ايران/ آذري جهرمي وزير ارتباطات که اخيرا به دادگاه احضار شده طي مقاله اي نوشت: بررسي‌هاي جهاني بخوبي نشان مي‌دهد پهن‌باند زيربناي رشد اقتصادي است؛ به همين دليل اگر کسي در مورد معيشت و اقتصاد صحبت مي‌کند، اما با رشد دسترسي پهن‌باند مخالف است، نماد تناقض‌گويي است.

روزنامه ايران شنبه ۱۱ بهمن در يادداشتي به قلم محمدجواد آذري‌ جهرمي وزير ارتباطات و فناوري اطلاعات، آورده است: دوسـت داشت داستان خودش را بنويسد؛ اما افسوس که الف-با را دوست نداشت. اين يک خط حکايـــت دوري از ما نيست؛ همه کساني که مي‌خواهند اقتصاد و معيشت رشد کند؛ اما حاضر نيستند تا زيرساخت‌هاي اصلي آن مثل شفافيت يا بازار؛ و مهم‌تر از آنها زيرساخت ديجيتال کشور رشد پيدا کند. در اين دوره‌اي که به‌نام عصر ديجيتال شناخته مي‌شود؛ زيرساختي‌تر از شفافيت و بازار، زيرساخت فناوري اطلاعات است.

زيرساختي که بدون توسعه آن، قطعاً شفافيت، بهره‌وري و رشد اقتصادي تحقق نمي‌يابد. زيرساخت ديجيتال پيش‌نياز شکل‌گيري و رشد هر بازاري است. بازار کامل و ايده‌آل با ويژگي‌هايي مانند «رفتار عقلايي»، «دسترسي به اطلاعات» (يا همان «عدم تقارن اطلاعات» به زبان اقتصاد) يا «جابه‌جايي سريع عوامل توليد» در متون اقتصادي ياد مي‌شود؛ اما بازار است که با ابزار ديجيتال مي‌تواند از هميشه بازارتر شود.

پلتفرم‌هاي ديجيتال يعني جايي که مشتريان اطلاعات کاملي دارند از قيمت‌هاي ساير عرضه‌کنندگان و ويژگي‌هاي متمايزکننده آن کالا يا خدمت؛ فناوري اطلاعات است که امکان جابه‌جايي عوامل توليد را سريع‌تر فراهم مي‌کند. اما اين ويژگي‌هاي بازار در هيچ بازار فيزيکي به پاي بازارهاي مجازي و پلتفرم‌ها نمي‌رسد؛ جايي که مقايسه‌ها امکان‌پذيرتر مي‌شود. پهن‌باند به اين معنا الفباي اصلي بازار است. دولت‌ها اگر مي‌خواهند بازار را شکل دهند و از آن محافظت کنند چاره‌اي ندارند جز آن‌که دسترسي پهن‌باند را تضمين کنند.

وقتي از پهن‌باند صحبت مي‌شود؛ از زيرساخت دسترسي مردم و فراگيرشدن بهره‌گيري از ابزارهاي ديجيتال و نهايتاً پلتفرم‌هايي صحبت مي‌شود که در دنياي امروز جزء حياتي بازارها هستند.

مطالعات بانک جهاني نشان مي‌دهد که توسعه پهن‌باند يکي از عوامل تأثيرگذار بر رشد اقتصادي است. مطالعات انجام شده روي کشورهاي OECD نشان مي‌دهد رشد ۱۰درصد در نرخ نفوذ اينترنت مي‌تواند رشد اقتصادي نيروي کار را ۰.۰۳۵درصد افزايش دهد. اين در حالي است که رشد ۱۰درصد پهن‌باند در اين کشورها توانسته است بين ۰.۹ تا ۱.۵درصد درآمد سرانه را افزايش دهد.

بررسي اقتصادي کشورهاي با درآمد بالا در سال ۲۰۰۹ نشان داد به ازاي هر ۱۰درصد رشد در پهن‌باند، ۱.۱۲درصد رشد در توليد ناخالص داخلي کشورها مشاهده شده است؛ در حالي که همين امر در کشورهاي با درآمد متوسط و پايين تا حد ۱.۳۸درصد رشد در GDP را نيز نشان مي‌دهد. مطالعات اخير (۲۰۱۷) در امريکاي لاتين نشان مي‌دهد به ازاي افزايش هر ۱۰درصد نرخ نفوذ پهن‌باند، رشد اقتصادي (توليد ناخالص داخلي) بين ۱.۲ تا ۱.۹درصد افزايش يافته است.

