دکتر سلام/ ایلئوس یا انسداد روده چیست؟

بروزرسانی 1397/08/07 - 08:30

راستينه/ ايلئوس يا انسداد روده ، اصطلاحي پزشکي براي اين عدم حرکت در جايي در روده است که منجر به ذخيره و انسداد احتمالي مواد غذايي مي‌شود. بيماري ايلئوس مي‌تواند منجر به انسداد روده شود. اين امر بدان معنا است که هيچ ماده غذايي، گاز يا مايعي نمي‌تواند حرکت کند. اين مشکل مي‌تواند به عنوان يکي از عوارض بعد از عمل جراحي رخ دهد. با اين حال، علل ديگري براي اين وضعيت وجود دارند. روده حدود ۲۸ فوت (۸٫۵ متر) طول دارد. اين امر به اين معنا است که غذاهايي که مي‌خوريد، قبل از اينکه به طور کامل هضم يا دفع شوند، مسيري طولاني را بايد طي کنند. روده‌ها اين کار را با حرکت در يک مسير موج مانند کامل مي‌کنند. اين انقباض عضلاني که به عنوان حرکات دودي شناخته مي‌شود، غذاي هضم شده را به سمت جلو حرکت مي‌دهند. با اين حال، اگر چيزي باعث کند شدن يا توقف اين حرکت شود، نتيجه مي‌تواند منجر به تجمعي بزرگ در روده باشد. ايلئوس، يک نگراني جدي است. اما مردم اغلب نمي‌دانند که مواد غذايي در روده آنها انباشته مي‌شوند و به خوردن ادامه مي‌دهند. اين امر مواد بيشتر و بيشتري را به سمت انباشته شدن مي‌کشاند. در صورت عدم درمان، ايلئوس مي‌تواند روده را سوراخ يا پاره کند. اين امر باعث مي‌شود محتواي روده که حاوي سطح بالايي از باکتري‌ها است، به مناطقي از حفره بدن نشت کند. اين مشکل مي‌تواند کشنده باشد. در صورت بروز ايلئوس، مهم است که درمان را در سريع‌ترين زمان ممکن انجام دهيد. انسداد روده چه علائمي دارد؟ بيماري ايلئوس مي‌تواند ناراحتي شديد شکم را ايجاد کند. علائم مرتبط با بيماري ايلئوس عبارتند از: گرفتگي شکمي کاهش اشتها احساس پر بودن يبوست ناتواني در دفع گاز تورم معده حالت تهوع استفراغ، به ويژه استفراغ محتويات مدفوع مانند نشانه‌هاي دستگاه گوارش شايع‌ترين نشانه‌هاي بيماري ايلئوس هستند. معده و روده شروع به پر شدن با گاز مي‌کنند که نمي‌تواند از رکتوم عبور کند. اين امر باعث مي‌شود که شکم سفت و متورم شود. اگر چنين علائمي را، به ويژه پس از جراحي، تجربه کرديد، مهم است که فوراً به پزشک مراجعه کنيد. علل انسداد روده کدامند؟ ايلئوس پس از جراحي شايع است زيرا اغلب داروهايي براي افراد تجويز مي‌شود که باعث کندي حرکت روده مي‌شوند. اين مشکل، نوعي از ايلئوس پاراليتيک است. در اين مورد، روده مسدود نشده است بلکه به درستي حرکت نمي‌کند. در نتيجه غذاي هضم شده حرکت کمي در طول روده‌ها دارد و يا هيچ حرکتي ندارد. نمونه‌هايي از داروهايي که مي‌توانند موجب ايلئوس پاراليتيک شوند عبارتند از: هيدرومورفون (ديلاديد) مورفين اکسي کدون داروهاي ضد افسردگي سه حلقه‌اي مانند آمي تريپتيلين و ايمي پرامين (تفرانيل)

با اين حال، چندين علت ديگر براي بيماري ايلئوس وجود دارند. اين علل شامل موارد زير مي‌باشند: سرطان روده بيماري کرون که باعث مي‌شود ديواره روده به دليل التهابات خود ايمني ضخيم شود. ديورتيکوليت بيماري پارکينسون که بر عضلات و اعصاب در روده تأثير مي‌گذارد.

