ورزش 3/‫جام جهانی 2026 با دخالت‌های سیاسی و امنیتی بی‌سابقه به جای یک رویداد ورزشی به پروژه شخصی رئیس‌جمهور آمریکا تبدیل شده است. حیف از جشن بزرگی که همه دنیای فوتبال در انتظارش بود.

پنجشنبه آینده بزرگترین جام جهانی تاریخ با حضور 48 کشور، 104 مسابقه و 16 شهر میزبان در مکزیک، کانادا و البته ایالات متحده آغاز می‌شود. اما از همین حالا مشخص است که بر خلاف همه دوره‌های قبلی فوتبال تنها نقش اصلی را بر عهده ندارد و دونالد ترامپ به شکل عمدی به طور مداوم در کانون توجهات خواهد بود. آنچه قرار بود یک فستیوال جهانی فوتبال باشد به یک پروژه سیاسی و حیثیتی برای رئیس‌جمهور آمریکا تبدیل شده است و جانی اینفانتینو رئیس فیفا در برنامه او نقش مکمل تامل‌برانگیزی ایفا می‌کند.
‫این یک جشن مضاعف برای ترامپ است. تقریبا همزمان با افتتاحیه جام جهانی، رئیس‌جمهور آمریکا روز یکشنبه 14 ژوئن شمع‌های تولد هشتاد سالگی خود را فوت می‌کند و جام جهانی به یک هدیه تولد ایده‌آل برای او تبدیل می‌شود. هیچ سیاستمداری در جهان چنین صحنه عظیم جهانی‌‌‌‌ای در اختیار ندارد. هفته‌ها میلیاردها طرفدار فوتبال مسابقات را در شهرهای آمریکا، تحت تدابیر امنیتی این کشور و زیر نظر رئیس‌جمهوری تماشا خواهند کرد که نمایش و نمادگرایی را بهتر از هر کس دیگری می‌فهمد.
‫زمان‌بندی مسابقات آنقدر به سود او است که هماهنگ‌شده به نظر می‌رسد. جام جهانی در بحبوحه جشن‌های 250 سالگی استقلال آمریکا برگزار می‌شود، سالگردی که ترامپ قصد دارد آن را به یک کمپین وطن‌پرستانه چندماهه تا زمان انتخابات میان‌دوره‌ای حساس در ماه نوامبر تبدیل کند. به همین دلیل بلافاصله پس از آغاز دور دوم ریاست‌جمهوری او، کارگروه ویژه کاخ سفید برای جام جهانی فوتبال 2026 تاسیس شد. این گروه تنها یک نهاد تشریفاتی نیست، بلکه یک ارگان دولتی به معنای واقعی کلمه است که با دقت بر روند سازماندهی جام جهانی نظارت می‌کند.

