برگزیده

یارانه نقدی ثروتمندان؛ حداقل ۱۱۰۰ میلیارد تومان

روزنامه سازندگي

بروزرسانی 1398/06/15 - 21:05

یارانه نقدی ثروتمندان؛ حداقل ۱۱۰۰ میلیارد تومان

روزنامه سازندگي/ متن پيش رو در سازندگي منتشر شده و انتشار آن به معني تاييد تمام يا بخشي از آن نيست آيا دولت مي‌تواند طرح حذف يارانه سه دهک پردرآمد ايران را اجرايي کند؟ گروه اقتصادي: هرچند آمار دقيقي از تعداد ثروتمندان ايران و ميزان درآمد آنها وجود ندارد اما برخي بررسي‌ها نشان مي‌دهد اين قشر سالانه حداقل هزار و ۱۰۰ ميليارد تومان يارانه نقدي دريافت مي‌کند؛‌ ثروتمندان جامعه ايراني در دهک‌هاي هشتم، نهم و دهم قرار دارند که برخي آمارها مي‌گويد حدود دو ميليون نفر از آنها در دهک دهم جاي گرفته‌اند. با توجه به اينکه دولت در حال حاضر به اکثر افراد جامعه يارانه مي‌دهد، بنابراين جمعيت دهک دهم نيز جز يارانه بگيران محسوب مي‌شود. اگر اين افراد ماهانه ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومان يارانه دريافت کنند، در سال رقمي حدود هزار و ۱۰۰ ميليارد تومان مي‌شود. اين رقم حداقل يارانه‌اي است که ثروتمندان ايران در يک سال مي‌گيرند چون بايد جمعيت دهک‌هاي هشتم و نهم را هم به آنها اضافه کرد. وزارت کار در سال ۹۶ گزارشي درباره درآمد – هزينه دهک‌هاي مختلف ايران منتشر کرد که براساس آن درآمد سالانه سه دهک پردرآمد جامعه در سال ۹۵ بين ۳۱ تا ۷۹ ميليون تومان بيشتر از دهک اول (۷,۵ ميليون تومان درآمد سالانه) بود. همين شکاف درآمدي نشان مي‌دهد که چرا طرح حذف يارانه قشر ثروتمند جامعه از همان سال ۸۸ که يارانه نقدي داده مي‌شود، نقل محافل بوده است.

نبود آمار مشخص از تعداد ثروتمندان ايران و سرانه مصرفي آنها باعث شده طرح حذف يارانه آنها که چندين‌بار از سوي دولت اعلام شده، در حد حرف باقي بماند. حالا اما وزير کار تاکيد دارد که براي اين طرح آيين‌نامه‌اي مصوب شده و از اول مهر با وسواس اجرا مي‌شود. محمد شريعتمداري ديروز گفت: «قرار شده با همکاري استانداران و فرمانداران و بخشداران در سراسر کشور و با استفاده از بانک‌هاي اطلاعاتي موجود در کشور عمل شود. ممکن است ما نتوانيم به دليل شرايط خاص اقتصادي به همه آنچه که مصوب مجلس است، يعني حذف يارانه هر سه دهک پردرآمد عمل کنيم اما تا حد ممکن به اين تکليف قانوني عمل خواهيم کرد.» شريعتمداري با بيان اينکه درآمد حاصل از حذف يارانه نقدي ثروتمندان در اختيار نهادهاي حمايتي قرار خواهد گرفت، افزود: «در آيين نامه سقف معيني براي حذف وجود ندارد و نشان تمکن، ميزان مصرف خانوارها در دهک‌هاي بالاي درآمدي است. آن دسته از خانواده‌ها که ميزان مصرف‌شان از حد معيني بالاتر هست آنها مشمول اين اقدام هستند. تعداد حذف‌ها قابل پيش‌بيني نيست و به‌طور طبيعي وقتي در عمل وارد شويم معلوم مي‌شود.» براساس بودجه سال ۹۸، منابع حاصل از حذف يارانه پردرآمدها صرف حذف تدريجي فقر مطلق و همچنين تکميل پروژه‌هاي نيمه‌تمام اولويت دار استاني همان استان خواهد شد. قرار است از منابع هدفمندي، ۷ هزار ميليارد تومان براي کمک به کاهش خط فقر مطلق خانوارهاي هدف در نظر گرفته شود که نسبت به سال گذشته تفاوتي ندارد. خط فقر مطلق، همان حداقل مبلغ مورد نياز هر فرد براي تامين نيازهاي اساسي‌اش است؛ مرکز پژوهش‌هاي مجلس در گزارشي، خط فقر مطلق هر خانوار ۴ نفره شهري را در پايان تابستان ۹۷ حدود ۲ ميليون و ۷۰۰ هزار تومان اعلام و پيش‌بيني کرد در ادامه به دليل رشد تورم، شکاف بيشتري ايجاد شود. دهک‌هاي اول تا چهارم جامعه که بخش عمده‌شان کارگر هستند با حداقل دستمزد ۱.۵ ميليون توماني، قطعا زير خط فقر هستند. بودجه ۹۸ نشان مي‌دهد حدود ۴۲ هزار و ۵۰۰ ميليارد تومان براي پرداخت يارانه‌هاي نقدي در نظر گرفته شده که در مقايسه با سال ۹۷ که ۳۰ هزار ميليارد تومان بود، حدود ۱۲ هزار و ۵۰۰ ميليارد تومان رشد داشته است. دولت مي‌تواند با اين رقم در سال ۹۸، ماهيانه حدود ۳ هزار و ۵۴۱ ميليارد تومان يارانه نقدي پرداخت کند که جمعيتي حدود ۷۷ ميليون و ۸۰۰ هزار نفر را پوشش مي‌دهد.

اصلي‌ترين چالش طرح حذف يارانه نقدي ثروتمندان، شناسايي آنهاست. به همين دليل برخي کارشناسان پيشنهاد داده‌اند دولت کار ساده‌تر را انجام دهد و به شناسايي دهک‌هاي کم درآمد جامعه بپردازد تا بتواند با همکاري نهادهاي حمايتي، آنها را زير چتر خود بگيرد. اين پيشنهاد اما مورد استقبال دولتمردان قرار نگرفته است. حذف يارانه نقدي ثروتمندان در حالي نقل محافل است و دولت از عزم جدي خود براي به سرانجام رساندن آن حرف مي‌زند که يارانه اصلي پرداختي به ثروتمندان در زير پوست اقتصاد ايران جريان دارد؛ آمارها نشان مي‌دهد در اقتصاد ايران ۹۳۴ هزار ميليارد تومان يارانه پنهان توزيع مي‌شود که ثروتمندان سهم بالايي از آن را در اختيار دارند. بررسي‌ها نشان مي‌دهد يارانه پنهان دهک‌هاي پردرآمد ايران بين ۴ تا ۷ برابر بيشتر از دهک اول است. مرکز پژوهش‌هاي مجلس در گزارشي نوشته است: «دهک دهم در حدود چهار برابر دهک اول يارانه دريافت مي‌کند. دليل بروز اين اتفاق اين است که دهک دهم مصرف بيشتري از دهک اول دارد. براساس محاسبات انجام شده، يارانه دهک دهم به طور سرانه ماهيانه در حدود ۷۳ هزار تومان و دهک اول ۱۸ هزار تومان است در حاليکه اگر اين يارانه به طور مساوي بين همه مردم تقسيم شود، هر فرد در حدود ۳۸ هزار تومان در ماه يارانه نقدي دريافت مي‌کند.» ما را در کانال «آخرين خبر» دنبال کنيد