سهم ۷ دهم درصدی گلستان در تولید گیاهان دارویی فاجعه است

ایرنا/ عضو هیات علمی موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور با انتقاد از سهم اندک گلستان در تولید گیاهان دارویی، گفت: این استان با وجود برخورداری از ظرفیت‌های گسترده طبیعی و تنوع گیاهی تنها هفت‌دهم درصد از تولید محصولات گیاهان دارویی کشور را به خود اختصاص داده است.

سید جعفر سیداخلاقی روز دوشنبه در نشست تخصصی پیشرانان توسعه گیاهان دارویی با حضور دبیر اتحادیه انجمن‌های علمی گیاهان دارویی ایران با اشاره به جایگاه معنوی و ظرفیت‌های طبیعی استان اظهار کرد: گلستان از نظر برخورداری از ظرفیت‌های طبیعی و قرار گرفتن در قلب جنگل‌های هیرکانی موقعیتی ویژه دارد با این حال در بهره‌گیری از این ظرفیت‌ها عملکرد مطلوبی نداشته و نتوانسته جایگاه شایسته‌ای در تولید گیاهان دارویی داشته باشد.
وی افزود: حدود ۸۰ درصد کارهایی که در حوزه پژوهشی انجام می‌دهیم بدون توجه کافی به الزامات و پیامدهای اجرایی دنبال می‌شود. در این حوزه با موازی‌کاری میان دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی نیز مواجه هستیم و لازم است فعالیت‌های پژوهشی به‌گونه‌ای ساماندهی شود که نتایج آن‌ها قابلیت استفاده در عرصه اجرا را داشته باشد.
عضو هیات علمی موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور با اشاره به ظرفیت‌های طبیعی و اقتصادی گلستان اظهار کرد: بر اساس مطالعات مرکز تحقیقات استان که حدود یک تا ۲ دهه پیش با همکاری پژوهشگران این حوزه انجام شده فلور گیاهی گلستان حدود چهار هزار و ۹۰۰ تا پنج هزار و ۱۰ گونه برآورد شده است. این گونه‌ها در میان حدود هزار و ۷۷۴ گونه گیاهی شناسایی‌شده در استان قرار دارند و نشان می‌دهند گلستان از ظرفیت قابل توجهی در حوزه گیاهان دارویی برخوردار است.
سیداخلاقی افزود: حدود ۴۵ گونه گیاهی در گلستان از طریق دانش بومی و طب سنتی در حوزه سلامت، اقتصاد و معیشت روستایی مورد استفاده مردم قرار می‌گیرد و بخشی از این گیاهان در قالب چای، شربت، مربا، چاشنی و سبزی مصرف می‌شوند.
وی با تشریح پراکنش گیاهان دارویی در استان گفت: حدود ۳۸ درصد فلور گیاهان دارویی گلستان در عرصه‌های جنگلی، ۲۴ درصد در مراتع و ۱۱.۵ درصد در زمین‌های کشاورزی قرار دارد. با توجه به فشار واردشده بر منابع طبیعی و جنگل‌ها و همچنین برداشت‌های غیراصولی توسعه کشت گیاهان دارویی در اراضی کشاورزی استان ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.
عضو هیات علمی موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور با تاکید بر ضرورت بازنگری آمار سطح زیر کشت گیاهان دارویی در گلستان بیان کرد: باید آمارهای موجود استان بازنگری و ظرفیت واقعی آن در این حوزه شناسایی شود تا برنامه‌ریزی‌ها بر مبنای اطلاعات دقیق انجام گیرد. گلستان در برخی محصولات از عملکرد تولید بالاتری نسبت به دیگر مناطق برخوردار است و افزایش سطح کشت می‌تواند این ظرفیت را تقویت کند.
سیداخلاقی گل محمدی و زعفران را از اولویت‌های توسعه کشت در استان دانست و یادآور شد: گل محمدی از ظرفیت‌های مهم گلستان است و توسعه زعفران نیز در مناطق شرقی استان مورد توجه قرار گرفته است. برنامه مربوط به این بخش به استان ابلاغ شده و منابع و اعتبارات لازم نیز برای اجرای آن پیش‌بینی شده است.
