تسنيم/ امروزه بسياري از پزشکان به بهانه تسريع در درمان آکنه "راکوتان" تجويز ميکنند! اين دارو ممکن است عوارض جانبي بسيار خطرناکي از جمله نارساييهاي کبدي به همراه داشته باشد؛ در اين مطلب به راهمارهاي طب سنتي براي درمان جوش صورت پرداختهايم.
درمان آکنههاي شديد معمولاً با مصرف دارويي به نام "ايزوترتينوئين"(isotretinoin) صورت ميگيرد که با نام تجاري آکوتان (Accutane) و راکوتان (roaccutane) عرضه ميشود اما بايد توجه داشت که مصرف اين دارو، عوارض بسيار مخربي به همراه دارد.
ساختار دارو
ايزوترترينوئين، يکي از مشتقات ويتامين A است اما ترکيبات ديگري از جمله روغن سويا، موم زرد، روغن نباتي هيدروژنه، ژلاتين، گليسرول، آب، سوربيتول، مانيتول، نشاسته ذرت، تيتانيوم دياکسيد و… نيز در اين دارو به کار رفته است.
عوارض راکوتان
داروهاي پرعارضه بايد با احتياط و حساسيت بالا تجويز شوند؛ اما متاسفانه تجويز راکوتان به بهانه تسريع در روند درمان آکنه بيماران، در بين بسياري از پزشکان کشور ما رايج شده است؛ علاوه بر اينکه اين دارو نبايد براي هر نوع آکنهاي تجويز شود و صرفاً در موارد ضروري، انديکاسيون مصرف دارد، پزشکان بايد قبل از تجويز اين دارو، از سلامت کبد و کليه بيماران خود اطمينان حاصل کنند زيرا اين دارو علاوه بر عوارض متعدد، تاثيرات منفي بر اين دو عضو حياتي بدن دارد.
عوارض کبدي و کليوي
بالا رفتن ميزان کلسترول در خون، تغيير در آمينوترانسفراز و آنزيمهاي کبدي که در متابوليزه کردن مواد غذايي و سمزدايي کبد نقش حياتي دارند، بالا رفتن تريگليسريد در خون و مسموميت کبدي از جمله عوارض اين دارو است که در صورت بروز، ممکن است مشکلات جبرانناپذيري براي مصرفکنندگان ايجاد کنند همچنين زردي چشم و پوست، دردهاي شکمي و حالت تهوع و احساس خستگي مزمن ميتواند از عوارض نادر اما خطرناکي باشد که در اثر مصرف راکوتان ايجاد ميشود.
دفع پروتئين و خون در ادرار از عوارض خطرناک مصرف "راکوتان" است که ميتواند منجر به نارسايي کليه در درازمدت شود.
خطر عفونت چشم با مصرف ايزوترتينوئين
يکي از عوارض شايع مصرف داروي ايزوترتينوئين(راکوتان)، خشک شدن لبها، پوست، پلک و چشمها است؛ التهاب پوست و کاهش ترشح اشک در چشم نيز از عوارض رايج اين دارو است؛ اشک، باعث از بين رفتن بسياري از باکتريها و ويروسها ميشود، همچنين مصرف اين دارو ممکن است باعث برهم خوردن تعادل گلبولهاي سفيد شود، نتايج يک تحقيق نشان ميدهد "عفونتهاي چشمي" ميتوانند در اثر مصرف راکوتان به وجود بيايند.
راکوتان و کمخوني!
راکوتان از طريق مکانيسمهايي که هنوز به خوبي شناخته نشدهاند، ميتواند باعث کاهش تعداد گلبولهاي قرمز خون شود و در درازمدت کم خوني ايجاد کند؛ ضعف، خستگي و رنگپريدگي در اثر کاهش گلبولهاي قرمز خون ايجاد ميشود.
صاف شدن پوست به قيمت افسردگي و خودکشي!
نتايج يک تحقيق در مجله psycho-pharmacology بر روي موشها نشان ميدهد ايزوترتينوئين يا همان راکوتان باعث ايجاد تغييراتي در قسمت هيپوکامپ ميشود؛ هيپوکامپ، قسمتي از مغز است که باعث تشکيل سلولهاي عصبي (نوروژنز) ميشو؛ تمايز سلولهاي عصبي (نورونها) در حضور ايزوترتينوئين در هيپوکامپ کاهش مييابد و اين مسئله در انسانها ميتواند باعث بروز افسردگي شود همچنين در اين تحقيق بيان شده است که خطر ابتلاي افراد دچار آکنههاي شديد به افسردگي، بيش از ساير افراد است و مصرف ايزوترتينوئين نيز ميتواند به تشديد اين معضل دامن بزند و باعث خودکشي فرد شود!
همچنين در برخي از بيماران، مصرف اين دارو ممکن است باعث افزايش تحريکپذيري و حساسيت به نور آفتاب شود که در اين صورت، مواجهه فرد با نور آفتاب کمتر شده و توليد ويتامين دي در بدن او کاهش مييابد؛ کمبود ويتامين D ميتواند يکي از علل ايجاد افسردگي در افراد باشد!