‫فدراسیون جهانی فوتبال و به ویژه جانی اینفانتینو پنجاه و شش ساله این مداخله‌جویی‌ها را اصلا مشکل نمی‌بیند. مدت‌هاست در دنیای فوتبال شنیده می‌شود که اینفانتینو تا زمانی که فیفا سود مالی یا سیاسی ببرد به راحتی در برابر رهبران جهان کوتاه می‌آید. او پیش از این در جام جهانی 2018 روسیه به ولادیمیر پوتین ادای احترام کرد. پس از آن نوبت به کشورهای حاشیه خلیج فارس و دلارهای نفتی آن‌ها در جام جهانی چهار سال پیش رسید. اما در هیچ کجا این همکاری به اندازه ارتباط او با ترامپ آشکار نبوده است. اگرچه میزبانی جام جهانی به طور رسمی بین سه کشور تقسیم شده است اما اینفانتینو بیش از همه خود را به ترامپ گره زده است. او اخیرا به طور علنی اعلام کرد: «داشتن رابطه نزدیک با رئیس‌جمهور مستقر برای موفقیت یک جام جهانی کاملا حیاتی است.»
‫با این حال برای مدت طولانی غیرقابل تصور به نظر می‌رسید که فیفا میزبانی جام جهانی را به آمریکای شمالی واگذار کند. بین مدیران ارشد فیفا هنوز ناامیدی زیادی نسبت به تحقیقات اف‌بی‌آی در مورد فساد مالی سال 2015 که باعث سقوط چندین مقام فوتبالی از جمله سپ بلاتر رئیس وقت شد وجود داشت. علاوه بر این ترامپ در دوره اول ریاست‌جمهوری خود با حمله به مکزیک، کانادا و سازمان‌های بین‌المللی تقریبا نیمی از جهان را در مقابل خود قرار داد. برای به دست آوردن میزبانی جام جهانی ابتدا باید یک مشکل بزرگ حل می‌شد و آن شخص ترامپ بود.
‫جرد کوشنر داماد چهل و پنج ساله ترامپ مجبور شد برای تضمین پیشنهاد میزبانی آمریکا مذاکرات فشرده‌ای انجام دهد. ترامپ شخصا به او گفته بود که می‌خواهد برنده این رقابت باشد. آنچه در ادامه رخ داد سیاست‌ورزی مبتنی بر قدرت ناب و بدون هراس از واکنش‌ها بود. کوشنر با رهبران خارجی از جمله محمد بن سلمان ولیعهد عربستان سعودی تماس تلفنی گرفت. خود ترامپ به طور علنی کشورهایی را که ممکن بود علیه پیشنهاد آمریکا رای دهند تحت فشار قرار داد. او در جریان نشستی در کاخ سفید به رئیس‌جمهور نیجریه هشدار داد که به دقت زیر نظر خواهد داشت که فدراسیون فوتبال این کشور چگونه رای می‌دهد. همزمان او نامه‌ای را امضا کرد که در آن قول می‌داد علی‌رغم سیاست‌های سختگیرانه مهاجرتی‌اش هواداران تمام کشورها به لطف مجوزهای فیفا بدون مشکل در ایالات متحده پذیرفته خواهند شد. این خط و نشان کشیدن‌ها و وعده‌های توخالی کارساز بود و در ژوئن 2018 مکزیک، کانادا و بالاتر از همه آمریکا میزبانی جام جهانی را به دست آوردند.
‫اگرچه ترامپ بعدا مجبور شد برای مدتی جای خود را در کاخ سفید به جو بایدن بدهد، اینفانتینو آگاهانه روی روابط خود در حلقه اطرافیان ترامپ و در راس آن‌ها جرد کوشنر سرمایه‌گذاری کرد. زمانی که کوشنر پس از دوره اول ریاست‌جمهوری ترامپ به میامی نقل مکان کرد اینفانتینو مرتبا به دیدار او می‌رفت. کوشنر بعدا در این باره گفت که جانی حالا به یک دوست تبدیل شده است. فیفا حتی میامی را به عنوان مقر عملیاتی سازماندهی جام جهانی انتخاب کرد. به نظر می‌رسد اینفانتینو به خوبی پیش‌بینی کرده بود که ترامپ دوباره به عرصه سیاست بازخواهد گشت و از ابتدای دولت دوم ترامپ دیگر نمی‌توان او را از واشنگتن دور نگه داشت. رئیس‌جمهور آمریکا حالا رئیس فیفا را جانی صدا می‌زند گویی که او یک دوست قدیمی از پالم بیچ است. اینفانتینو در رویدادهای انتخاباتی ترامپ حاضر شد، در مراسم تحلیف او پشت سرش ایستاد و حتی در مذاکرات صلح مصر آفتابی شد. منابع آگاه می‌گویند رئیس فیفا در سال گذشته بیشتر از برخی سران کشورهای خارجی به کاخ سفید رفت و آمد داشته است.
‫زمانی که ترامپ علنا شکایت کرد که هرگز جایزه صلح نوبل را دریافت نخواهد کرد فیفا به طور ناگهانی جایزه جدیدی ابداع کرد و اسمش را جایزه صلح فیفا گذاشت. اینفانتینو شخصا این جایزه را در مراسم قرعه‌کشی جام جهانی در ماه دسامبر گذشته در واشنگتن به ترامپ اهدا کرد. به نظر بسیاری از منتقدان این لحظه‌ای بود که فیفا آخرین ذره از بی‌طرفی خود را از دست داد. مراسم قرعه‌کشی هم بیشتر شبیه یک نمایش سیاسی بود تا یک شب فوتبالی. آندره‌آ بوچلی قطعه نسون دورما که یکی از آهنگ‌های محبوب ترامپ است را اجرا کرد و گروه ویلیج پیپل آهنگ وای‌ام‌سی‌ای را خواندند که به موسیقی ثابت گردهمایی‌های جمهوری‌خواهان تبدیل شده است. نقطه اوج یا بهتر است بگوییم نقطه سقوط زمانی بود که اینفانتینو جایزه صلح فیفا را با یک جام طلایی و یک مدال به ترامپ داد. چند هفته بعد ایالات متحده بمباران ایران را آغاز کرد. عجب رئیس‌جمهور صلح طلبی! این را همه دنیا می‌گوید. اینفانتینو با این چاپلوسی آینده خودش و فیفا را به ترامپ گره زد و باخت.

