تغذیه/ خطر کمبود ویتامین B12 در گیاهخواران

شهر خبر/ ويتامين ب۱۲ (B12)، ويتامين انرژي است. اين ويتامين به ساخت دي.ان.اي، عصب‌ها و سلول‌هاي خوني کمک مي‌کند و براي داشتن مغز و سيستم ايمني سالم ضروري است. بدون ويتامين ب۱۲، متابوليسم بدن ما به خوبي کار نمي‌کند. اما ب۱۲ مانند ديگر ويتامين‌ها نيست و فقط در محصولات حيواني مانند تخم‌مرغ، گوشت، صدف‌دريايي و لبنيات يافت مي‌شود. دکتر «مگي مون» متخصص تغذيه مي‌گويد: «بيشتر از ۱۵ درصد از افراد، به اندازه‌ي کافي ويتامين ب۱۲ دريافت نمي‌کنند. اين افراد به احتمال زياد گياه‌خوار هستند، بيماري سيلاک يا ديگر مشکلات گوارشي دارند و يا اينکه بالاتر از ۵۰ سال دارند.» علائم کمبود ويتامين ب۱۲ شامل خستگي، تپش قلب، آشفتگي رواني و غيره هستند. در اين مقاله، مي‌خواهيم ۲۱ حقيقت مهم درباره‌ٰي کمبود ويتامين ب۱۲ را توضيح و درمان‌هايي براي آن پيشنهاد دهيم. گياه خواران بيشتر از همه در معرض کمبود بي‌۱۲ قرار دارند ويتامين ب۱۲ به طور طبيعي در محصولات حيواني يافت مي‌شود، پس اگر رژيم غذايي شما از محصولات گياهي مانند ميوه‌‌ها و سبزيجات، حبوبات و سويا تشکيل شده، در معرض خطر کمبود اين ويتامين قرار داريد. دکتر «استفاني ميدلبِرگ» (Stephanie Middleberg) متخصص تغذيه در نيويورک، توصيه مي‌کند گياه‌خواراني که تخم‌مرغ و لبنيات مصرف مي‌کنند، حداقل روزي يک بار، هر دويِ اين گروه‌هاي غذايي را در رژيم غذايي خود جاي دهند. وِگان‌ها که هيچ نوع محصول حيواني اعم از تخم‌مرغ و لبنيات و عسل نمي‌خورند، بايد حتما قرص‌هاي مکمل ويتامين ب۱۲ يا غذاهايي را که با اين ويتامين غني شده‌اند، مصرف کنند. از غذاهايي که با ويتامين ب۱۲ غني شده‌اند مي‌توان به شيرهاي غيرلبني، غلات صبحانه و جايگزين‌هاي گوشت اشاره کرد، البته همه‌ي آنها الزاما با اين ويتامين غني نشده‌اند، پس حتما به برچسب غذايي آنها دقت کنيد. افراد بالاي ۵۰ سال هم در معرض خطر هستد افراد مسن هم در معرض خطر کمبود بي‌۱۲ هستند با افزايش سن، معده اسيد کمتري ترشح مي‌کند و اسيد معده براي جذب ويتامين ب۱۲ حياتي است. مرکز کنترل و پيشگيري از بيماري‌هاي آمريکا تخمين مي‌زند که تقريبا يک نفر از هر ۳۱ فردِ بالاي ۵۰ سال با کمبود اين ويتامين مواجه است. «ميدلبرگ» مي‌گويد: «افراد مسن معمولا اشتهاي کمتري دارند و کمتر غذا مي‌خورند و احتمال دارد دارو هم مصرف کنند (مثل داروهاي سوزش معده)، که اين داروها به نوبه‌ي خود ميزان ترشح اسيد معده را بيش از پيش در اين افراد کاهش مي‌دهند.» در حقيقت، خيلي از افراد مسن، قابليت جذب ويتامين ب۱۲ از منابع غذايي را کاملا از دست مي‌دهند و بايد حتما از مکمل‌هاي دارويي استفاده کنند، اگر باز هم مشکل کمبود اين ويتامين در آنها حل نشود، بايد از طريق تزريق وريدي اين ويتامين را دريافت کنند. ضعف و خستگي از علائم ابتدايي کمبود بي‌۱۲ هستند بي‌دليل نيست که نام مستعار اين ويتامين، ويتامين انرژي است. کمبود دريافت ويتامين ب۱۲ در توليد گلوبول‌هاي قرمز خون اختلال ايجاد مي‌کند و تعدادي از علائم اوليه‌ي آن، احساس خستگي، ضعف و گيجي است. مشکل اينجا است که اين علائم خيلي مبهم هستند و همه‌ي افراد آنها را به يک شکل تجربه نمي‌کنند و به اين دليل که اين علائم را مي‌توان به عوامل مختلفي نسبت داد، بيشتر افراد به آزمايش دادن فکر نمي‌کنند. اگر اين علائم هفته‌ها باقي بمانند، بهتر است به دکتر مراجعه کنيد و آزمايش بدهيد.