ایرنا/ تنها چند لحظه کافی بود تا یک تصمیم احساسی، یک خانواده را داغدار کند؛ در حادثه‌ای در رودخانه ارمند، دایی برای نجات خواهرزاده خود وارد آب شد، اما جریان خروشان رودخانه جان هر۲ نفر را گرفت و غواصان سه روز برای یافتن پیکر آنان در منطقه تلاش کردند، این حادثه، نمونه‌ای از زنجیره تلخ غرق‌شدگی‌هایی است که هر سال با آغاز فصل گرما در چهارمحال و بختیاری تکرار می‌شود؛ حوادثی که بی‌احتیاطی، ناآگاهی نسبت به خطرات آب‌های خروشان و خلا در مدیریت ایمنی منابع آبی از عوامل اصلی آن عنوان می‌شود.

چهارمحال و بختیاری با داشتن رودخانه‌ها، چشمه‌ها و تفرجگاه‌های آبی متعدد، در فصل تابستان مقصد بسیاری از گردشگران و خانواده‌هاست، اما همین جاذبه‌های طبیعی در صورت بی‌توجهی به هشدارهای ایمنی می‌تواند به صحنه حوادث تلخ تبدیل شود.
رودخانه‌های این استان برخلاف تصور برخی افراد، مکان مناسبی برای شنا و تفریح‌های آبی پرخطر نیستند؛ چرا که آب سرد، جریان‌های تند، اختلاف ناگهانی عمق، گرداب‌های پنهان، سنگ‌های لغزنده و شاخه‌های گرفتار در بستر رودخانه، حتی برای افراد مسلط به شنا نیز خطرآفرین است.
با این حال، هر ساله شماری از شهروندان و گردشگران با نادیده گرفتن هشدارها وارد رودخانه‌ها، سدهای خاکی، آبگیرها و استخرهای کشاورزی می‌شوند و در برخی موارد نیز افرادی که برای نجات آنان اقدام می‌کنند، خود به قربانی دوم حادثه تبدیل می‌شوند.

افزایش آمار غرق‌شدگی؛ هشدار در فصل گرما
مدیر مرکز اورژانس ۱۱۵ چهارمحال و بختیاری با اشاره به افزایش حضور مردم در کنار منابع آبی در فصل گرما گفت: شنا در رودخانه‌ها، سدها، بندهای خاکی و استخرهای کشاورزی بسیار خطرناک است و غرق‌شدگی یکی از مهم‌ترین حوادث قابل پیشگیری به شمار می‌رود.
نرگس عسکری افزود: براساس گزارش‌های ثبت‌شده در اورژانس استان، پارسال ۴۵ مورد غرق‌شدگی گزارش شد که ۱۲ نفر از این افراد جان خود را از دست دادند و سایر مصدومان برای دریافت خدمات درمانی به مراکز درمانی منتقل شدند.
وی ادامه داد: از ابتدای سالجاری تاکنون نیز ۵۹ مورد غرق‌شدگی به اورژانس استان گزارش شده که هشت مورد آن منجر به فوت شده است.
مدیر مرکز اورژانس ۱۱۵ استان با بیان اینکه بخش زیادی از قربانیان غرق‌شدگی را کودکان، نوجوانان و جوانان تشکیل می‌دهند اظهار داشت: بررسی حوادث نشان می‌دهد یکی از عوامل مهم افزایش تلفات، اقدام افراد بدون مهارت برای نجات فرد غرق‌شده است.
عسکری افزود: افراد نباید برای نجات دیگران بدون داشتن آموزش و تجهیزات وارد آب شوند، زیرا احتمال دارد فرد نجات‌دهنده نیز گرفتار جریان آب شود.