به‌عبارتي در دنياي امروز همان‌طور که سواد براي نوشتن ضروري است؛ پهن‌باند هم براي رشد اقتصادي پيش‌نياز است! کسي که با پهن‌باند مخالفت مي‌کند؛ در حقيقت در حال مخالفت با رشد اقتصادي و معيشت مردم است.

در سال ۹۲ زماني که دولت يازدهم کار خود را آغاز کرد نرخ نفوذ اينترنت در حدود ۲۲درصد بود (داده‌هاي جهاني ITU)؛ در حالي که کشورهاي توسعه‌يافته بالاتر از ۷۰درصد و کشورهاي در حال توسعه نيز بسيار بالاتر از ايران در سطح ۴۵درصد دسترسي قرار داشتند، مانند ترکيه آن روزها. تعداد کل مشترکين پهن‌باند ثابت در آن روزها در حدود ۵ ميليون و موبايل در حدود ۳۰۰هزار مورد بود.

هرچند در آن زمان معناي پهن‌باند متفاوت از امروز بود و با رشد فناوري مدام معناي پهن‌باند (و سرعتي که پهن‌باند ناميده مي‌شود) نيز ارتقا مي‌يابد. اما امروز تعداد مشترکين پهن‌باند در ايران از مرز ۸۷ ميليون گذر کرده است. نرخ نفوذ بالاتر از متوسط جهاني و کشورهاي هم‌سطح شده است (مثلاً آن تفاوت ۵۰درصد با ترکيه برطرف شده است).

به عبارتي ما نه تنها بايد به اندازه کشورهاي ديگر توسعه پيدا مي‌کرديم؛ بلکه بايد جبران اين شکاف، که با تحليل‌هاي نادرست به کشور تحميل شده بود، نيز انجام مي‌شد. جبران عقب‌ماندگي نياز به توسعه سريع داشت و تحريم‌ها نيز بر اين سنگيني مي‌افزود. اين رشد عجيب منجر به آن شده است که امسال براي سومين سال متوالي ايران به‌عنوان يکي از دو کشور پررشد جهاني در حوزه دسترسي پهن‌باند، بنا به محاسبات سازمان جهاني مخابرات (ITU) قرار گرفته است. فاصله اندک ايران با کشورهاي توسعه‌يافته جهاني نشان‌دهنده رشد مناسبي است؛ رشدي که اگر پيش از کرونا محقق نشده بود؛ قطعاً سختي‌هاي اين دوره را چندين برابر مي‌کرد.

رشد اقتصادي ديجيتال در ايران وابسته به گسترش سطح دسترسي پهن‌باند امکان‌پذير است. اقتصاد ديجيتال که تا زمان رشد نسل سوم و چهارم اينترنت همراه در سال ۹۵ سهمي نزديک به ۲درصد داشت در سال ۹۷ به سهم ۶.۴درصد از توليد ناخالص داخلي کشور رسيد.

پلتفرم‌هاي گسترده اقتصاد ديجيتال در کشور در سال‌هاي اخير نه تنها سهم خوبي از اقتصاد کشور را در اختيار گرفته‌اند؛ بلکه يکي از مهم‌ترين ميزبانان نيروهاي نخبه و تحصيلکرده کشور نيز هستند. اين شرکت‌ها اغلب بهترين ميزبانان و جذب‌کنندگان جوانان تحصيلکرده و خلاق کشور بوده‌اند و يکي از مهم‌ترين نيروهايي که توانسته گاهي تا حدي در برابر جذابيت‌هاي مهاجرت اين نيروها وضعيت را بهبود بخشد. هرچند ارزش پلتفرم‌هاي اقتصاد ديجيتال در سهم اشتغال نيروهاي کار با مهارت پايين و متوسط نيز بسيار بالا بوده است.

بررسي‌هاي جهاني بخوبي نشان مي‌دهد پهن‌باند زيربناي رشد اقتصادي است؛ به همين دليل اگر کسي در مورد معيشت و اقتصاد صحبت مي‌کند، اما با رشد دسترسي پهن‌باند مخالف است، نماد تناقض‌گويي است. اگر معيشت مهم است؛ يعني بايد دسترسي پهن‌باند را گسترش داد و به عکس؛ اگر کسي با دسترسي پهن‌باند مخالفت کرد؛ او بدون ترديد معيشت مردم را نشانه گرفته است.

به او که دوست دارد داستان خودش را بنويسد؛ بايد از «الف» آغاز کنيم؛ اما او حتي «الف» را نمي‌گويد تا مباد «ي» را بياموزد!

به پيج اينستاگرامي «آخرين خبر» بپيونديد
instagram.com/akharinkhabar