اين موارد شايعترين علل ايلئوس در بزرگسالان هستند. کودکان نيز مي‌توانند به ايلئوس مبتلا شوند. طبق گفته کلينيک مايو، اينتوساسپشن (دخول بخشي از روده در بخشي ديگر) رايج‌ترين علت ايلئوس در کودکان است. اين اتفاق زماني رخ مي‌دهد که بخشي از روده ” مانند تلسکوپ” به داخل بخشي ديگر فرو مي‌رود و چين مي‌خورد. عوامل خطر براي انسداد روده ايلئوس دومين علت شايع پذيرش در بيمارستان در ۳۰ روز اول پس از عمل جراحي است. اگر اخيراً عمل جراحي شکمي داشته‌ايد، احتمال ابتلا به ايلئوس بيشتر است. عمل هاي جراحي بر روي شکم که پزشک با روده‌ها سروکار دارد، معمولاً باعث توقف حرکت روده براي يک دوره زماني مي‌شوند؛ اين امر اجازه مي‌دهد تا جراح به روده دسترسي داشته باشد. گاهي اوقات حرکات دودي طبيعي مي‌توانند به کندي به حالت قبل برگردند. افراد ديگر احتمال بيشتري دارد بعداً تشکيل بافت زخم را تجربه کنند که مي‌تواند به بيماري ايلئوس نيز منجر شود. تعدادي از شرايط پزشکي مي‌توانند خطر ابتلا به بيماري ايلئوس را افزايش دهند. اين شرايط عبارتند از: عدم تعادل الکتروليت مثل مواردي که شامل پتاسيم و کلسيم مي‌شوند. سابقه آسيب يا ضايعات روده سابقه اختلال روده‌اي، مانند بيماري کرون و ديورتيکوليت سپسيس سابقه تحريک شکم يا اطراف آن بيماري عروق محيطي کاهش وزن سريع پيري نيز به طور طبيعي سرعت حرکت روده را کاهش مي‌دهد. يک فرد ميانسال در معرض خطر بيشتر ابتلا به ايلئوس قرار دارد، به ويژه از آنجايي که اين افراد داروهاي بيشتري مصرف مي‌کنند که به طور بالقوه مي‌توانند حرکت مواد در طول روده را کند کنند.

