دکتر سلام/ آپاندیس، دردی که نباید سرسری گرفت!

باشگاه خبرنگاران/ آپانديس زائده اي کوچک و شبيه کرم است که به روده بزرگ چسبيده است. اين عضو حاوي مجموعه اي از سلول هاي دفاعي بدن است که البته نقش شناخته شده اي در دفاع عمومي بدن ندارد.آنچه اين عضو را مهم مي کند اين است که به دلايلي ممکن است دچار التهاب و تورم شده و باعث عفونت موضعي يا وسيع شکمي شود. شروع آپانديسيت علائم کمي دارد. درد در وسط شکم است و گاهي کم و زياد مي شود. بيشتر افراد تصور مي‌کنند که آپانديس ديگر آنقدرها هم شايع نيست و آنتي بيوتيک ها و تجويزهاي خانگي مي‌توانند آن را درمان کنند، اما در واقع آپانديسيت هنوز هم مشکل شايعي است که تنها با جراحي درمان مي‌شود و آنتي بيوتيک ها و توصيه هاي خانگي شايد در بهبودي فرد بيمار، پس از جراحي نقش داشته باشند. آپانديس به چه دردي مي خورد؟ دکتر رضادوست فوق تخصص گوارش، کبد و مجاري صفراوي در گفتگو با خبرنگار باشگاه خبرنگاران جوان در خصوص آپانديس گفت: آپانديس يا روده کور يک زائده باريک است که از روده بزرگ منشعب مي‌شود و به خاطر ظاهر شبيه کرم آن به نام آپانديس شناخته مي‌شود. اين عضو در ناحيه پايين سمت راست شکم قرار گرفته و در حدود ۱۰ سانتيمتر طول و نيم سانتيمتر قطر دارد. وي ادامه داد : مشابه ساير مسيرهاي گوارشي، آپانديس از يک لايه داخلي مخاطي تشکيل شده که شامل لايه زير مخاطي، پوشش عضلاني و لايه‌هاي غشايي اطراف آن است. بر خلاف بخش‌هاي روده بزرگ، لايه زير مخاطي آپانديس از تعداد زيادي بافت‌هاي غدد لنفاوي تشکيل شده و وجود غدد لنفاوي در اين ناحيه نشان مي‌دهد که احتمالاً آپانديس بر خلاف آن چه که به نظر مي‌رسد داراي نقشي در سيستم ايمني بدن و نيز سيستم گوارشي است. التهابات در کوچه اي بن بست وي در خصوص علت ايجاد آپانديس مطرح کرد : تصور بر اين است شرايطي که باعث ابتلا به اين مشکل مي‌شود مربوط به ايجاد گرفتگي و انسداد در آپانديس فرد است. اين انسداد مي‌تواند جزئي يا کامل باشد. گرفتگي کامل ايجاد شده در اين حالت نيازمند انجام عمل آپانديس به صورت اورژانسي است. علت آپانديسيت معمولاً به دليل تجمع مواد مدفوع در ناحيه مورد نظر ايجاد مي‌شود. اين مشکل مي‌تواند در نتيجه عواملي مثل بزرگ شدن غدد لنفاوي ،پيچ خوردن و.. مشاهده شود. دکتر رضادوست گفت : هنگامي که آپانديس دچار انسداد مي‌شود، باکتري‌ها مي‌توانند داخل آن تکثير شوند که اين تکثير باعث ايجاد چرک در محل مي‌شود. در اين حالت افزايش فشار ايجاد شده مي‌تواند دردناک باشد و رگ‌هاي خوني موجود در محل را تحت فشار قرار دهد. در صورتي که آپانديس پاره شود، مواد فاسد شده مي‌توانند ناحيه شکم را پر کنند و اين مشکل هم نياز به درمان به صورت اورژانسي دارد. درد هاي شکمي را شوخي نگيريد! با توجه به اينکه آپانديسيت يکي از التهاب‌هاي رايج و خطرناک در بين افراد مي‌باشد دکتر رضادوست بيان کرد : در اکثر مواقع اولين علائم آپانديس درد و حساس شدن ناحيه سمت راست ناف است که اين درد معمولاً با حرکت به سمت گوشه پايين سمت راست شکم شديدتر شده و بيشتر احساس مي‌شود. اين درد مي‌تواند در طول چند ساعت به سرعت افزايش پيدا کند و اين افزايش مي‌تواند تا زماني ادامه پيدا کند که امکان