‫حتی در داخل فیفا بسیاری معتقد بودند که نمایش ترامپ در جریان قرعه‌کشی بیش از حد بوده و نباید او اجازه می‌داشت تا این قدر از استانداردها فاصله بگیرد. اما در عین حال همه چیز به پول بستگی دارد و پای مبالغ هنگفتی در میان است. این جام جهانی باید به سودآورترین رویداد ورزشی تاریخ تبدیل شود. فیفا انتظار دارد به لطف این تورنمنت حدود 13 میلیارد دلار معادل 11.2 میلیارد یورو درآمد طی 3 سال گذشته داشته باشد. ایالات متحده هم به طور کامل از این شرایط بهره‌مند می‌شود. کارگروه ویژه جام جهانی 2026 پیش‌بینی می‌کند که این مسابقات 40.9 میلیارد دلار معادل 35.1 میلیارد یورو هزینه در داخل آمریکا داشته باشد. این درآمدها عمدتا باید توسط گردشگری، هتل‌ها، رستوران‌ها، حمل و نقل، خرده‌فروشی و رویدادهای مختلف در 11 شهر میزبان آمریکا تامین شود. علاوه بر این فیفا برای اولین بار مثل مسابقات سوپربول قصد دارد یک نمایش ویژه بین دو نیمه فینال جام جهانی برگزار کند که زمان استراحت بین دو نیمه را به نیم ساعت افزایش می‌دهد. برای بسیاری از هواداران سنتی فوتبال این توهین به مقدسات محسوب می‌شود.
‫در عین حال رویای فیفا برای برگزاری یک فستیوال جهانی فوتبالی که شبیه به جشنی جهنی باشد روز به روز بیشتر با سیاست‌های مهاجرتی ترامپ در تضاد قرار می‌گیرد. مدت‌هاست که دیگر صحبتی از مجوز ویژه فیفا نیست و ایران واضح‌ترین مثال در این زمینه است. تیم ملی ایران در حالی با خطر از دست دادن مسابقات روبرو است که تنش‌ها با کشور میزبان به شدت بالا گرفته است. در کنگره اخیر فیفا در ونکوور اینفانتینو بار دیگر تاکید کرد که فوتبال باید مردم را متحد کند، در حالی که هیئت ایرانی اجازه ورود به کانادا را پیدا نکرده بود. ترامپ بعدا در کاخ سفید گفت که اگر جانی بخواهد ایران مورد استقبال قرار می‌گیرد. بر اساس سناریوی فعلی کاروان ایران در طول جام جهانی در شهر تیخوانا مکزیک مستقر خواهد شد تا از آنجا برای مسابقات خود در ایالات متحده از مرز عبور کند.

‫بازیکنان دیگر هم با مشکلات مشابهی روبرو هستند. زکریا الواحدی مدافع مراکشی خنک در روزهای اخیر درگیر یک کابوس اداری برای دریافت ویزای آمریکا شده است. در فدراسیون‌های مختلف این ترس در حال افزایش است که مشکلات ویزا در طول جام جهانی از کنترل خارج شود. علاوه بر این حضور گسترده نیروهای امنیتی و اداره مهاجرت در اطراف استادیوم‌ها خطر ایجاد دلهره و اضطراب بیشتری را برای هواداران به همراه دارد. یک مدیر فوتبال اروپایی که نخواست نامش فاش شود در این باره گفت: «اینجا اصلا حس یک جشن فوتبالی را نمی‌دهد. اینجا بیشتر شبیه یک پست مرزی محافظت شده است.»
‫برای خود ترامپ همه چیز به سمت یک لحظه نمادین تلویزیونی همگرا می‌شود. در تاریخ 19 جولای 2026 فینال جام جهانی در ورزشگاه مت‌لایف در نیوجرسی برگزار می‌شود. او می‌خواهد در مرکز مراسم اهدای جام قرار داشته باشد. نه تنها اینفانتینو روی سکو خواهد رفت بلکه خود ترامپ شخصا جام را به قهرمان جدید جهان اهدا خواهد کرد. کاری که در جام جهانی باشگاه‌ها با تیم قهرمان یعنی چلسی انجام داد و پس از آن به سختی می‌شد او را از روی سکو پایین آورد. برای ترامپ و هوادارانش این باید به یک تصویر نهایی نمادین تبدیل شود، رئیس‌جمهور آمریکا بزرگترین رویداد ورزشی جهان را برای میلیاردها بیننده به پایان می‌رساند. و به این ترتیب جام جهانی 2026 نه به خاطر گل‌های مسی، امباپه یا یامال، بلکه به عنوان ترامپ کاپ در خاطره‌ها ثبت خواهد شد. حیف از فرصتی که می‌توانست چهل روز جشن ناب فوتبالی باشد و فیفا باعث شد چهره بدنامی مثل ترامپ خرابش کند.

ما را در کانال تلگرامی «کانال ورزش» دنبال کنید