آب‌های آرام با خطرهای پنهان
رییس کمیته غواصی هیات نجات غریق و غواصی چهارمحال و بختیاری با اشاره به اینکه بسیاری از افراد، ظاهر آرام آب را نشانه امنیت می‌دانند گفت: در آب‌های خروشان حتی عمق کم نیز می‌تواند تعادل انسان را بر هم بزند و باعث غرق‌شدگی شود.
شهاب رییسی افزود: با آغاز فصل گرما، نیاز مردم به خنک شدن افزایش پیدا می‌کند، اما آشنایی نداشتن با ویژگی رودخانه‌ها باعث می‌شود خانواده‌ها خطر را جدی نگیرند و گاهی کودکان و نوجوانان بدون مراقبت در حاشیه آب حضور پیدا کنند.
وی با بیان اینکه کمیته پیشگیری از غرق‌شدگی استان در مسیر آموزش و اطلاع‌رسانی فعالیت‌هایی انجام داده است گفت: همچنان بخشی از مردم به هشدارهای ایمنی توجه کافی ندارند.
رییسی با تاکید بر اینکه رودخانه‌های استان محل مناسبی برای شنا نیستند افزود: جریان‌های زیرسطحی، سردی آب، تغییرات ناگهانی عمق و موانع طبیعی از جمله عواملی است که شرایط را برای وقوع حادثه فراهم می‌کند.

وقتی تلاش برای نجات، حادثه دوم را رقم می‌زند
یکی از مهم‌ترین موضوعاتی که مسوولان امدادی بر آن تاکید دارند، تبدیل شدن نجات‌دهندگان بدون آموزش به قربانیان دوم حادثه است.
رییس کمیته غواصی هیات نجات غریق و غواصی چهارمحال و بختیاری گفت: در برخی حوادث سالجاری، اعضای خانواده یا همراهان فرد غرق‌شده برای نجات او وارد آب شدند، اما به دلیل ناآشنایی با فنون نجات، خود نیز جان باختند.
رییسی افزود: فردی که در حال غرق شدن است، به دلیل ترس و اضطراب ممکن است به هر چیزی برای نجات خود چنگ بزند و اگر فرد کمک‌کننده آموزش ندیده باشد، احتمال غرق شدن هر ۲ نفر وجود دارد.
وی درباره روش صحیح کمک به فرد در حال غرق شدن گفت: نخستین اقدام باید استفاده از یک وسیله ارتباطی مانند چوب، طناب یا هر وسیله‌ای باشد که بدون ورود به آب بتوان فرد را از خطر دور کرد.
این غواص اظهار داشت: پرتاب وسیله شناور مانند حلقه نجات، توپ، تیوپ یا بطری‌های پلاستیکی نیز می‌تواند کمک‌کننده باشد و ورود به آب باید آخرین راهکار باشد که تنها افراد آموزش‌دیده مجاز به انجام آن هستند.
رییسی افزود: فرد نجات‌دهنده باید از پشت به غریق نزدیک شود، زیرا نزدیک شدن از روبه‌رو ممکن است باعث شود فرد گرفتار، ناجی را نیز درگیر کند.

غواصانی که برای آرام کردن داغ خانواده‌ها به دل آب می‌زنند
در کنار افزایش حوادث غرق‌شدگی، یکی از چالش‌های جدی در چهارمحال و بختیاری، نبود حمایت کافی از نیروهای داوطلبی است که برای نجات جان افراد یا یافتن پیکر جان‌باختگان وارد عملیات می‌شوند.
رییس کمیته غواصی هیات نجات غریق و غواصی چهارمحال و بختیاری گفت: ۲۵ غواص داوطلب در استان فعالیت دارند که در زمان وقوع حوادث، بدون هیچ چشمداشتی برای امدادرسانی و جست‌وجو وارد عمل می‌شوند.
رییسی افزود: این افراد از کار و زندگی خود می‌گذرند و با انگیزه انسان‌دوستانه در عملیات‌ها حضور پیدا می‌کنند، اما فعالیت آنان سازمان‌یافته نیست و از حمایت‌های لازم مانند بیمه، تامین هزینه رفت‌وآمد و تجهیزات تخصصی برخوردار نیستند.
وی با بیان اینکه تجهیزات غواصی هزینه بالایی دارد اظهار داشت: بسیاری از غواصان با امکانات شخصی در عملیات‌ها شرکت می‌کنند، در حالی که جستجو در آب‌های عمیق نیازمند تجهیزات تخصصی و به‌روز است.
رییسی با اشاره به دشواری برخی عملیات‌ها گفت: در برخی حوادث، تیم‌های غواصی روزها در منطقه حضور دارند و حتی عملیات جست‌وجو ممکن است تا هفته‌ها ادامه پیدا کند.
وی افزود: در حادثه غرق‌شدگی رودخانه ارمند که دایی برای نجات خواهرزاده خود وارد آب شده بود، تیم‌های غواصی سه روز در منطقه برای یافتن پیکر جان‌باختگان تلاش کردند.

