دکتر سلام/ کم خونی و کم هوشی کودکان حاصل فقر آهن

خراسان/ کم خوني يکي از شايع ترين مشکلات تغذيه اي در دنياي امروز است که اگر ميزان آن در جمعيتي بين 5 تا 19.9 درصد باشد يک معضل بهداشت عمومي خفيف و در صورتي که شيوع آن بين 20 تا 39.9 درصد باشد يک مشکل سلامت عمومي متوسط محسوب مي شود. اين آمار زماني يک مشکل سلامت عمومي شديد به شمار مي رود که اين عدد 40 باشد. شيوع کم خوني در ايران بر اساس گزارش سازمان جهاني بهداشت در کودکان پيش دبستاني متوسط، در زنان باردار شديد و در زنان در سنين باروري متوسط است. در زمينه علل و عوامل موثر در بروز و گسترش کم خوني کمبود آهن مي توان به فقر بدن از ريزمغذي هايي مانند فولات، ويتامين B12 و ويتامين A اشاره کرد که در کنار آن بيماري هاي عفوني مانند مالاريا و آلودگي هاي انگلي از جمله شيستوزوما نيز تأثير زيادي در ابتلا به کم خوني دارد. آثار نامطلوب کم خوني فقر آهن در طول بارداري مادر و اوايل دوران کودکي و سپس نوجواني مي تواند جبران ناپذير باشد. مطالعات نشان داده است که ضريب هوشي کودکان مبتلا به کم خوني فقر آهن 5 تا 10 امتياز کمتر از کودکان سالم است. همچنين، ميزان ابتلا به بيماري هاي عفوني به دليل ضعف سيستم ايمني اين کودکان بيشتر است ضمن اينکه کم خوني فقر آهن توان کاري را نيز کاهش مي دهد. نتايج مطالعات زيادي نشان مي دهد که کم خوني گريبانگير همه گروه هاي سني و جنسي در کشور است، اما در کودکان و زنان شايع تر است. از علل کم خوني در کودکان مي توان به فقر تغذيه، قطع زود هنگام شير مادر و شروع تغذيه با شير گاو تا قبل از 6 ماهگي اشاره کرد. در سطح کشور، در گروه سني 6-2سال، 7.4 درصد کودکان کم خوني خفيف، 2.5 درصد کم خوني متوسط و يک درصد کم خوني شديد دارند. برخي بررسي ها نشان مي دهند که فقر آهن در بين شيرخواراني که از شيرخشک استفاده مي کنند، شايع تر از آناني است که شير مادر مصرف مي کنند. کم خوني در نوجوانان نيز شايع است و آن چنان که مطالعات نشان مي دهد شيوع فقر آهن با دختر بودن و افزايش سن ارتباط معناداري دارد. کم خوني و فقر آهن در بين زنان، به ويژه زنان باردار نيز شايع است و در زنان باردار در ماه آخر بارداري نيز بيش از 50 درصد است. زهرا عبدالهي، مديرکل دفتر بهبود تغذيه وزارت بهداشت در گفت وگو با فارس از بهبود وضعيت فقر آهن در کشور خبر مي دهد و مي گويد: کم خوني ناشي از فقر آهن نسبت به سال 80 حدود 50 درصد کاهش يافته است و اين کاهش را در تمام مناطق کشور مشاهده مي کنيم.