ایسنا/ یک کتیبهٔ ۳۲۰۰ ساله ممکن است نشانهای از یک شهر گمشدهٔ مصر باستان از زمان فرعون «رامسس دوم» باشد.
باستانشناسان اعلام کردهاند که یک کتیبهٔ مصری ۳۲۰۰ ساله که در نزدیکی یک جادهٔ نظامی باستانی پیدا شده، ممکن است مکان یک شهر گمشده را نشان دهد.
«لایوساینس» نوشت، این کتیبه که در محوطهٔ «تل ابو سیفی» پیدا شده است، به «رامسس دوم» اشاره دارد که از حدود ۱۲۷۹ تا ۱۲۱۳ پیش از میلاد سلطنت کرده است.
در این کتیبه آمده است که «حورُس»، خدای مصر باستان با سر شاهین که با آسمان و جنگ مرتبط است، «ارباب شهر مِسن» (Mesn) است.
باستانشناسان همچنین بقایای یک معبد اختصاص دادهشده به «حورس» را در این محوطهٔ باستانشناسی پیدا کردهاند.
«هشام حسین»، مدیرکل باستانشناسی دلتا و سینا در وزارت گردشگری و آثار باستانی مصر و یکی از سرپرستان گروه تحقیقاتی، در ایمیلی به «لایوساینس» گفت: «متاسفانه معبد تقریبا به طور کامل تخریب شده بود و این امر کسب اطلاعات زیاد از آن را دشوار میکند.»
«تل ابو سیفی» در کنار کانال سوئز، نزدیک صحرای شمال سینا و دلتای شرقی نیل واقع شده است. بر اساس بیانیهای که توسط باستانشناسان منتشر شده است، وجود کتیبهای که از «مِسن» نام میبرد و معبدی برای «حورُس» در این مکان به این معنی است که به احتمال قوی، «تل ابو سیفی» در واقع همان «مسن» (Mesn) باشد. با این حال، «حسین» (مدیرکل باستانشناسی دلتا و سینا در وزارت گردشگری و آثار باستانی مصر) اعلام کرد که باستانشناسان برای اطمینان به تحقیقات بیشتری نیاز دارند.
بیانیهٔ این وزارتخانه، «مِسن» را یک «شهر گمشده» نامیده است و تعیین دقیق زمان تأسیس شهر یا بزرگی آن دشوار است.
«حسین» گفت: «چون شناسایی آن از منظر باستانشناختی همچنان نامطمئن باقی مانده است، ما در حال حاضر نمیتوانیم برآورد قابل اعتمادی از وسعت کل یا جمعیت آن شهر ارائه دهیم.»
مدیرکل باستانشناسی دلتا و سینا در وزارت گردشگری و آثار باستانی مصر خاطرنشان کرد که یک مُهر برنزی که قبلا در «تل ابو سیفی» پیدا شده و به دورهٔ بطلمیوسی (حدود ۳۰۴ تا ۳۰ پیش از میلاد) بازمیگردد، نیز کتیبهای دارد که میگوید: «حورُس، ارباب مسن»، و تابوتهایی مربوط به دورهٔ بطلمیوسی که قبلا در این مکان پیدا شدهاند نیز کتیبههای مشابهی دارند.
به نظر میرسد «حورٌس» برای مردم این شهر بسیار مهم بوده است.
راه «حورُس»
«تل ابو سیفی» در نزدیکی آنچه مصریان باستان «راه حورُس» یا «راههای حورُس» مینامیدند، واقع شده است که جادهای است دلتای شرقی نیل را به جنوب شام متصل میکرد.
«پیتر برند»، استاد تاریخ در دانشگاه ممفیس در «تنسی» که در کاوش اخیر شرکت نداشت، گفت که شواهد نشان میدهد «تل ابو سیفی»، که در نزدیکی شهر امروزی «قنطره» قرار دارد، همان «مسن» است.
او در ایمیلی به لایو ساینس گفت: «چند استحکامات در امتداد راههای هوروس ساخته شده بود و مسن، در نزدیکی قنطره امروزی، احتمالا یکی از نقاط برای لشکرکشیهای مصری به کنعان، لبنان و سوریه بوده است.»
در انتظار شواهد بیشتر
سایر محققان حاضر نبودند «تل ابو سیفی» را به عنوان «مسن» شناسایی کنند. «جیمز هوفمایر»، باستانشناس و استاد دانشگاه که کارهای گستردهای در این منطقه انجام داده است، گفت که هرچند دلایل قوی هستند، اما برای اطمینان میخواهد شواهد بیشتری، مانند سفالهای این مکان، را ببیند.
«گرگوری مامفورد»، استاد انسانشناسی در دانشگاه آلاباما در بیرمنگام که در حفاریها شرکت نداشت، در ایمیلی به لایو ساینس گفت که یک مشکل این است که کتیبههای مشابهی که به «مسن» اشاره دارند در مکانهای دیگر این منطقه نیز پیدا شدهاند و این سؤال را مطرح میکند که آیا آن مکانها نیز میتوانند «مسن» باشند، این مکانها شامل یک دژ در کوم القلزم در سوئز و یک دژ در تیارو در صحرای شمال غربی سینا است. «مامفورد» این فرضیه را مطرح کرد که «مسن» میتواند منطقهای وسیع باشد که چندین مکان را در بر میگیرد.
سایر محققان نیز گفتند که برای اظهار نظر به اطلاعات بیشتری در مورد اکتشافات نیاز است.
«اورن سیگل»، استاد مصرشناسی در دانشگاه تورنتو که در کاوش اخیر شرکت نداشت، گفت که این یک «یافتهٔ واقعا هیجانانگیز» است اما میخواهد قبل از اظهار نظر دقیق، منتظر اطلاعات بیشتری باشد.
تحقیقات در مورد این مکان ادامه دارد.
