نشانه‌های امام زمان(عج) هنگام ظهور چیست؟

باشگاه خبرنگاران/ حضرت رضا (ع) در روايتي، در پاسخ اباصلت هروي که از ايشان پرسيد: «نشانه‌هاي قائم شما هنگام ظهور چيست؟» مي‌فرمايد: نشانه اش اين است که در سنّ پيري است، ولي منظرش جوان است، به گونه‌اي که بيننده مي‌پندارد چهل ساله يا کمتر از آن است. نشانه ديگرش آن است که به گذشت شب و روز پير نشود تا آنکه اَجَلش فرا رسد. نويسنده ارجمند کتاب مکيال المکارم، در بخش چهارم کتاب خود، جمال و زيبايي حضرت مهدي (ع) را يکي از ويژگي‌هاي آن حضرت مي‌شمرد و مي‌نويسد: بدان که مولاي ما حضرت صاحب الزمان (عج)، زيباترين و خوش صورت‌ترين مردم است؛ زيرا شبيه‌ترين مردم به پيامبر اکرم (ص) است.۱ از بررسي روايات و مطالعه حکايت‌هاي نيک بختاني که توفيق زيارت آن امام را يافته اند، برمي آيد که قامت و رخسار نازنين امام عصر (ع) در کمال زيبايي و اعتدال بوده و سيماي مبارکش، دل ربا و خيره کننده است. همين قامت رعنا و رخسار دل ربا موجب شده است هزاران عاشق دل سوخته در آغاز هر صبح با زاري و التماس از خداي خود چنين بخواهند: خداوندا! آن چهره زيبا و جمال دل آرا را به من بنماي و چشمان مرا با يک نظر به او روشنايي بخش.۲ از آنجا که آشنايي بيشتر با صفات و خصال يوسف زهرا، حضرت مهدي (ع) راهي براي شناخت مدعيان دروغين به شمار مي‌آيد و افزون بر اين مي‌تواند موجب انس و ارتباط شيعيان با آن عزيز غايب از نظر باشد، با بهره گيري از کلمات معصومان (ع) و حکايت‌هاي نقل شده از تشرّف يافتگان، به بررسي اين موضوع مي‌پردازيم. باشد تا به مصداق «وصف العيش نصف العيش»، ما هم از آن جمال دل آرا بهره‌مند شويم. روايات فراواني در توصيف جمال دل آراي آخرين حجت خدا، حضرت مهدي (ع) وارد شده است که در مجموع آن‌ها را به دو بخش مي‌توان تقسيم کرد: الف) رواياتي که به توصيف کلي سيرت و صورت آن حضرت، بسنده و از ايشان به عنوان شبيه‌ترين مردم به رسول خدا (ص) ياد کرده اند که از آن جمله به روايات زير مي‌توان اشاره کرد: ۱. از «جابر بن عبدالله انصاري» نقل شده است که پيامبر گرامي اسلام فرمود: مهدي از فرزندان من است. اسم او، اسم من و کنيه او، کنيه من است. او از نظر خَلق و خُلق، شبيه‌ترين مردم به من است.۳، ۲. «احمد بن اسحاق بن سعد قمي» مي‌گويد: از امام حسن عسکري (ع) شنيدم که مي‌فرمود: سپاس از آن خدايي است که مرا از دنيا نبرد تا آنکه جانشين مرا به من نشان داد. او از نظر آفرينش و اخلاق، شبيه‌ترين مردم به رسول خدا (ص) است.۴ با توجه به اين روايات، همه خصال و صفاتي را که در قرآن و روايات به پيامبر گرامي اسلام نسبت داده شده است، به وجود مقدس امام مهدي (ع) نيز مي‌توان نسبت داد. رواياتي که به توصيف ويژگي‌هاي ظاهري پيامبر اکرم (ص) پرداخته اند، فراوانند. در اينجا به يکي از آن‌ها اشاره مي‌کنيم. در روايتي که از امام محمد باقر (ع) نقل شده، ويژگي‌هاي ظاهري پيامبر خاتم چنين توصيف شده است: رخسار پيامبر خدا، سپيد آميخته به سرخي و چشمانش سياه و درشت و ابروانش به هم پيوسته و کف دست و پايش پر گوشت و درشت بود؛ بدان سان که گويي طلا بر انگشتانش ريخته باشد. استخوان دو شانه اش بزرگ بود. چون به کسي روي مي‌کرد، به خاطر مهرباني شديدي که داشت، با همه بدن به جانب او توجه مي‌کرد. يک رشته موي از گودي گلو تا نافش روييده بود، انگار که ميانه صفحه نقره خالص، خطي کشيده شده باشد. گردن و شانه هايش مانند گلاب پاش سيمين بود. بيني کشيده‌اي داشت که هنگام آشاميدن آب نزديک بود به آب برسد. هنگام راه رفتن محکم قدم برمي داشت که گويا به سرازيري فرود مي‌آيد. باري، نه قبل و نه پس از پيامبر خدا کسي مثل او ديده نشده است.