مدیریت سلامت روان کودکان قانون گریز

زندگي آنلاين

بروزرسانی 1400/03/05 - 20:24

زندگي آنلاين/عدم فرمانبرداري کودکان از قوانين والدين يکي از مسائل با اهميت است که بسياري از والدين را دچار حالت درماندگي مي‌کند. کودکان بنا بر سن کم‌شان قادر نيستند ضوابط اجتماعي را همان‌‌طور که بزرگسالان درک مي‌کنند بپذيرند و براي تبديل شدن به يک فرد اجتماعي و مستقل بايد به‌مرورزمان بياموزند رفتارشان را تغيير داده و براي رعايت نظم از قوانيني پيروي و حد و حدودها را رعايت کنند. چنانچه کودکي بدون آمادگي وارد جامعه شود مسلماً با مسائل و قوانيني مواجهه مي‌شود که با آنها آشنا نبوده و توان سازگاري با آنها را ندارد و در پي اين درماندگي يا از قوانين و حدوحدودها کناره‌گيري کرده و به مسائلي همچون داروهاي آرام‌بخش و يا اعتياد روي مي‌‌آورد و يا جهت عدم مواجهه با واقعيت‌هاي جامعه شروع به سرکشي و جامعه ستيزي مي‌‌کند. براي پيشگيري از بروز اين مشکلات بهتر است والدين از دوران کودکي آموزش‌هاي لازم جهت رعايت قوانين و مقررات را داده و کودکان را با محدوديت‌ها آشنا سازند و به آنها بياموزند براي داشتن آرامش و امنيت نياز به نظم و تبعيت از قوانين دارد. جهت رسيدن به اين منظور مدنظر قرار دادن موارد ذيل قابل‌تأمل است:

از قضاوت کردن و دستور دادن بپرهيزيد

درست است کودکان بايد از والدينشان فرمانبري داشته باشند ولي اين به معناي دستور دادن نيست. براي پذيرش و حرف‌شنوي بيشتر بهتر است خواسته‌هايتان را از کودک به‌صورت يک پيشنهاد مطرح نکنيد به‌عنوان مثال از او نپرسيد اين لباس را مي‌‌پوشي يا نه؟ به او حق انتخاب دهيد با اين روش «دو گزينه داري مي‌‌تواني از بين اين دو لباس يکي را انتخاب کني» و در اين خصوص قاطعيت داشته باشيد. با اين روش هم به او حق انتخاب داده‌ايد و هم قاطعيت خود را به وي نشان داده‌ايد.

از کلمات شرطي استفاده نکنيد

از کلمات شرطي همانند «اگر» استفاده نکنيد. «اگر اسباب‌بازي‌ها رو جمع کني مي‌‌توني کارتون نگاه کني» بلکه با قاطعيت بگوييد: «وقتي اسباب‌بازي‌هاتو جمع کردي اجازه داري کارتون نگاه کني» به ياد داشته باشيد قاطعيت به معناي خشونت نيست. متاسفانه برخي والدين اشتباه برداشت کرده و با خشونت با کودکان رفتار مي‌‌کنند و متعجب خواهند شد که چرا با توجه به اصول رعايت کرده پاسخ مورد انتظار از کودک نمي‌گيرند. خشونت نه تنها راهکار مناسبي نيست بلکه سبب لجبازي و آموزش خشونت در کودک مي‌‌شود.

به کودک‌تان براي عمل به قوانين رشوه ندهيد

«اين شکلات را بگير و در مهماني شيطنت نکن» رشوه با پاداش را اشتباه نگيريد براي پاداش بايد ابتدا کودک عمل مورد نظر را انجام دهد و پس از آن تقويت شود بدين‌گونه «پسر خوبي باش در مهماني با اسباب بازي‌هايت بازي کن و پس از مهماني يک شکلات از من بگير» فراموش نکنيد بايد جمله‌تان جزئي و دقيق باشد. از کلي‌گويي پرهيز کنيد کودکان قادر به هضم منظور شما از ميان بسياري از کلمات کلي و پيچيده نيستند. با آنان واضح و شفاف صحبت کنيد.

کمتر نه بگوييد

بکن و نکن يکي از مواردي است که نه تنها براي کودکان آزار دهنده است بلکه بزرگسالان نيز از اينکه مدام به آنها نه بگويند و دستور دهند چه کاري بايد انجام دهند و يا نه آزرده خاطر مي‌‌شوند. به ياد داشته باشيد تذکرات زياد و نه گفتن مداوم سبب لجبازي کودک مي‌‌شود. قانون «10 نه» را ياد بگيريد. مدام براي خود يادآوري کنيد که پدر و مادر با يکديگر در کل روز فقط مي‌‌توانند 10 بار به کودک نه بگويند. آن هم در مواقعي بکار ببريد که خطري کودک شما را تهديد مي‌‌کند. براي رسيدن به اين هدف تا حد امکان محيط امني را در خانه براي کودکتان فراهم کنيد تا کمتر مجبور به نه گفتن شويد. با کمي توجه در خواهيد يافت که در طول روز چگونه به کرات به وي تذکر مي‌‌دهيد و امرونهي مي‌‌کنيد.

در دستور دادن صرفه‌جويي کنيد

همين‌طور از پشت سر هم تذکر دادن به‌عنوان مثال «مواظب باش غذا را روي لباست نريزي» «آرام روي صندلي بشين و شيطنت نکن مي‌‌افتي»، «مواظب باش از پله‌ها نيفتي» از کلماتي همانند «عجله کن»، «مواظب باش» استفاده نکنيد به‌جاي آن پيامي که مي‌‌خواهيد به کودکتان انتقال دهيد را جزئي کنيد بدين طريق «برات پيش‌بند مي‌‌بندم که لباست تميز بمونه» «دستتو به نرده‌هاي بگير و با هم از پله‌ها پايين بريم وقتي رسيديم مي‌‌توني بدوي» وقتي دستورات پشت سر هم باشد کودک توانايي تجزيه و تحليل چند جمله دستوري را پيدا نخواهد کرد و هيچکدام از دستورات را اجرا نمي‌کند.

مراقبت بازي چرا در کودکان باشيد

کودکاني که زياد از والدين بکن و نکن شنيده‌اند هنگامي که شروع به سخن گفتن مي‌‌کنند آنان نيز از کلمه «نه» به کرات استفاده مي‌‌کنند. البته نبايد فراموش کرد نه گفتن‌شان يک نه طوطي‌وار است و معناي واقعي نه را ندارد. اين کودکان از بازي چرا به کرات استفاده مي‌کنند و هر درخواست و پيشنهادي به آنها داده شود در جواب مي‌‌پرسند «چرا؟» «چرا بايد مواظب باشم»، «چرا به وسايل دست نزنم» و غيره، در اين صورت قاطع بودن تنها راه حل است نبايد اين چراها با چراهاي کنجکاوي اشتباه گرفته شود.

هماهنگي پدر و مادر لازمه تربيت کودک است

چنانچه والدين انتظار دارند کودک‌شان از آنها تبعيت کند بايد به ياد داشته باشند ابتدا در مورد روش تربيتي که انتخاب مي‌کنند با يکديگر به توافق برسند. کودکان بسيار باهوش هستند و هر نوع هماهنگي در رفتار والدين را به‌خوبي متوجه مي‌شوند. چنانچه کودک احساس کند والدين در نظرات‌شان ناهماهنگي دارند از اين مسئله در جهت تحقق بخشيدن خواسته‌هايش استفاده مي‌کند.