جماران/ افزایش تعداد سربازان فراری در اسرائیل به ۱۱۰ هزار نفر که ۸۰ درصد آنها یهودیان حریدی هستند ، نشاندهنده بحران فزایندهای در درون تشکیلات نظامی است که با کمبود شدید سرباز و اختلال در اجرای قانون، علیرغم احکام دیوان عالی مبنی بر الزام دانشجویان یشیوا به خدمت، همزمان شده است.
این بحران پس از آنکه بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر رژیم اسرائیل، متعهد به ادامه قانون معافیت حریدیها از خدمت سربازی شد، به یکی از مسائل حیاتی در انتخابات برنامهریزیشده برای ۲۷ اکتبر تبدیل شده است، این در حالی است که در بحبوحه تغییر موضع احزاب مذهبی در آمادهسازی برای مذاکرات تشکیل دولت بعدی اپوزیسیون، خدمت سربازی اجباری را محور رویارویی خود با او قرار داد.
روی یانوفسکی، خبرنگار امور امنیتی شبکه تلویزیونی «کان ۱۱» اسرائیل، در گزارشی فاش کرد که تعداد افرادی که به عنوان متخلف طبقهبندی شدهاند، از ۷۵۰۰۰ نفر در ابتدای سال به ۱۱۰۰۰۰ نفر افزایش یافته است که افزایشی ۳۵۰۰۰ نفری معادل حدود ۴۷٪ در کمتر از ۱۰ ماه را نشان میدهد.
طبق برآوردهای ارتش، حریدیها حدود ۸۸۰۰۰ نفر از کل را تشکیل میدهند و انتظار میرود با اجرایی شدن اطلاعیههای اضافی مربوط به سربازگیری، این تعداد افزایش یابد. این دادهها شامل اسرائیلی هایی است که به رویههای استخدام پاسخ ندادهاند، نه فقط سربازانی که به خدمت پیوسته و سپس فرار کردهاند.
این ارقام روند صعودی را نشان میدهند؛ در ۱۷ مه، «لیلاخ شووال»، خبرنگار نظامی روزنامه «اسرائیل هیوم»، از وجود ۳۸۰۰۰ سرباز فراری، علاوه بر ۵۲۰۰۰ نفر در مراحل قانونی که ممکن است به همین طبقهبندی منجر شود، پرده برداشت.
اجرای قانون غیرفعال شد
افزایش تعداد با کاهش اجرای قانون همزمان شد، زیرا یانوفسکی از دستگیری ۱۴ حریدی و ۱۳ غیر حریدی در عملیاتهای جداگانه، به استثنای بازداشتشدگان در فرودگاه بن گوریون، خبر داد.
الیشا بن کیمون و مئیر تورجمان در یدیعوت آحارونوت در 6 اکتبر فاش کردند که پلیس نظامی در طول ماه سپتامبر 15 اقدام پیشگیرانه برای دستگیری انجام داده و تنها در دستگیری 8 نفر از سربازان فراری و فراری موفق بوده است که حدود 0.01٪ از 80،000 نفری است که در آن زمان تحت تعقیب برای استخدام بودند.
یاکوف هرشکویتز در ۱۵ اکتبر در روزنامه اسرائیل هیوم گزارش داد که پلیس از ۳۰۰ افسر پلیس نظامی درخواست کرده بود تا یک کمپین دستگیری گسترده انجام دهند، اما به گفته کان 11، اختلاف بر سر مسئولیتها منجر به لغو آن شد.
این حقایق با دستورالعمل دیوان عالی رژیم مغایرت دارد، که در ژوئن 2024 به مبنای قانونی معافیت جمعی پایان داد و سپس در آوریل 2026 خواستار فعال شدن مجازاتهایی شد که بر امتیازات اقتصادی، از جمله حمایت از مهدکودکها، تخفیفهای حمل و نقل و مسکن، تأثیر میگذارند.
