ستاره/ پرورش و نگهداري بلبل در منزل از سالها قبل مورد توجه و علاقه ايرانيان بوده است، اما با گسترش زندگي شهري و آپارتماننشيني امکان نگهداري اين پرنده زيبا و خوش آواز کمتر شده است. يکي از گونههاي مناسب اين پرنده براي نگهداري در منزل بلبل خرما است که در مناطق جنوبي کشورمان فراوان يافت شده و گاهي به دليل تغذيه اين پرنده از شيره ميوه خرما، آفت درختان نخل محسوب ميشود. در اين مقاله طريقه نگهداري و پرورش بلبل خرما در منزل، شرايط نگهداري، نحوه تغذيه و آموزش اين پرنده را گردآوري کردهايم.
مشخصات عمومي بلبل خرما
بلبل خرما اندازه تقريبي حدود ۱۵ الي ۱۸ سانتيمتر که تا ۲۲ سانتيمتر ميرسد، دارد و قدري از بلبل بزرگتر است. سر و گلوي سياه با لکه بزرگ سفيد در ناحيه گونه، سطح پشتي قهوهاي روشن، سطح شکمي خاکستري چرک، پوشپرهاي زير دمي زرد نارنجي و دم سياه با نوک سفيد از مشخصات ظاهري اين پرنده است. نر و ماده اين پرنده همشکل و تشخيص جنسيت آنها براي مبتديان مشکل است. بلبلها به داشتن آوازي خوش معروف هستند، اما تجربه نشان داده است از نظر زيبايي و تنوع آواز هيچگاه به پاي پرنده آواز خواني مثل قناري نميرسند. محل زيست بلبل خرما در طبيعت، اغلب باغات و نخلستانها و جاهاي پر درخت است.
شرايط پرورش و نگهداري بلبل خرما در منزل
۱. انتخاب قفس
براي نگهداري بلبل در منزل نياز به قفس بزرگي داريد، زيرا بلبل تمايل زيادي به پرواز دارد و کوچک بودن قفس باعث برخورد پرنده به نردهها و آسيب وي ميشود. همچنين توصيه ميشود ميلههاي قفس را با پارچه سفيد بپوشانيد. دقت داشته باشيد فاصله بين ميلهها کم باشد به طوريکه سر پرنده از بين آنها رد نشود.
قفس را يک روز در ميان کاملا تميز کنيد و هميشه ظرف پلاستيکي کوچکي با عمق کم را از آب پر کرده و درون قفس بگذاريد تا پرنده براي حمام کردن از آن استفاده کند.
۲. محل قرار دادن قفس
محل نگهداري بلبل بايد داراي دماي معتدل (نه خيلي گرم و نه خيلي سرد) و برخوردار از نور کافي خورشيد باشد. توجه داشته باشيد از نگهداري قفس بلبل در برابر جريان مستقيم وسايل گرمايشي و سرمايشي خودداري کنيد. همچنين قفس پرنده را چندين متر بالاتر از سطح زمين و تا حدودي همسان با قد خود يا کمي بالاتر آويزان کنيد تا هنگام روبهرو شدن با پرنده، باعث ترس آن نشويد. اگر بالکن منزل را براي پرورش و نگهداري بلبل در قفس انتخاب کردهايد، به وسيله پوششهايي که جلوي باد و سرما را تا حدود زيادي ميگيرند، پرنده را از نوسانات دمايي در شب و روز حفظ کنيد و مراقب نزديک شدن گربه به قفس باشيد. همچنين بلبلها پرندگان حساسي هستند، حتما اطراف قفس اين پرنده را با گلها و گياهان تزئين کنيد.
۳. نحوه تغذيه
يکي از نکات مهم پرورش و نگهداري بلبل خرما در منزل، توجه به تغذيه اين پرنده است. بسياري از افرادي که از اين پرنده نگهداري ميکنند به دليل ناآگاهي از نحوه تغذيه بلبل باعث مرگ اين پرنده در اسارت ميشوند. غذاي اصلي بلبل خرما در طبيعت همانطور که از نام آن مشخص است؛ تغذيه از ميوه خرما، کرمها و حشرات است. براي تغذيه بلبل در منزل ميتوانيد از ميوه له شده خرما، ميوههاي شيرين مانند تمشک، انگور، توت درختي و سنجد دو تا سه بار در هفته، سبزيجاتي نظير کاهو، فلفل دلمه، کرفس، اسفناج و هويج دو تا سه بار در هفته و آرد نخودچي که با آب مخلوط کرده و به صورت گلولههاي توپي کوچک در آوردهايد استفاده کنيد. همچنين دادن گوشت مرغ آب پز شده بدون نمک و ادويه و گوشت چرخ کرده نرم که به صورت گلولههاي توپي کوچک در آوردهايد شش تا هفت بار در هفته ضروري است. جالب است بدانيد بلبلها به پروتئين در غذاي خود نياز اساسي دارند، زيرا در نتهاي آوازي آنها بسيار تاثيرگذار است.
۴. نحوه آموزش و بازي با بلبل
بلبلها پرندگاني پرجنب و جوش و باهوش هستند و زندگي اجتماعي دارند؛ بنابراين اگر قصد نگهداري و پرورش بلبل در منزل را داريد لازم است زماني از اوقات روزانه خود را براي آموزش و بازي با پرنده اختصاص دهيد. بازي با اشياي رنگارنگ و براق براي پرنده بسيار لذتبخش است همچنين ميتوانيد آنها را چند ساعت در فضاي اتاق پرواز دهيد. دقت کنيد بلبلها فقط زماني در قفس شروع به خواندن آواز ميکنند که احساس آرامش داشته باشند؛ بنابراين از مواردي که باعث ترس پرنده ميشوند مانند سروصداي خيلي بلند، بازي بچهها و ترساندن پرنده توسط اطرافيان پيشگيري کنيد و با اعمال و رفتار خود به پرنده بفهمانيد که دوست او هستيد نه دشمن او.
ساير نکات مهم براي نگهداري و پرورش بلبل خرما
بهتر است بلبلها را در قفسهاي بزرگ و چندتايي و يا حداقل به صورت جفتي نگهداري کنيد.
وسايل درون قفس بلبل مانند ظرف غذا، ظرف آب و خود قفس را حداقل يک روز در ميان تميز و ضدعفوني و سالانه ظرفها را تعويض کنيد.
قفس نگهداري بلبل بايد نسبت به پرندههاي زينتي ديگر بزرگتر باشد و چندين نشيمنگاه در آن وجود داشته باشد.
از وارد آمدن استرس و ترس به پرنده مانند ضربه زدن به قفس يا سر و صداي بلند اجتناب کنيد و قفس را دور از محل بازي کودکان قرار دهيد.
در طول شب اجازه دهيد پرنده در محيط تاريک استراحت کند و از روشن کردن نور مصنوعي مانند لامپ و ... در تمام طول شب اجتناب کنيد تا پرنده شما در روز سرحال و شاد باشد.
توصيه ميکنيم بلبل را از زماني که جوجه است براي نگهداري در قفس انتخاب کنيد، زيرا راحتتر با اين محيط کنار ميآيد.
چنانچه قصد نگهداري از بلبل بالغ در قفس را داريد؛ لازم است تا زماني که بلبل به زندگي در قفس عادت کند، قفس او را با پارچه سفيد رنگ بپوشانيد تا با سيمهاي قفس به خود آسيب نرساند.
آگاه باشيد پرورش بلبل نسبت به ساير پرندگان زينتي نيازمند صرف دقت و حوصله بيشتري است و از جمله پرندگاني است که در داخل قفس جفتگيري نميکند.
بازار