بيماري انسداد روده چگونه تشخيص داده مي‌شود؟ پزشک ابتدا به توصيف علائم بيمار گوش مي‌دهد. احتمالاً در مورد هر نوع سابقه بيماري‌هاي پزشکي، داروهاي تجويزي و جراحي، به ويژه جراحي هاي اخير از بيمار سؤال پرسيده خواهد شد. سپس پزشک يک معاينه فيزيکي انجام مي‌دهد، به دنبال علائم تورم يا فشار در شکم مي‌گردد. پزشک همچنين گوشي پزشکي را براي بررسي صداهاي معمولي روده، روي شکم بيمار قرار مي‌دهد. اگر روده شما به علت بيماري ايلئوس حرکت نمي‌کند، پزشک چيزي نمي‌شنود، يا ممکن است صداهاي بيش از حدي را در روده بشنود. معمولاً پس از يک معاينه کامل فيزيکي، مطالعات تصويربرداري تجويز مي‌شوند. پزشک ممکن است از اين روش‌ها براي شناسايي مناطقي که به نظر مي‌رسد محتواي روده متمرکز شده باشند، استفاده کند. مطالعات تصويربرداري احتمالاً با نشان دادن تجمع گاز، روده بزرگ شده و يا حتي گرفتگي مي‌توانند نشان دهند ايلئوس کجا قرار دارد. نمونه‌هايي از بررسي هاي تصويربرداري عبارتند از: تصاوير اشعه ايکس ساده: اين روش ممکن است نشانه‌هايي از گاز محبوس شده و احتمالاً انسداد را نشان دهد. اما فيلم ساده اشعه ايکس هميشه ثابت‌ترين راه براي تشخيص ايلئوس نيست. سي تي اسکن: اين اسکن تصاوير اشعه ايکس با جزييات بيش‌تر را فراهم مي‌کند تا به پزشکان کمک کند. منطقه احتمالي که ايلئوس در آن واقع شده است را شناسايي کنند. اسکن معمولاً از مواد کنتراستي که به صورت داخل وريدي تزريق مي‌شوند يا به صورت خوراکي مصرف مي‌شوند، استفاده مي‌کند. سونوگرافي: اين تکنيک تصويربرداري بيشتر براي شناسايي بيماري ايلئوس در کودکان مورد استفاده قرار مي‌گيرد. در بعضي موارد، پزشک ممکن است از يک روش تشخيصي به نام هوا يا باريم انما استفاده کند. پزشک هوا يا سولفات باريم، ماده‌اي راديواپاگ، را از طريق راست روده به داخل کولون، تزريق خواهد کرد، در حالي که يک تکنسين تصاوير اشعه X را از شکم مي‌گيرد. هوا يا باريم در اشعه ايکس نشان داده مي‌شود تا به تکنسين کمک کند هر انسداد احتمالي را مشاهده کند. در برخي از کودکان اين روش مي‌تواند ايلئوس ناشي از اينتوساسپشن (دخول بخشي از روده به بخشي ديگر) را درمان کند. ايلئوس يا انسداد روده بيماري ايلئوس چه عوارضي مي‌تواند ايجاد کند؟ بيماري ايلئوس ممکن است به وضعيتي جدي و به طور بالقوه تهديد کننده زندگي تبديل شود. دو عارضه از شديدترين عوارض عبارتند از: بافت مردگي: اين مورد به عنوان مرگ سلولي نابجا يا بافت مرده نيز شناخته مي‌شود، هنگامي که انسداد رخ مي‌دهد، نکروز يا بافت مردگي ممکن است اتفاق بيفتد، به طوري که مانعي، از تأمين خون براي روده جلوگيري مي‌کند. بدون خون، اکسيژن نمي‌تواند به بافت برسد و اين امر باعث مرگ بافت مي‌شود. بافت مرده، ديواره روده را ضعيف مي‌کند. اين امر باعث مي‌شود که روده به راحتي پاره شود و محتويات روده به بيرون نشت کند. اين امر به عنوان سوراخ شدن روده شناخته مي‌شود. پريتونيت: سوراخ شدن روده که در بالا ذکر شد، مي‌تواند منجر به پريتونيت شود. اين مشکل به معناي التهاب جدي در حفره شکمي ناشي از باکتري يا قارچ است. روده شامل تعداد زيادي از باکتري‌ها از جمله ‌اي. کلاي (E. coli) است. اين باکتري‌ها بايد در روده باقي بمانند و نبايد در حفره شکمي آزادانه بچرخند. پريتونيت هاي باکتريايي مي‌توانند به سپسيس (عفونت خون) تبديل شوند، وضعيت تهديد کننده زندگي که مي‌تواند منجر به شوک و پارگي عضو شود.

بيماري انسداد روده چگونه درمان مي‌شود؟ درمان ايلئوس به شدت آن بستگي دارد. نمونه‌هاي ايلئوس عبارتند از: انسداد جزئي: گاهي اوقات يک بيماري مانند بيماري کرون يا ديورتيکوليت به معني آن است که بخشي از روده حرکتي ندارد. اما برخي از مواد روده مي‌توانند حرکت کنند. در اين مورد، اگر مشکلي ديگري نداشته باشيد، پزشک ممکن است رژيم کم فيبر را توصيه کند. اين امر مي‌تواند توليد مدفوع حجيم را کاهش دهد، و عبور آن از روده را آسان‌تر کند. با اين حال، اگر اين کار موثر واقع نشد، جراحي براي ترميم يا جابجايي بخش آسيب ديده روده ممکن است مورد نياز باشد.