خطر ايجاد ناهنجاري در نوزاد مادران باردار با مصرف راکوتان
راکوتان در دوران بارداري بههيچوجه نبايد مورد استفاده قرار گيرد؛ اين دارو ميتواند باعث ايجاد ناهنجاريهاي جدي در مغز، صورت، گوش، چشم، قلب و غددي مانند غده تيموس و پاراتيروئيد در جنين شود؛ زناني که قصد بارداري دارند نيز بايد از مصرف اين دارو خودداري کنند همچنين مصرف اين دارو در زمان شيردهي نيز ميتواند همين ناهنجاريها را در نوزاد ايجاد کند زيرا ايزوترتينوئين از طريق شير مادر وارد بدن نوزاد ميشود.
درمانهاي جايگزين طبيعي براي آکنه و جوش
آکنه يا جوش صورت ممکن است علتهاي مختلفي داشته باشد؛ يکي از عوامل اصلي آکنهها و عوارض پوستي ميتواند برخي "مشکلات کبدي" باشد چرا که اثر نارساييها يا عوارض کبدي خود را به سرعت بر روي حالات پوست و در قالب جوش و دمل نشان ميدهند.
عوامل ژنتيکي، رژيم غذايي ناسالم، استرس و برهم خوردن تعادل هورمونها نيز ميتواند از علل ايجاد آکنه باشد؛ همچنين آکنه زماني ايجاد ميشود که منافذ موجود در پوست، با چربي و سلولهاي مرده و باکتريها مسدود شوند.
براي رفع اين مشکل، ميتوان از راهکارهاي طبيعي و خانگي استفاده کرد و يکي از مبناييترين درمانها براي چنين عوارضي، "اصلاح و درمان کبد" است.
"شربت سکنجبين" معجوني براي درمان کبد و برخورداري از پوستي شفاف و صاف
مصرف روزانه "شربت سکنجبين" مي تواند درمان ساده و مجربي براي اصلاح کبد باشد البته بايد توجه داشت که درمانهاي طب سنتي نميتواند درماني تکبعدي و صرفاً با مصرف يک ترکيب دارويي باشد بلکه براي درمان و حصول نتيجه حتماً بايد پرهيزات و تدابير توصيهشده نيز دقيق اجرا شود مثلاً براي درمان کبد چرب، در کنار مصرف شربت سکنجبين حتماً بايد از مصرف آب يخ نيز پرهيز کرد و هر لقمه غذا حدود 20 مرتبه جويده شود.
ابنسينا طرز تهيه "شربت سکنجبين" را بهصورت ساده در کتاب "قانون" خود به اين صورت آورده است:
مواد مورد نياز: سرکه يک واحد، عسل 2 واحد، آب 8 واحد
طرز تهيه: سرکه، عسل و آب را با هم ترکيب ميکنيم و بهروي حرارت قرار ميدهيم تا با شعله ملايم بجوشد تا يکسوم آب آن بخار شود؛ حين جوشيدن کف آن را جدا کنيد و ميتوانيد يک دسته نعناع هم براي رنگ و طعم بهتر حين جوشيدن به آن اضافه کنيد.
در هر وعده، يکسوم ليوان از اين شربت با دوسوم ليوان آب مخلوط و مصرف شود.
زمان مصرف: ترجيحاً با شکم خالي يا يک ساعت بعد از غذا
درمان جوشها با سرکه سيب
يک واحد سرکه سيب را با سه واحد آب مخلوط کنيد و آن را روي پوست صورت به مدت يک دقيقه قرار دهيد، سپس با يک پنبه نرم آن را خشک کنيد؛ نتايج يک مطالعه منتشر شده در Pubmed نشان ميدهد لاکتيک اسيد و ساکينيک اسيد موجود در سرکه سيب باعث تعديل ميزان چربي موجود در پوست و مقابله با عوامل ويروسي و باکتريايي و کاهش التهاب آن ميشود.
ماسک عسل و دارچين
ترکيب يک قاشق عسل و دو قاشق دارچين و قرار دادن آنها بر روي پوست ميتواند آکنه را درمان کند.
عسل و دارچين، منابع سرشار از آنتي اکسيدانها هستند؛ مطالعات نشان دادهاند تاثير آنتياکسيدانها بر آکنه، بيش از رتينوئيدها و برخي داروهاست! لينولئيک اسيد، ويتامين B3 و سديم آسکوربيل فسفات (SAP) از آنتياکسيدانهاي موجود در اين ماسک هستند که ميتوانند باعث کاهش بروز آکنه شوند.
ماسک آلوئهورا
آلوئه ورا حاوي اسيد ساليسيليک و گوگرد است که هر دو در درمان آکنه مورد استفاده قرار ميگيرند؛ قرار دادن ژل آلوئهورا، يک تا دوبار در روز ميتواند در کاهش بروز آکنه موثر باشد.
پيروي از رژيم غذايي با انديس گلايسمي پايين
انديس گلايسمي يک ماده غذايي، نشاندهنده ميزان تاثير آن ماده بر افزايش قند خون است؛ غذاهاي داراي شاخص قند خون بالا شامل نان سفيد، نوشابه، کيک و شيرينيها، غلات صبحانه شيرينشده و ساير غذاهاي فرآوري شده مانند سوسيس و کالباس هستند؛ کاهش مصرف اين نوع غذاها ميتواند باعث کاهش بروز آکنه شود.
استفاده از روغن برهموم
برهموم نوعي ماده شبيه موم و از توليدات زنبور عسل است؛ مهمترين خواص دارويي بره موم، اثرات آنتي بيوتيکي، ضد قارچي، ضد ويروسي و ضد باکتريايي آن است با مصرف روغن بره موم بهصورت ماسک بر روي پوست ميتوان جوشهاي صورت را درمان کرد.
بازار