این پژوهشگر با تاکید بر ضرورت پیگیری برنامه‌های ابلاغی از سوی دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی استان افزود: تهیه و به‌روزرسانی اطلس گیاهان اقتصادی و ارزشمند دارویی گلستان باید در دستور کار قرار گیرد و نتایج آن در اختیار مجموعه‌های اجرایی و سیاست‌گذار استان قرار داده شود تا مبنای تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی قرار گیرد.
توسعه گیاهان دارویی نیازمند تکمیل زنجیره تولید و بهره‌گیری از ظرفیت دانشگاه‌هاست
رییس اتحادیه انجمن‌های علمی گیاهان دارویی ایران نیز در این نشست با انتقاد از فاصله میان برنامه‌های تدوین‌شده و واقعیت‌های اجرایی بخش کشاورزی اظهار کرد: در برخی موارد حتی افرادی که خودشان اسناد الگوی کشت را تدوین کردند نسبت به محتوای آن انتقاد دارند و معتقدند این برنامه‌ها با شرایط واقعی مناطق انطباق کافی ندارد بنابراین لازم است در تدوین و اجرای اسناد کشاورزی، ظرفیت‌ها و محدودیت‌های هر منطقه به‌درستی بررسی شود.
محمدباقر رضایی با پیشنهاد اجرای طرح پایلوت توسعه زنجیره تولید در روستاها پیشنهاد کرد از میان روستاهای استان یک روستا برای اجرای زنجیره تولید گیاهان دارویی به‌عنوان نمونه انتخاب شود تا با اجرای این طرح، الگویی عملی برای توسعه فعالیت‌های اقتصادی و تولیدی در روستاهای کشور شکل بگیرد.
وی با اشاره به ضرورت توجه به توجیه اقتصادی کشت محصولات کشاورزی به‌ویژه زعفران گفت: توسعه کشت این محصول باید با در نظر گرفتن شرایط اقتصادی و درآمد بهره‌برداران انجام شود. حدود ۱۰ سال پیش نیز این موضوع را با علی‌اصغر طهماسبی استاندار گلستان مطرح کردم. کشاورز و باغدار پیش از هر چیز به دنبال کسب درآمد از فعالیت خود است و برنامه‌ریزی برای توسعه کشت باید با توجه به منافع اقتصادی تولیدکننده صورت گیرد.
رییس اتحادیه انجمن‌های علمی گیاهان دارویی ایران با اشاره به اهمیت مدیریت منابع آب و اصلاح الگوی مصرف تاکید کرد: تجربه مناطق مختلف کشور نشان می‌دهد شرایط منابع آبی در طول زمان تغییر کرده و در کنار تدوین الگوی کشت باید فرهنگ استفاده از منابع آب نیز اصلاح شود و مدیریت مصرف آب به یکی از محورهای اصلی برنامه‌ریزی در بخش کشاورزی تبدیل شود.
گروه پیشرانان توسعه گیاهان دارویی کشور با هدف بررسی ظرفیت‌ها، شناسایی موانع و پیگیری راهکارهای توسعه زنجیره ارزش این محصولات به استان گلستان سفر کرده است.
اعضای این گروه در جریان حضور چهارروزه خود، با مسوولان دستگاه‌های اجرایی، دانشگاه‌ها، پارک علم و فناوری، تولیدکنندگان و فعالان بخش خصوصی دیدار و ظرفیت‌های استان در حوزه تولید، فرآوری و عرضه گیاهان دارویی را بررسی می‌کنند.
برگزاری نشست‌های تخصصی با فعالان این حوزه و تشکیل شورای سیاست‌گذاری گیاهان دارویی استان از جمله برنامه‌های این سفر است. قرار است جمع‌بندی مسائل، ظرفیت‌ها و اولویت‌های شناسایی‌شده در نشستی با استاندار گلستان و معاونان وی ارائه شود تا زمینه پیگیری و عملیاتی شدن پیشنهادها در چارچوب زنجیره ارزش گیاهان دارویی فراهم شود.

آخرین خبر گلستان در اینستاگرام :
Instagram.com/golestan_today