خلا قانونی در مدیریت جست‌وجوی غرق‌شدگان
اگر چه در زمان وقوع حوادث، دستگاه‌های امدادی برای کاهش آلام خانواده‌ها وارد عمل می‌شوند، اما مسوولان معتقدند در زمینه تعیین مسوولیت قانونی برای جست‌وجوی اجساد در آب‌های عمیق همچنان ابهام وجود دارد.
معاون امداد و نجات جمعیت هلال‌احمر چهارمحال و بختیاری گفت: وظیفه اصلی جمعیت هلال‌احمر، امدادرسانی و نجات جان انسان‌ها در حوادث است و جستجوی اجساد در آب‌های عمیق در شرح وظایف این جمعیت تعریف نشده است.
مهدی ارشادی افزود: با این وجود، امدادگران هلال‌احمر به دلیل حس انسان‌دوستی و برای کمک به خانواده‌های داغدار، در بسیاری از عملیات‌های جستجو حضور پیدا می‌کنند.
وی اظهار داشت: گاهی یک حادثه غرق‌شدگی، تیم‌های امدادی را برای روزها و حتی مدت طولانی درگیر می‌کند و فشار زیادی به نیروهای داوطلب وارد می‌شود.
ارشادی گفت: در برخی موارد، جسد فرد غرق‌شده در میان شاخه‌ها، حفره‌ها یا عمق زیاد آب گرفتار می‌شود و عملیات جستجو بسیار دشوار می‌شود؛ حتی مواردی وجود داشته که با گذشت مدت طولانی، پیکر فرد پیدا نشده است.
وی با اشاره به ضرورت تعیین تکلیف این موضوع در سطح ملی، افزود: باید با حضور دستگاه‌هایی مانند سازمان مدیریت بحران، هلال‌احمر، آتش‌نشانی، هیات نجات غریق، اورژانس، شرکت آب منطقه‌ای، آب و فاضلاب، جهاد کشاورزی و منابع طبیعی، دستورالعمل مشخصی برای تقسیم وظایف، آموزش نیروها و تامین تجهیزات تدوین شود.

ضرورت ایمن‌سازی استخرهای کشاورزی برای پیشگیری از حوادث
اگر چه رودخانه‌ها بیشترین توجه را در حوادث غرق‌شدگی به خود اختصاص می‌دهند، اما برخی منابع آبی از جمله استخرهای کشاورزی، آبگیرها و بندهای خاکی نیز در صورت رعایت نشدن الزمات ایمنی می‌توانند زمینه‌ساز بروز حوادث شوند.
عضو کمیته نظارت و بازرسی فدراسیون نجات غریق و غواصی گفت: باتوجه به کارکرد استخرهای کشاورزی در تامین و مدیریت منابع آب بخش کشاورزی، توجه به الزامات ایمنی و پیش‌بینی تمهیدات لازم در اطراف این استخرها می‌تواند از بروز حوادث، به ویژه برای کودکان و افراد ناآشنا به شنا، جلوگیری کند.
حمید نادری افزود: نصب علائم هشدار دهنده؛ پیش‌بینی حفاظ و فنس‌کشی متناسب با شرایط استخرها و رعایت الزمانات ایمنی از جمله اقداماتی است که می‌تواند خطر وقوع حوادث در اطراف این منابع آبی را کاهش دهد.
نادری با اشاره به اهمیت نظارت بر اماکن آبی گفت: در سه سال اخیر با توجه به بازرسی‌های انجام‌شده، در استخرهای سرپوشیده دارای مجوز استان موردی از غرق‌شدگی ثبت نشده است.
وی افزود: این موضوع نشان می‌دهد رعایت استانداردها، نظارت و حضور ناجی غریق می‌تواند نقش موثری در کاهش حوادث داشته باشد.

