اقتصاد نیوز/ مردم باید در سهمشان از صرفه‌جویی انرژی سهیم باشند. موضوعی که چند وقتی است بر سر زبان‌ها افتاده و در جدیدترینشان، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی در نشست هم‌اندیشی روسای مجامع نمایندگان استان‌ها اعلام کرده: «براساس قانونی که تصویب شده و باید اجرا شود، هر کسی هر چقدر گاز صرفه‌جویی کند، درآمد ناشی از این صرفه جویی، مستقیما برای او واریز می‌شود.
این اتفاق هم باعث صرفه جویی در بیت المال است و هم کمک به معیشت خانوار است و خانواده ها هم وقتی ببینند که از محل صرفه جویی در مصرف گاز بیش از یارانه ها نصیب شان می شود، صرفه جویی می‌کنند.»
زمستان امسال ناترازی گاز به روزانه 350 میلیون مترمکعب می‌رسد
اما چرا از بین تمام حامل‌های انرژی، گاز تا این حد اهمیت پیدا کرده است؟ دلیل آن را می‌توان در سهم 73 درصدی گاز از کل انرژی مورد نیاز کشور جستجو کرد. این آمار را سعید توکلی، مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران مطرح کرده و می‌گوید: «بیش از 80 تا 83 درصد سوخت نیروگاه‌های حرارتی از گاز تامین می‌شود و به طور کلی صنایع حدود 30 درصد گاز کشور را مصرف می‌کنند. همه این عوامل باعث شده ناترازی گاز از حدود 200 تا 300 میلیون مترمکعب عبور کند.» به گفته توکلی، «امسال شرایط نسبت به سال‌های گذشته دشوارتر است. در پی حملات انجام شده به برخی پالایشگاه‌ها، بخشی از ظرفیت تولید کاهش یافته و این موضوع روی تامین انرژی کشور اثر گذاشته است. در این شرایط ناترازی ممکن است به حدود روزانه 350 میلیون مترمکعب برسد.» او برای جبران این ناترازی، روی فعالیت شرکت‌های کارور انرژی در استان‌ها تاکید کرده است.
امید شرکت ملی گاز به شرکت‌های کارور انرژی
کارور انرژی یا اپراتور انرژی به شرکتی گفته می‌شود که از طریق هوشمندسازی، اصلاح زیرساخت‌ها، فرهنگ‌سازی، تبلیغات یا هر روش موثر دیگری، مصرف انرژی را بدون ایجاد محدودیت، کاهش دهد. عنوان کارور انرژی اولین بار در قانون برنامه هفتم توسعه مطرح شده است. همان قانونی که رئیس مجلس شورای اسلامی به آن اشاره کرده و نقش پررنگی در بازگشت درآمد حاصل از صرفه‌جویی به مردم دارد. براساس این قانون، شرکت‌های کارور انرژی به ازای هر میزان کاهش مصرف انرژی، گواهی صرفه‌جویی انرژی دریافت می‌کنند. این گواهی‌ها در بورس انرژی معامله می‌شوند و شرکت‌های کارور می‌توانند از طریق فروش این گواهی‌ها، درآمد حاصل از صرفه‌جویی را دوباره به مردم برگردانند تا اثر بیشتری در کاهش مصرف انرژی داشته باشند.
مهان، اولین شرکت دریافت کننده گواهی صرفه‌جویی گاز
از بین شرکت‌ها کارور انرژی که فعالیت خود را براساس قانون برنامه هفتم توسعه آغاز کرده‌اند، مهان اولین شرکتی بود که موفق شد در تابستان امسال اولین اوراق گواهی صرفه‌جویی گاز را به تعداد 5 میلیون گواهی برای صرفه‌جویی 5 میلیون مترمکعب گاز در استان یزد طی سال 1404 دریافت کند. این شرکت که فعالیت خود را از به صورت آزمایشی از سال 1403 آغاز کرده است، موفق شده با طرح‌های تشویقی، پاداش‌های نقدی و جایگزینی تجهیزات فرسوده، توانسته باعث صرفه‌جویی 30 درصدی کاربرانش در مصرف گاز شود. براساس اعلام مدیرعامل این شرکت، مهان در تلاش است تا با جذب 10 درصد از مشترکان گاز کل کشور بتواند روزانه تا 6 میلیون مترمکعب مصرف گاز را کاهش دهد. این شرکت اکنون با 13 استان کشور به عنوان کارور انرژی وارد قرارداد شده و در حال جذف کاربر در این استان‌هاست و می‌خواهد تا پایان سال فعالیت خود را به 20 استان کشور گسترش دهد.
مهان چطور باعث کاهش مصرف انرژی می‌شود؟
کاربران مهان با ثبت کنتورهای گاز یا برق، فعالیت خود را در اپلیکیشن آغاز می‌کنند و به صورت دوره‌ای با عکس گرفتن از کنتور خود، میزان مصرف انرژی آنها در اپلیکیشن ثبت می‌شود. این کنتور باید در شرکت گاز به نام کاربر ثبت شده باشد و کاربر احراز هویت شده می‌تواند با صرفه‌جویی کسب درآمد کند. به این صورت که مهان با در نظر گرفتن شرایط جوی، دمای هوا، موقعیت جغرافیایی، الگوی مصرف سال‌های گذشته و... یک الگوی مصرف بهینه را برای هر کاربر به صورت اختصاصی در نظر می‌گیرد و در صورتی که کاربر بتواند با عمل به توصیه‌های مهان، طبق الگوی پیشنهاد شده مصرف انرژی را کاهش دهد، از اپلیکیشن پاداش نقدی دریافت می‌کند و می‌تواند موجودی کیف پول انرژی خود را به حساب بانکی خود منتقل کند. با این شیوه، هم در مصرف انرژی صرفه‌جویی شده و هم درآمد آن نصیب خانواده‌هایی شده که با رعایت الگوی مصرف بهینه، در کاهش ناترازی انرژی همکاری کرده‌اند. از سوی دیگر، شرکت گاز با صدور گواهی صرفه‌جویی باعث می‌شود تا چرخه دعوت به صرفه‌جویی ادامه‌دار باشد و شاهد گسترش فرهنگ صرفه‌جویی از طریق طرح‌های تشویقی باشیم.
