میلیاریا روبرا، عرق سوز یا بثورات گرما؛ همه چیز درباره یک اختلال شایع

عصر ايران

بروزرسانی 1400/04/20 - 14:00

میلیاریا روبرا، عرق سوز یا بثورات گرما؛ همه چیز درباره یک اختلال شایع

عصر ايران/ اين اختلال پوستي به طور معمول خود به خود برطرف مي شود اما انواع شدت يافته آن نيازمند مراقبت هاي پزشکي خواهند بود.

دکتر رکسانا دانيالي - ميلياريا روبرا، عرق سوز يا بثورات گرما نوعي اختلال پوستي است که با ضايعات خارش دار، غير التهابي و ناشي از انسداد مجاري غدد عرق همراه مي شود. گفتني است که اين وضعيت تنها نوزادان را درگير نمي کند و بر بزرگسالان به خصوص در آب و هواي گرم و مرطوب نيز تاثير مي گذارد. بثورات گرمايي زماني ايجاد مي شوند که منافذ مسدود شده، عرق را در قسمت زيرين سطح پوست به دام انداخته باشند. در نتيجه چنين اتفاقي، نشانه هاي بيماري از تاول هاي سطحي تا توده هاي عميق و قرمز تفاوت خواهند داشت. برخي از اشکال بثورات هم لمس زبر دارند و با احساس خارش شديد توام هستند.

اين اختلال پوستي به طور معمول خود به خود برطرف مي شود اما انواع شدت يافته آن نيازمند مراقبت هاي پزشکي خواهند بود. با اين حال بهترين راه براي تسکين شرايط مذکور، جلوگيري از تعريق بيشتر و کمک به خنک سازي پوست محسوب مي شود.

علائم و انواع
در مورد بزرگسالان بثورات گرما بيشتر در چين و چروک هاي پوستي و مناطقي که با لباس دچار اصطکاک مي شوند، به چشم مي خورند. در نوزادان نواحي گردن، شانه ها و قفسه سينه مستعد ابتلا به ميلياريا روبرا هستند. گاهي اوقات زير بغل، چين آرنج و کشاله ران هم در کودکاني که وزن بالاتري دارند، دچار بثورات گرمايي مي شوند.

در مجموع علامت اصلي اختلال پوستي مورد بحث چيزي نيست جز ضايعات کوچک قرمز رنگ به نام پاپول که تحريک شده و خارش دارند. اين حالت ممکن است به طور همزمان در چندين نقطه مختلف از بدن فرد شروع شود و نواحي غير قابل انتظار مانند قسمت تحتاني بيضه ها را نيز درگير کند. البته بايد توجه داشت که علائم مربوط به ميلياريا با زونا اشتباه گرفته نشوند زيرا با وجود آن که زونا اغلب به يک طرف بدن محدود مي شود، ضايعات پوستي آن شباهت زيادي به بثورات گرمايي دارند. همچنين در افراد مبتلا به زونا، احساس خارش و خصوصا درد در سراسر ناحيه درگير آزار فراواني به همراه خواهد داشت.

و اما انواع ميلياريا به گزارش مايو کلينيک يکي از معتبرترين مراکز و دانشگاه هاي علوم پزشکي جهان:

- خفيف ترين شکل بثورات گرمايي تحت عنوان "ميلياريا کريستالينا" بر مجاري عرق در لايه فوقاني پوست تاثير مي گذارد. اين مدل با تاول ها و برجستگي هاي شفاف پر از مايع (پاپول ها) که به راحتي شکسته مي شوند، شناخته شده است.

- نوعي ديگر که عمدتا در عمق پوست ظاهر و در برخي از موارد گرماي زبر خوانده مي شود، "ميلياريا روبرا" نام دارد. نوع روبرا اکثرا با خارش و برجستگي هاي قرمز رنگ تفکيک داده مي شود.