انسداد کامل: انسداد کامل، يک مورد اورژانس پزشکي است. درمان بستگي به سلامت کلي شما دارد. به عنوان مثال، برخي افراد نمي‌توانند جراحي شکمي سنگين انجام دهند. سالمندان و کساني که سرطان کولون دارند، جزو اين افراد هستند. در اين مورد، پزشک ممکن است از يک استنت فلزي استفاده کند تا روده را بازتر کند. در بهترين حالت، مواد غذايي توسط استنت عبور مي‌کنند. گرچه جراحي شکم براي رفع انسداد يا برداشتن قسمت آسيب ديده روده ممکن است هنوز مورد نياز باشد. ايلئوس پاراليتيک يا فلج روده: درمان ايلئوس پاراليتيک با شناسايي علت اصلي شروع مي‌شود. اگر دارو علت اين بيماري باشد، پزشک ممکن است داروهاي ديگري براي تحريک جنبش (حرکت روده) تجويز کند. يک مثال براي اين داروها، متوکلوپراميد (رجلان) است. همچنين قطع داروهايي که ايلئوس را ايجاد مي‌کنند، در صورت امکان، مي‌تواند به بهبودي کمک کند. با اين حال، شما نبايد مصرف دارو، به ويژه داروي ضد افسردگي را بدون تأييد پزشک قطع کنيد. امکان درمان بدون جراحي در مراحل اوليه ايلئوس پاراليتيک وجود دارد. اما هنوز ممکن است تا زماني که مشکل به طور کامل حل شود، براي دريافت مايعات مناسب نياز به بستري در بيمارستان داشته باشيد. همچنين پزشک ممکن است از يک لوله بيني معدي همراه با مکش، علاوه بر هيدراتاسيون مايع وريدي استفاده کند. در اين روش که به عنوان رفع انسداد معدي بيني شناخته مي‌شود، از يک لوله براي قرار دادن در حفره بيني به منظور رسيدن به معده استفاده مي‌شود. اساساً لوله، هوا و مواد ديگر که ممکن است شما در غير اين صورت بالا بياوريد را به بيرون مي‌کشد. اکثر موارد ايلئوس مربوط به جراحي طي دو تا چهار روز پس از عمل جراحي برطرف خواهند شد. با اين حال، برخي افراد در صورت عدم بهبودي، نياز به عمل جراحي براي ترميم دارند. نکاتي در مورد جراحي روده بسيار بلند و طولاني است، بنابراين شما مي‌توانيد بدون بخشي از آن زندگي کنيد. در حالي که اين کار ممکن است بر روي فرايند گوارشي تأثير بگذارد، اکثر افراد با حذف بخشي از روده، زندگي سالمي را ادامه مي‌دهند. در برخي موارد پزشک ممکن است تمام روده را بردارد. در اين مورد، پزشک کيسه خاصي به نام استومي ايجاد خواهد کرد. کيسه اجازه مي‌دهد مدفوع از باقي مانده دستگاه گوارش تخليه شود. بايد از استومي مراقبت کنيد، اما مي‌توانيد بعد از ايلئوس بدون روده زندگي کنيد. ايلئوس بيماري شايعي است، اما به ميزان زيادي قابل درمان است. اگر اخيراً جراحي يا ساير عوامل خطر ابتلا به ايلئوس داشته‌ايد، بايد از علائم اين بيماري آگاه باشيد. انجام مراقبت‌هاي پزشکي به اميد درمان ايلئوس بدون جراحي تهاجمي بسيار مهم است. آيا مي‌توان از ابتلا به انسداد روده پيشگيري کرد؟ اکثر عوامل خطر مرتبط با بيماري ايلئوس مثل آسيب يا بيماري‌هاي مزمن، قابل پيشگيري نيستند. اگر جراحي لازم باشد، احتمال ابتلا به ايلئوس بايد در نظر گرفته شود. اما اين موضوع نبايد شما را از انجام جراحي ضروري باز دارد. آگاهي از علائم ايلئوس به منظور درمان فوري براي جلوگيري از بدتر شدن مهم است. ما را در کانال «آخرين خبر» دنبال کنيد