ایرنا/ رئیسجمهور در مراسم کتاب و کتابخوان گفت: وقتی کتابهایی درباره کهکشان و آسمان میخوانم، خودبهخود در برابر آنچه مطالعه میکنم مبهوت میشوم، این مطالب ذهن انسان را تا دوردستها و بینهایت میبرد و نگاه انسان را باز میکند.
حضرت علی (ع) در نامه خود به مالک اشتر میفرمایند: «هنگامی که احساس کردی در جایگاه قدرت و مسئولیت خاصی قرار گرفتهای و دچار احساس بزرگی شدی، به آسمان و عظمت هستی نگاه کن، آنگاه آن ابهت فرو میریزد و متوجه میشوی که کسی نیستی.»
باید از خود بپرسیم چرا انسانهایی که در این سیاره زندگی میکنند، به جای همزیستی، همدلی و تلاش برای ساختن جهانی بهتر، باید به جان یکدیگر بیافتند؟
هدف حاکمیت، ایجاد زندگی عادلانه، توأم با عزت و سربلندی برای ملت است
جوان که بودیم، عدهای تلاش میکردند فرهنگ غربی را به جوانان ما تحمیل کنند؛ ما نیز باید برای پرسشهای آنان پاسخ میداشتیم. به همین دلیل، به سراغ افراد مختلف میرفتم و از کسانی که ادعا میکردند پاسخ این پرسشها را میدانند، سؤال میپرسیدم، اما گاهی بهجای اینکه پاسخ روشنی به من بدهند، حرفهایی میزدند که قانعکننده نبود.
در چنین شرایطی است که میتوان با کتاب گفتوگو کرد. با تمسک به کتاب است که میتوانیم خود را پیدا کنیم، چراکه گاهی لازم است بهجای مراجعه به تجربه فردی، از تجربه نسلها و افراد گوناگون در کتابها بهره جست.
کتاب ذهن انسان را باز میکند تا مسائل را گستردهتر ببیند. افزون بر این، گاهی وقتی میخواهیم فردی را هدایت کنیم، از زبان دستور و امر استفاده میکنیم که این موضوع به مقاومت او در مقابل خواست ما میانجامد و بهاصطلاح در برابر ما میایستد. اما کتاب فرصتی فراهم میکند که انسان با خودش خلوت کند و خودش درباره موضوع تأمل و قضاوت کند. در این فرایند، منیت وجود ندارد و انسان بهتدریج ذهن، اخلاق و رفتار خود را با آنچه مطالعه میکند، تغییر میدهد.
کتاب میتواند انسان را به اوجی برساند که باید به آن برسد. تجربهها و آموختههای موجود در کتابها همان چیزی است که باید تلاش کنیم در روند زندگی خود، از آنها استفاده کنیم. من در دوران جوانی به یک شکل کتاب میخواندم، زمانی که در دانشگاه بودم، به شکل دیگری مطالعه میکردم و اکنون که در این جایگاه قرار گرفتهام، نوع دیگری از کتابها را میخوانم. چون باید از خود بپرسیم مملکت ما چرا در این وضعیت قرار دارد، چرا ما در این نقطه هستیم و با وجود همه داشتههایمان، مشکل کار کجاست؟
کسی که مسئولیت میپذیرد، اگر به فکر مردم نباشد، حضورش در آن جایگاه بیهوده است و در واقع عمر خود را تلف میکند. ما باید مشکلات مردم را حل کنیم و این کار ممکن نیست، مگر اینکه ببینیم گذشتگانی که مشکلات را حل کردند، چه کردند و ما چگونه باید این راه را ادامه دهیم و خودمان را با آن تجربهها تطبیق دهیم.
گاهی برخی حرفهایی که در رسانهها و برخی موارد دیگر مطرح میشود، فقط گویای ذهن بسته گویندگان آن است که حاضر نیستند از این چارچوب ذهنی خود خارج شوند. هدف حاکمیت، ایجاد زندگی عادلانه، توأم با عزت و سربلندی برای ملت است.
