حقوق پدر و مادر بر فرزندان از روایات اهل بیت(ع)

تبيان/ اين امر بر کسي پوشيده نيست که اسلام نهايت احترام و ارزش را براي والدين در نظر گرفته است و حتي نگاه خشم آلود به آنان باعث عدم قبول شدن نماز به درگاه خداوند متعال مي شود و هر کس بر حسب ايمان و اعتقاد و شخصيت خود سعي مي کند شأن پدر و مادر را بشناسد و حقوقشان را ادا کند . اما در اين بين اين پرسش مطرح مي شود که : حقوق فرزندان چه مي شود؟ آيا پدر و مادر تنها به دليل نقش واسطه بودن و وسيله بوجود آمدن فرزندي که در بوجود امدن خود هيچ نقشي نداشته هيچ مسئوليت ديگري ندارند ؟ آيا قرآن کريم در ميان ان همه سفارش که به فرزندان نسبت به والدين دارد آيا حقوقي را هم براي فرزندان قائل ميشود که بر عهده والدين خود باشد ؟ آيات متعددي از قرآن کريم، حقوق فرزندان بر والدين را به صراحت و اشاره بيان کرده و ما در حد مجال، برخي از آيات را بيان ميکنيم: 1. همة فرزندان، هديه خدا هستند و بايد خداي رزاق را بدين جهت شاکر بود: "يَهَبُ لِمَن يَشَأُ إِنَاثاً وَيَهَبُ لِمَن يَشَأُ الذُّکُورَ؛ (شوري، 49) خداوند به هر کس بخواهد دختر هديه مي دهد و به هرکس بخواهد پسر مي بخشد." 2. وظيفه مادر در شير دادن به نوزاد تا دو سال: "وَالْوَالِدَاتُ يُرْضِعْنَ أَوْلاَدَهُنَّ حَوْلَيْنِ کَامِلَيْنِ؛ (بقره، 233) مادران، فرزندان خود را تا دو سال تمام شير بدهند." 3. وجوب حفظ جان فرزند و حرمت کشتن او به خصوص به علت فقر: "وَلاَ تَقْتُلُوا أَوْلاَدَکُمْ خَشْيَةَ إِمْلاَقٍ نَّحْنُ نَرْزُقُهُمْ وَإِيَّاکُمْ إِنَّ قَتْلَهُمْ کَانَ خِطْئاً کَبِيراً؛ (اسرأ، 31) از بيم تنگدستي فرزند خود را نکشيد؛ ماييم که به آنها و شما روزي مي بخشيم؛ آري کشتن آنها خطا و گناهي بزرگ است." 4. تلاش براي نجات فرزندان از خطرهاي جاني و اخلاقي: "وَنَادَيَ نوحٌ ابْنَهُ وَکَانَ فِي مَعْزِلٍ يَا بُنَيَّ ارْکَبْ مَعَنَا وَلاَ تُکُن مَعَ الْکَافِرِينَ؛ (هود، 42) آن کشتي ايشان را در ميان موجي کوه آسا ميبرد و نوح پسرش را که در کناري بود بانگ زد اي!پسرک من با من سوار شو و با کافران مباش." در حالي که سيل همه جا را فرا گرفته حضرت نوح در کشتي نجات بود، يک لحظه از وضعيت فرزندش غافل نشد و براي نجات جسم او از غرق شدن و جان او از کفر خطاب به او آيه ذکر شده را بيان فرمود. 5. مراقبت بر نماز خواندن فرزندان: "وَأْمُرْ أَهْلَکَ بِالصَّلاَةِ وَاصْطَبِرْ عَلَيْهَا؛ (طه، 132) خانواده (زن و فرزندان) خود را به نماز فرمان ده و خود برآن شکيبا باش." "يَا بُنَيَّ أَقِمِ الصَّلاَةَ؛ (لقمان، 17) حضرت لقمان به فرزندش گفت:پسرم نماز را به پادار." 6. اصلاح و رشد گرايش هاي اعتقادي فرزند با پند و اندرز: حضرت لقمان براي انجام دادن وظايف اعتقادي خود در برابر فرزندش نکات مهمي درباره توحيد الهي و معاد براي او بيان ميکند؛ از جمله ميفرمايد: "وَإِذْ قَالَ لُقْمَانُ لاِ بْنِهِ وَهُوَ يَعِظُهُ يَابُنَيَّ لاَ تُشْرِکْ بِاللَّهِ؛ (لقمان، 13) هنگاميکه لقمان به پسر خويش در حالي که او را اندرز ميداد گفت:اي پسرک من، به خدا شرک مياور که به راستي شرک ستمي بزرگ است." والدين وظيفه دارند که اصول اعتقادي را به درستي بياموزند و به فرزندانشان آموزش دهند و براي تربيت فرزندان خود بهتر است از زبان عمل بهره گيرند که فصيح ترين زبان زبان عمل است نه اينکه خود به هر کار ناشايستي دست بزنند و بعد فرزند خود را از آن بر حذر دارند مثلا : پدر که سيگار مي کشد هر چقدر فرزندش را از اين امر باز دارد تأثيري نخواهد داشت. همچنين آيه 16 همين سوره درباره مسئله معاد و بازگشت انسان ها و اعمالشان به سوي خداست. دعاي پدر و مادر بيش از هر کس ديگر در حق فرزندان مستجاب ميشود. بنابر روايات متعدد، خداوند متعال با دعاي پدر و مادر، گناهان بسياري را از فرزندان ميبخشد؛ از اين رو والدين موظفند که در صورت مشاهده آثار پشيماني و توبه در رفتار و گفتار فرزندان براي آنان استغفار کرده، بخشش گناهان آنان را از خداوند متعال بخواهند با کانال تلگرامي «آخرين خبر» همراه شويد