حرکت راحت و بدون درد براي بيمار وجود نداشته باشد. وي گفت : با فشار دادن ناحيه مورد نظر و رها کردن آن مي‌توان متوجه شد که اين درد پس از اين کار افزايش پيدا مي‌کند و در اصطلاح به اين پديده درد و حساسيت ارتجاعي گفته مي‌شود، هر چند اين حالت ممکن است در همه موارد مشاهده نشود. ساير علائم رايج مربوط به اين مشکل شامل حالت تهوع، استفراغ، تب و نشانه هاي مشابه ديگر است. وقتي آپانديس مرگ آفرين مي شود اين فوق تخصص گوارش،کبد و مجاري صفراوي عنوان کرد : آپانديسيت مشکلي است که بايد به صورت اورژانسي درمان شود و نيازمند انجام عمل جراحي براي خارج کردن آپانديس است. در صورت درمان نشدن ، آپانديس داراي التهاب ممکن است پاره يا سوراخ شود و مواد عفوني داخلي آن در حفره شکم پخش شود. اين مشکل مي‌تواند باعث ايجاد شرايطي به نام پريتونيت شود که التهاب جدي حفره شکم است و در صورتي که به صورت فوري با استفاده از آنتي بيوتيک هاي قوي درمان نشود، مي‌تواند نتايج مرگ بار براي فرد به همراه داشته باشد. جراحي هاي اورژانسي با ميزان مرگ و مير مبارزه مي کنند! دکتر رضادوست در مورد درمان اين بيماري گفت: تجويز آنتي‌بيوتيک، درمان با مايعات از طريق وريد، احياء بيمار و برداشتن آپانديس با جراحي، اقدام انتخابي در بيمار مبتلا به آپانديسيت است. در موارد غير پاره شده درمان به وسيله لاپاروسکوپي هم توصيه مي‌شود. همچنين وي در خصوص عوارض آپانديس تصريح کرد: عفونت زخم، تشکيل آبسه‌هاي چرکي داخل شکمي، انسداد روده به علت چسبندگي، عفونت وريدهاي کبدي، فيستول هاي پوستي و نازايي در خانم‌ها به علت چسبندگي لوله‌هاي رحمي در موارد آپانديسيت پاره شده ازجمله عوارض اين بيماري است که تشخيص زودرس و اقدام عاجل درماني و جراحي باعث مي شود تا ميزان مرگ‌ومير در اين بيماري به صفر برسد. غير قابل پيشگيري، قابل درمان دکتر رضادوست فوق تخصص گوارش،کبد و مجاري صفراوي خاطر نشان کرد : آپانديسيت غير قابل پيشگيري است.اين مشکل در بين افرادي کمتر مشاهده مي‌شود که در رژيم غذايي آن‌ها سطح بالايي از فيبر (مانند حجم زيادي از ميوه ها و سبزيجات ) وجود دارد. التهاب آپانديس مشکل خاصي را به وجود نمي آورد و صرفا با جراحي برداشتن آن بيمار بهبود پيدا مي کند. اما در صورت عدم مراجعه به پزشک با مشاهده علائم آپانديس (بي اشتهايي ،حالت تهوع ،استفراغ ،يبوست ،تب محدود، ورم شکم و وجود درد در ناحيه پايين سمت راست شکم) خطر ترکيدن آن و پخش شدن عفونت در شکم بيمار مي باشد، که اين مسئله مي تواند خطرناک گردد. معمولاً التهاب آپانديس در کودکان بعد از ۱۰سال و در بزرگسالان بعد از ۳۰سالگي مشاهده مي‌شود و بيشتر در بين مردان وجود دارد. اگر شما با حساس شدن ناحيه سمت راست شکم خود همراه با ساير علائم مطرح شده روبرو شديد، با پزشک در اين رابطه صحبت کنيد. التهاب مي‌تواند به سرعت تبديل به يک مشکل اورژانسي شود. پاره شدن آپانديس به ندرت در ۲۴ ساعت اول مشاهده اين علائم اتفاق مي‌افتد. به هر حال، تا ۸۰ درصد افرادي که داراي اين علائم هستند، در طول ۴۸ ساعت با ترکيدن آپانديس مواجه خواهند شد. پاره شدن يا سوراخ شدن آپانديس مي‌تواند مرگبار باشد. در اين حالت خطر مرگ در نوزادان و افراد سالمند بيشتر است.