شخصیت ها ذاتاً شیطان صفت نیستند بلکه درماندگی و بی پناهی آن ها را به چنین روزی انداخته است. پایان فیلم نیز به اندازه اتفاقات طول داستان تکان دهنده است و به همین خاطر باید پیش از تماشای The Road خود را برای یک ضربه احساسی واقعی و ماندگار آماده کنید.

۷- Greenland
تریلر فاجعه ای Greenland با الهام از داستان های واقعی گذشته، همان سوالی را مطرح می کند که افراد علاقمند به دایناسورها از خود و دیگران پرسیده اند و در ادامه سعی کرده اند به آن فکر نکنند: آن شهاب سنگی که باعث نابودی دایناسورها شد را به خاطر دارید؟ اگر اتفاق مشابهی رخ دهد چه؟ فیلم Greenland که شباهت بسیاری به فیلم هجوآمیز کمدی-فاجعه ای سال گذشته با نام Don’t Look Up دارد، پاسخی نسبتاً دقیق به اطلاع از برخورد قریب الوقوع یک شهاب سنگ با زمین و شیوه واکنش انسان مدرن است. این بدان معناست که مردم اهمیت زیادی به این خبر نمی دهند و به زندگی روزمره خود می پردازند حتی اگر تنها یک ساعت دیگر وقت داشته باشند. در حالی که در ابتدا انتظار می رود این شهاب سنگ تنها از کنار زمین عبور کند و تکه های آن به درون دریا بیفتد، در عمل با مرکز فلوریدا برخورد می کند و تکه های بیشتری نیز به طور مستقیم با زمین برخورد کرده و بخش اعظم زمین را از بین می برد.
وحشت جهانی و عواقب پس از آن خیلی زود از راه می رسد و باقی روایت در مورد خانواده ای است که سفری از روی درماندگی را برای رساندن خود به جایی امن آغاز می کنند، مکانی که از نگاه بسیاری منطقه گرینلند است و تمام ثروتمندان و قدرتمندان به آن سو می روند. چیزی که در ادامه داستان می بینیم، تجسم واقعی اما تکان دهنده آخرین روزهای حیات روی زمین است و تلاش تک تک افراد در مقیاس خرد برای بقا که باعث وحشت و درون نگری در مورد این موضوع است که چطور و چه کسی تصمیم می گیرد که کدام یک از ما ارزش نجات دادن را داریم.

۶- Bird Box
بعد از دریافت نقدهای متفاوت از منتقدان، فیلم درام آخرالزمانی متمرکز بر حواس Bird Box از نتفلیکس در زمان انتشارش به سرعت پرطرفدار شد و در عرض کمتر از ۲۸ روز به پربیننده ترین فیلم این سرویس استریمینگ تبدیل گردید. با بازی ساندرا بولاک، این فیلم در دنیایی پساآخرالزمانی روایت می شود جایی که هویت هایی شیطانی باعث می شوند خودشان را کشته و به محض دیدنشان دیگران را ترغیب به انجام کاری مشابه کنند. این داستان غیرمعمول به یک فیلم متفاوت از لحاظ مفهومی و بصری تبدیل می شود، جایی که شخصیت ها باید چشم های خود را بسته و یاد بگیرند که بدون دیدن مسیر خود را پیدا کنند و این بدان معناست که بخش اعظم وحشت نیمه دوم داستان بر تعلیق و طراحی صوتی تمرکز دارد، در شرایطی که شخصیت ها نمی توانند ببینند و هویت های شیطانی نیز روی صفحه نمایش دیده نمی شوند.
در حالی که این دنیای خالی از حس در مقایسه با دیگر فیلم های این فهرست جذاب به نظر نمی رسد، اما بازی ساندرا بولاک در ابتدا به عنوان زنی باردار در جریان آخرالزمان و سپس مادری که سخت تلاش می کند جان فرزندان آسیب پذیرش را نجات داده و به نقطه ای امن برساند بسیار قابل توجه و ستودنی است. اگر تاکنون این فیلم را ندیده اید، دستکم برای تجربه این تنش باید یکبار آن را تماشا کنید.

