فارس/ اعتياد و وابستگي به هر نوع مواد مخدري ، نوعي اختلال و بيماري محسوب مي شود که شامل الگوهاي نامناسب وابستگي به مواد است زماني که فرد کارکردهاي زندگي عادي خود را از دست داده و جنبه هاي مختلف زندگي اش مورد تخريب قرار مي گيرد، در واقع اعتياد هم وابستگي جسمي و هم رواني دارد و فردي که درگير آن مي شود حالت هاي مختلف افسردگي و اضطراب تا دردهاي بدني و مشکلات جسمي را تجربه مي کند.

اعتياد و وابستگي به مواد از سيگار گرفته تا ساير مواد توهم زا ، روانگردان و ... در بين گروه هاي مختلف سني در جوامع ديده مي شود و علل مختلفي هم از سوي آسيب شناسان در زمينه درگيري مواد وجود دارد اما يکي از اقشار آسيب پذير در اين زمينه که ممکن است به دليل بي توجهي خانواده درگير مواد شوند، نوجوانان هستند که متآسفانه زماني که خيلي از آنها درگير مي شوند و خانواده ها متوجه مي شوند، تازه والدين مي گويند که اصلا حالت هاي فرزندشان را نمي شناختند يا کاش کسي بود که علائم و نشانه ها را به آنها گوشزد مي کرد.

اما خيلي اوقات ديگر شرايط سخت شده و مشکلات زيادي پيش روي نوجوان و جوان خانواده براي ترک مواد است، هر چند همان زمان نيز با کمک والدين اتفاقات مثبتي در زندگي او براي ترک مواد مي تواند بيافتد. بنابراين بهترين حالت اين است که والدين و خانواده هايي که نوجوان و جوان در خانه دارند هميشه حواس جمع باشند و اقدامات پيشگيرانه را انجام دهند که اين خيلي بهتر از درمان است.

*از کجا شک کنيد که نوجوان يا جوانتان درگير اعتياد شده است؟

نشانه هاي اعتياد در نوجوانان مي تواند همراه با بروز تغييراتي در رفتار، ظاهر و سلامتي او باشد. بايد هر نوع تغيير در رفتار و حتي ظاهر نوجوان مورد توجه قرار گيرد و خانوداه با دقت آنها را مد نظر داشته باشد، بنابراين خانواده ها بايد بدانند که نشانه هاي اعتياد را در فرزند و نوجوان خود از روي چه عواملي شناسايي کنند و به همين دليل چند عامل، نشانه و تغيير در رفتار و ظاهر نوجوان را بررسي کنند.

1-تقاضاي پول تو جيبي بيش از حد معمول

 نخستين نشانه که بايد به نوجوان در مبحث اعتياد شک کرد، اين است که نوجوان به تازگي درخواست بيش از حد و اندازه  تامين پول از پدر و مادر را دارد و براي گرفتن پول تهيه و خريد مواردي مانند کتاب و سي دي و ديگر اقلام بهانه مي کند که قبل از آن تقاضاي چنين مواردي را نداشت و اين موارد به نظر مي رسد که بيش از مصرف او است.

2-گوشه گيري و انزوا يا بالعکس 

گوشه گيري و انزوا و حتي پر حرفي يکي ديگر از نشانه هاي احتمال درگير شدن نوجوان به دام اعتياد مي تواند باش.

خانواده مطرح مي کنند که به تازگي مشاهده مي شود تغييري در رفتار نوجوان رخ داده که وي نسبت به گذشته گوشه گير و منزوي شده است يا اينکه حتي خيلي پر حرف شده، رفتاري که قبل از اين در وي مشاهده نمي شد و همه اينها مي تواند نشانه اي از اعتياد باشد که موجب تغيير در رفتار وي شده است و بايد مورد توجه قرار گيرد، چرا که مصرف برخي از مواد روانگردان مانند شيشه مي تواند موجب کم اجتماعي بودن يا بيش از اندازه پرحرفي در نوجوان شود.

