خبرآنلاين/ روزنامه وقايع اتفاقيه نوشت: نگرانيها از افزايش ميزان ازدواج زودهنگام دانشآموزان و کودکان، اکنون وارد مرحله جدي شده است.
روز گذشته، شهيندخت مولاوردي گفت: از وزارت دادگستري درخواست کردهايم گزارشي درباره ازدواجهاي زودهنگام و زير سن قانوني دختران به معاونت امور زنان و خانواده ارائه دهد که اين موضوع به مرجع ملي حقوق کودک براي بررسي و پيگيري ارجاع شده است.
او همچنين بيان کرده: در يکي، دو سال اخير، آمار نگرانکنندهاي از ازدواج دختران پيش از رسيدن به سن قانوني و ثبت آنها به دست ما رسيده است و حتي شاهد ازدواج دختران کمتر از ۱۰ سال نيز بودهايم. در اين شرايط از وزارت دادگستري خواستهايم گزارشي درباره ازدواج دختران در زير سن قانوني به ما ارائه دهد.
ابراز نگراني مولاوردي در شرايطي است که ديگر نهاد دولتي بهراحتي مجوز برگزاري ازدواج دستهجمعي دانشآموزان را ميدهد. ازدواج زودهنگام دانشآموزان در ايران همواره يکي از چالشهاي نظام سنتي با نظام آموزشي کشور بوده است.
اما دراينميان، مسئولان نظام آموزشي کشور نيز به دليل آگاهنبودن از تبعات بالاي ازدواج زودهنگام دانشآموزان، خود به اين مسئله دامن ميزنند، بهطوريکه در جديدترين مورد، دو هفته قبل مسئولان شهرستان پارسيان در استان هرمزگان، از جشن سراسري ازدواج بيش از 50 دانشآموز اين شهر خبردادهاند. شهرستان پارسيان يکي از شهرستانهاي استان هرمزگان واقع در غرب بندرعباس است و دراينرابطه، آذر خسرواني، دبير کميته ازدواج امور بانوان شهرستان پارسيان، با ادبيات افتخارآميزي درباره هدف از برگزاري اين جشن گفت: اين امر براي اولينبار در سطح شهرستان با هدف تسهيل امر ازدواج مطابق با آداب و فرهنگ ايراني - اسلامي اجرا شد.
آذر خسرواني افزود: اينگونه اقدامات و جلسات ميتواند آثار فراواني در ترويج ازدواج آسان و اسلامي، تحکيم بنيان خانواده و نيز پرهيز از اسراف بهدنبال داشته باشد. او ادامه داد: تمامي 50 زوجي که امروز در اين جشن شرکت داشتند، از مدارس متوسطه دوم شهرستان بوده که به همراه خانوادههاي خود به اين جشن دعوت شدند.
دبير کميته ازدواج امور بانوان شهرستان ادامه داد: همه ادارات دولتي سطح شهرستان، در اجراي اين امر خداپسندانه نقش بهسزايي داشته و در تهيه هدايا همکاري و مساعدت کردند که جا دارد از همه مسئولين ذيربط صميمانه تشکر و قدرداني کنم.
بااينحال، هنوز مشخص نيست مجموعه مديريتي آموزشوپرورش چگونه به اعطاي مجوزهايي براي برگزاري رسمي اين جشنها اقدام ميکنند؛ مراسمهايي که از تمامي ابعاد اجتماعي و رواني ميتواند چالشهايي براي نوجوانان ايجاد کند.
اين اتفاق در شرايطي است که تمامي کارشناسان حوزه اجتماعي، ازدواج زودهنگام دانشآموزان را تقبيح ميکنند. درهمينرابطه، پيشازاين فرشيد يزداني، ضمن اشاره به تبعات ازدواج و طلاق براي افراد کمتر از ١٨ سال، واژگان بهکاررفته براي اين پديده نهچندان جديد را برآمده از يک رويکرد سلطهمحور دانست و گفت: «کودک با ازدواج وارد چرخهاي ميشود که از نظر فردي، کودکي و شادي او را از بين ميبرد و اين به پيري جسمي، جنسي، روحي و رواني ميانجامد. از طرفي ديگر، جامعه خود را از افراد توانمند محروم ميکند و خانوادهاي که کودک او رشد نيافته است، دچار نقصان کارکردي ميشود. ازدواج کودکان ناشي از رويکرد سلطهگرايانه است و با تحکم و تشخيص مصلحتي ميتوان کودکي را به ازدواج واداشت. يادآور ميشوم دليل اين تحکم، فقر اقتصادي و فرهنگي خانوادههاست. به باور من، فقر اقتصادي است که فقر فرهنگي را به همراه ميآورد. آمار هم ميگويد در جايي که توسعهيافتگي اقتصادي کمتري رخ داده، ازدواج کودکان بيشتر است. درعينحال، ازدواج کودکان استمرار فقر است و مدام فقر را بازتوليد ميکند، ضمن آنکه به تبع ازدواج زودرس، گسترش ابعاد آسيبهاي اجتماعي رخ ميدهد که ازجمله آن ميتوان به اعتياد و طلاق کودکان اشاره کرد.»
