آیا استفاده از ظروف مسی خواص درمانی دارد؟

مجله ايلياد/ همه‌ي ما در فضاي مجازي، بزرگترها و گاهاً افراد معتقد به طب سنتي، از فوايد طبخ غذا و يا خوردن غذا در ظروف مسي، مطالبي را خوانده و شنيده‌ايم؛ اما آيا واقعاً سفارش‌هاي انجام شده درباره‌ي طبخ و مصرف غذا در اين ظروف براي سلامتي بدن ما مفيد است؟ آيا اين ظروف املاح يا مواد مفيدي را به بدن ما منتقل مي‌کنند؟ ديدگاه علم از منظر بيوشيمي و علم تغذيه در اين‌باره چيست؟ در اين مطلب قصد داريم اين ادعاي کهن را بررسي کنيم.

در ابتدا بايد بگوييم که متخصصان علم تغذيه مي‌گويند که استفاده از ظروف فلزي، چه مسي، چه رويي و چه تفلون مي‌تواند براي بدن انسان مضر باشد، در اين مطلب قصد جانب‌داري از صنعتي خاص را ندرايم و تنها ديدگاه علم نسبت به ادعايي را بررسي مي‌کنيم که سال‌هاست با رنگ و لعاب علمي در جامعه ترويج شده است و درستي آن‌را مي‌سنجيم.

شايد جادوي خواص ظروف مسي را براي اولين بار توليدکنندگان اين ظروف مطرح کرده باشند که استفاده از اين ظروف مي‌تواند مس و برخي مواد معدني و املاح مورد نياز بدن را تامين کند. مشروح اين ادعا به اين شکل است که «طبخ غذا در ظروف مسي بزرگ، همراه با ابزاري همچون کفگيري از جنس آهن که آن‌را «حسوم» مي‌نامند، مي‌تواند املاحي مثل آهن، روي و مس را به بدن انسان برساند و اثرات درماني بسيار مفيدي براي بدن دارد. غيرعلمي بودن اين ادعا در همين ابتدا مشخص مي‌شود، چرا که آهن، روي و مس موجود در ظروف و ابزار ساخته شده از آلياژها، به شکل اکسيد شده هستند و مشخصاً نمي‌توانند براي بدن فايده‌اي داشته باشند؛ ضمن اينکه اگر اين مواد در حجم بيش از حد به بدن انسان برسند، مي‌توانند در سيستم عصبي و اندامي مثل کبد رسوب کنند و باعث بروز آسيب‌هاي کوتاه‌مدتي مثل مسموميت با سردرد و تهوع و آسيب‌هاي طولاني‌مدتي مانند آلزامير، زوال‌عقل و پارکينسون شوند. متخصصان افراد داراي بيماري‌هاي پُرخطر، زنان باردار، سالمندان و کودکان را بيشتر از ديگران در معرض خطر اينگونه آسيب‌ها مي‌دانند.

---

بازار

---

ظروف مسي، بهتر از ديگر ظروف فلزي يا حتي سفالي، حرارت را توزيع مي‌کنند و از اين رو باعث پخت باکيفيت‌تر غذا مي‌شوند، اما اين مزيت در مقابل مضراتي که براي سلامتي دارد، ناچيز است. نکته‌ي علمي مهمي که در اين مورد وجود دارد، اين است که مس، آهن و روي همگي از عناصر دوظرفيتي هستند و قابليت اکسيداسيون بالايي دارند و وجود آن‌ها در ظرف غذايي که داراي خواص اسيدي است يا نمک زيادي دارد، باعث بروز واکنش‌هايي مي‌شود که براي سلامتي انسان به‌شدت مضر هستند. تنها راه پيشنهادي براي کمتر کردن اين مضرات، اضافه‌کردن لايه‌اي از فولاد ضدزنگ يا نيکل بر روي سطح داخلي اين ظروف است که مي‌تواند مانع از واکنش اين عناصر با مواد غذايي شود و ريسک مضر بودن آن‌ها را کاهش ‌دهد. با اين توضيحات مي‌توان گفت ظروف مسي بهترين انتخاب براي پخت غذا و بدترين انتخاب براي سلامتي انسان هستند.

متخصصين تغذيه با اشاره به اين موضوع که پس از استفاده از ظروف مسي، شاهد پديدار شدن لکه‌هاي سياهي روي آن‌ها مي‌شويم، مي‌گويند که اين لکه‌ها خود دليلي براي اثبات مضر بودن اين ظروف هستند. پيدايش اين لکه‌ها، شاهدي بر ويژگي اکسيداسيون بالا ظروف مسي است که مي‌توانند با غذاها واکنش داده و سلامتي انسان را تهديد کند. همچنين از آن‌جايي که اغلب اين ظروف به‌صورت سنتي توليد مي شوند و استاندارهاي پوشش داخلي آن‌ها رعايت نمي‌شود، تا جاي ممکن بايد از خش برداشتن آن‌ها جلوگيري کرد، چرا که ايجاد هر شکافي هر چقدر ريز در اين ظروف، خاصيت اکسيد شدن آن‌ها را چندبرابر مي‌کند.

همچنين متخصصان بيوشيمي مي‌گويند که نياز بدن انسان به عنصر مس زياد نيست و اين ميزان کم نيز توسط مواد غذايي، به‌شکل طبيعي تامين مي‌شود. از طرفي اگر فردي با فقر مس، روي يا آهن مواجه است نيز مي‌تواند با تهيه‌ي داروهايي، اين کمبودها را جبران کند و استفاده از ظروف و دسبندها و ديگر ابزار مسي، نه تنها فايده‌اي براي بدن انسان ندارند، بلکه ممکن است باعث بروز آسيب‌هاي موقتي يا دائمي و جدي به بدن ما شوند.

متخصصان علوم تغذيه تاکيد مي‌کنند که تمامي ظروف فلزي اگر به‌صورت غيراستاندارد توليد شده باشند مي‌توانند کم و بيش براي بدن مضر باشند و بهترين ظروف براي پخت‌و‌پز ظروف شيشه‌اي يا سنگي هستند.

به پيج اينستاگرامي «آخرين خبر» بپيونديد
instagram.com/akharinkhabar