4گوشه دنیا/ گیاهانی که طلا جذب می‌کنند

مهر/ دانشمندان شيوه اي ابداع کرده اند که بنا بر ادعاي آنها مي توان از گياهان زراعي طلا کشت و برداشت کرد. اين شيوه طلا يابي که "فيتوماينينگ" نام دارد از گياهان براي استخراج ذرات اين فلز از خاک استفاده مي کند. برخي از گياهان توانايي طبيعي براي گرفتن فلزاتي مانند نيکل، کادميوم و روي را از طريق ريشه ها و تغليظ آنها در برگ و جوانه ها را دارند. ساليان سال دانشمندان استفاده از چنين گياهاني را موسوم به انباشته گرها براي از بين بردن آلودگي ها مورد بررسي قرار داده بودند. با اين حال هيچ انباشته گري براي طلا وجود ندارد چرا که طلا به آساني در آب حل نمي شود از اين رو گياهان هيچ راه طبيعي براي گرفتن اين ذرات از طريق ريشه هايشان ندارند. "کريس آندرسون" زمين شيمي دان زيست محيطي و کارشناس فيتوماينينگ دانشگاه ماسي در نيوزيلند گفت: تحت شرايط شيميايي خاص، مي توان خاصيت حلاليت را براي طلا ايجاد کرد. 15 سال پيش اندرسون نخست نشان داد که گياه خردل مي تواند طلا را از خاک شيميايي حاوي ذارت طلا، جذب کند. اين شيوه شامل يافتن گياه داراي رشد سريع با توده برگ زياد مانند خردل، آفتاب گردان و تنباکو است. وقتي که محصول به بالاترين ارتفاع خود مي رسد، خاک با يک ماده شيميايي که امکان حل شدن طلا را فراهم مي کند، تغذيه مي شود. وقتي که اين گياه عرق مي کند آب به بالا کشيده و از طريق منافذ کوچکي بر روي برگهايش خارج مي شود اين روند مي تواند آب طلا را از خاک بيرون بکشد و آن را در زيست توده انباشته کند و سپس قابل برداشت باشد. به گفته اندرسون، وارد کردن طلا به گياه، بخش ساده و خارج کردن طلا از آن بخش دشوار کار محسوب مي شود. طلا در ماده گياه رفتار متفاوتي دارد. اگر گياهان سوزانده شوند برخي از اين طلا به خاکستر گياه متصل باقي خواهد ماند اما برخي ديگر ناپديد مي شوند. پردازش خاکستر دشواري هايي دارد و نيازمند استفاده از ميزان زيادي اسيدهاي قوي است که مي توانند براي انتقال طلا مضر و خطرناک باشند. طلاي يافته شده در گياهان به شکل نانوذرات است از اين رو قابليت زيادي براي صنعت شيمي دارد که از نانوذارت طلا به عنوان کاتاليستي براي واکنش هاي شيميايي استفاده مي کنند. با اين حال اندرسون تاکيد دارد فيتوماينينگ طلا هرگز نخواهد توانست جاي معدن کاوي طلا را بگيرد.