يزداني، با اشاره به آمارهاي موجود از ازدواج کودکان در ايران گفت: «سال ٩٠-٨٩، آمار ازدواج کودکان را منتشر کردم که از آمار ثبت احوال استخراج و ذخيره کرده بودم اما ثبت احوال اين آمار را تکذيب کرد و از آن سال به بعد، آمار ازدواج کودکان از آمار رسمي حذف شد، گرچه طبق آمار رسمي از سال ٨٥ تا شش ماه اول سال ٩٤، ٨٩٠ هزار نفر آنان دختر بودند. از آن سال به بعد، گفتند آمار ازدواج کودکان کم شده، درحاليکه اين آمار افزايش پيدا کرده است.»
درحاليکه ازدواج با واژه متضاد اما ناگزير طلاق همراه است، به گفته يزداني «عمده اين طلاقها سهم روستاييان بود که نسبت به جمعيت روستايي، آمار بالايي است.»
همچنين شيرين احمدنيا، عضو هيئت علمي دانشگاه علامه طباطبايي نيز، درباره تبعات بارداري و زايمان آنهايي که در سنين کودکي يا نوجواني ازدواج ميکنند، گفت: «در کشورهاي کمترتوسعهيافته، افراد قلمرو کودکي را پشتسر ميگذارند و وارد دوران بزرگسالي ميشوند. در کشورهاي درحالتوسعه يک نفر از هر سه دختر پيش از رسيدن به ١٠سالگي ازدواج ميکند و با ٧٠٠ ميليون زن در جهان مواجهيم که در کودکي مادر شدهاند. بنابر آمار اعلامشده ازسوي يونيسف، شيوع ازدواج کودکان دختر در کشور نيجر ٧٨ درصد، آفريقاي جنوبي ٦٨ درصد و بنگلادش ٦٥ درصد است و به استناد همين آمار، در ايران هم ١٧ درصد دختران پيش از ١٨ سالگي و سه درصد پيش از ١٥ سالگي ازدواج کردهاند.»
اين اتفاق در شرايطي است که در آمار مربوط به سال 1393 در ايران، بيشترين ازدواج در پسران ۲۰ تا ۲۴ سال و دختراني از سن ۱۵ تا ۱۹ سال انجام ميشود و بيشترين ازدواجها، يعني حدود ۸۵ درصد ازدواجها براي مردان در سنين ۲۰ تا ۳۴سالگي و براي زنان در سنين ۱۵ تا ۲۹سالگي ثبت شده است. همچنين 86 درصد مردان در سن ۲۰ تا ۳۴سالگي ازدواج ميکنند و ۸۵ درصد زنان در سنين ۱۵ تا ۲۹سالگي در کشور ازدواج ميکنند. آمارها و شاخصهاي متعددي، از موفقتربودن ازدواجهاي صورتگرفته در سنين ۲۰ تا ۲۴سالگي حکايت دارد. براساس آمارهايي که به دست آمده، بهترين ازدواجها در بين سنين ۲۰ تا ۲۴ رخ ميدهد و با بالارفتن سن ازدواج، تعداد طلاق در زنان از ۶ به ۲۲٫۵ درصد و در مردان از ۵٫۶ به ۳۲ درصد افزايش يافته است. آمار و ارقام همچنين بيانگر اين است که، ازدواج زنان و مردان در ايران در گستره سني ۳۵-۱۲ سال براي زنان و ۴۰-۱۵ سال براي مردان در نوسان است.
با کانال تلگرامي «آخرين خبر» همراه شويد