۵- Delicatessen
فیلم Delicatessen در دنیای پساآخرالزمانی روایت می شود، جایی که غذا مهم ترین نقش را در جهان داشته و منبع اصلی درآمد و درگیری هاست. فیلم ترسناک Delicatessen از آثار بی نقص سینمای فرانسه نگاهی واقع گرایانه به انتخاب های هولناکی است که شخصیت ها در چنین شرایط ناگواری، به اجبار یا به خواسته خود انجام می دهند. فیلم عمدتاً روی ساکنان یک آپارتمان تمرکز دارد، جایی که مالک و قصاب محله از گرسنگی گسترده مردم نهایت استفاده را برده و با پیشنهاد شغل، مردم را به آپارتمان کشانده و آن ها را برای گوشت بسیار باارزششا می کشند. بدین ترتیب آن ها کنترل کاملی روی ساکنان آپارتمان دارند و حتی باعث می شود برخی وادار شوند به جای پرداخت اجاره، دیگر ساکنان را به دام قصاب و مالک آپارتمان بیندازند، تا جایی که دختر مالک ساختمان شرایط را پیچیده کرده و عاشق تازه ترین قربانی پدرش و قصاب می شود.
این فیلم داستانی به شدت تاریک دارد، به ویژه آنجایی که فیلم مجیط زندگی و جریانات مقاومتی که در اروپای تحت اشغال آلمان شکل گرفته بود را از نگاه همجنس خوارانه اش به تصویر می کشد. با این وجود، نگاه تاریک کمدی فیلم در سراسر داستان به آن امکان می دهد پیچشی منحصربفرد به ژانر ترسناک آخرالزمانی بدهد و نوری از امید را از طریق رفتارهای زوج اصلی داستان به نمایش بگذارد.

۴- It Comes At Night
در فیلمی که بعد از ماجراهای پساکرونایی به یک موضوع هشدار دهنده تبدیل شد، It Comes At Night در مورد آزمایش ها و سختی های یک خانواده است که در تلاش برای جلوگیری از ابتلا به یک بیماری مرگبار که بخش زیادی از جمعیت جهان را از بین برده، در کلبه ای در عمق جنگل زندگی می کنند. در حالی که فیلم از برخی از عناصر وحشت فیزیکی در مورد افراد مبتلا استفاده می کند اما بخش اعظم ترس و وحشت فیلم از بررسی این موضوع می آید که انسان ها برای بقا حاضرند دست به چه کارهایی بزنند و البته بی اعتمادی و سوء استفاده از همنوعان، وقتی که مجبور می شویم خودخواه باشیم. همه چیز با ورود یک غریبه به خانه خانواده داستان آغاز می شود، و در ادامه او و خانواده اش نیز به خانه آورده می شوند در حالی که گمان می رود هیچ کدام از آن ها به ویروس مرگبار مبتلا نشده اند.
زندگی در این خانه یک قانون دارد: شب ها بیرون نرو. البته همانطور که در فیلم های ترسناک انتظار می رود و می بینیم، همه چیز خیلی زود در مسیر نامناسب پیش می رود و ترس از ابتلا به سرعت دو خانواده را مقابل یکدیگر قرار می دهد، در شرایطی که هر کدام به این باور می رسند که دروغ های طرف مقابل می تواند باعث مرگشان شود. It Comes At Night فیلمی تاریک از همه لحاظ است و در حالی که برخی از جنبه های فیلم های زامبی محور را کپی می کند اما نوآوری های زیادی در داستان خود دارد که باعث موفقیت آن شده است.

۳- These Final Hours
داستان فیلم These Final Hours مدت کوتاهی پس از برخورد یک شهاب سنگ با زمین آغاز شده و در مورد شخصیت جیمز در طول ۱۲ ساعت قبل از آتش سوزی گسترده ای است که باعث نابودی کامل استرالیا می شود. در ابتدا او نامزد باردارش را ترک می کند تا در مواجهه با آخرالزمان بار احساسی نداشته باشد و در ادامه نیز از نقشه اش برای شرکت در آخرین مهمانی جهان صرفنظر می کند تا دختر نوجوانی را نجات داده و نزد خانواده اش بازگرداند. در حالی که فیلم کاملاً به روایت اصلی خود وفادار است و در نهایت همه شخصیت ها جانشان را از دست می دهند اما فیلم These Final Hours ذاتاً یک فیلم شخصیت محور است. با پایانی اجتناب ناپذیر، شخصیت ها مجبور می شوند با زندگی، روابط و رفتارشان مواجهه شوند.
روایت حاصل باعث رشد شخصیتی هیجان انگیزی برای شخصیت جیمز در چنین مدت زمان کوتاهی می شود و او چند ساعت باقیمانده از عمرش را به انجام کارهای فداکارانه و نزدیک شدن دوباره به عزیزانش اختصاص می دهد. در نهایت، اگر چه فیلم با تم های بسیار تاریکی سروکار دارد اما همچنان می توان این فیلم را می توان تاریک ترین و احساسی ترین روایت از آخرالزمان در میان فیلم های این فهرست دانست. این فیلم به شکلی منحصربفرد مخاطب را تشویق به فکر کردن به زندگی خودش می کند و تصریح می کند که نقش ما در این زندگی شکل دادن به ارتباطات انسانی و بهتر کردن خودمان است.