سامان؛ مقصد گردشگران و کانون غرق‌شدگی‌ها
براساس اظهارات مسوولان، بیشترین حوادث غرق‌شدگی در چهارمحال و بختیاری در شهرستان سامان و حاشیه زاینده‌رود رخ می‌دهد؛ منطقه‌ای که به دلیل طبیعت زیبا و جاذبه‌های گردشگری، در فصل گرما میزبان شمار زیادی از مسافران است.
معاون امداد و نجات جمعیت هلال‌احمر استان گفت: در برخی مناطق مانند سامان، بیشتر قربانیان از میان گردشگران هستند که شناخت کافی از شرایط رودخانه ندارند.
ارشادی افزود: در مناطقی مانند لردگان و ارمند نیز بیشتر حوادث مربوط به افراد محلی است که به دلیل آشنایی ظاهری با محیط، خطرات آب را کمتر جدی می‌گیرند.

رودخانه‌های فریبنده
مدیرکل مدیریت بحران استانداری چهارمحال و بختیاری نیز با تاکید بر فریبنده بودن رودخانه‌های استان گفت: بسیاری از افراد تصور می‌کنند به دلیل کم‌عمق بودن آب، خطری وجود ندارد، در حالی که وجود شن، گودال‌های ناگهانی، شاخه‌های زیر آب و جریان‌های پنهان می‌تواند شرایط خطرناکی ایجاد کند.
کیانوش نادری افزود: نصب تابلوهای هشدار ضروری است، اما مهم‌تر از آن، افزایش آگاهی مردم و توجه به توصیه‌های ایمنی است.

پیشگیری؛ مهم‌ترین راه کاهش تلفات
کارشناسان معتقدند کاهش حوادث غرق‌شدگی تنها با عملیات امداد پس از حادثه امکان‌پذیر نیست و باید تمرکز اصلی بر پیشگیری باشد.
آموزش خانواده‌ها، آگاه‌سازی گردشگران، جلوگیری از ورود کودکان به حریم منابع آبی، نصب علائم هشدار، ایمن‌سازی استخرهای کشاورزی، استفاده از تجهیزات ایمنی در تفریحات آبی و حمایت از نیروهای آموزش‌دیده از جمله راهکارهایی است که می‌تواند شمار قربانیان را کاهش دهد.
رییس فدراسیون نجات غریق و غواصی نیز با تاکید بر اینکه بیشترین حوادث در مکان‌های غیرمجاز رخ می‌دهد، گفت: رودخانه‌ها، سدها، استخرهای کشاورزی و آبگیرهای فاقد ایمنی، محل مناسبی برای شنا نیستند.
مهدی حیدری افزود: توسعه شناگاه‌های مجاز، آموزش ناجیان و افزایش آگاهی عمومی می‌تواند نقش موثری در کاهش این حوادث داشته باشد. جمع‌بندی چهارمحال و بختیاری با وجود برخورداری از رودخانه‌ها و تفرجگاه‌های آبی فراوان، هر سال شاهد حوادث تلخ غرق‌شدگی است؛ حوادثی که بخش زیادی از آنها با رعایت چند اصل ساده مانند شنا نکردن در مناطق غیرمجاز، توجه به هشدارها و خودداری از اقدام‌های هیجانی برای نجات دیگران قابل پیشگیری است.
با این حال، تداوم این حوادث نشان می‌دهد موضوع غرق‌شدگی تنها یک مسئله فردی نیست و نیازمند برنامه‌ای هماهنگ میان دستگاه‌های مسئول، تعیین دقیق وظایف، تجهیز نیروهای امدادی و تقویت فرهنگ ایمنی در جامعه است؛ چرا که پشت هر آمار غرق‌شدگی، خانواده‌ای قرار دارد که یک تصمیم اشتباه، مسیر زندگی آن را برای همیشه تغییر داده است.
چهارمحال و بختیاری سرچشمه رودهای زاینده‌رود و کارون و بخشی از دز در زاگرس مرکزی ایران قرار دارد.

آخرین خبر چهارمحال و بختیاری در اینستاگرام :
https://instagram.com/Shahrekordtoday