ایسنا/ مجموعه سنگ نگارههای «جُربَت» که در بین اهالی منطقه به نام «سنگ نوشته معروف است»، در شهرستان جاجرم، بخش جلگه سنخواست، دهستان چهارده سنخواست، حدود ۹ کیلومتری غرب روستای جربت واقع شده است. سنگ نگاره های جربت از نظر گستردگی یکی از بزرگترین و از دیدگاه گوناگونی نقوش از متنوع ترین مجموعه سنگنگاره های شرق ایران است. این مجموعه سنگ نگاره از میانۀ هزارۀ سوم پیش از میلاد در عصر مفرغ تشکیل شده و در دوران تاریخی و دوره اسلامی هم نقوشی به آن افزوده شده است. یکی از موارد قابل توجه برای کارشناسان و بازدید کنندگان این سنگ نگارهها، تصویری حک شده از «یوز» بر روی یکی از تخته سنگهای این مجموعه است. در این مجموعه بیش از صد صخره کوچک و بزرگ با نقوش مختلف وجود دارد که روی هر صخره تعداد زیادی نقش در دوره های مختلف و به روشهای گوناگون رسم شده است. صخرههای نقش دار از سنگهای رسوبی متشکل از کانی های کوارتز و کلسیت هستند که سطح آنها به دلیل وجود ترکیبات آهندار سیاه رنگ شده و مناسب نقش اندازی است. اغلب نقوش با روش کوبشی و با کوبیدن یک جسم سخت، احتمالاً سنگ، بر روی صخرههای سیاه رنگ رسم شده است. البته در سالهای اخیر و با شناختهتر شدن این سنگنگارهها، پای بسیاری از افراد به این منطقه باز شده است که متاسفانه به دلیل عدم نظارت و آموزش کافی، بسیاری از این سنگنگارهها به دست افراد ناآگاه مخدوش و آسیب دیدهاند. اکنون ما، بعنوان مالکین و میراثداران اصلی چنین آثار ارزشمندی که نشان از قدمت و تاریخ کهن سرزمینمان دارد، فارغ از نقش سازمانها و ارگانهای متولی این امر، چه نقش و وظایفهای در قبال حفظ و حراست از آن داریم؟
گردشگران و علاقمندان به هنر صخره ای برای حفظ این آثار باید از یادگار نویسی، راه رفتن روی سنگ نگارهها، لمس نقوش باستانی، افروختن آتش و ایجاد گرد و غبار در محیط سنگ نگارهها و هرگونه فعالیت که به نحوی باعث تخریب این آثار میشود پرهیز کنند.
این مجموعه ارزشمند از نقوش صخرهای در سال ۱۳۸۷ به شماره ۲۴۶۶۲ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
سنگنگارههای کهن «جُربَت» در جاجرم
1405/06/23 - 10:37
300
1405/06/23 - 10:37
