زنگ خطر برای فرش اصیل کرمانشاه؛ دارهای قالی از رونق افتاد!

تسنیم/ کارشناسان معتقدند حمایت هدفمند میتواند فرش کرمانشاه را به جایگاه تاریخی خود در بازارهای جهانی بازگرداند.
اگر قرار باشد تاریخ، فرهنگ و هنر مردم کرمانشاه در یک قاب به نمایش گذاشته شود، بیتردید فرش دستباف یکی از زیباترین جلوههای آن خواهد بود؛ هنری که تار و پودش با زندگی عشایر، روستاییان و هنرمندان این دیار گره خورده و نقشهای اصیل آن روایتگر قرنها ذوق، هویت و اصالت است. فرش کُلیایی، به عنوان یکی از شناختهشدهترین دستبافتههای استان، امروز نه تنها یک کالای هنری، بلکه نمادی از میراث فرهنگی کرمانشاه به شمار میرود؛ میراثی که حفظ و احیای آن نیازمند توجهی فراتر از نگاه صرف اقتصادی است.
با وجود ظرفیتهای کمنظیر کرمانشاه در تولید فرش دستباف، از وجود هزاران بافنده و مواد اولیه باکیفیت گرفته تا طرحها و نقوش منحصربهفرد، این هنر-صنعت در سالهای اخیر با چالشهایی همچون کاهش انگیزه نسل جوان، مشکلات بیمهای، محدودیتهای بازار و کمرنگ شدن حضور در عرصههای بینالمللی مواجه بوده است. با این حال مسئولان و فعالان این حوزه معتقدند که با برنامهریزی هدفمند، حمایت از قالیبافان و معرفی هرچه بهتر ظرفیتهای فرش کرمانشاه، میتوان بار دیگر این میراث ارزشمند را به جایگاه شایسته خود در بازارهای داخلی و جهانی رساند.
احسان باقرخانی، مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان کرمانشاه با اشاره به جایگاه تاریخی فرش کُلیایی اظهار کرد: فرش کُلیایی یک میراث کهن و فرشی جهانی است و همه ما وظیفه داریم برای حفظ و رونق این میراث ارزشمند تلاش کنیم.
وی با تأکید بر اینکه نگاه صرف اقتصادی به فرش دستباف نمیتواند ضامن بقای این هنر باشد، افزود: اگر فرش دستباف تنها به عنوان یک شغل دیده شود، بهتدریج نقشها، طرحها و اصالت آن فراموش خواهد شد. از این رو ضروری است فرهنگ فرشبافی به نسلهای آینده منتقل شود تا این هنر ماندگار باقی بماند.
مدیرکل صمت کرمانشاه با بیان اینکه رونق واقعی فرش زمانی رقم میخورد که این هنر دوباره به متن زندگی مردم بازگردد، گفت: جشن واقعی ما روزی خواهد بود که در هر خانه یک دار قالی برپا باشد و نسل جدید با عشق و علاقه به این هنر روی بیاورد.
باقرخانی همچنین حضور فعال قالیبافان و کارگاهداران در نمایشگاههای بینالمللی را از مهمترین راهکارهای توسعه این صنعت دانست و عنوان کرد: زمانی میتوان از موفقیت در این حوزه سخن گفت که تولیدکنندگان فرش استان با انگیزه و دلگرمی بیشتری در بازارهای داخلی و خارجی حضور پیدا کنند.
وی با اشاره به ضرورت همگامسازی تولیدات با نیاز بازار افزود: معرفی صحیح فرهنگ و هنر فرش دستباف و همچنین بهروزرسانی نقشها، رنگها و طرحهای متناسب با سلیقه مشتریان از مهمترین برنامههایی است که باید در این حوزه دنبال شود.
مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان کرمانشاه بیمه اجتماعی قالیبافان را یکی از دغدغههای اصلی فعالان این بخش عنوان کرد و گفت: موضوع بیمه اجتماعی باید با جدیت از طریق نمایندگان مردم در مجلس شورای اسلامی پیگیری شود. البته تلاش شده است با استفاده از ظرفیت صندوق بیمه کشاورزان، روستاییان و عشایر، بخشی از قالیبافان متقاضی از مزایای بیمه بازنشستگی بهرهمند شوند.
کرمانشاه؛ قطب تولید فرش دستباف در غرب کشور
عبدالوحید محمدی، معاون امور بازرگانی و توسعه تجارت اداره کل صنعت، معدن و تجارت استان کرمانشاه نیز با اشاره به ظرفیتهای گسترده استان در حوزه فرش دستباف اظهار کرد: کرمانشاه در زمره 10 استان برتر کشور در زمینه تولید فرش دستباف قرار دارد.
وی افزود: بیش از 120 هزار بافنده فرش در استان شناسایی شدهاند که در حال حاضر حدود 12 هزار نفر از آنان به صورت فعال در حوزه تولید فرش مشغول فعالیت هستند.
محمدی با اشاره به برنامههای حمایتی از قالیبافان گفت: سال گذشته حدود 1500 نفر از فعالان این حوزه برای دریافت تسهیلات اشتغالزا به اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی معرفی شدند که تاکنون برای حدود 800 نفر از آنان در بانکهای عامل پرونده تشکیل شده است.
وی یکی از مزیتهای مهم استان را تولید مواد اولیه باکیفیت دانست و خاطرنشان کرد: کرمانشاه از بهترین تولیدکنندگان پشم در کشور به شمار میرود و «پشم سنجابی» به عنوان یکی از برندهای شناختهشده و ارزشمند استان، ظرفیت مهمی برای توسعه صنعت فرش محسوب میشود.
شناسنامهدار شدن فرشها؛ گامی برای جلب اعتماد بازار
روجا احمدی، رئیس اداره فرش سازمان صنعت، معدن و تجارت استان کرمانشاه نیز از اجرای طرح شناسنامهدار کردن فرشهای دستباف خبر داد و اظهار کرد: سال گذشته با حمایت سازمان صنعت، معدن و تجارت استان، وارد مرحله شناسنامهدار کردن فرشهای دستباف شدیم و نخستین فرش شناسنامهدار استان در شهرستان سنقر ثبت شد.
وی افزود: شناسنامهدار شدن فرشها یکی از مهمترین اقدامات برای افزایش اعتماد خریداران است؛ زیرا مشتری با اطمینان بیشتری میتواند از اصالت، کیفیت و مشخصات فرش خریداریشده آگاه شود.
رئیس اداره فرش استان کرمانشاه این اقدام را زمینهساز ارتقای جایگاه فرش استان در بازارهای داخلی و خارجی دانست و تأکید کرد: توسعه این طرح میتواند به برندسازی هرچه بیشتر فرش کرمانشاه و افزایش ارزش افزوده تولیدات استان کمک کند.
فرش کرمانشاه؛ ظرفیت اقتصادی در کنار هویت فرهنگی
کارشناسان معتقدند فرش دستباف کرمانشاه در شرایطی که بسیاری از مشاغل سنتی با چالشهای جدی مواجه شدهاند، همچنان میتواند یکی از مهمترین محورهای اشتغالزایی، ارزآوری و حفظ هویت فرهنگی استان باشد. تحقق این هدف اما نیازمند مجموعهای از حمایتها در حوزه بیمه، تأمین مالی، آموزش، بازاریابی و توسعه صادرات است.
فرش کُلیایی و دیگر دستبافتههای اصیل کرمانشاه امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند توجه و حمایت هستند تا این میراث ماندگار نهتنها حفظ شود، بلکه بار دیگر جایگاه تاریخی خود را در بازارهای ملی و جهانی بازیابد.


