- گاهي اوقات کيسه هاي حاوي مايع (وزيکول ها) سرخ، ملتهب و پر از چرک مي شوند که به "ميلياريا پوسچولوزا (چرکي)" معروف هستند.

- شکل ديگري که شيوع کمتري دارد، "ميلياريا پروفوندا" ناميده مي شود و لايه عميق تري از پوست يعني درم را درگير مي سازد. در اين مدل عرق به دام افتاده از غدد عرقي به داخل پوست نشت مي يابد و منجر به شکل گيري يک سري ضايعات محکم و گوشتي رنگ مي شود.

دلايل و ريسک فاکتورها
هرچند هنوز مشخص نيست که مجاري عرق به چه علتي مسدود مي شوند، اما به نظر مي رسد که عوامل خاصي در اين روند نقش داشته باشند:

- مجاري عرق نارس: براي نمونه در نوزادان تازه متولد شده مجاري عرق به طور کامل رشد نکرده اند و مي توانند به راحتي پاره شوند که از جمله مهم ترين پيامدهاي آن به دام افتادن عرق در قسمت زيرين پوست است.

- آب و هواي گرمسيري: افرادي که در مناطق گرمسيري با آب و هواي گرم و مرطوب زندگي مي کنند، بيشتر به عارضه ميلياريا دچار مي شوند.

- فعاليت بدني: تحرک، ورزش شديد، کار سخت و يا هر فعاليتي که باعث تعريق بيش از اندازه شود، مي تواند منجر به ايجاد بثورات گرمايي شده و آن را به سمت انواع عميق تر سوق دهد.

- گرم شدن بيش از حد بدن: خوابيدن با لباس گرم و استفاده از پتوهاي برقي يکي ديگر از عوامل احتمالي ابتلا به شمار مي روند.

- استراحت طولاني مدت در رختخواب: قرار گيري در بستر به مدت طولاني به ويژه زماني که فرد تب هم داشته باشد، ممکن است سبب بثورات گرمايي شود.

اصلي ترين ريسک فاکتورها نيز شامل سن (نوزادها بيشتر در معرض ابتلا هستند)، آب و هواي گرمسيري و فعاليت فيزيکي هستند.

درمان
شايد کمي عجيب و ساده به نظر برسد اما درمان اصلي در مواجهه با بثورات گرمايي، پوشيدن لباس هاي سبک تر و پيشگيري از گرم شدن شديد بدن محسوب مي شود. درمان فوري نواحي درگير پوست نيز شامل استفاده از يک پماد موضعي تسکين دهنده مانند کالامين است. در بعضي از موارد ممکن است پودر تالک هم اثرگذاري مطلوبي داشته باشد.

در اين ميان انواع اشکال موضعي با قابليت فعاليت آنتي باکتريال از جمله صابون هاي ضد ميکروبي نيز توصيه مي شوند که مي توانند طول مدت علائم آزار دهنده ميلياريا را کاهش دهند. از ديگر درمان هاي پوستي که تاثير مطلوبي از آنها ديده شده مي توان به فرمولاسيون هاي حاوي منتول، کافور و کرم هاي کورتيکواستروئيدي اشاره کرد. البته در هر صورت توصيه مي شود که از فرمولاسيون هايي که بيشتر بر پايه آب و کمتر روغني هستند، به منظور جلوگيري از انسداد بيشتر غدد عرقي توسط داروهاي پوستي چرب استفاده شود.

در اکثر مناطق گرمسيري مردم محلي از ترکيب پودر تالک با پروتئين هاي خشک شده شير و تري کلوسان (ماده اي ضد ميکروبي) براي مبارزه با ميلياريا بهره مي برند. از آن جايي که در اين روش پودر براي مدت زمان بيشتري روي پوست مي ماند و منطقه اي خشک ايجاد مي کند که باکتري ها امکان رشد را ندارند، فرمولاسيون مذکور کارايي خوبي را نشان داده است.