۵ ب) رواياتي که خصال و سيماي امام مهدي (ع) را به تفصيل بيان کرده و ويژگي‌هاي آن حضرت را يک به يک برشمرده اند. برخي از رواياتي که در اين زمينه وارد شده، به شرح زير است: 1. پيامبر گرامي اسلام (ص)، امام مهدي (ع) را شبيه خود معرفي کرده، در توصيف او مي‌فرمايد: پدر و مادرم به فداي او که هم نام من، شبيه من و شبيه موسي، زاده عمران است. بر [بدن]او نوار‌هايي [جامه هايي]از نور است که از شعاع قدس است.۶، ۲. آن حضرت در روايت ديگري در توصيف چهره فرزندش، امام مهدي (ع) مي‌فرمايد: مهدي از فرزندان من است. چهرة او مانند چهره ماه درخشنده است.۷، ۳. پيامبر اعظم (ص) در روايتي پيشاني و بيني امام مهدي (ع) را اين گونه توصيف مي‌کند: مهدي از من است، پيشاني گشاده و بيني کشيده دارد.۸، ۴. در روايت ديگري از پيامبر خاتم (ص) نقل شده، رنگ چهره و اندام امام مهدي (ص) چنين توصيف شده است: مهدي مردي از فرزندان من است. رنگ [چهره]او رنگ عربي ۹ و اندام او اندام اسرائيلي ۱۰ است. بر گونة راست او خالي است که همانند ستاره درخشان است.۱۱، ۵. با توجه به همه ويژگي‌هاي يادشده است که پيامبر اسلام (ص) در وصف امام مهدي (ع) مي‌فرمايد: مهدي، طاووس اهل بهشت است.۱۲، ۶. امام باقر (ع) از پدرش و جدش روايت مي‌کند که روزي امام علي (ع) در حالي که بالاي منبر بود، فرمود: از فرزندان من در آخرالزمان، مردي ظهور مي‌کند که رنگ [صورتش]سفيد متمايل به سرخي و سينه اش فراخ و ران هايش ستبر و شانه هايش قوي است و در پشتش دو خال است، يکي، به رنگ پوستش و ديگري، مشابه خال پيامبر اکرم (ص).۱۳، ۷. امام رضا (ع) نيز در بيان صفات و ويژگي‌هاي امام عصر (ع) مي‌فرمايد: قائم کسي است که در سن پيرمردان و با چهرة جوانان قيام کند و نيرومند باشد تا بدانجا که اگر دستش را به سوي بزرگ‌ترين درخت روي زمين دراز کند، آن را از جاي برکند و اگر بين کوه‌ها فرياد برآورد، صخره‌هاي آن فروپاشد.۱۴، ۸. حضرت رضا (ع) در روايت ديگري، در پاسخ اباصلت هروي که از ايشان پرسيد: «نشانه‌هاي قائم شما هنگام ظهور چيست؟» مي‌فرمايد: نشانه اش اين است که در سنّ پيري است، ولي منظرش جوان است، به گونه‌اي که بيننده مي‌پندارد چهل ساله يا کمتر از آن است. نشانه ديگرش آن است که به گذشت شب و روز پير نشود تا آنکه اَجَلش فرا رسد.۱۵، ۹. «علي بن ابراهيم بن مهزيار اهوازي» که بيست مرتبه به شوق ديدار مولايش ـ. امام مهدي (ع) ـ. به حج مشرف شد و سرانجام به آرزوي خود دست يافت، در گزارش ديدار خود، آن حضرت را اين گونه توصيف مي‌کند. او ميانه بالابود، نه بسيار بلند قد و نه بسيار کوتاه قد. صورتي گرد، سينه‌اي فراخ، پيشاني سفيد و ابرواني به هم پيوسته داشت. بر گونه راست او خالي بود؛ چون دانه مشک که بر قطعه عنبر ساييده باشد.۱۶، ۱۰. «ابراهيم بن مهزيار» نيز که به شرف ملاقات امام مهدي (ع) رسيده است، در بيان خصال آن امام مي‌گويد: او جواني نورس و نوراني و سپيد پيشاني بود با ابرواني گشاده و گونه‌ها و بيني کشيده و قامتي بلند و نيکو، چون شاخه سرو. گويا پيشاني اش ستاره‌اي درخشان بود و برگونه راستش، خالي بود که مانند مشک و عنبر بر صفحه‌اي نقره‌اي مي‌درخشيد. بر سرش، گيسواني پرپشت و سياه و افشان بود که روي گوشش را پوشانده بود. سيمايي داشت که هيچ چشمي برازنده‌تر و زيباتر و با طمأنينه‌تر و باحياتر از آن نديده است.۱۷ پي نوشت ها: ۱. حائري قزويني، مکيال المکارم، ج. ۱، ص. ۱۳۲. ۲. مجلسي، محمد باقر، بحارالانوار، ج. ۹۹، ص. ۱۱۱، (قسمتي از دعاي عهد). ۳. شيخ صدوق، کمال الدين و تمام النعمة، ترجمه: منصور پهلوان، ج. ۱، باب ۲۵، صص ۵۳۴ و ۵۳۵، ح. ۱. ما را در کانال «آخرين خبر» دنبال کنيد