۲- ۱۰ Cloverfield Lane
این فیلم که دنباله ای معنوی بر فیلم Cloverfield در سال ۲۰۰۸ است، خوشبختانه دوربین لرزان تهوع آور فیلم اورجینال را کنار گذاشته و نگاهی تکان دهنده به سوء استفاده از افراد آسیب پذیر در شرایط بغرنج می اندازد. پس از یک تصادف خودرویی، شخصیت میشل در یک پناهگاه بتنی به هوش می آید، جایی که پایش شکسته و به دیوار زنجیر شده است و در ادامه ناجی و زندانبانش به او می گوید که نوعی حمله موجودات فضایی روی زمین رخ داده و خارج شدن از این پناهگاه فکر خوبی نیست و همه کسانی که روی زمین هستند کشته شده اند. فیلم ۱۰ Cloverfield Lane با تم های اعتماد و بی اعتمادی بازی می کند، در حالی که در سکانس های ابتدایی هم مخاطب و هم میشل مطمئن نیستند که حمله موجودات فرازمینی واقعی است یا اینکه آیا یک انسان بیمار او را ربوده یا خیر.
در حالی که در ابتدا مشخص می شود حمله موجودات فضایی واقعیت داشته اما رابطه بین سه شخصیت گرفتار در پناهگاه که دو نفر از آن ها زخمی هستند، به سرعت رو به وخامت و عداوت پیش می رود. در مواجه با انتخابی غیرممکن در این مورد که آیا خطر ناشناخته بیرون خطرناک تر است یا خطر مشخص درون پناهگاه، درگیری های شخصیت های و نقشه فرار باعث تنش و وحشت بیشتری می شود. در نهایت مشخص می شود ترس واقعی را باید از انسان هایی داشت که در شرایط خطرناک از شما سوء استفاده می کنند.

۱- A Quiet Place
همانند Bird Box، فیلم A Quiet Place نیز ترس انسانی ذاتی ما از محرومیت از حس های اصلی مان گرفته و از آن برای ایجاد تاثیری تکان دهنده، ترسناک و ویرانگر استفاده می کند. در دنیای پساآخرالزمانی که این بار هیولاهای فضایی مهاجم نابینا هستند، شخصیت ها مجبور می شوند در سکوت کامل حرکت کنند تا شنوایی به شدت حساس و قوی مهاجمان را تحریک نکنند. جان کراسینسکی و امیلی بلانت در این فیلم نقش زوجی را بازی می کنند که همراه با فرزندانشان توانسته اند به لطف دختر ناشنوایشان، بیش از بقیه زنده بمانند، زیرا این خانواده پیش از حمله موجودات فضایی نیز مجبور بوده برای ارتباط با دختر خانواده، از زبان اشاره استفاده کند. این مفهوم بیش از پیش به فیلمی تقریباً بدون صدا تبدیل می شود و البته یکی از بهترین صداپردازی ها در تاریخ ژانر وحشت، جایی که کوچکترین صدایی می تواند اثری ویرانگر داشته و صدا ارتباط مستقیمی با روایت کلی دارد.
غیر از هیولاهای داستان، فیلم A Quiet Place از طریق سبک زندگی تحمیل شده به شخصیت ها، وحشت ها و ترس های دیگری نیز تولید می کند، جایی که آن ها مجبورند در سخت ترین و دردناک ترین شرایط نیز بی صدا باشند، برای مثال حتی در شرایطی که میخی در پایشان فرو می رود یا حتی در هنگام زایمان. این فیلم همچنین یکی از معدود فیلم هایی است که یک شخصیت ناشنوا (میلیسنت سیموندز که واقعاً ناشنواست) در متن داستان قرار می دهد و این ناتوانی را در جریان داستان به یک نقطه قوت تبدیل می کند و نه چیزی که به سرعت به مرگ شخصیت ناتوان منجر می شود.

به پیج اینستاگرامی «آخرین خبر» بپیوندید
instagram.com/akharinkhabar