مدیر باید کتابی را بخواند که به خدمت به مردم و حل مشکلی از مشکلات آنان مربوط باشد
هفته کتاب فرصتی بسیار ارزشمند است برای اینکه انسان بتواند بسیاری از مسیرهایی را که باید بپیماید، درست و با عزت و سربلندی طی کند. ناچار است بداند دیگران چه میکنند و چگونه رفتهاند، ما چرا اینجاییم، کجا باید باشیم و چگونه میتوانیم به آن نقطه برسیم. همه اینها به بهرهگیری از تجربهها و کتابها نیاز دارد.
کتاب «برخاستن از فقر» روایت میکند که مردمان چین چگونه مشکلات خود را حل کردند و توانستند از فقر بیرون بیایند. به استانداران توصیه میکنم این کتاب را بخوانند؛ کتابی که نشان میدهد چگونه میتوان به فکر مردم بود و مشکلات آنان را حل کرد.
مدیر از دیدگاه مدیریتی باید کتابی بخواند که به خدمت به مردم و حل مشکلی از مشکلات آنان مربوط باشد. این دانش، حاصل تجربه نسلها و قرنها است و میتوان آن را دید و از آن برداشت کرد. هرچه نگاه انسان عمیقتر باشد و تجربههای شکلگرفته را بیشتر بداند، راحتتر و بیدغدغهتر حرکت میکند، تصمیم میگیرد و اقدام میکند.
همانگونه که در دوران مدرسه، بسته به جایگاهی که داشتیم کتاب میخواندیم، امروز نیز هر کس باید متناسب با جایگاه خود، کتاب مورد نیازش را انتخاب کند.
درباره کتابخانههای سیار و خودروهایی که کتاب را به مناطق مختلف میبرند، پیشنهاد کردم که این کتابخانهها در روستاهای مختلف فعال شوند چرا که هر منطقه به اطلاعات و توانمندیهای متناسب با نیازهای خود احتیاج دارد.
نیازهای کودکان، جوانان و بزرگسالان در مناطق مختلف یکسان نیست. بنابراین، باید کتابهایی متناسب با نیاز مخاطبان هر منطقه به آنجا برده شود و در اختیار آنان قرار گیرد تا بتوانند از این منابع استفاده کنند.
برخی کتابها عمومی هستند و مطالعه آنها موجب افزایش اطلاعات انسان میشود و در هر شرایطی برای همه جاذبه دارند.
کتاب، برای آموختن، عمل کردن و اصلاح جامعه است
کتاب صرفاً برای خواندن نیست، کتاب را باید خواند تا از آن درس گرفت، به آموختههایش عمل کرد و در مسیر اصلاح گام برداشت. کتاب برای آن است که بیاموزیم، عمل کنیم و در زندگی خود و جامعه اصلاحگر باشیم.
انسان نمیتواند نماز بخواند، اما دروغ بگوید، تهمت بزند یا به دیگران دشنام دهد. از همان کلمه نخست نماز، یعنی «بسمالله»، رحمت و مهربانی آغاز میشود؛ وقتی نام خداوندی را بر زبان میآوریم که سرچشمه رحمت و مهربانی است، باید خود نیز اهل مهربانی، رحمت و گذشت باشیم. کینه، نفرت، دشنام و دشمنی، شایسته جامعه اسلامی نیست و کتاب میتواند این آموزهها را به انسان یادآوری کند.
در شاهنامه، داستانها و روایتها در قالب شعر بیان شدهاند، اما در پس هر کلمه و هر داستان، مفاهیم عمیقی نهفته است.
شما کتابداران، ناشران و فعالان این حوزه با کتاب سروکار دارید، میتوانید در تغییر نسلها نقشآفرین باشید. کافی است بدانیم که میتوانیم به جایگاهی بسیار بالاتر از وضعیت امروز برسیم و برای دستیابی به آن تلاش کنیم.
در نماز از «جهل و نادانی» تبری میجوییم، از تصمیمگیری بدون دانایی و آگاهی سخن میگوییم و لذا اگر نمیخواهیم دچار گمراهی شویم، باید بخوانیم و بیاموزیم و اگر میخواهیم عزیز و سربلند باشیم، باید سنتها و روشهای تاریخی را بشناسیم، از تجربهها درس بگیریم و این آموختهها را برای عزت و سربلندی خود، خانواده و کشورمان به کار ببندیم.
هر فردی در هر جایگاه و مسئولیتی میتواند از تجربههای تاریخی و کتابها برای تغییر زندگی خود بهره بگیرد.