آوی بن-هار، نویسنده، در ۳۱ آگوست در روزنامه «زمان اسرائیل» فاش کرد که حریدیها تنها ۱۴٪ از دستگیرشدگان در عملیات پیشگیرانه تا اواسط ژانویه و ۷٪ از کیفرخواستهای صادر شده در طول ژانویه و فوریه را تشکیل میدادند، با وجود اینکه نماینده اکثریت فراریان از خدمت سربازی بودند.
ارتش خسته و فرسوده
این بحران فراتر از اختلافات مذهبی است و به توانایی ارتش برای ادامه عملیات خود مربوط میشود. ایال زامیر ، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل ، در جلسه کابینه امنیتی در مارس 2026 هشدار داد و گفت: «من 10 پرچم قرمز را بالا میبرم... ارتش اسرائیل از درون فرو خواهد پاشید.»
در ۲۶ مارس، یارون آبراهام در کانال ۱۲ گزارش داد که زامیر نسبت به بحران نیروی انسانی ناشی از گسترش مأموریتهای نظامی و تأخیر در تصویب قوانین مربوط به خدمت سربازی اجباری، خدمت منظم و نیروهای ذخیره هشدار داده است.
در مطالعهای که توسط محققانی چون ایدیت شفران گیتلمن، یاردن اسراف، آنات شاپیرا و دانا کارنیلی در موسسه مطالعات امنیت ملی اسرائیل در ۲۰ آگوست منتشر شد، آنها به این نتیجه رسیدند که نیروهای ذخیره به دلیل احضارهای مکرر «عملاً برخلاف میل اعضای خود به یک سیستم خدمت دائمی تبدیل شدهاند».
محقق «رام امیناخ»، در مطالعهای که توسط این موسسه در تاریخ ۲۱ دسامبر ۲۰۲۵ انجام شد، کمبود حدود ۱۲۰۰۰ سرباز در هر هنگ استخدامی، به ویژه پرسنل رزمی و پشتیبانی را تخمین زد. با وجود افزایش استخدام حریدیها از ۲۸۱۱ به ۴۲۹۸ نفر در طول سال استخدامی ۲۰۲۵، طبق گزارش کانال ۱۲ در ۱۸ آگوست ۲۰۲۶، این تعداد همچنان کمتر از نیازهای اعلام شده است.
افزایش هزینهها
این بحران همچنین بر اقتصاد اسرائیل تأثیر میگذارد، زیرا فراخوانهای مکرر نیروهای ذخیره، غیبت کارکنان را افزایش داده و هزینههای جبران خسارت و عملیات نظامی را بالا میبرد.
در ۵ ژوئیه ۲۰۲۶، روزنامه نگار آصف زگرزک در روزنامه گلوبز هشداری به وزارت دارایی داد مبنی بر اینکه ادامه روندهای جمعیتی و اقتصادی مرتبط با حریدیها ممکن است افزایش ۱۶ درصدی مالیاتها را طی ۳۰ سال برای حفظ سطح خدمات ضروری کند.
این نشان دهنده یک سناریوی اقتصادی مشروط است که به نرخ مشارکت نیروی کار نیز مرتبط است و صرفاً به هزینه مستقیم معافیت نظامی مربوط نمیشود. یک نظرسنجی که توسط موسسه مطالعات امنیت ملی در ژوئیه 2025 منتشر شد، نشان داد که 71 درصد از پاسخ دهندگان یهودی انتظار داشتند که معافیت اکثر حریدیها بر انگیزه جنگی آنها تأثیر منفی بگذارد، در حالی که 89 درصد از تغییر سیستم خدمت سربازی موجود حمایت کردند.
وعده نتانیاهو
این موضوع در 20 اکتبر وارد قلب مبارزات انتخاباتی شد، زمانی که بنیامین نتانیاهو، در مصاحبهای با ایستگاه رادیویی ارتدکس افراطی کول باراما، متعهد شد که در دوره بعدی نخست وزیری خود، قانون معافیت دانشجویان یشیوا را از سر بگیرد.
















