اگر مرد طلاق ندهد تکلیف چیست؟

هدانا/ بى شک فشار آوردن به زن براى بخشيدن مهريه و يا بلاتکليف گذاشتن او به منظور راضى کردن همسر به دادن وجه در عوض طلاق و… امرى است غيرشرعى و غيراخلاقى که در آيات و روايات متعدد از آن به شدّت نهى شده است. آيه ۱۹ سوره نسا در اين باره مى گويد: «… وَ لا تَعْضُلُوهُنَّ لِتَذْهَبُوا بِبَعْضِ ما آتَيْتُمُوهُنَّ…» «و آنان را تحت فشار قرار ندهيد که قسمتى از آنچه را به آنها داده ايد (از مهر)، تملک کنيد» و در آيه ۱۲۹ همين سوره به مناسبتى به مردان امر مى کند که همسران خود را بلاتکليف رها نکنيد که نه مانند شوهردار باشند و نه بى شوهر. در صورتى که مردى بدون دليل و از طرق آزار و اذيت و يا عدم انجام تکاليف زناشويى، همسر خويش را تحت فشار قرار دهد، زن مى تواند با ارائه دادخواست به دادگاه خانواده الزام مرد به انجام وظايف زناشويى را درخواست و در صورت استنکاف مرد تقاضاى طلاق قضايى از سوى دادگاه بنمايد. مواردى را که زن مى تواند درخواست طلاق نمايد عبارت است از: ۱ براساس ماده ۱۱۲۹ قانون مدنى: «در صورت استنکاف شوهر از دادن نفقه و عدم امکان اجراى حکم محکمه و الزام او به دادن نفقه، زن مى تواند براى طلاق به حاکم رجوع کند و حاکم، شوهر او را اجبار به طلاق مى نمايد. همچنين است در صورت عجز شوهر از دادن نفقه». ۲ براساس ماده ۱۱۳۰ قانون مدنى: «در صورتى که دوام زوجيت موجب عسر و حرج زوجه باشد وى مى تواند به حاکم شرع مراجعه کرده و تقاضاى طلاق کند، چنانچه عسر و حرج مذکور در محکمه ثابت شود دادگاه مى تواند زوج را اجبار به طلاق نمايد و در صورتى که اجبار ميسر نباشد زوجه به اذن حاکم شرع طلاق داده مى شود»(۱). طلاق دادگاهى پرسش ۲۴۰ . دخترى بعد از گذشت چند هفته از ازدواج، به جهت اختلاف فکرى و عقيدتى به هيچ وجه حاضر به زندگى با شوهر نيست و به منزل پدرش رفته است، شوهر نيز از روى عناد حاضر به طلاق نيست، آيا حاکم شرع مى تواند براى نجات زندگى دختر، صيغه طلاق را اجرا کند؟ آيات عظام امام، بهجت، تبريزى و سيستانى: اگر به فرض هم احراز شود که ادامه زندگى با شوهر ياد شده، با عسر و حرج فراوان همراه است، باز براى حاکم شرع ولايت بر طلاق ايجاد نمى کند، بلکه اختيار طلاق با شوهر است. آيات عظام خامنه اى، صافى، فاضل، مکارم، نورى و وحيد: اگر احراز شود که ادامه زندگى با شوهر ياد شده، با عسر و حرج فراوان همراه است و او نيز از طلاق زن امتناع مى ورزد (هر چند با اجبار او به طلاق)، حاکم شرع يا نماينده اش مى تواند طلاق بدهد؛ ولى صرف عدم تمايل به زندگى و ناسازگارى با شوهر از موارد عسر و حرج نيست. امتناع از طلاق پرسش ۲۴۱ . چنانچه شوهر همسر خود را اذيت کند و نفقه اش را ندهد و از دادن طلاق نيز امتناع ورزد، آيا دادگاه مى تواند طلاق دهد؟ همه مراجع (به جز امام): اگر احراز شود که شوهر نفقه زن را نمى دهد، حاکم شرع يا نماينده اش او را بين پرداخت نفقه يا طلاق مخير مى کند. چنانچه از هر دو امتناع ورزد (و امکان پرداخت نفقه از مال او نباشد) مى تواند به تقاضاى زن وى را طلاق دهد.[۳] امام: اختيار طلاق با شوهر است ولى زن مى تواند با مراجعه به دادگاه او را وادار کند که نفقه اش را بدهد.[۴] تنفر زن و طلاق پرسش ۲۴۳ . شوهرى به تمام وظايف و حقوق زناشويى عمل مى کند ولى زن از ادامه زندگى با او نفرت و کراهت دارد و مى خواهد با بذل مهريه تقاضاى طلاق کند؛ آيا با فرض امتناع مرد از طلاق، حاکم شرع مى تواند طلاق بدهد؟ همه مراجع: خير، در فرض ياد شده، حاکم شرع نمى تواند مرد را وادار به طلاق کند و اين طلاق صحيح نيست.[۵] [۱]. تبريزى، استفتائات، س ۱۷۰۴ و صراط النجاه، ج ۲، س ۱۲۱۵؛ امام، استفتائات، ج ۳، احکام طلاق، س ۲۳ و ۴۳؛ سيستانى، سايت، طلاق و دفتر: بهجت. [۲]. فاضل، جامع المسائل، ج ۱، س ۱۵۸۶ ؛ صافى، جامع الاحکام، ج ۲، س ۱۴۴۹ و ۱۴۵۰؛ مکارم، استفتائات، ج ۱، س ۹۳۲ ؛ خامنه اى، استفتاء، س ۸۸۸ ؛ نورى، استفتائات، ج ۲، س ۶۹۵. [۳]. تبريزى، استفتائات، س ۱۶۷۲؛ خامنه اى، استفتاء، س ۹۳۳؛ وحيد، منهاج الصالحين، ج ۳، م ۱۴۰۶؛ سيستانى، منهاج الصالحين، ج ۳، م ۳۵۶؛ فاضل، جامع المسائل، ج ۱، س ۱۵۹۴ ؛ مکارم، استفتائات، ج ۱، س ۹۳۷ و ۹۳۹؛ صافى، جامع الاحکام، ج ۲، س ۱۳۴۴ ؛ دفتر:بهجت و نورى. [۴]. امام، استفتائات، ج ۳،احکام طلاق، س ۱۲ و ۲۳. [۵]. خامنه اى، استفتاء، س ۹۱۳؛ مکارم، استفتائات، ج ۲، س ۱۱۴۵ و ۱۱۴۷ و دفتر: همه مراجع.(احکام ازدواج،پرسمان). مطابق نظر آيت الله سيستاني مسئله۴۰۹ـ اگر شوهري بدون دليل شرعي ، همسرش را اذيت و آزار کند او مي تواند به حاکم شرع مراجعه کند تا شوهر، ملزم به حسن رفتار گرددو اگر سودمند واقع نشد به هر گونه که حاکم صلاح بداند او را تنبيه مي نمايد و اگر آن هم فايده نبخشيد، زن مي تواند درخواست طلاق کند و اگر شوهر، اورا طلاق نداد واجبار به حسن معاشرت، ميسر نشد، حاکم شرع آن زن را طلاق مي دهد. مسئله۴۲۳ـ چه زماني ، زن مي تواند از حاکم شرع، در خواست طلاق کند؟ آيا زني که شوهرش دائم با او بدرفتاري مي کند و يا نياز جنسي اورا ارضاء نمي کند به طوري که بيم آن مي رود که به او نگاه افتد، مي تواند پيشنهاد طلاق دهد و آيا در چنين صورت، طلاق داده مي شود؟ جواب: اگر شوهري از انجام حقوق همسرش خود داري کندو پس از اجبارحاکم شرع به رعايت يکي از دو امر (طلاق و يا حسن معاشرت)، نتيجه گرفته نشود زن مي تواند از حاکم شرع در خواست طلاق کند و مواردي که زن مي تواند از حاکم شرع در خواست طلاق کند به قرار ذيل است: ۱ـ موقعي که شوهر،نفقه و هزينه زندگي همسرش را نپردازدو حاضر به طلاق دادن هم نشود و همچنين اگر شوهري قادر به پرداخت هزينه نباشد و ازديگر سو،طلاق هم ندهد. ۲ـاگر شوهري همسرش را بيازارد و برابر دستور خدا با وي رفتار نيکو کند. ۳ـ هرگاه مردي همسرش را رها کرده و او بلا تکليف گذاردطوري که گويا شوهر ندارد. و اما درصورتي که مرد فقط نياز جنسي همسرش را نمي تواند بطور کامل برآورده سازد و بيم آن رود که زن به گناه افتد هر چند که بنابر احتياط واجب شوهر هر طور که شده از نظر مسائل جنسي همسرش را ارضاء کند و يا او را طلاق دهد با اين وجود اگر چنين نکرد بهتر ان است که زن شيوه صبر و انتظار پيشه کند. مسئله۴۴۳ـ يک زن و شوهر در کشور غير اسلامي برابر مقرارت آن کشور طلاق قانوني گرفته اند اما مرد،حق قانوني و شرعي همسرش را نمي دهد و حرف واسطه ها را نمي پذيرد تکليف چنين زني چيست با علم به اين که صبر و شکيبايي بر اين وضع براي او فوق العاده طاقت فرسا مي باشد؟ جواب: آن زن به حاکم شرع و يا نماينده او مراجعه مي کند و آنان شوهر را به رعايت يکي از دو کار الزام مي کنند يا هزينه بپردازدو يا طلاق شرعي دهد هر چند با وکالت دادن به يک شخص ثالث. و هر گاه شوهر از هر دو کار خود دراي کرد و پرداخت نفقه، از دارايي شوهر امکان نداشت حاکم شرع و يا نماينده او، وي را طلاق مي دهند. ما را در کانال «آخرين خبر» دنبال کنيد