آنچه لازم است در مورد تورم قوطی کنسرو بدانیم

بهداشت نيوز

بروزرسانی 1400/01/28 - 20:00

آنچه لازم است در مورد تورم قوطی کنسرو بدانیم

بهداشت نيوز/مهمترين علامت ظاهري در مورد فساد کنسروها تورم قوطي آنهاست.

مهمترين علامت ظاهري در مورد فساد کنسروها تورم قوطي آنهاست. ممکن است قوطي کنسرو هر دو طرف يا يک طرف قوطي متورم شده باشد، به طوري که اگر قسمت متورم فشرده شود طرف ديگر برجسته شود و بالاخره اينکه ممکن است جداره قوطي در اثر حمل و نقل و ديگر موارد ضربه ديده و در محل وارد شدن ضربه فرورفتگي ايجاد شده باشد و در نتيجه طرفين قوطي برجسته و متورم به نظر برسد .

چنانچه طرفين و يا تنها يک طرف قوطي متورم شده باشد و علت آن هم ضربه خوردن نباشد و فرورفتگي در بدنه قوطي ديده نشود و از طرفي از تاريخ توليد آن کمتر از يک سال گذشته باشد، علت تورم قوطي ها را مي توان در موارد زير جستجو کرد :

· بيش از حد لازم قوطي از ماده غذايي پر شده باشد. البته در مورد کنسروهايي که يک طرف آنها برآمده شده است چنانچه با سوراخ کردن قوطي مقدار زيادي گاز خارج شود دليل بر فاسد بودن محتوي قوطي است، در غير اين صورت مربوط به پر بودن بيش از حد آن است. بايد توجه داشت که موقع باز کردن قوطي هاي سالم، مقدار ناچيزي هوا به داخل آنها کشيده مي شود که نبايد آن را با خروج گاز اشتباه کرد.

· حرارت دادن و تخليه هواي آنها به حد کافي صورت نگرفته است .

· درجه حرارت محل نگهداري آنها بالا است.

· تورم کنسرو در ارتفاعات زياد به ويژه در مورد کنسروهايي که بيش از يک سال از تاريخ توليد آنها گذشته باشد مربوط به توليد گاز هيدروژن در نتيجه واکنش بين ماده غذايي و فلز قوطي (خوردگي قوطي) و يا توليد گاز کربن دي اکسيد در نتيجه رشد ميکروب ها در داخل قوطي ها است .

در مورد قوطي هايي که در اثر ضربه متورم شده اند، ممکن است در اثر فشار ضربه محل لحيم جدار قوطي آسيب ببيند و درز آن مقدار کمي باز شود؛ به گونه اي که ماده غذايي از آن منفذ بيرون نريزد، اما آلودگي از آن طريق به داخل کنسرو راه پيدا کند .

بنابراين از آنجايي که نمي توان انتظار داشت مصرف کنندگان بين انواع تورم ايجاد شده در کنسروها فرق بگذارند، براي اطمينان از مصرف نکردن کنسروهاي مشکوک به آلودگي، فروش و مصرف تمام کنسروهايي که بدنه باد کرده دارند، بايستي غيرمجاز شناخته شود .

البته اگر سر و ته قوطي باد نکرده باشد، دليل بر سالم بودن کنسرو نخواهد بود، چرا که ممکن است بعضي از قوطي ها به علت داشتن منفذ سر و ته شان باد نکند و يا اينکه بعضي از عوامل بيماريزاي خطرناک هم وجود دارند( مثل باکتري بي هوازي کلستريديوم بوتولينيوم) که در حين تکثير و فساد ماده غذايي توليد گاز نمي کنند و کنسرو آلوده به آنها اگر چه سمي و کشنده، اما سر و ته قوطي آن باد نمي کند.

توصيه هاي لازم براي مصرف کنندگان مواد غذايي کنسرو شده :

· همان طور که مي دانيد قبل از مصرف کنسروها براي از بين بردن سم خطرناک بوتوليسم احتمالي موجود در مواد غذايي کنسرو شده بايد قوطي هاي کنسرو دست کم به مدت ۲۰ دقيقه در آب جوشانده شود.

· با جوشاندن کنسروها در مدت زمان ذکر شده سم بوتوليسم ترشح شده در اثر باکتري کلستريديوم بوتولينيم از بين مي رود، البته توجه به اين نکته ضروري است که براي گرم کردن مواد غذايي کنسرو شده قوطي کنسرو چه به صورت دربسته و چه باز شده، به صورت مستقيم روي شعله قرار داده نشود .

· از طرف ديگر ممکن است در اثر شعله مستقيم و حرارت زياد لحيم جداره قوطي ذوب شود و باعث ورود ذرات فلز به داخل ماده غذايي شود، به ويژه در مورد قوطي هاي باز شده حاوي ماده غذايي که مستقيم روي شعله قرار داده شده اند، حرارت باعث سرعت يافتن فعل و انفعالات شيميايي بين ماده غذايي و جداره داخل قوطي که در اثر باز شدن آسيب ديده و اندود آن از بين رفته است مي شود.

· پس از باز کردن قوطي کنسرو محتويات آن بايد خارج و در ظرف ديگري ريخته شود. چرا که ممکن است ماده غذايي بعد از باز کردن درب قوطي در مجاورت اکسيژن هوا با جداره داخل قوطي هر چند که اندود هم شده باشد وارد واکنش شود.

· براي نگهداري مازاد محتويات قوطي کنسرو بهتر است از ظروف شيشه اي استفاده کرده و در يخچال نگهداري شود. کنسروها را مي توان مدت ها بدون استفاده در يخچال نگهداري کرد؛ مشروط بر اينکه با رعايت کامل اصول کامل بهداشتي تهيه شده باشند.

· البته محتويات کنسرو در داخل قوطي به تدريج با يکديگر و حتي با جداره داخلي قوطي وارد فعل و انفعالات شيميايي مي شود و بنابراين مصرف کنسروهايي که سال ها مانده اند، صحيح نيست. اين چنين کنسرو هايي اغلب با بوي کهنگي و مزه تند و نامطبوعي همراه است.

· نشت مواد غذايي داخل قوطي به ويژه در مورد قوطي هايي که ضربه ديده اند، موجب تماس محتويات با هواي خارج و در نتيجه فساد و سميت آن مي شود و لازم است از مصرف آن خودداري شود.

· در صورت وجود زنگ زدگي در سطح خارجي قوطي ها احتمال سوراخ بودن و فساد محتويات آن وجود دارد، بنابراين از مصرف اين چنين کنسروهايي بايستي خودداري شود.

· ايجاد حالت زنگ زدگي در سطح داخل قوطي ها هم محتويات آن را غير قابل مصرف مي کند، چرا که زنگ ايجاد شده با محتويات در تماس خواهد بود و از سويي ديگر نيز احتمال سوراخ بودن بدنه و باز شدن درزها در محل زنگ زدگي وجود دارد.