اين نکته را والدين بايد مدنظر قرار دهند که هر نوع تغيير کوچيکي دليل بر اعتياد نيست گاه ديده مي شود که والدين با شک هاي بيخودي خود نوجوان را از خود طرد مي کنند مدام لباس هاي او را مي گردند يا درباره دوستانش تحقيقات افراطي يا دخالت هاي بيجا مي کنند. والدين بايد بدانند که همه چيز بايد با برنامه و صحيح و دوستانه پيش برود نه با جنگ و دعوا. درباره اين نشانه ها اگر همه چيز افراطي بود مثل پرحرفي هاي زياد يا انرژي که قبلا از بچه تان سراغ نداشتيد يا حتي افسردگي که او پيشتر نداشته، حتما مي بايست با يک روان شناس در اين زمينه صحبت کنيد و يا با پزشک در ميان بگذاريد.

 

3-اشتهاي کم يا زياد

اشتهاي زياد يا کم اشتهايي هم مي تواند يکي از نشانه هاي اعتياد در نوجوان باشد، چراکه نوجوان در گذشته اين نوع رفتارهاي غذايي را نداشت و برخي از مواد اعتياد آور در مصرف کنندگان موجب ايجاد اشتهاي زياد و يا برعکس موجب کاهش اشتها مي شوند. باز هم تاکيد مي شود که همين اشتهاي کم يا زياد مي تواند عللي چون استرس ، اضطراب  و مشکلات فردي يا حتي افسردگي هم باشد دليل نمي شود که هر بي اشتهايي يا پراشتهايي مبناي اعتياد داشته باشد مي بايست يک بازه زماني همراه با تحقيقات ديگر را در نظر داشته باشيد.

يکي ديگر از نشانه هايي که بايد به اعتياد در نوجوان شک کرد، شامل تغييراتي مانند بروز افسردگي يا پرخاشگري در نوجوان است. نوجوان ما قبل از اين آرام و اجتماعي بود اما بتازگي تغييراتي رفتاري مانند افسردگي و پرخاشگري در او مشاهده مي شود.

حال با توجه به همه اين علائم مي بايست خيلي با دقت و دوستانه رفتار کنيد و زماني که پي به اين مشکل در نوجوان خود برديد، موارد زيادي را رعايت کنيد مثل اينکه با خشونت وارد نشويد، سعي نکنيد با جنگ و دعوا يا حتي طرد نوجوان از منزل عمل کنيد چراکه همه چيز بدتر از اين مي شود و زماني که پي برديد به اين مشکل بهتر است با يک روان شناس و درمانگر اعتياد صحبت کنيد تا به شما در زمينه همراهي با جوانتان راهنمايي کنند و خدايي نکرده مشکلي پيش نيايد که ديگر قابل جبران باشد.

مسئله مهم اين است که زماني با اين بحران روبه رو شديد بدانيد تنها شما نيستيد که براي فرزندش اين اتفاقات افتاده و خانواده هاي ديگري هم هستند که درگير اين مسئله شده اند و سپس اينکه فکر کنيد چطور مي توانيد نوجوان و جوانتان را از اين شرايط خارج کنيد.

 

اما در زمينه  پيشگيري بهتر است از همان زماني که بچه دوستان زيادي در دوره نوجواني پيدا مي کند با او رفيق باشد ، اينقدر که مسائلش را با شما درميان بگذارد تا اينکه از خانه فراري باشد و تنها با دوستانش صحبت کند يا اينکه مدام در تلفن همراه و شبکه هاي مجازي باشد و به او آموزش دهيد که بتواند از خودش در محيط بيرون از منزل مراقبت کرده و جسم و روحش را سلامت نگه داريد. خانواده اي که خودش درگير سيگار و مسائل ديگر اعتيادي است چطور مي تواند انتظار داشته باشد فرزند سالمي تحويل جامعه دهد؟

پس اول خود والدين مي بايست همه چيز را رعايت کنند و سپس به فرزندشان آموزش دهند که در محيط بيرون از خانه از خودش مراقبت کرده و در برابر هر به اصطلاح دوست نمايي که به او تعارف سيگار يا هر مواد ديگري را مي کنند، بتواند نه بگويد و به عبارتي مهارت «نه گفتن» را داشته باشد بدون اينکه تصور کند عزت نفسش پايمال شده است.

به پيج اينستاگرامي «آخرين خبر» بپيونديد
instagram.com/akharinkhabar