عفونت مثانه در زنان و مردان؛ علل و علائم و درمان

زماني که اين عفونت به کليه‌ها سرايت کند، ممکن است فرد با عواقب جبران ناپذيري روبرو شود. از همين رو شناسايي علائم و درمان به موقع مي‌تواند از بروز خطرات احتمالي جلوگيري کند. اما علائم عفونت مثانه در زنان و مردان چيست و چگونه مي‌توان اين مشکل را برطرف نمود؟ در اين مقاله مي‌توانيد با هر آن چيزي که لازم است در مورد عفونت مثانه يا عفونت ادراري در مران و زنان بدانيد، آشنا شويد.

عفونت مثانه چيست؟

عفونت مثانه يا عفونت ادراري مشکلي است که معمولاً با درد و احساس سوزش در زمان ادرار همراه است. در اکثر مواقع عفونت مثانه منجر به التهاب مثانه يا سيستيت مي‌شود. عفونت مثانه شايع‌ترين نوع عفونت مجاري ادراري است که معمولاً بيشتر از آن که خطرناک باشد، آزاردهنده و دردناک است. اين بيماري معمولاً در زنان شايع‌تر است و به دليل رشد باکتري‌ها در سيستم ادراري اتفاق مي‌افتد.

چرا عفونت مثانه در زنان بيشتر از مردان اتفاق مي‌افتد؟

از آن جايي که مجراي ادراري در زنان کوتاه‌تر از مردان است، اين بيماري در خانم‌ها شايع‌تر است. مجراي ادراري يک زن حدود ۴ سانتي متر طول دارد، در حالي مجراي ادراري مردان تا ۲۰ سانتي متر است. باکتري‌ها و عفونت‌هاي ادراري از طريق مثانه به سمت مجاري ادراري منتقل مي‌شوند. چون باکتري‌ها براي رسيدن به مجرا در مردان بايد مسير طولاني تري را طي کنند، معمولاً مردان کمتر با اين مشکل روبرو مي‌شوند. معمولاً عفونت‌هاي ادراري با افزايش سن در مردان بيشتر مي‌شود. از همين رو اين مشکل معمولاً در مردان مسن بيشتر اتفاق مي‌افتد. خانم‌ها بعد از يائسگي به علت کاهش استروژن بيشتر در معرض ابتلا به عفونت ادراري و مثانه قرار دارند.

علت عفونت ادراري در زنان و مردان

به طور معمول بالا رفتن سن، ابتلا به بيماري‌هايي مثل ديابت، انسداد مجاري ادراري، تخليه ناقص مثانه، و مقاربت جنسي مي‌تواند خطر ابتلا به عفونت‌هاي ادراري را افزايش دهد. از طرف ديگر گاهي اوقات استفاده از سوند آلوده براي تخليه ادرار مي‌تواند موجب بروز اين مشکل شود. بايد بدانيد که بيشتر عفونت‌هاي ادراري از باکتري به نام اشريشيا کولي ايجاد مي‌شوند که به طور طبيعي در بدن وجود دارد. سيستم دستگاه ادراري طوري طراحي شده است که از ورود باکتري‌هاي مهاجم به مثانه و مجرا جلوگيري مي‌کند. حال زماني که اين باکتري به هر طريقي وارد مثانه شوند، مي‌توانند زمينه عفونت‌هاي ادراري را در فرد فراهم کنند. در ادامه به رايج‌ترين دلايل ايجاد عفونت مثانه در زنان و مردان اشاره شده است:

• بي حرکت بودن براي مدت زمان طولاني
• عدم نوشيدن مايعات کافي
• جراحي مجاري اداري
• ديابت
• بي اختياري مدفوع
• مقاربت مقعدي
• انسداد مجاري ادراري
• نگه داشتن ادرار و عدم تخليه کامل ادرار
• سنگ کليه
• بزرگ شدن پروستات
• ضعف سيستم ايمني بدن

علائم عفونت ادراري

به طور معمول علائم عفونت ادراري در مردان و زنان به صورت يک باره و ناگهاني ظاهر مي‌شود. علائم عفونت ادراري در مردان و زنان معمولاً مشابه هم است. در ادامه به برخي از اين علائم اشاره شده است:

• احساس درد و سوزش در زمان ادرار
• ادرار کردن به صورت مکرر
• احساس ناگهاني به پر شدن مثانه و نياز به ادرار
• درد در قسمت تحتاني شکم و درست بالاي استخوان ناحيه تناسلي
• مشاهده خون در ادرار
• درد در پهلو‌ها يا پشت
• تب و لرز
• تهوع و استفراغ
• درد لگن در خانم‌ها
• درد مقعد در آقايان
• کم شدن مقدار ادرار
• بد بو شدن ادرار
• صورتي يا قهوه‌اي شدن رنگ ادرار

درمان عفونت مثانه يا عفونت ادراري در زنان و مردان

قبل از هر چيز بايد بدانيد که اقدام به درمان عفونت مثانه در مردان و زنان اهميت زيادي دارد. عدم درمان به موقع مي‌تواند موجب نارسايي کليه و بروز مشکلاتي جدي براي سلامت شود. به طور معمول فرد با مشاهده علائم بايد تحت درمان قرار بگيرد و آزمايش‌هاي تشخيصي را انجام دهد. در اين شرايط معمولاً براي درمان از دارو‌هاي ضد ميکروبي استفاده مي‌شود. معمولاً پزشکان براي درمان عفونت ادراري در مردان و زنان از آنتي بيوتيک استفاده مي‌کنند و طول درمان در اکثر مواقع از ۵ تا ۷ هفته ادامه دارد. در برخي افراد ممکن است مصرف آنتي بيوتيک براي مدت طولاني تري تجويز شود. با اين حال کمک گرفتن از روش‌هاي خانگي و سنتي نيز مي‌تواند در تسريع درمان مؤثر باشد.

درمان‌هاي دارويي عفونت مثانه در مردان و زنان

سيپروفلوکساسين: به طور معمول دوز سيپروفلوکساسين در عفونت ادراري مردان و زنان بايد با توجه به شدت عفونت توسط پزشک مشخص شود. براي درمان معمولاً به مدت ۵ تا ۷ روز از اين قرص استفاده مي‌شود. اين قرص بايد حداقل ۲ ساعت قبل يا بعد از آنتي اسيدها، غذا‌هاي حاوي لبنيات و داراي کلسيم مصرف شود. افرادي که ناراحتي معده يا اسهال شديد دارند، بايد از خوردن اين قرص اجتناب کنند.

تري متوپريم: يکي ديگر از بهترين انواع قرص براي عفونت رحم و مثانه قرص تري متوپريم است که اين قرص هم بايد با يک ليوان پر آب مصرف شود. افرادي که داراي ناراحتي معده يا اسهال هستند از مصرف اين قرص اجتناب کنند.

مصرف آموکسي سيلين: اين قرص با توجه به شدت بيماري از ۱۰ تا ۱۴ روز مصرف مي‌شود. معمولاً گفته مي‌شود که آموکسي سيلين همراه غذا مصرف شود.

مصرف جنتامايسين: يکي ديگر از روش‌هاي درمان عفونت مثانه در مردان و زنان تزريق جنتامايسين است. معمولاً افرادي که به مشکلات شنوايي، کليوي و عصبي مبتلا هستند نبايد از اين دارو استفاده کنند.

درمان‌هاي خانگي و سنتي عفونت مثانه

در کنار مصرف قوي‌ترين آنتي بيوتيک براي عفونت ادراري و مثانه باز هم مصرف برخي غذا‌ها و رعايت برخي نکات مي‌تواند به روند درمان کمک کند و اثرات داروي عفونت ادراري در زنان و مردان را به حداکثر برساند.

آب بيشتري بنوشيد

يکي از بهترين روش‌ها براي درمان عفونت مثانه در مردان و زنان نوشيدن آب فراوان است. شايد ادرار کردن در زمان عفونت ادراري کار سختي به نظر برسد، اما بايد بدانيد که هر چقدر بيشتر ادرار کنيد، باکتري‌ها سريع‌تر از بدن دفع خواهند شد. از طرف ديگر اگر براي درمان از آنتي بيوتيک استفاده مي‌کنيد، مصرف آب فراوان مي‌تواند به هيدراته ماندن و سلامت عمومي بدن شما کمک کند.

از پروبيوتيک‌ها استفاده کنيد

استفاده از پروبيوتيک‌ها مي‌تواند به درمان عفونت مثانه در زنان و مردان کمک کند. پروبيوتيک‌ها به توازن باکتري‌هاي سيستم ادراري کمک مي‌کنند و خطر ابتلا به عفونت را کاهش مي‌دهند.

