نمناک/حس چشايي يکي از انواع حواس پنجگانه است که امکان تشخيص مزه غذاها را فراهم مي کنند. اين حس نقش اساسي در لذت بردن افراد از خوردن غذاها را ايفا مي کند. طعم مواد غذايي از طريق گيرنده هاي چشايي در سطح فوقاني زبان دريافت و توسط سلول هاي مغز درک مي شود. اختلال در حس چشايي سبب مي شود افراد نتوانند به درستي مزه غذاها را تشخيص دهند، که به اين حالت سکته حس چشايي گفته مي شود. با اين بخش از بهداشت و سلامت همراه شويد تا دريابيد اختلال حس چشايي چه علتي دارد و از نظر طب سنتي راه درماني هم براي بهبود اين عارضه وجود دارد يا خير؟
 
علل و دلايل سکته حس چشايي
اختلال و سکته حس چشايي دلايل گوناگوني دارد که عبارتند از :

قطع خونرساني مويرگي به قسمتي از سلول هاي چشايي

متوقف شدن خونرساني مويرگي به قسمتي از سلول هاي بويايي و چشايي سبب ايجاد سکته در اين حواس مي شود که نوع دائمي آن به طور کامل برگشت پذير نيست و کمتر به درمان هاي سنتي و مدرن پاسخ مثبت مي دهد.

مصرف زياد سردي ها
زياده روي در مصرف غذاهاي سرد بويژه توسط افراد سردمزاج سبب اختلال گيرنده هاي حسي مي شود. مصرف طولاني مدت غذاهايي با مزاج سرد سبب افزايش غلظت مواد در مويرگ هاي مجاور گيرنده هاي حسي مي شود. سردي اين مواد غذايي در مدت طولاني موجب رسوب مواد غليظ و افزايش گرفتگي هاي مويرگي مي شود که اغلب به دنبال يک استرس يا تنش خود را در قالب ناتواني در حس بويايي يا چشايي در فرد نشان مي دهد.


افزايش مواد غليظ يا بلغمي
افزايش مواد غليظ يا بلغمي در اثر ناسازگاري برخي مواد غذايي يا دارويي در مويرگ هاي خونرسان به سلول هاي چشايي و بويايي ايجاد مي شود و موجب تنگي يا گرفتگي اين عروق و ناکارآمدي گيرنده هاي حسي و به دنبال آن از کار افتادن سلول هاي حسي روي زبان يا داخل بيني مي شود.

ضربات مغزي و سکته مغزي
از ديگر علل اختلال در حس بويايي ضربات مغزي و انواعي از سکته ها بخصوص سکته مغزي مي باشد که مي تواند قسمتي يا کل گيرنده هاي زبان يا بيني را به صورت موقت يا دائم ناکارآمد کند.

کداميک از افراد بويايي و چشايي قوي تري دارند؟
از نظر طب سنتي افراد خشک مزاج و لاغر معمولا حس بويايي و چشايي قوي تري دارند اما اگر خشکي به حد افراط برسد باز هم حواس کند خواهد شد. تري مزاج و سردي مزاج فرآيند ادراک حواس را دچار اختلال مي کنند بنابراين افراد سرد مزاج بويايي و چشايي ضعيف تري دارند. گرم مزاج ها نيز نسبت به سردمزاج ها بويايي و چشايي بهتري خواهند داشت.

براي مراقبت از حس چشايي مواد غذايي زير را مصرف نکنيد:
غذاهايي با بافت متراکم
غذاهاي سنگين مثل سوسيس و کالباس و...
غذاهاي سرد مثل گوشت دام بخصوص گوشت گاو و گوسفند، ماست و سالاد و...
غذاهاي لزج و چسبناک مثل غذاهاي نشاسته اي و...
  

چگونه از حس چشايي خود مراقبت کنيم؟
غذاها و نوشيدني هاي داغ نخوريد:
مصرف موادغذايي داغ، به جوانه هاي چشايي موجود در روي زبان آسيب مي رساند و سبب اختلال در درک طعم غذاها مي شود پس از مصرف غذاها و نوشيدني هاي داغ خودداري کنيد.

ورزش کنيد:
پس از ورزش کردن حس بويايي افزايش پيدا مي کند و حس چشايي نيز قوي تر مي شود پس هر روز نيم ساعت ورزش کنيد تا هم سالم بمانيد و هم حس بويايي و چشاييتان قوي شود.


روزانه 8 ليوان آب بنوشيد:
کم آبي بدن و خشکي دهان سبب مي شود حس بويايي و چشايي مختل شود، وجود آب کافي در بدن کمک مي کند تا از طعم و بوي غذاها لذت ببريد پس حداقل 8 ليوان آب در طول شبانه روز بنوشيد.

دخانيات مصرف نکنيد:
حس بويايي و چشايي افراد سيگاري به مراتب پايين تر از بقيه افرادي است که سيگار نمي کشند پس دخانيات مصرف نکنيد. عادت به استعمال سيگار، قليان، مصرف الکل مي تواند سبب اختلال گيرنده هاي حسي شود.  

از دستگاه بخور استفاده کنيد:
خشکي هوا سبب کاهش حس چشايي و بويايي مي شود و بر طعم و بوي غذاها اثر دارد پس اگر در مناطق با آب و هواي خشک زندگي مي کنيد، از دستگاه بخور استفاده کنيد.

غذاهاي سرشار از روي استفاده کنيد:
کمبود روي سبب کاهش احساس مزه و طعم غذاها در بسياري از افراد مي شود بنابراين از پزشک در مورد عوارض کمبود روي در بدن سوال کنيد و اگر پزشک تشخيص کمبود روي داد از رژيم غذايي سرشار از روي استفاده کنيد.


مواد غذايي سرد را با مصلحات آن ميل کنيد:
همانطور که گفتيم مصرف مداوم مواد غذايي سرد سبب کاهش حس بويايي و چشايي مي شود پس هر مزاجي که داريد، براي رهايي از مشکلات مصرف غذاهايي با طبع سرد آنها را به همراه مواد غذايي مصلح آن ميل کنيد مصرف سماق و آب نارنج با انواع گوشت مي تواند از غلظت و سردي آن بکاهد.

پرخوري نکنيد:
پرخوري، ريزه خواري در طول روز سبب کاهش حس چشايي مي شود. هنگامي که گرسنه مي شويد، حس بويايي و چشايي شما بسيار بالاست پس در خوردن زياده روي نکنيد و زمان گرسنگي که حس بويايي و حس چشايي تحريک مي شود، از طعم و بوي غذا لذت کافي را ببريد.

به پزشک مراجعه نماييد:
برخي از مشکلات مانند آلرژي ها، مصرف برخي داروها، دلايل ژنتيکي و يا مشکلات پزشکي ديگر ممکن است بر کاهش حس بويايي و چشايي تاثير بگذارند. پس اگر دچار کاهش حس چشايي و بويايي شديد، با پزشک مشورت کنيد.

اين خوراکي ها حس بويايي و چشايي تان را قوي مي کند:
آش هاي ساده و شورباهاي مختلف تهيه شده با گوشت بز، بلدرچين، جوجه، مرغ و گوشت هاي زودهضم
دمنوش بادرنجبويه و دمنوش گل گاوزبان
استعمال عطرهاي مختلف بويژه مشک و گل محمدي
خوردن خوراکي هاي حاوي خردل و زعفران
مصرف مغزهاي آجيلي مانند گردو و پسته
مصرف مرباي آمله و هليله

به پيج اينستاگرامي «آخرين خبر» بپيونديد
instagram.com/akharinkhabar