احیای بینایی با استفاده از ژن‌درمانی و الهام از چشم مار

ايرنا/ محققان توانستند گيرنده‌هاي نوري تخريب‌شده را با الهام از چشم مار و خفاش و با استفاده از پرتوهاي نزديک به مادون قرمز، مجددا فعال کنند و اميدوارند با توسعه اين شيوه‌ درماني بتوانند بينايي افرادي را که در اثر بيماري‌هاي تخريب‌کننده شبکيه نابينا شده‌اند، احيا کنند. در جريان پيشرفت بيماري‌هاي تخريب کننده ‌گيرنده‌هاي نوري مانند دژنراسيون ماکولا (تباهي لکه زر چشم)،‌ گيرنده‌هاي نوري حساس به نور در کنار گيرنده‌هايي که حساسيت خود را از دست داده‌اند، در شبکيه چشم باقي مي‌مانند و ممکن است بيمار بينايي قسمت مرکزي شبکيه را از دست بدهد؛ اما بينايي ساير بخش‌هاي آن تغيير نکند. اکنون محققان با الهام از ساختار چشم مار و خفاش‌، ‌راهکاري را يافتند که با استفاده از آن مي‌توانند بينايي بخش تخريب شده شبکيه را بدون آسيب به ساير قسمت‌هاي آن بازيابي کنند. اين جانوران با استفاده از کانال‌هاي يوني حساس به گرما مي‌توانند گرماي پرتوهاي نزديک به مادون قرمز را که از بدن طعمه آن‌ها خارج مي‌شود، دريافت کنند و مغز آن‌ها اين اطلاعات را در کنار اطلاعات بصري پردازش مي‌کند تا ديد بهتري از محيط اطراف به دست آورد. محققان براي ايجاد قابليت مشابه در شبکيه چشم انسان از يک سيستم داراي سه مولفه استفاده کردند. مولفه اول در برگيرنده دي. ان. اي دست ورزي شده است تا کدهاي ژنتيکي مربوط به کانال يوني حساس به گرما تنها در گيرنده‌هاي نوري توصيف شوند. مولفه دوم، متشکل از نانوميله‌هايي از جنس طلاست که پرتوهاي نزديک به مادون قرمز را جذب مي‌کنند. مولفه سوم نيز نوعي آنتي بادي است که پيوند محکمي بين کانال حساس به گرما و نانوميله‌هاي طلايي برقرار مي‌کند. در آزمايشات اوليه روي موش‌هايي که دچار تخريب سلول‌هاي شبکيه بودند، مشخص شد اين سيستم موجب تحريک گيرنده‌هاي نوري توسط پرتوهاي نزديک به مادون قرمز مي‌شود و سيگنال دريافتي از اين طريق، براي سلول‌هاي گانگليوني شبکيه (RGC) ارسال مي‌شود. سپس محققان نشان دادند تحريک گيرنده‌هاي نوري، توسط‌ نورون‌هاي مغزي موش در غشاي بينايي اصلي مغز دريافت مي‌شود. در مرحله بعد اين سيستم روي سلول‌هاي شبکيه چشم انسان که در آزمايشگاه به صورت زنده نگهداري مي‌شد، آزمايش و مشخص شد با استفاده از اين سيستم ژن‌درماني سه مولفه‌اي، مدارهاي بينايي انسان در اثر تابش پرتوهاي نزديک مادون قرمز فعال مي‌شوند. محققان مرکز چشم‌پزشکي باليني و مولکولي بازل (IOB) سوئيس اميدوارند با توسعه اين شيوه درماني بتوانند بينايي افرادي را که در اثر بيماري‌هاي تخريب‌کننده شبکيه نابينا شده‌اند، مجددا احيا کنند. گزارش کامل اين تحقيقات در نشريه علم/ Science منتشر شده است.

به پيج اينستاگرامي «آخرين خبر» بپيونديد

instagram.com/akharinkhabar