لباس زير مناسبي استفاده کنيد

استفاده از لباس زير‌هاي کهنه يا پلاستيکي مي‌تواند خطر ابتلا به عفونت مثانه در زنان و مردان را افزايش دهد. سعي کنيد از لباس زير نخي و متناسب استفاده کنيد. لباس زير‌هاي تنگ نيز براي افرادي که مستعد ابتلا به عفونت هستند مناسب نيستند.

بهداشت را رعايت کنيد

تميز نگه داشتن ناحيه تناسلي، عوض کردن لباس زير و حمام کردن به موقع مي‌تواند به جلوگيري از عفونت و تسريع درمان کمک زيادي کند.

زغال اخته مصرف کنيد

اگر به دنبال پاسخ به اين سوال هستيد که براي عفونت مثانه چه بخوريم و يا درمان عفونت مثانه در طب سنتي، بهتر است بدانيد که زغال اخته يک درمان بي نظير براي رفع اين مشکل است. زغال اخته سرشار از آنتي اکسيدان و ويتامين C است. اين ميوه خاصيت آنتي باکتريايي و ضدعفوني کنندگي دارد. از طرف ديگر مصرف اين ميوه موجب افزايش سيستم ايمني بدن مي‌شود و نقش مهمي بر درمان عفونت ادراري دارد.

آب هندوانه استفاده کنيد

آب هندوانه يک ترکيب ضد التهابي قوي است. اين ميوه موجب تسکين مشکلات مربوط به سيستم ادراري مي‌شود و بخش کثيري از مايعات مورد نياز بدن را فراهم مي‌کند. براي تسريع درمان بهتر است روزانه از ۲ ليوان آب هندوانه ترکيب شده با آب استفاده کنيد.

آب خيار مصرف کنيد

آب خيار ويتامين‌ها و مواد معدني فوق العاده‌اي دارد. خيار ادرار آور است و خوردن آن مي‌تواند مقدار ادرار را افزايش دهد. مصرف آب خيار با از بين بردن توکسين‌ها جمع شده در سيستم ادراري از رشد باکتري‌ها جلوگيري مي‌کند. براي درمان عفونت مثانه در مردان و زنان بايد خيار پوست کنده را با آب ميکس کنيد و سپس روزي ۲ ليوان از اين آب مصرف کنيد.

دم کرده زنجبيل استفاده کنيد

زنجبيل يکي ديگر از درمان‌هاي خانگي براي رفع عفونت ادراري است. زنجبيل مسکن و آنتي بيوتيک طبيعي است و دم کرده ريشه آن به تسکين درد و دفع مايعات کمک مي‌کند. براي درست کردن دمنوش زنجبيل بايد آن را در آب جوش بريزيد و اجازه دهيد چند دقيقه دم بکشد. سپس روزانه تا ۳ ليوان از اين دمنوش ميل کنيد.

پيشگيري از عفونت مثانه در زنان و مردان

براي پيشگيري از عفونت مثانه مايعات زيادي مصرف کنيد. اين کار به رقيق شدن ادرار و دفع عفونت و باکتري‌هاي مضر کمک مي‌کند.

در زمان شستشوي خود بعد از مدفوع حتماً خودتان را از جلو به سمت پشت پاک کنيد. اين کار از گسترش باکتري‌هاي ناحيه مقعد به واژن جلوگيري مي‌کند.

بعد از رابطه حتماً مثانه را تخليه کنيد و سپس يک ليوان آب بنوشيد.

از شوينده‌هاي معطر براي شستشوي ناحيه تناسلي استفاده نکنيد.

ادرار کردن را به تأخير نيندازيد.

اگر مستعد ابتلا به عفونت هستيد، از رفتن به استخر و استفاده از وان پرهيز کنيد.

عفونت مثانه يا عفونت ادراري يکي از مشکلات رايج در ميان مردان و زنان است که بايد هر چه سريع‌تر درمان شود. اين بيماري معمولاً با سوزش و درد همراه است و همين موضوع فرد بيمار را بسيار آزار مي‌دهد. از طرف ديگر عدم درمان به موقع عفونت مثانه مي‌تواند موجب آسيب به کليه‌ها و همچنين بروز مشکلاتي جدي براي سلامت فرد شود.